PDF Archive

Easily share your PDF documents with your contacts, on the Web and Social Networks.

Share a file Manage my documents Convert Recover PDF Search Help Contact



test.pdf


Preview of PDF document test.pdf

Page 1 2 3

Text preview


Więcej

KLU C Z

www.ebook4all.pl

DO TE STU

Przewaga odpowiedzi rn oznacza,
że jesteś tradycjonal istą, konserwatystą,
prawicowcem, który uważa, że rozwiązania
znane z poprzednich d e ka d i stu leci są l ep­
sze n iż wszelkie kulturowe i obyczajowe
i n n owacje. Sądzisz, że w świecie panują
niezmienny porządek mora l ny i życiowe
prawidła, których nie można zmienić
w wyn i ku de mokratycznych procedur,
bo nie l eżą one w sferze dopuszczal n ego
kom promisu i uzgodnień. Nie podlegają
swobodnemu wyborowi, ale wyni kają
z tzw. prawa naturalnego, nadanego przez
siłę wyższą, albo wyni kającego z uświęco­
nej, wielowiekowej tradycj i .
Ta ka postawa powod uje, ż e s p ełnianie
przez samego s iebie kryteriów mora l n ego
porządku n i e wystarcza, ten porządek,
właśnie jako „naturalny", powi n ien być
usan kcjonowany przez powszech nie
obowiązujące prawo, tak a by zapobiec
ni eporząd kowi". Państwo powinno stać
"
na straży tak rozu mianego ładu i wzmac­
niać go. Jeśli zaś jest w rękach przeciw­
n i ków tradycyjn ej wizji, n i e powinno
mieć wpływu na rodzinę czy e d u kację.
Suwere nem jest naród, jako wspól n ota
także m i styczna, który jest czymś więcej
niż kierowanym wynegocjowanymi regu­
ła m i s połeczeństwem. Naród skład a się
z rodzin, rodzina zaś z mężczyzny, kobiety
i dzieci, z przypisanymi im tradycją rola mi,
a wszel kie odstępstwa, choć mogą być to­
l erowane, s ą anomaliami, które wymagają
troski i naprawy, nawet w formie prawne­
go przym u s u .

Przewaga odpowiedzi 1:3 oznacza,
że znajdujesz się w centr u m , mai nstream i e,
który w pols kich warunkach ma często
pewien rys konserwatywny, zwłaszcza
w porównaniu z głównym nurtem zachod­
nioeuropejskim. Postawa ta m a cechę
szczegól ną: próbuje szukać kom promisu,
nie a bsolutyzuje wartości i p rzekonań,
czer pie z różnych źródeł, szuka środka,
który pozwala n a w miarę bezkol izyjne
fu n kcjonowanie s p ołeczeństwa. Priory­
tetem w tym przypad ku jest nie konse­
kwentne realizowa nie jednol itego wzorca
kulturowego czy mora l nego, a l e szukan ie
rozmaitych ideowych furtek, godzenie
różnych wizj i, które nie zadowal ają żadnej
z ortodoksyjnych stron, a l e często l eżą
u podstaw stanowionego prawa. To po-

18

na

stawa typu „tak, ale", „nie, ale", wprowadza
reguły, a l e czyni wyjątki, stwarza zasady,
a l e pod warunkami. Centryści zazwyczaj
nie tworzą nowych ideologii, zajmują s i ę
godzeniem istniejących.
Postawa centrystyczna jest potrzebna, a l e
raczej niecen iona, j a ko nietwórcza i e klek­
tyczna, kojarzy się z brakiem zdecydowa­
nia i kon i u n kturalizmem. Państwo w ta kiej
wizji n i e jest głosiciel e m jedneg o moralne­
go porządku, staje się arbitrem godzącym
różne racje i wyznaczającym ramy d o pusz­
czalnego konfliktu. Nie poddaje wyższe­
go celu, poza jednym: głównym cele m
demokracji jest zachowan i e demokracji.
Dla wielu to za mało. Centryści un ikają
rozstrzygania zasadniczych etycznych i fi­
l ozoficznych s p orów, nie kwestionując ich
istnienia. Proponują procedury u n i kania
frontalnego zderzenia.

Przewaga odpowiedzi [!I ozna­
cza, że jesteś progresistą, w prawicowej
nomen klaturze - l ewakiem, li bera lnym
l ewicowcem . Progresista, postępowiec"
"
uważa, że świat się nieustannie zmienia
i n i e ma żadnego powodu, a by sądzić, że to,
co było w przeszłości, jest automatycznie
lepsze od tego, co powstaje teraz, ponieważ
nawet normy moralne się zmieniają. Kiedyś
ta sama uświęcona tradycja oraz „naturalny
ład" dopuszczały i uzasadniały niewoln ic­
two, karę śmierci za ateizm czy herezję, brak
prawa do głosowania dla kobiet.
Konserwatyści bro n i l i kiedyś s praw, które
dzisiaj nawet d l a kol ej nych ich pokoleń
są oczywistym barbarzyństwe m . Teraz,
zdaniem progresistów, jest podobnie:
konserwatyści trzymają się rozwiązań, za­
kazów i nakazów, które za jakiś czas będą
postrzegane tak jak dzisiaj niewolnictwo.
Progresista d o puszcza istnienie swobod­
nego rozwoju cywilizacji, która na bieżąco
określa nowe reguły, prawa, obyczaje i m o­
d e l e życia. W przeciwieństwie do centrysty
raczej nie szuka kom prom isu, ponieważ
uważa, że konserwatysta się zasadniczo
myli, a chce pod porządkować sobie in­
nych. W progresywnej wizji wszystko może
u lec zmian i e: rodzina, naród, państwo,
rola mężczyzny i kobiety, s a m o pojęcie
płciowości, sposób wychowywa nia dzieci,
stosunek do zwierząt, łącznie z nadaniem
i m praw quasi-l udzkich. Zasadą jest trans­
gresja, przekraczan i e norm, e ksperymenPOlllYKI n r 33 (2971). 12.08-19.08.2014

towa nie, w przekona n i u , że wcześniej ta k
samo powstawały obecne normy, tradycja
czy religia - jako efekt aktu a l nego stanu
rozwoju l udzkości, d opasowan ia d o istnie­
jącej m e ntaln ości, a nie były nadane przez
siłę wyższą.

Względnie równe rozłożenie od­
[!I oznacza, że jesteś
powiedzi rn
człowiekiem światopoglądowo uniespakie­
towanym". To dotąd dość rzadka sytuacja,
a l e trzeba ją uwzględ nić, bo niewyklu­
czone, że będzie się powtarzać. Może być
to świadoma inte l ektua l n a ekstrawagan­
cja, ale też przejaw głębszej tendencji.
Ideologie s ą a g resywne i zaborcze, żądają
podporząd kowania s i ę i zachowan i a arbi­
tra l n i e określanej przez siebie spójności.
To może rodzić s p rzeciw, zwłaszcza przy
takiej podaży idei, kulturowych koncepcji,
natłoku faktów, tysięcy jednostkowych
i wyglądających na logiczne argumentów,
które trudno według jednego wzorca upo­
rządkować i nadać i m sens.
Pobieranie poglądów z różnych nisz, nawet
bez centrystycznej skłonności do szukania
komprom isu, może być przejawem nowej
światopoglądowej szczerości", wyzwolo­
"
nej z ram prawicowej i lewicowej politycz­
nej poprawności. Zakaz polowań, czyli za­
bijania niewinnych istot, ale kara śmierci d la
nieskruszonych zwyrod nialców; homosek­
sualizm jest chorobą, a l e a borcja powinna
być legalna; religia precz ze szkół, ale naród
jest wartością absolutną. ponad wszystko - taki przykładowy zestaw wydaje się
szokujący, a l e nie jest powiedziane, że już
realnie nie istnieje. N iespakietowanym trud­
no jest założyć partię i stworzyć jakikolwiek
program, a l e ich wpływ na życie p u b l iczne,
choć n ie wprost, może być coraz większy.

Inne warianty: przewaga odpowiedzi
rn

w m niej więcej równych proporcjach
oznacza, że można się zaliczyć - używając
tradycyjnej nomenklatury - do centro­
prawicy; kiedy ta przewaga dotyczy pary
odpowiedzi m i r!I - jest to centrolewica.
Proporcje odpowiedzi pokazują, ile którego
jest kom ponentu, j a kie poglądy przewa­
żają, a jakie im tylko towarzyszą. Znaczna
przewaga, bliska 1 00 proc., np. odpowiedzi

rn lub [!I pokazuje zaś bardzo wyrazisty
światopoglądowy profil, dwa bieguny
kulturowego konfliktu.