Ehtezar e Sofyani [5 95] .pdf

File information


Original filename: Ehtezar-e Sofyani [5-95].pdf
Title: Ehtezar-e Sofyani [Baraye enteshar][18.5.95]
Author: 18.5.95

This PDF 1.5 document has been generated by PScript5.dll Version 5.2.2 / Acrobat Distiller 10.0.0 (Windows), and has been sent on pdf-archive.com on 01/08/2016 at 15:19, from IP address 136.243.x.x. The current document download page has been viewed 525 times.
File size: 1.1 MB (124 pages).
Privacy: public file


Download original PDF file


Ehtezar-e Sofyani [5-95].pdf (PDF, 1.1 MB)


Share on social networks



Link to this file download page



Document preview


‫اﻳﺮان در ﺁﺳﺘﺎﻧﻪ دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ‪ -‬رﻋﺸﻪ هﺎﯼ اﺣﺘﻀﺎر ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‬
‫)ﻧﮕﺎهﯽ ﺑﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬راز راهﺒﺮدﯼ و ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮاﻓﺘﺎدﻧﺶ(‬
‫ﭘﻮﻳﺎن ‪ -‬ﺗﺎﺑﺴﺘﺎن ‪١٣٩۵‬‬
‫در ﮔﻔﺘﺎر ﺣﺎﺿﺮ ﭘﺲ از ﺑﻴﺎن ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻘﺪﻣﺎت‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﮑﻴﻪ ﺑﺮ ﻧﮕﺮش و ﻣﺪل ﺗﺤﻠﻴﻠﯽ وﻳﮋﻩ اﯼ‪ ،‬هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﯽ روﻳﺪادهﺎﻳﯽ از ﻗﺒﻴﻞ‬
‫ﺷِﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ٩٢‬و ﭘﻴﺎﻣﺪهﺎﯼ ﺁن‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد و ﭼﺸﻢ اﻧﺪازهﺎﯼ ﭘﻴﺸﺎروﯼ و ﮔﺰﻳﻨﻪ هﺎﯼ ﻣﻤﮑﻦ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﮐﻮﺷﺶ ﺷﺪﻩ ﺗﺎ در ﭼﺎرﭼﻮب ﺑﻴﻨﺶ و ﻣﺪل ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ و ﺗﺎ ﺟﺎﻳﯽ ﮐﻪ اﻗﺘﻀﺎﺋﺎت و ﻣﺤﺪودﻳﺘﻬﺎﯼ اﻳﻦ ﮔﻔﺘﺎر‬
‫اﺟﺎزﻩ ﻣﻴﺪهﺪ ﺑﻪ ﭘﺮﺳﺶ راهﺒﺮدﯼ "ﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮐﺮد؟" ﭘﺎﺳﺦ دادﻩ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺠﺰ ﺑﺮﺧﯽ ﻧﮑﺎت‪ ،‬ﺧﻄﻮط و ﻣﺒﺎﺣﺚ اﺻﻠﯽ اﻳﻦ ﮔﻔﺘﺎر و ﺑﺨﺶ‬
‫ﻋﻤﺪﻩ اﯼ از ﺁن "در ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻦ هﻔﺘﻪ هﺎﯼ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺑﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺧﺮداد ‪ ٩٢‬و ﻧﻴﻤﻪ ﻣﻬﺮﻣﺎﻩ ﺁن ﺳﺎل" ﺁﻣﺎدﻩ ﮔﺸﺘﻪ و در ﻣﺮاﺣﻞ ﺑﻌﺪ‬
‫ﺗﮑﻤﻴﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬از ﺳﺎل ‪ ٩٢‬ﺗﺎ ﺑﺤﺎل ﺳﻪ ﺳﺎل ﻣﻴﮕﺬرد و ﺳﻴﺮ روﻳﺪادهﺎ در دﻧﻴﺎﯼ واﻗﻊ ﺧﻮد ﮔﻮﻳﺎﺗﺮﻳﻦ ﻣﺤﮏ ﺑﺮاﯼ ﺳﻨﺠﺶ‬
‫ﻣﻴﺰان درﺳﺘﯽ ﺗﺤﻠﻴﻠﻬﺎ و ﻣﺒﺎﺣﺚ اراﺋﻪ ﺷﺪﻩ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫***‬
‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ‪:‬‬
‫● ﻃﺮح ﮐﻠﯽ ﺑﺤﺚ و ﻧﮑﺎت اﺻﻠﯽ‬
‫● ﻣﺒﺎﺣﺜﯽ در ﺑﺎرﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ )ﺑﺎ ﺗﺎﮐﻴﺪ ﺑﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان(‬
‫‪-‬‬

‫راﺑﻄﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬ﺁﻣﻴﺰﻩ اﯼ از ﻋﺸﻖ و ﻧﻔﺮت‬

‫‪-‬‬

‫ﺑﺮﺧﯽ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ﮐﻠﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‬

‫‪-‬‬

‫ﺑﺮﺧﯽ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ رواﻧﺸﻨﺎﺧﺘﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﺎ ﺗﺎﮐﻴﺪ ﺑﺮ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﺁن‪:‬‬

‫‪-‬‬

‫ﺗﻬﺎﺟﻢ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ؛ رﻓﺘﺎرﯼ ﻣﻌﻤﻮل ﺑﺮاﯼ دﻓﺎع از ﺧﻮد ﻳﺎ ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ﺟﻨﻮن ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ‬

‫‪-‬‬

‫اﺷﺎرﻩ اﯼ ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﻧﻤﺎد ﺁن ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ و ﮐﺎرﮐﺮد اﮐﺴﺘﺎﺳﯽ وا ِر دﻳﻦ در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‬

‫‪-‬‬

‫ﻧﮕﺎهﯽ ﮔﺬرا ﺑﻪ ﭘﺎرﻩ اﯼ ﺳﻮاﺑﻖ‬

‫‪-‬‬

‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺳَﺮ اﻧﮕﻴﺰاﻧﻨﺪﻩ ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ‬

‫‪-‬‬

‫ﻧﮕﺎهﯽ ﺑﻪ ﺳﻴﺮ ﺗﻄﻮر ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان؛ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﻓﺮﺟﺎم و دﻳﻨﺎﻣﻴﺰم ﺟﺎرﯼ در ﺁن‬

‫‪-‬‬

‫ﻳﮏ ﺗﻔﺎوت ﻣﻬﻢ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺑﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ﺁﻟﻤﺎن؛ ﭘﻮﺳﺖ ﮐﻨﺪﻩ ﺷﺪن ﺑﻪ ﺟﺎﯼ ﭘﻮﺳﺖ اﻧﺪازﯼ‬

‫‪-‬‬

‫ﻣﻼﮎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﻗﻠﻤﺪاد ﺷﺪن ﻳﮏ ﺟﻨﺒﺶ ﻳﺎ ﻧﻈﺎم و ﺗﺒﻌﺎت ﺁن‬

‫‪-‬‬

‫ﺁﻳﺎ ﮐﺎرﺑﺮد ﺳﻴﺎﺳﺖ ﭼﻤﺎق و هﻮﻳﺞ در ﺑﺮاﺑﺮ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﮐﺎرا ﺑﺎﺷﺪ؟‬

‫‪-‬‬

‫ﺁﻳﺎ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻗﺎﺑﻞ دﮔﺮدﻳﺴﯽ اﺳﺖ؟‬

‫‪-‬‬

‫ﻣﺮورﯼ ﺳﺮﻳﻊ ﺑﺮ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺑﻴﺎن ﮔﺸﺘﻪ ﺗﺎ ﺑﺪﻳﻨﺠﺎ‬

‫● ﻧﮕﺎهﯽ ﺑﻪ ﺷﺒ ِﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ ﺳﺎل ‪ ٩٢‬و ﺑﺮﺧﯽ ﭘﻴﺎﻣﺪهﺎﯼ ﺁن‬
‫‪-‬‬

‫اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ‪ ٩٢‬و ﺗﻘﺎﺑﻞ ﺷﺒﻪ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‬

‫‪-‬‬

‫ﻧﻘﺶ وﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ ﻧﻈﺎم‬
‫‪ ١‬‬

‫‪ ‬‬

‫‪-‬‬

‫ﻧﮕﺎهﯽ دوﺑﺎرﻩ ﺑﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺷﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪٩٢‬‬

‫‪-‬‬

‫ن ﺗﺠﺪﻳﺪﻧﻈﺮﻃﻠﺐ؟‬
‫ﺗﺤﺮﻳﻢ ﻓﻌﺎﻻﻧﻪ ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻧﺎﻣﺸﺮوع اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﻳﺎ ﺷﺮﮐﺖ در ﺁن ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرا ِ‬

‫‪-‬‬

‫ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ رﻓﺘﺎر ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ در ﺷﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ ﺳﺎل ‪ ١٣٨٨‬ﺑﺎ رﻓﺘﺎر ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ در ﺷﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪٩٢‬‬

‫‪-‬‬

‫ﮐﻨﺎر ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪن ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺣﺬف ﺳﺮﻳﻊ روﺣﺎﻧﯽ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﺧﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‬

‫‪-‬‬

‫رﻓﺘﺎر ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺑﺮاﺑﺮ رﻳﻴﺲ ﺟﻤﻬﻮر ﺷﺪن ﻓﺮدﯼ از ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻧﺎهﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﺁﻧﺎن و ﭘﻴﺎﻣﺪهﺎﯼ ﺁن‬

‫‪-‬‬

‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺗﮑﺎﭘﻮﯼ راﻩ ﺳﻮم‬

‫‪-‬‬

‫ﺗﻨﮕﻨﺎﯼ ﺳﺨﺖ ﻧﻈﺎم و ﺑﻨﺪﺑﺎزﯼ ﻧﺎﻓﺮﺟﺎم روﺣﺎﻧﯽ‬

‫‪-‬‬

‫ﺁﻳﺎ ﺑﺎﻻ ﺁﻣﺪن روﺣﺎﻧﯽ در ﺷﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ‪ ٩٢‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻃﻠﻴﻌﻪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ راهﺒﺮدﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺑﺎﺷﺪ؟‬

‫‪-‬‬

‫ﺁﻳﺎ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ در زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ در ﺷﺮاﻳﻂ ﮐﻨﻮﻧﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ؟‬

‫● ﺗﻔﺎوت راهﺒﺮدﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ از ﻗﺒﻴﻞ اﺑﺰار اﺗﻤﯽ‬
‫● ﺑﺮﺧﯽ ﭼﺸﻢ اﻧﺪازهﺎﯼ ﭘﻴﺸﺎروﯼ و ﺣﺎﻻت ﻣﻤﮑﻦ‬
‫● "ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ" و ﻣﺮاﺣﻞ ﺑﺮاﻓﺘﺎدن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ )ﭘﺎﺳﺨﯽ ﺑﻪ ﭘﺮﺳﺶ ﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮐﺮد؟(‬

‫***‬
‫● ﻃﺮح ﮐﻠﯽ ﺑﺤﺚ و ﻧﮑﺎت اﺻﻠﯽ‪:‬‬
‫در اﻳﻦ ﮔﻔﺘﺎر ﺿﻤﻦ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﻈﺎم ﭼﻨﺪﭘﺎرﻩ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان و ﺷﮑﺎف اﺻﻠﯽ ﻓﻌﺎل در ﺁن‪ ،‬ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﯽ ﺑﺮﺧﯽ روﻳﺪادهﺎ‪ ،‬ﺷﺮاﻳﻂ‬
‫ﻣﻮﺟﻮد و ﺑﺮﺧﯽ ﭼﺸﻢ اﻧﺪازهﺎ و راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ ﭘﻴﺸﺎروﯼ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﻮﻋﯽ اﺧﺘﻼف ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺑﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب از ﻳﮑﺴﻮ و ﻃﻴﻒ ﮔﺴﺘﺮدﻩ و رﻧﮕﺎرﻧﮓ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران از ﺳﻮﯼ‬
‫دﻳﮕﺮ را ﻣﻴﺘﻮان اﺻﻠﻴﺘﺮﻳﻦ ﺷﮑﺎف در ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮد‪ .‬ﻣﺎﻧﻨﺪ دﻳﮕﺮ ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص‬
‫ﺁن‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺣﮑﻢ "هﺴﺘﻪ و ﺟﺎﻧﻤﺎﻳﻪ اﺻﻠﯽ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ" ﺑﻮدﻩ و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ ﺁن‬
‫را ﻣﻴﺴﺎزﻧﺪ‪) .‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در اﻳﻨﺠﺎ و در ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﻃﻴﻒ ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻨﻪ‬
‫ﺁﻧﺎﻧﯽ را ﮐﻪ در ﺑﻴﺎﻧﯽ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ اﺻﻮل ﮔﺮا ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ هﻤﭽﻨﻴﻦ ﮐﺴﺎﻧﯽ را هﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺻﻄﻼح‪ ،‬اﺻﻼح ﻃﻠﺒﺎن ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ‬
‫ﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در هﺮ ﺁن ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ را هﻤﻴﻦ ﺗﻀﺎد ﺑﻨﻴﺎدﯼ‬
‫ﻗﻠﻤﺪاد ﻣﻴﮕﺮدﻧﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻴﺸﻮد‪ (.‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻧﻮﻋﯽ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴ ِ‬
‫ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻣﺰﺑﻮر اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺒﺮد و ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮﯼ دﻳﻨﺎﻣﻴﺰم دروﻧﯽ ﺁن در ﺳﻴﺮ‬
‫ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ اش ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺷﺪت و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻳﻦ ﮔﺴﻞ راهﺒﺮدﯼ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران را هﻢ ﻣﻴﺰان و‬
‫ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ واردﻩ ﺑﺮ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﺗﻀﺎد ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﺎ ﺑﻴﺮون از ﺧﻮد اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ‬
‫ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﺁﻧﭽﻪ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﺗﺒﺎهﺴﺎ ِز ﺟﺎرﯼ در هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ را ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ و ﺳﺮﻋﺖ و ﺟﻬﺖ‬
‫ﺣﺮﮐﺖ ﺁن ﺑﺮ راﺳﺘﺎﯼ ﮐﻠﻴﺶ را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺗﻀﺎد ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ از ﻳﮑﺴﻮ و ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪﻩ‬
‫در ﺑﺮاﺑﺮ ﺁن از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺗﻀﺎد ﺑﻴﺮوﻧﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ و ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪﻩ در‬
‫ﺑﺮاﺑﺮ ﺁن" و "ﺗﻀﺎد دروﻧﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ داﺧﻞ ﻧﻈﺎم )ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺗﻀﺎد راهﺒﺮدﯼ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران(" ﺑﺮ‬
‫ﺖ ﺗﻀﺎد دروﻧﯽ را ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻴﺴﺎزد‪،‬‬
‫ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ دارﻧﺪ؛ اﻣﺎ ﺁن ﺗﻀﺎدﯼ ﮐﻪ در ﻃﯽ اﻳﻦ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬ﺷﺪت و ﻣﻀﻤﻮن و ﺟﻬ ِ‬
‫ﺗﻀﺎد ﺑﻴﺮوﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺎ ﻋﻠﻢ ﺑﺮ ﺳﺎز و ﮐﺎرهﺎﯼ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﻴﺘﻮان ﺧﻄﻮط ﮐﻠﯽ ﺳﻨﺎرﻳﻮهﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮاﯼ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﻧﻈﺎم و‬
‫‪ ٢‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﮐﺸﻮر را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻣﺘﻐﻴﺮهﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﯽ ﻧﻤﻮد و ﺑﺎ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﺑﺨﺸﯽ ﺧﻼﻗﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺳﻴﺮ ﺗﺤﻮﻻت ﺗﻼش ﮐﺮد‬
‫ﺗﺎ در ﻣﺤﺪودﻩ ﻣﻤﮑﻨﺎت‪ ،‬ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻤﮑﻦ ﺗﺤﻘﻖ ﻳﺎﺑﺪ‪.‬‬
‫در ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و ﺳ ِﺮ ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺟﻨﻮن راهﺒﺮدﯼ‬
‫و ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و هﻴﺘﻠﺮوا ِر ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در ﻣﻴﺪان ﻏﻠﺒﻪ دارد؛ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﺮﺧﻼف ﺁﻧﺎن‪ ،‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران "ﺁن‬
‫ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ )ﻻاﻗﻞ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺣﻔﻆ ﺑﻘﺎ ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻤﮑﻦ(" را دارﻧﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‪ ،‬ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﺳﺘﻴﺰﻩ هﺎﯼ ﻣﻌﻤﻮل‬
‫اﻳﻨﺎن ﺑﺮ ﺳﺮ ﮐﺴﺐ ﺳﻬﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻗﺪرت‪ ،‬اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ذاﺗﯽ در ﻧﮕﺮش‪ ،‬اﺧﺘﻼﻓﺎﺗﯽ اﺳﺎﺳﯽ در راﻩ ﺣﻠﻬﺎ و روﻳﻪ هﺎ را ﻣﻮﺟﺐ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد؛ اﺧﺘﻼﻓﺎﺗﯽ ﮐﻪ در ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺴﺎﺋﻞ و ﺑﻮﻳﮋﻩ راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ ﺁﻧﺎن ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ ﺧﻮد را‬
‫ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺎﻧﺪ و اﺧﺘﻼف راهﺒﺮدﯼ ﺑﺮ ﺳﺮ راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات واﻗﻌﯽ و ﻳﺎ ﺑﻌﻀﺎ ﺧﻴﺎﻟﯽ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺑﻘﺎ و ﺳﻠﻄﻪ ﻃﻠﺒﯽ‬
‫ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮاﯼ "اﺳﺘﻤﺮار ﺑﻘﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻠﻄﻪ" را در ﭘﯽ ﻣﻴﺎورد‪ .‬در واﻗﻊ اﻳﻦ اﺧﺘﻼف را ﻣﻴﺘﻮان ﺗﻀﺎدﯼ ﺑﻨﻴﺎدﯼ در‬
‫ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ داﻧﺴﺖ‪ ،‬ﮐﻪ دﻳﻨﺎﻣﻴﺰم و ﻣﻮﺗﻮر ﻣﺤﺮﮎ ﻧﻮﻋﯽ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در ﺁن اﺳﺖ‪ .‬ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ اﻟﺒﺘﻪ‬
‫"ﺗﻀﺎد اﺳﺎﺳﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﺎ ﺑﻴﺮون از ﺧﻮد" اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻀﺎد راهﺒﺮدﯼ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و‬
‫ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ‪-‬ﮐﺎران را در درون ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻣﺰﺑﻮر را‬
‫رﻗﻢ ﻣﻴﺰﻧﺪ‪ .‬در واﻗﻊ اﻳﻦ ﺗﻀﺎد ﺑﻴﻦ ﮐﻠﻴﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﺎ ﺑﻴﺮون از ﺧﻮد اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺪت و ﻣﻀﻤﻮن و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ‬
‫دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﺟﺎرﯼ در درون ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ را ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪.‬‬
‫اﺧﺘﻼف ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺮ ﺳﺮ راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ‪،‬‬
‫ﯽ ﺟﻨﺒﺸﻬﺎ و ﻧﻈﺎﻣﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻮدﻩ و رﻳﺸﻪ در وﺟﻮد‬
‫ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺑﺰﻧﮕﺎﻩ هﺎ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻀﺎد‪ ،‬ذاﺗ ِ‬
‫اﺧﺘﻼﻓﯽ ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺑﻴﻦ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران دارد‪ .‬اﺧﺘﻼف ﺑﺮ ﺳﺮ راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ‬
‫ﻣﺘﻔﺎو ِ‬
‫ت ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮد ﺑﻪ ﺁن اﺧﺘﻼف ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﺁﻧﻬﺎ ﻳﻌﻨﯽ وﺟﻮد ﺣﺪاﻗﻠﯽ از‬
‫ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ در ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران )دﺳﺘﮑﻢ ﺑﺮاﯼ ﺳﺮ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺖ در ﺑﺮدن ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻘﺘﻀﯽ( و ﻋﺪم وﺟﻮد ﺁن‬
‫ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ در ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺎزﻣﻴﮕﺮدد‪ ،‬ﺗﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﺳﻄﻮح ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺟﺒﺮﯼ و اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ‬
‫ﺳﻴﺴﺘﻢ را در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﺴﻮﯼ اﻧﺸﻘﺎق و ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﺳﻮق ﻣﻴﺪهﺪ‪.‬‬
‫در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل اﻣﺎ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ اﻳﻦ ﺗﻀﺎد ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در‬
‫ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻪ ﺁﺧﺮﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺁن ﻣﻴﺮﺳﺪ و اﺧﺘﻼف ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ‬
‫ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﮐﺪاﻣﻴﻦ ﻣﺴﺎﻟﻪ‪ ،‬ﮐﻠﻴﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ را در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﺴﻮﯼ ﺁن "ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﯽ ﻧﻬﺎﻳﯽ" ﺳﻮق ﻣﻴﺪهﺪ و ﻧﺎﺑﻮدﻳﺶ را‬
‫ﺑﺪﻧﺒﺎل دارد‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل و در ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان‪ ،‬اﮔﺮ اﺧﺘﻼف ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎﺗﯽ‬
‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ و ﺷﺪﻳ ِﺪ ﻧﺎﺷﯽ از ﺗﻼش ﻧﻈﺎم ﺑﺮاﯼ ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﯽ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺮدارﯼ از ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ )هﻤﭽﻮ‬
‫ﻣﻮﺷﮑﻬﺎﯼ دورﺑﺮ ِد داراﯼ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺣﻤﻞ ﮐﻼهﮏ اﺗﻤﯽ(‪ ،‬ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﻳﻬﺎﯼ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر‬
‫ﯽ "ﺁﺧﺮﻳﻦ" در ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﮔﺮدد‪ ،‬ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﺟﺰ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ‬
‫ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺳﺒﺐ ﺑﺮوز ﺁن ﮔﺴﻴﺨﺘﮕ ِ‬
‫ن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﺮاﯼ دﻧﻴﺎ ﮐﻤﺘﺮ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﺑﺎر‬
‫در اﻧﺘﻈﺎر اﻳﺮان ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد؛ هﺮﭼﻨﺪ ﮐﻪ ﺣﺘﯽ اﻳﻦ ﻓﺎﺟﻌﻪ هﻢ از ﻓﺎﺟﻌﻪ اﺗﻤﯽ ﺷﺪ ِ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ....‬اﻣﺎ اﮔﺮ اﺧﺘﻼف ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺟﻨﺒﺶ ﺁزادﻳﺨﻮاهﺎﻧﻪ ﻣﺮدم اﻳﺮان ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ‬
‫ﯽ "ﺁﺧﺮﻳﻦ" ﺳﻮق دهﺪ‪ ،‬در ﺻﻮرت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﻼﻗﺎﻧﻪ روﻳﺪادهﺎ و ﺑﺎ‬
‫ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ‪ ،‬ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم را ﺑﺴﻮﯼ ﺁن ﮔﺴﻴﺨﺘﮕ ِ‬
‫اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﺑﺎزﯼ درﺳﺖ و ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاراﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮان ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺑﺲ ﻋﻈﻴﻢ را ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﯽ ﺑﯽ هﻤﺘﺎ ﺑﺮاﯼ زاﻳﺶ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺑﺮاﺳﺘﯽ‬
‫دﻣﻮﮐﺮاﺗﻴﮏ در اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺗﺸﻨﻪ ﺑﺪل ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻋﻤﻞ ﺷﻮد ﮐﻪ اﻳﺠﺎد اﺧﺘﻼف ﺟﺪﯼ ﺑﻴﻦ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺮ ﺳﺮ "ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺟﻨﺒﺶ ﺁزادﻳﺨﻮاهﺎﻧﻪ‬
‫‪ ٣‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﻣﺮدم اﻳﺮان و ﻣﻮارد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪان" ﺑﺎﺷﺪ و اﺧﺘﻼف ﺑﺮ ﺳﺮ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻧﻘﺸﯽ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺗﺮ در دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ‬
‫ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ هﻴﻮﻻ و ﮐﻴﻔﻴﺖ و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ ﺁن ﺑﻴﺎﺑﺪ‪.‬‬
‫ﺷﺒﻪ‪-‬اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺳﺮ ﺑﺮﺁوردن ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﺣﻤﺎﻳﺖ و ﻧﻘﺶ ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ ﭼﻨﺪﻻﻳﻪ رﻓﺴﻨﺠﺎﻧﯽ در ِ‬
‫در ﺳﺎل ‪ ٩٢‬را ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮان ﺣﺎﺻﻞ ﺗﺸﺪﻳﺪ و ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﮕﯽ روﻧﺪ ﻓﺮﺳﻮدﮔﯽ و ﺗﺸﺘﺖ در ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ از ﻳﮏ ﻃﺮف و ﺷﺪت ﻓﺸﺎرهﺎﯼ‬
‫ﺳﻨﮕﻴﻦ و رو ﺑﻪ ﺗﺰاﻳ ِﺪ داﺧﻠﯽ و ﺧﺎرﺟﯽ وارد ﺑﺮ ﺁن از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ داﻧﺴﺖ‪ .‬در واﻗﻊ ﻧﻮﻋﯽ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در ﻧﻈﺎم ﺑﺎ‬
‫ﻣﮑﺎﻧﻴﺰم ﻣﺰﺑﻮر )ﺗﻀﺎد ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ( ﮔﺴﺘﺮش ﺷﮑﺎﻓﯽ را ﻣﻮﺟﺐ ﺷﺪ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد در ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬از درون ﺁن روﺣﺎﻧﯽ ﺑﻪ رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ ﺑﺮﺁﻣﺪ‪ .‬در ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬ﺑﺮ ﺧﻼف ﺳﺎل ‪،٨٨‬‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻋﻤﻼ دﻳﮕﺮ ﻗﺎدر ﺑﻪ هﻤﺮاﻩ ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻤﯽ از ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران درون ﻧﻈﺎم و ﻧﻴﺰ هﻤﺎن ﻋﻘﺒﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ هﺮﭼﻨﺪ‬
‫ﻣﺤﺪو ِد ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺎ ﺧﻮﻳﺶ ﻧﺸﺪﻧﺪ و ﭼﻮن "هﻨﻮز" ﺷﺮاﻳﻂ را ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻧﻤﻴﺪﻳﺪﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﻨﺪ ﮐﻴﻔﺎ ﺑﻴﺶ از ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻋﺮﻳﺎن ﮔﺮدﻧﺪ‬
‫ﯽ ﻣﺼﻠﺤﺘﯽ‪ ،‬ﻣﻮﺿﻌﯽ و‬
‫و ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎ را از رو ﺑﺒﻨﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﺴﺒﺖ هﺰﻳﻨﻪ ﺑﻪ ﻓﺎﻳﺪﻩ‪ ،‬ﺑﻨﺎﭼﺎر ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑ ِ‬
‫ﻧﺎﻗﺺ را ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻨﺪ و ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮد راﻩ ﮐﻢ هﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮ را ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻧﺪ‪ .‬ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺧﻮد ﺑﻴﻦ ﮔﺰﻳﻨﻪ هﺎﯼ ﺑﺪ و ﺑﺪﺗﺮ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﺪ را‬
‫ن دﺳﺘﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ در دﻳﮕﺮ ﻋﺮﺻﻪ هﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫اﻧﺘﺨﺎب ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ ﺑﻪ ﺟﺒﺮان ﺁن‪ ،‬ﺑﻪ ﻗﺪرﺗﻨﻤﺎﻳﯽ و دﺳﺘﮑﻢ‪ ،‬ﻧﺸﺎن داد ِ‬
‫ﺑﺪﻳﻨﺴﺎن ﺑﻮد ﮐﻪ در ﺷﺒ ِﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬ﻣﺎرﻣﻮﻟﮑﯽ ﻟﻐﺰﻧﺪﻩ از ﺷﮑﺎف ﺗﺨﺖ ﭘﻮﺳﻴﺪﻩ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺣﺮﺑﺎ اﻣﮑﺎن ﺳﺮ‬
‫ﮐﺸﻴﺪن ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ در ﮔﺎﻩ و دوراﻧﯽ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎ را ﮐﺎﻣﻼ از رو ﻧﺒﺴﺘﻪ اﻧﺪ و ﺑﻪ هﺮ دﻟﻴﻞ‪ ،‬وﻗﺖ ﺁن ﻋﺮﻳﺎﻧﯽ ﮐﻴﻔﺎ‬
‫ﺑﻴﺸﺘﺮﺷﺎن ﻓﺮا ﻧﺮﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬هﻨﻮز ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﯽ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺟﻠﻴﻠﯽ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺧﻼف ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﯽ دﻳﮕﺮ )ﭼﻪ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ‬
‫اﺻﻼح ﻃﻠﺐ و ﭼﻪ ﺑﺠﺰ ﺁن( ﺑﻪ ﻃﯽ ﻃﺮﻳﻖ در ﺁن ﻣﺴﻴﺮ و راﺳﺘﺎﯼ ﮐﻠﯽ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻣﻴﺨﻮاهﻨﺪ اداﻣﻪ ﻣﻴﺪهﻨﺪ و ﻃﺒﻌﺎ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ در ﻣﻴﺎن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬ﻣﻄﻠﻮب ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺑﺎﻻ ﺁوردن ﺁﻧﻬﺎ در ﺟﺮﻳﺎن اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ‬
‫ﺳﺎل ‪ ٩٢‬ﺑﺮاﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ و ﺧﻄﻴﺮ ﻣﻴﻨﻤﻮد و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ از ﺁن ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﮐﺮدﻧﺪ‪ -‬ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ در ﻧﻤﺎﻳﺶ‬
‫اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬ﺣﺘﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرﯼ هﻤﭽﻮ ﻗﺎﻟﻴﺒﺎف ﻧﻴﺰ در ﻋﻤﻞ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺖ در رﻗﺎﺑﺖ ﺑﺎ روﺣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرﯼ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ‬
‫ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب ﺑﻠﮑﻪ ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮ از ﻗﺎﻟﻴﺒﺎف ﺑﺮاﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﻮﻓﻖ ﺷﻮد و ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب اﻣﺎ ﺑﺎز ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻧﺴﺒﺖ‬
‫هﺰﻳﻨﻪ ﺑﻪ ﻓﺎﻳﺪﻩ از دﻳﺪﮔﺎﻩ ﺧﻮﻳﺶ‪ ،‬ﺑﻪ ﺑﺎﻻ ﺁﻣﺪن روﺣﺎﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﺗﻦ دادﻧﺪ‪.‬‬
‫ن ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮﯼ ﻏﺎﻓﻠﮕﻴﺮاﻧﻪ روﺣﺎﻧﯽ و ﺗﻴﻤﺶ در اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ‪ ٩٢‬را ﻣﻴﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ و ﺑﺎ اﻳﻦ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻧﻴﺰ هﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮ ﺑﻮدن ﺑﺎﻻ ﺁﻣﺪ ِ‬
‫وﺟﻮد اﻣﺎ "ﺑﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﺴﺒﺖ هﺰﻳﻨﻪ ﺑﻪ ﻓﺎﻳﺪﻩ در ذهﻦ ﺧﻮﻳﺶ" و "در ﭘﺮهﻴﺰ از ﺑﺴﺘﻦ ﮐﺎﻣﻞ و زودهﻨﮕﺎم و ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ ﺗ ِﺮ ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎ‬
‫از رو"‪ ،‬ﺑﺮﺁﻣﺪن روﺣﺎﻧﯽ را ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻮازات اﻳﻦ ﭘﺬﻳﺮش‪ ،‬ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﮑﺎن و ﺑﻪ ﺟﺪ ﺳﻌﯽ در ﺟﺒﺮان اﻳﻦ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ‬
‫ﺗﺤﻤﻴﻠﯽ در دﻳﮕﺮ ﻋﺮﺻﻪ هﺎ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺿﻤﻦ ﻣﻬﺎر و ﻧﻤﺪﻣﺎل ﻧﻤﻮدن روﺣﺎﻧﯽ و ﻋﻘﺒﻪ اش‪ ،‬ﺗﺎ هﺮ اﻧﺪازﻩ ﮐﻪ‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺗﻬﺪﻳﺪ را ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺪل ﺳﺎﺧﺘﻪ و روﺣﺎﻧﯽ و ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻼﺷﻬﺎﻳﺶ را ﺑﻪ اﻧﺤﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻋﻤﻼ در ﺧﺪﻣﺖ اهﺪاف ﺧﻮﻳﺶ‬
‫درﺁورﻧﺪ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎ ﺁﻧﺎن در هﻨﮕﺎم و ﻣﺪﺗﯽ ﭘﺲ از ﺁن هﻨﻮز اﻳﻦ اﻣﻴﺪ واهﯽ و ﺳﺮاب‪-‬ﮔﻮﻧﻪ را داﺷﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ‬
‫ﻋﻤﻠﻴﻠﺖ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﻳﻬﺎ ﺧﺎرﺟﯽ ﻣﺜﻼ در ﻳﻤﻦ )ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺴﻠﻂ ﺑﺮ ﺗﻨﮕﻪ ﺑﺲ ﻣﻬﻢ و اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺑﺎب اﻟﻤﻨﺪب واﻗﻊ در ﺟﻨﻮب ﺁن ﮐﺸﻮر(‬
‫و ‪ ،...‬اﻣﮑﺎﻧﺎت و ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﻳﯽ ﻋﺎﻟﯽ را ﺑﺮاﯼ ﭼﺎﻧﻪ زﻧﯽ در ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺬاﮐﺮات هﺴﺘﻪ اﯼ و ﺧﺮﻳﺪ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ زﻣﺎن و ﻓﺮاهﻢ ﺁوردن‬
‫اﻣﮑﺎن ﭘﻴﺸﺮوﻳﻬﺎﯼ ﻣﻮﺛﺮﺗﺮ ﺑﺴﻮﯼ ﻗﻠﻪ اﯼ‪ ،‬ﮐﻪ در ﺁن اﻳﺎم ﺑﻌﻀﯽ در ﺳﻮداهﺎﯼ ﺧﻮﻳﺶ ﺧﻮد را در ﻳﮏ ﻗﺪﻣﯽ ﺁن ﻣﻴﺎﻧﮕﺎﺷﺘﻨﺪ )!(؛‬
‫ﻓﺮاهﻢ ﺁورﻧﺪ‪ .‬ﺑﻪ هﺮ روﯼ ﺁﻧﺎن هﻤﭽﻨﺎن ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺣﺪﯼ از اﺳﺘﺘﺎر و ﭘﻴﭻ و ﺗﺎب و ﻣﺎﻧﻮرهﺎﯼ ﺑﻨﺪﺑﺎزاﻧﻪ ﻣﺤﺘﺎج دﻳﺪﻩ و ﻣﻴﺒﻴﻨﻨﺪ و‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻧﺨﻮاﺳﺘﻨﺪ ﺗﺎ در ﺁن ﺷﺮاﻳﻂ‪ ،‬ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎ را ﺑﺘﻤﺎﻣﯽ از رو ﺑﺒﻨﺪﻧﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﺗﺎ هﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﻪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ‬
‫ﻣﻮاﺿﻊ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﻣﻄﻠﻮب ﺧﻮﻳﺶ‪ ،‬هﻤﭽﻮ ﺣﺪاﻗﻞ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻴﻬﺎ و اﻣﮑﺎﻧﺎت ﻣﻘﺘﻀﯽ در ﻣﻮرد ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ از ﻗﺒﻴﻞ اﺑﺰار‬
‫‪ ۴‬‬
‫‪ ‬‬

‫اﺗﻤﯽ و ‪ ...‬دﺳﺖ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ اﻧﺪ و ﻳﺎ اﻳﻦ ﮐﻪ ﺑﺮاﯼ ﺣﻔﻆ ﻣﻮاﺿﻊ راهﺒﺮدﯼ ﺧﻮد و در ﭘﺮهﻴﺰ از هﺮﮔﻮﻧﻪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﻋﻤﻼ‬
‫ﻧﺎﭼﺎر ﻧﺸﺪﻩ اﻧﺪ )ﮐﻪ ﺑﺎﻻﺧﺮﻩ روزﯼ ﭼﻨﻴﻦ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ( ﻧﺨﻮاهﻨﺪ ﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺎ ﮐﻴﻔﺎ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﻋﺮﻳﺎن ﮔﺮدﻧﺪ و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران را از‬
‫هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﺷﺮاﮐﺖ راهﺒﺮدﯼ در ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺑﻴﺮون اﻧﺪازﻧﺪ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺣﻔﻆ و ﭘﺎﺳﺪارﯼ از ﻇﺮﻓﻴﺘﻬﺎﯼ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ و راهﺒﺮدﯼ ﻣﻘﺘﻀﯽ ﺑﺮاﯼ‬
‫ﺖ "از‬
‫اﺳﺘﻤﺮار ﺑﻘﺎ و ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮﯼ ﺑﻪ هﺮ ﺗﺮﺗﻴﺐ و اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎ ﮐﻤﺘﺮﻳﻦ هﺰﻳﻨﻪ ﻣﻤﮑﻦ از دﻳﺪﮔﺎﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬ﺣﺘﯽ ﺑﺎ ﻧﻮﻋﯽ ذهﻨﻴ ِ‬
‫اﻳﻦ ﺳﺘﻮن ﺑﻪ ﺁن ﺳﺘﻮن ﻓﺮج اﺳﺖ"‪ ،‬ﺑﺮاﯼ ﺁﻧﺎن ﻳﮏ اﺻﻞ ﺑﻨﻴﺎدﯼ و ﺗﺨﻄﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
‫در ﺷﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﻣﺠﻠﺲ ﺷﻮرا و ﻣﺠﻠﺲ ﺧﺒﺮﮔﺎن در اﺳﻔﻨﺪ ‪ ٩۴‬هﻢ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ اهﺮم ﻧﻈﺎرت اﺳﺘﺼﻮاﺑﯽ‬
‫ﺷﻮراﯼ ﻧﮕﻬﺒﺎن ﺳﻌﯽ در ﮐﻨﺘﺮل روﻧﺪ ﺑﺎﻻ ﺁﻣﺪن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ در ﭼﺎرﭼﻮﺑﻬﺎﯼ ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ درون ﻧﻈﺎم ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪.‬‬
‫در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ اﮔﺮﭼﻪ ﺗﺎ ﺣﺪﯼ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻪ ﻣﻬﺎر ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ ﮔﺸﺘﻪ و ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻣﻮﺿﻊ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﻣﻘﺘﻀﯽ در ﻣﺠﻠﺲ‬
‫ﺧﺒﺮﮔﺎن را ﭘﺎس داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬اﻣﺎ ﺁراﯼ ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻨﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ "ﻋﺪم ﺷﺮﮐﺖ ﮐﺜﻴﺮﯼ از ﻣﺮدم در اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت" )ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺁﻣﺎر‬
‫واﻗﻌﯽ و ﻧﻪ ﺗﺒﻠﻴﻐﺎﺗﯽ(‪ ،‬ﺑﺎز ﺣﮑﺎﻳﺖ از ﻧﺎﻣﻮﻓﻖ ﺑﻮدن ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺑﺎزﯼ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ داﺷﺖ‪.‬‬
‫ﺁرﯼ! ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻧﺎﭼﺎر ﺧﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻳﺎ روﺣﺎﻧﯽ و هﻤﭽﻨﻴﻦ دﻳﮕﺮ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻪ‬
‫ﺳﻠﮏ ﺧﻮد درﺁورﻧﺪ و ﻳﺎ ﺣﺬﻓﺸﺎن ﮐﻨﻨﺪ و ﺧﻮد ﺑﻪ ﻋﺮﻳﺎﻧﯽ و ﺑﯽ ﺷﺮﻳﮏ ﺑﺮﺁﻳﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺧﻮاهﻴﻢ دﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺁﻏﺎز دوراﻧﯽ دﻳﮕﺮ در‬
‫ﺳﻴﺮ ﺗﻄﻮر ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﺁﻧﺎن ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺟﺒﺮ ﻃﺒﻴﻌﺘﺸﺎن و اﻗﺘﻀﺎﯼ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻴﺮوﻧﯽ‪" ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم" راﻩ دوم را ﺑﺎ هﻤﻪ هﺰﻳﻨﻪ هﺎ و‬
‫ﺗﺒﻌﺎت ﺳﻨﮕﻴﻨﺶ اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺮد‪ .‬اﻣﺎ در ﺳﺎل ‪ ٩٢‬هﻨﻮز زﻣﺎن ﺁن اﻧﺘﺨﺎب ﻓﺮا ﻧﺮﺳﻴﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ روزﯼ ﺑﺎ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪن و ﺑﺎﻻ‬
‫ﮏ ﻣﺮگ ﮐﻪ در هﻴﻮﻻ ﺟﺎرﯼ اﺳﺖ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم در وﻗﺘﺶ در ﺁﻳﻨﺪﻩ اﯼ ﻧﻪ ﭼﻨﺪان‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻓﺸﺎرهﺎ و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺟﺒ ِﺮ ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ﻧﻮﻋﯽ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴ ِ‬
‫ﺖ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻨﺎ ﺑﻪ اﻗﺘﻀﺎﯼ ﻣﺎهﻴﺘﺸﺎن از‬
‫دور‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺣﺬف ﺳﺨ ِ‬
‫ﻳﮑﺴﻮ وﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻴﺮوﻧﯽ از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ در دﺳﺘﻮر ﮐﺎر ﻋﻤﻠﯽ ﻗﺮار ﺧﻮاهﻨﺪ داد )ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﻬﺎﻳﯽ اﻳﻦ ﺑﺎزﯼ ﻣﺮگ در‬
‫ﭼﺎرﭼﻮب دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻣﺮگ ﺟﺎرﯼ در ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن‪ ،‬ﺣﺘﯽ ﺷﺨﺺ ﺧﺎﻣﻨﻪ اﯼ ﻧﻴﺰ ﺑﻨﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ ﻗﺮﺑﺎﻧﯽ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪(...‬؛ اﻣﺎ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ‬
‫در ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬ﺑﻠﮑﻪ اﮐﻨﻮن هﻢ هﻨﻮز ﺁن زﻣﺎن ﻓﺮا ﻧﺮﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﺘﻌﺎﻗﺐ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ و هﺮﭼﻨﺪ ﻧﺎﻗﺺ ﺳﺎل ‪ ٩٢‬در ﺟﺮﻳﺎن اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب درﺑﺮﺁوردن ﺑﺮﺧﯽ ﺁﻣﺎل و اهﺪاف‬
‫راهﺒﺮدﻳﺸﺎن‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ در ﻳﻤﻦ و ﺳﻮرﻳﻪ و ﻋﺮاق ‪ ...‬ﻧﻴﺰ ﻧﺎﮐﺎم ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ و اوﺿﺎع ﺑﺪاﻧﮕﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺗﺼﻮر ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ و ﺑﻪ ﺟﺪ در ﭘﯽ‬
‫ﯽ هﺮﭼﻨﺪ‬
‫ﺁن ﺑﻮدﻧﺪ ﭘﻴﺶ ﻧﺮﻓﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد ﺗﺎ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﮕﺎرش اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب زﻳﺮ ﺑﺎر اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺎﺳ ِ‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ و ﻧﺎﻗﺺ در زﻣﻴﻨﻪ ﺁﺗﺶ اﻓﺮوزﻳﻬﺎ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﻳﻬﺎﻳﺸﺎن در ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ و هﺮ ﺟﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺎز ﺑﺎ اﻧﮕﻴﺰﻩ اﻧﺘﺨﺎب ﺑﺪ‬
‫ﺑﺠﺎﯼ ﺑﺪﺗﺮ‪ ،‬ﻧﺎﭼﺎر از اﻧﺘﺨﺎب ﺑﺪ ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮﻳﺶ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﮑﺎن ﺳﻌﯽ در ﺟﺒﺮان ﺁن در دﻳﮕﺮ ﺟﺒﻬﻪ هﺎ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل و ﺑﻪ‬
‫ﻓﺮض هﻢ ﮐﻪ در ﺟﺒﻬﻪ هﺎﯼ ﻳﻤﻦ و ﻳﺎ ﺳﻮرﻳﻪ و ‪ ...‬دﺳﺖ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻬﺎﯼ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺑﺰﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺳﻌﯽ در ﺟﺒﺮان ﺁن در‬
‫ﺟﺒﻬﻪ ﻳﺎ ﺟﺒﻬﻪ هﺎﻳﯽ دﻳﮕﺮ ﺧﻮاهﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪ .‬هﺪف ﮐﻠﯽ ﺁﻧﺎن از ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﻳﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ و ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ ﻧﻴﺰ ﮐﻤﺎﮐﺎن ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﺲ‬
‫ﺟﺪﯼ و واﻗﻌﯽ و ﻳﺎ ﺑﻌﻀﺎ ﺧﻴﺎﻟﯽ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺑﻘﺎ و ﺳﻠﻄﻪ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮاﯼ اﺳﺘﻤﺮار ﺑﻘﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻠﻄﻪ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺁﻧﺎن ﻣﻴﺪاﻧﻨﺪ‬
‫ﮐﻪ اﮔﺮ زﻳﺮ ﻓﺸﺎر ﻧﺎﭼﺎر از ﺗﻮﻗﻒ ﺣﺮﮐﺎت ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ و ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ ﺧﻮد در اﻳﻦ ﻋﺮﺻﻪ ﺷﺪﻩ و دﺳﺖ ﺑﻪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﮐﺎﻣﻞ و‬
‫هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺟﺒﺮان ﻧﺎﺷﺪﻩ ﺑﺰﻧﻨﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺣﺮﮐﺖ در ﺟﻬﺖ ﺗﺤﻘﻖ ﺁﻣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ ﺷﺎن ﻣﺘﻮﻗﻒ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﻗﺘﺪار و ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪﯼ ﺁﺳﻴﺐ دﻳﺪﻩ اﻳﺸﺎن ﺑﺴﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺁﺳﻴﺐ دﻳﺪﻩ‪ ،‬ﺳﭙﺮ ﺣﻔﺎﻇﺘﻴﺸﺎن ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺗﻀﻌﻴﻒ ﮔﺸﺘﻪ‪ ،‬ﻓﻠﺴﻔﻪ‬
‫وﺟﻮدﻳﺸﺎن ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﮔﺬﺷﺘﻪ زﻳﺮ ﺳﻮال رﻓﺘﻪ و ﺁﺳﻴﺐ ﭘﺬﻳﺮﻳﺸﺎن از ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ ﺑﻄﻮر ﮐﻴﻔﯽ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺁن‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ اﺣﺘﻤﺎل ﺧﻮردن ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺟﺎم زهﺮ ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺗﻮﺳﻂ وﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ ﺿﻌﻴﻒ و ﻣﺮدد ﻧﻈﺎم ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺮود‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬
‫ﺁﻧﺎن ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﮑﺎن ﺳﻌﯽ در ﺣﻔﻆ ﺣﺮﮐﺎت و ﺁراﻳﺶ ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ ﺑﻮﻳﮋﻩ در زﻣﻴﻨﻪ ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﻳﻬﺎ و ﺁﺗﺶ اﻓﺮوزﻳﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ و ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ‬
‫ﺑﺨﺼﻮص ﺑﺎ ﺗﻤﺮﮐﺰ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺮ روﯼ ﺑﺮﺧﯽ ﮐﺸﻮرهﺎﯼ ﻋﺮب ﻣﻨﻄﻘﻪ دارﻧﺪ‪.‬‬
‫‪ ۵‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺑﻪ هﺮ ﺗﺮﺗﻴﺐ‪ ،‬ﺑﺎ ﺑﺎﻻ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﻓﺸﺎرهﺎ در زﻣﻴﻨﻪ هﺴﺘﻪ اﯼ‪ ،‬ﻧﺎﮐﺎم ﻣﺎﻧﺪن ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻼﺷﻬﺎﯼ ﺳﺨﺖ و ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ در زﻣﻴﻨﻪ‬
‫ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﯼ و ﺁﺗﺶ اﻓﺮوزﯼ در ﻣﻨﻄﻘﻪ در ﻧﻴﻞ ﺑﻪ اهﺪاف ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ )ﻣﺜﻼ در ﻳﻤﻦ و در ﺗﺴﻠﻂ ﺑﺮ ﺗﻨﮕﻪ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺑﺎب اﻟﻤﻨﺪب( و‬
‫ﺑﺎ ﺷﺪت ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺧﻄﻴ ِﺮ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ و ﮐﺎراﻳﯽ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺁﻧﺎن در ﺳﺎل ‪ ٩۴‬ﺑﻨﺎﭼﺎر و ﺑﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﺴﺒﺖ هﺰﻳﻨﻪ ﺑﻪ ﻓﺎﻳﺪﻩ در‬
‫ﯽ هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ و ﻧﺎﻗﺺ وﻟﯽ اﻟﺒﺘﻪ ﮔﺮان و ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ در زﻣﻴﻨﻪ هﺴﺘﻪ اﯼ را‬
‫ﺖ اﻳﺠﺎد ﮔﺸﺘﻪ‪ ،‬اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨ ِ‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ ﺳﺨ ِ‬
‫ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب هﻢ ﺑﺎ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ﺧﻮد در ﺁن ﺷﺮاﻳﻂ‪ ،‬ﻳﮑﺒﺎر دﻳﮕﺮ ﺑﻴﻦ ﺑﺪ و ﺑﺪﺗﺮ ﺑﺪ را ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻧﺪ و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل‪ ،‬ﺿﻤﻦ‬
‫ﺣﻔﻆ و ﭘﺎﺳﺪاﺷﺖ ﻣﻮاﺿﻊ راهﺒﺮدﯼ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﺑﻪ ﺟﺪ و ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﮑﺎن ﺳﻌﯽ در ﺟﺒﺮان ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ در دﻳﮕﺮ زﻣﻴﻨﻪ هﺎ‬
‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﻣﺰﺑﻮر اﻟﺒﺘﻪ ﻧﻪ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ و ﻣﺜﻼ واﻧﻬﺎدن "ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎﯼ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ" ﺑﺮاﯼ ﺗﻮﻟﻴﺪ و اﺳﺘﻔﺎدﻩ‬
‫ﻣﻮﺛﺮ از ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ هﻤﭽﻮ اﺑﺰار اﺗﻤﯽ )ﻣﺜﻼ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻟﻴﺒﯽ در زﻣﺎن ﻣﻌﻤﺮ ﻗﺬاﻓﯽ( ﺑﻮد و ﻧﻪ ﺣﺘﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﮐﻨﺎر‬
‫ﻧﻬﺎدن ﺗﻼﺷﻬﺎﯼ هﺮﭼﻨﺪ ﺻﻌﺐ و اﻓﺘﺎن و ﺧﻴﺰان ﺑﺮاﯼ دﺳﺘﻴﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﯽ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺮدارﯼ ﻣﻮﺛﺮ از ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﻣﺰﺑﻮر؛ ﺗﻼﺷﻬﺎﻳﯽ ﮐﻪ‬
‫هﻢ ﻣﻮاردﯼ ﻣﺨﻔﯽ و ﻣﻐﻔﻮل ﻣﺎﻧﺪﻩ از ﭼﺸﻢ ﺑﺴﻴﺎرﯼ را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻴﺸﻮد و هﻢ ﻣﻮاردﯼ از ﻗﺒﻴﻞ ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺁزﻣﺎﻳﺶ ﻣﻮﺷﮑﻬﺎﯼ دورﺑﺮد و‬
‫ﻗﺎرﻩ‪-‬ﭘﻴﻤﺎ ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺣﻤﻞ ﮐﻼهﮏ؛ ﮐﻼهﮑﻬﺎﻳﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺁﻧﭽﻪ ﺳﻌﯽ در وارد ﺳﺎﺧﺘﻨﺶ از ﺑﺮﺧﯽ ﺟﻤﻬﻮرﻳﻬﺎﯼ ﺷﻮروﯼ ﺳﺎﺑﻖ در ﻧﻴﻤﻪ‬
‫اول دهﻪ ‪ ٧٠‬ﺷﻤﺴﯽ داﺷﺘﻪ و در ﻣﻌﺪود ﻣﻮاردﯼ ﻧﻴﺰ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﺪان ﺷﺪﻧﺪ و از هﻤﺎن زﻣﺎن ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ دﺳﺘﻴﺎﺑﯽ ﺑﻪ اﻣﮑﺎﻧﺎت ﭘﺮﺗﺎﺑﯽ‬
‫و اﻧﻔﺠﺎرﯼ و اﻧﺠﺎم ﺑﺮﺧﯽ ﺁزﻣﺎﻳﺸﺎت اﻧﻔﺠﺎرﯼ ﺑﺰرگ زﻳﺮزﻣﻴﻨﯽ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر و ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺁن در دﺳﺘﻮر ﮐﺎر ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ....‬اﻟﺒﺘﻪ‬
‫ﭘﺬﻳﺮش اﻧﺠﺎم ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ و ﻧﺎﻗﺺ ﻣﺰﺑﻮر )ﺑﺎ ﻧﻮﻋﯽ ذهﻨﻴﺖ از اﻳﻦ ﺳﺘﻮن ﺑﻪ ﺁن ﺳﺘﻮن ﻓﺮج اﺳﺖ در ذهﻨﻴﺖ هﻴﻮﻻﯼ‬
‫ﺣﺎﮐﻢ( در زﻣﻴﻨﻪ هﺴﺘﻪ اﯼ‪ ،‬ﺑﺎزﯼ را در اﻳﻦ ﻋﺮﺻﻪ هﻢ وارد ﻳﮏ دور ﺗﺎزﻩ ﮐﺮد؛ هﻢ ﺗﻼﺷﻬﺎﯼ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺮاﯼ‬
‫دﺳﺘﻴﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﺳﻮداهﺎﯼ ﺳﻴﺎﻩ ﺧﻮﻳﺶ اداﻣﻪ دارد و هﻢ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﺮاﯼ ﮐﺸﻴﺪن ﮐﺎﻣﻞ دﻧﺪاﻧﻬﺎﯼ هﻴﻮﻻ‪.‬‬
‫اﻣﺎ ﺑﻪ هﺮ ﺻﻮرت‪ ،‬ﺑﺪﻧﺒﺎل اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ هﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮ و ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ و ﺑﺎ ﺑﺎﻻ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻓﺸﺎرهﺎ‪ ،‬اوﺿﺎع هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﮐﻪ‬
‫ﺑﭽﺮﺧﺪ و هﺮ ﺑﺎر ﺑﻨﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺳﺮاﻧﺠﺎم و ﮐﻴﻔﺎ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﻧﺎﭼﺎر از ﻋﺮﻳﺎن ﮔﺸﺘﻦ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎﻻﺧﺮﻩ‬
‫ﺷﺮاﻳﻄﯽ اﻳﺠﺎد ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﭘﺮهﻴﺰ از هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ "راهﺒﺮدﯼ" ﺑﻪ هﺮ ﻗﻴﻤﺖ و ﻧﻴﺰ ﺑﻤﻨﻈﻮر‬
‫"ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ" ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮﻳﺶ‪ ،‬ﺧﻮاهﻨﺪ ﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺎ در ﭘﯽ رﻳﺨﺘﻦ ﺁﺗﺶ ﺗﻬﻴﻪ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﺁﻏﺎز دوراﻧﯽ دﻳﮕﺮ‪،‬‬
‫ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎ را از رو ﺑﺒﻨﺪﻧﺪ‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺪاﻧﺴﺎن و ﺑﺮ ﺧﻼف ﺁﻧﭽﻪ ﺁﻧﺎن در ﻃﺮﺣﻬﺎﯼ ﻣﮑﺎراﻧﻪ اﻣﺎ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ ﺧﻮﻳﺶ در ﻧﻈﺮ دارﻧﺪ در‬
‫ﻋﻤﻞ‪ ،‬ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻳﻦ ﺑﺎزﯼ ﺑﺮاﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬ﺑﺎﺧﺖ‪-‬ﺑﺎﺧﺖ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﺖ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و درﻧﻔﺎق در ﺑﺮﺁوردﻩ ﻧﻤﻮدن اهﺪاف ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎدﻩ از روﺷﻬﺎﯼ ﻧﺮﻣﺘﺮ و ﻧﺎﮐﺎﻣﯽ‬
‫ﺑﺎ ﺷﮑﺴ ِ‬
‫ن ﻏﻴﺮهﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺎزﯼ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت و ﺑﺎ ﺳﺎز و ﮐﺎرهﺎﯼ ﺑﻪ‬
‫ﺁﻧﻬﺎ در ﮐﻨﺎر زدن روﺣﺎﻧﯽ و دﻳﮕﺮ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرا ِ‬
‫اﺻﻄﻼح ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ‪ ،‬ﺁﻧﺎن ﺑﺮاﯼ ﮔﺸﻮدﻩ ﻧﮕﻪ داﺷﺘﻦ راﻩ ﺗﻨﻔﺲ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و اﺳﺘﻤﺮار راهﺒﺮد ﮐﻠﯽ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺧﻮﻳﺶ‪،‬‬
‫راهﻬﺎﯼ دﻳﮕﺮﯼ را ﺟﺴﺘﺠﻮ ﮐﺮدﻧﺪ؛ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺑﻪ ﻃﺮف ﻓﺘﻨﻪ اﻓﺮوزﯼ در ﺧﺎرج ﺳﻮق ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ و ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻪ ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ‬
‫و اِﻋﻤﺎل روﺷﻬﺎﯼ ﺳﺨﺖ در ﺑﻌﻀﯽ ﻋﺮﺻﻪ هﺎ را در دﺳﺘﻮر ﮐﺎر ﻗﺮار دادﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ ﺁﻧﺎن ﺑﺮﺧﻼف ﻣﻘﺎم رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ و ﺑﺮﺧﯽ‬
‫از ﮐﺮﺳﻴﻬﺎﯼ ﻣﺠﻠﺲ‪ ،‬ﻣﻮاﺿﻊ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ هﻤﭽﻮ ﻣﺠﻠﺲ ﺧﺒﺮﮔﺎن را ﺑﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﺧﻮﻳﺶ واﻧﻨﻬﺎدﻩ اﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺎ اﮔﺮ‬
‫ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮد ﭼﺎرﻩ اﯼ اﺳﺎﺳﯽ ﻧﺴﺎزﻧﺪ‪ ،‬اداﻣﻪ اﻳﻦ روﻧﺪ ﭘﺎﺳﺪاﺷﺖ ﻣﻮاﺿﻊ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ در زﻣﻴﻨﻪ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ را ﻧﻴﺰ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﻦ درﻧﻔﺎق و ﺳﺮﺳﭙﺮدﮔﺎن ﺑﻪ ﺳﺮاب‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ "هﻨﻮز" ﺷﻤﺸﻴﺮ را‪ ،‬هﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‬
‫ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﺠﺎﻧﻴ ِ‬
‫ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﺧﻮد ﮐﻪ هﻤﭽﻨﺎن ﺷﺮﻳﮑﺎن راهﺒﺮدﻳﺸﺎن در ﺣﺎﮐﻤﻴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﮐﺎﻣﻼ از رو ﻧﺒﺴﺘﻪ اﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ در ﺣﺎل ﻧﺸﺎن دادن‬
‫دﺳﺘﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ در دﻳﮕﺮ ﻋﺮﺻﻪ هﺎ هﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺨﺼﻮص در زﻣﻴﻨﻪ هﺎﻳﯽ ﮐﻪ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ زﻣﻴﻨﻪ هﺎ‪ ،‬در ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﺗﻮاﻧﯽ اﻓﺰوﻧﺘﺮ و دﺳﺘﯽ ﺑﺎزﺗﺮ دارﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد ﻓﺮﺳﻮدﮔﯽ‪ ،‬ﺑﻴﺶ از ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺳﻌﯽ در ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ روﺷﻬﺎﯼ ﺳﺨﺖ دارﻧﺪ‪.‬‬

‫‪ ۶‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻏﻠﺒﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺮ دوﻟﺖ و ﺗﻤﺎﻳﻼت ﺟﺪﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻣﻮﺟﻮد در‬
‫ﻣﺠﻠﺲ و رﻳﺎﺳﺖ ﺁن‪" ،‬اﮔﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﻣﻘﺎم ﻣﻬﺎر و ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺮﻧﻴﺎﻣﺪﻩ و ﮐﺎرﯼ اﻧﺠﺎم ﻧﺪهﻨﺪ )ﮐﻪ ﺻﺪاﻟﺒﺘﻪ اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻧﺨﻮاهﺪ‬
‫ﺑﻮد و ﺁﻧﺎن ﺳﺎﮐﺖ ﻧﺨﻮاهﻨﺪ ﻧﺸﺴﺖ("‪ ،‬ﺣﺘﯽ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺷﺨﺺ ﺧﺎﻣﻨﻪ اﯼ ﻧﻴﺰ زﻳﺮ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﺳﻨﮕﻴﻦ داﺧﻠﯽ و ﺧﺎرﺟﯽ ﺷﮑﺴﺘﻪ و ﺑﺎ‬
‫ﺁن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران هﻤﺮاﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺪاﻧﺴﺎن و ﺑﻪ ﻓﺮض اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺤﺎ ِل ﻋﺪم اﻧﺠﺎم واﮐﻨﺶ ﻣﻮﺛﺮ از ﺳﻮﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬در‬
‫ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﺎ ﺑﺎﻻ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻓﺸﺎرهﺎ ﺷﺎهﺪ ﮔﺎم ﻧﻬﺎدن ﻧﻬﺎﻳﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در داﻻن دﮔﺮدﻳﺴﯽ از هﻴﺌﺖ ﻳﮏ هﻴﻮﻻ ﺑﻪ هﻴﺌﺖ ﻳﮏ‬
‫ن راهﺒﺮدﯼ ﺑﺮ ﺧﻼف اﻧﺘﻈﺎر ﺑﺮﺧﯽ‪ ،‬ﭼﻪ در ﺧﺎرج و ﭼﻪ در داﺧﻞ )از ﺟﻤﻠﻪ ﺑﺮﺧﯽ از‬
‫زاﻟﻮ ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺁن ﮔﺎم ﻧﻬﺎد ِ‬
‫ﻧﻴﺮوهﺎ و ﺳﺮان ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر ﻧﻈﺎم ﮐﻪ ﺑﻴﻬﻮدﻩ ﺧﻮد را دﻟﺨﻮش ﻣﻴﺪارﻧﺪ( و هﻤﺎﻧﮕﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﺑﻌﻀﯽ دﻳﮕﺮ هﻢ ﺑﻪ ﮐﺮات ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ‬
‫ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﻣﺤﻮ ﮐﻞ ﻧﻈﺎم راﻩ ﺑﺮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﯽ ﺗﺮدﻳﺪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻧﮕﺎهﺒﺎﻧﺎن راهﺒﺮدﯼ ﻧﻈﺎم هﺮﮔﺰ ﺳﺎﮐﺖ ﻧﻨﺸﺴﺘﻪ و ﺗﺎ‬
‫ﺁﺧﺮﻳﻦ ﻟﺤﻈﻪ‪ ،‬ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺗﻼش ﺧﻮد را ﺑﺮاﯼ هﻴﻮﻻ ﻣﺎﻧﺪن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻪ هﺮ ﻗﻴﻤﺖ و ﺗﺤﺖ هﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺮد‪.‬‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب هﺮﮔﺰ ﻣﻨﺘﻈﺮ ﻧﻤﻴﻨﺸﻴﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در ﺣﺮﮐﺘﺸﺎن رو ﺑﻪ ﺳﻮﯼ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ راهﺒﺮدﯼ‪ ،‬ﺁﻧﺎن را ﻋﻤﻼ ﺧﻠﻊ ﻳﺪ‬
‫ﮐﺮدﻩ و در ﺻﻮرت اﻗﺘﻀﺎ ﻗﻠﻊ و ﻗﻤﻊ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﺁﻧﺎن ﺻﺒﺮ ﻧﻤﻴﮑﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﻋﺎﻗﺒﺖ ﺷﺎهﺪ ﺑﺮ ﺑﺎد رﻓﺘﻦ ﺁﻣﺎل و ﺳﺮاﻧﺠﺎم هﻢ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻧﻈﺎﻣﺸﺎن‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﭼﻪ در ﻣﻘﺎم ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺨﺎﻟﻒ در داﺧﻞ و ﺧﺎرج و ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﺳﻨﮕﻴﻦ واردﻩ ﺑﺮ ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺿﻌﻴﻒ ﮔﺸﺘﻪ و‬
‫ﻓﺮﺳﻮدﻩ و ﭼﻪ در ﻣﻘﺎم ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﺧﻮﻳﺶ در درون ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮﻳﺶ و ﺗﺎ هﺮ ﺣﺪ اﻣﮑﺎن‬
‫درﺻﺪد ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ و اﻧﺠﺎم اﻗﺪاﻣﺎت ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﺎﻧﻪ ﺑﺼﻮرﺗﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ و در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن را در‬
‫دﺳﺘﻮر ﮐﺎر ﻗﺮار ﻣﻴﺪهﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻣﻮاردﯼ از ﻗﺒﻴﻞ ﺗﺸﺪﻳﺪ اﻋﺪاﻣﻬﺎ و اﻗﺪاﻣﺎت رﻋﺐ اﻓﮑﻨﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ هﺮ ﺁن اﺑﺰا ِر و روش ﺗﺒﻬﮑﺎراﻧﻪ "ﺑﺎ وﺟﻮد ﺿﻌﻒ و‬
‫ﻓﺮﺳﻮدﮔﯽ ﻓﺰاﻳﻨﺪﻩ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ"‪ ،‬ﺷﺪت ﻳﺎﻓﺘﻦ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺮورﻳﺴﺘﯽ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﯼ در ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎﻳﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻮرﻳﻪ و ﻋﺮاق و ﻳﻤﻦ و‬
‫ﻟﺒﻨﺎن و ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ و ﻏﻴﺮﻩ و ﺗﻨﻮرﻩ ﮐﺸﻴﺪن اژدهﺎ در ﺳﻮرﻳﻪ و اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﺷﺮﻳﺮاﻧﻪ از ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ ﺑﺎ روﻳﮑﺮدﯼ ﭘﺮﻧﺨﻮت‬
‫ب هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻳﺎ ﻣﻮاردﯼ ﻣﺎﻧﻨﺪ وﻗﻮع ﺣﻤﻼت ﺳﺒﻮﻋﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ ﺑﯽ ﺳﻼح و ﺗﺤﺖ ﻣﺤﺎﺻﺮﻩ در‬
‫و ﺑﻪ ﻗﺼﺪ ﻗﺪرﺗﻨﻤﺎﻳﯽ و ارﻋﺎ ِ‬
‫ﻋﺮاق و ﮐﺸﺘﺎر زﺧﻤﻴﺎن و اﻓﺮاد ﺑﺎ دﺳﺘﺎن ﺑﺴﺘﻪ و اﺳﻴﺪﭘﺎﺷﯽ ﺑﻪ ﭼﻬﺮﻩ زﻧﺎن و ‪ ...‬را ﻣﻴﺘﻮان در هﻤﻴﻦ ﭼﺎرﭼﻮب ﺗﺤﻠﻴﻞ ﮐﺮد‪.‬‬
‫رﻓﺘﺎرهﺎﯼ اﻳﻦ هﻴﻮﻻﯼ در ﺣﺎل اﺣﺘﻀﺎر ﺑﻨﻮﻋﯽ ﻳﺎدﺁور ﺗﻮﺳﻞ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ هﻴﺘﻠﺮﯼ در ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ ﺁﻧﭽﻪ ﺁن را "راﻩ ﺣﻞ ﺁﺧﺮ"‬
‫ﻣﻴﻨﺎﻣﻴﺪﻧﺪ ﺑﺪﻧﺒﺎل ﺑﺮﺧﯽ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﯼ ﺟﺪﯼ در ﺟﺒﻬﻪ ﺷﺮق اﺳﺖ‪ .‬ﺁﻧﺎن ﻣﺎﺑﻪ ازاﯼ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﯼ ﺧﻮد در ﺟﺒﻬﻪ ﺟﻨﮓ ﺑﺎ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﺑﻪ‬
‫هﻮﻟﻮﮐﺎﺳﺖ ﺷﺪﺗﯽ ﮐﻴﻔﺎ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺑﺨﺸﻴﺪﻧﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ داﻋﺶ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﺑﻪ ازاﯼ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﻳﺶ در ﺑﺮﺧﯽ ﺟﺒﻬﻪ هﺎ ﺳﻌﯽ در ﺷﺪت‬
‫ﺑﺨﺸﻴﺪن ﺑﻪ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺗﺮورﻳﺴﺘﯽ ﮐﻮر و ﻟﺠﺎم ﮔﺴﻴﺨﺘﻪ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔﺮ ﻧﻴﮏ ﺑﻨﮕﺮﻳﻢ‪ ،‬ﺗﻼش ﺑﻴﺶ از ﭘﻴ ِ‬
‫ﺶ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ‬
‫اﻳﺮان ﺑﺮاﯼ داﻣﻦ زدن ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﻓﺘﻨﻪ و ﻧﻔﺎق و دهﺸﺖ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ اﯼ ﮔﻮﻳﺎ و ﺳﺨﺖ هﺸﺪاردهﻨﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻨﻬﺎ "رﻋﺸﻪ هﺎﯼ‬
‫ط "در هﺮ ﺻﻮرت ﻣﺤﺘﻮم و ﻣﻄﻠﻘﺎ ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ" هﻴﻮﻻﻳﯽ ﺷﻮم و ﮐﺮﻳﻪ‬
‫اﺣﺘﻀﺎر ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ" ﺑﻮدﻩ و ﻧﺸﺎﻧﻪ هﺎﯼ ﺗﺒﺎهﯽ و اﻧﺤﻄﺎ ِ‬
‫ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل اﻣﺎ ﺑﺎﻳﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ اﻳﻦ اﻧﺤﻄﺎط و ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻗﻄﻌﯽ و ﻣﺤﺘﻮم هﻴﻮﻻ ﺑﺪرﺳﺘﯽ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﻧﮕﺸﺘﻪ و‬
‫ﺑﺎ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬارﯼ و ﻣﻬﺎرت ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﻳﯽ ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ دادﻩ ﻧﺸﻮد‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺷﺎهﺪ ﻓﺮو اﻓﺘﺎدن ﻧﺎﮔﺎ ِﻩ اﻳﺮان و ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ در دل ﻓﺎﺟﻌﻪ اﯼ‬
‫ﻓﺮاﮔﻴﺮ و ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﻋﻈﻴﻢ ﺑﺮاﯼ ﺻﻠﺢ و اﻣﻨﻴﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﺁن ﻣﻮﺗﻮر ﻣﺤﺮﮎ و درﻧﻔﺎق اﻳﻦ ﻓﺠﺎﻳﻊ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﻳﻬﺎ‪ ،‬ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮدﯼ ﺧﺎص و ﻏﺮﻳﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﻼ در ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‬
‫ﺗﺒﻠﻮر ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﻣﺮاﮐﺰﯼ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﭙﺎﻩ ﻗﺪس و ‪ ...‬ﻻﻧﻪ دارد‪ .‬ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺣﺎﻣﻞ اﺻﻠﯽ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﻣﺰﺑﻮر در هﻴﺌﺖ‬
‫ﻏﺎﻟﺐ ﺧﻮﻳﺶ اﺳﺖ از ﺳﻄﻮح ﺑﺎﻻﯼ ﻗﺪرت و ﻣﺤﺎﻓﻞ ﻣﺎﻓﻴﺎﻳﯽ ﺗﻮدرﺗﻮﯼ ﺁن ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﻣﻨﺎﻓﻘﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ ﻣﺬهﺒﯽ و ﻣﺤﻔﻠﯽ در ﺳﻄﻮح‬
‫ﭘﺎﻳﻴﻨﺘﺮ و ﺑﺮﺧﯽ ﮐﺎﻧﻮﻧﻬﺎﯼ ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﺧﻮدﺳﺮ )؟( را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻘﺪﻳﺴﮕﺮان ﺷﻴﻄﺎن ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ در ﭘﺴﺘﺘﺮﻳﻦ ﻃﺒﻘﺎت‬
‫دوزخ هﻤﭽﻮ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﺎرﻳﺨﯽ هﻴﺘﻠﺮ و ﺑﺮﺧﯽ هﻤﺮاهﺎن ﺧﺎﺻﺶ و ﻳﺎ ﺑﺴﺎن ﺑﻦ ﻻدن ﭘﻴﺸﻮاﯼ اﻟﻘﺎﻋﺪﻩ و اﺑﻮﺑﮑﺮ ﺑﻐﺪادﯼ و هﻢ‬
‫‪ ٧‬‬
‫‪ ‬‬

‫ن ﺷﻴﻌﯽ ﺑﺎﺳﺎﺑﻘﻪ ﺗﺮ در اﻳﺮان‪ ،‬در اﺳﺘﺮاﺗﮋﯼ‪ ،‬ﻣﺠﻨﻮن و ﮐﻮردل هﺴﺘﻨﺪ و در‬
‫ﺳﻨﺨﺎﻧﺶ در ﮐﺎدر رهﺒﺮﯼ داﻋﺶ و ﻳﺎ داﻋﺶ وارا ِ‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ اﻣﺎ ﻣﮑﺎر و هﻮﺷﻤﻨﺪ و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮ‪.‬‬
‫ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺴﺎن ﻣﺠﻨﻮن‪-‬اژدهﺎﻳﯽ ﺳﻮدازدﻩ‪ ،‬درﺁوﻳﺨﺘﻪ در ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و واروﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ اﺳﺖ و اﻳﻦ هﻤﺎن راز‬
‫راهﺒﺮدﯼ و ﺑﻦ‪-‬ﻣﺎﻳﻪ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﭼﻨﺪ ﺟﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬از ﻧﻈﺮ رواﻧﺸﻨﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ و ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﮕﯽ‬
‫ﻏﺮﻳﺐ و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ واروﻧﻪ ﻧﻤﺎ‪ ،‬ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﯽ ﻣﺮز و ﺑﺨﺼﻮص "ﺗﻮهﻢ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در ﻣﻴﺪان"‬
‫ن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن را ﺑﻄﻮر ﮐﻴﻔﯽ‬
‫)در ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل و در واﮐﻨﺸﯽ ﺟﺒﺮاﻧﯽ( از ﺟﻤﻠﻪ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎ ِ‬
‫ﻳﮑﺘﺎ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬ﺑﻌﻨﻮان ﻣﺜﺎﻟﯽ از ﺑﺎژﮔﻮﻧﮕﯽ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻪ ﺁن ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ‪ ،‬ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﯽ ﻣﺮزﯼ اﺷﺎرﻩ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﻪ‬
‫واروﻧﮕﯽ ﺑﺪان رداﻳﯽ ﻣﻘﺪس ﺑﻨﺎم ﺁرﻣﺎﻧﮕﺮاﻳﯽ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد؛ ﻣﺴﺨﯽ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ و دروﻏﯽ ﻋﻈﻴﻢ ﮐﻪ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺪﻋﻴﺎﻧﺶ‬
‫را هﻢ ﺳﺨﺖ ﻓﺮﻳﻔﺘﻪ و دﻟﺒﺎﺧﺘﻪ ﻣﻴﺴﺎزد! در واﻗﻊ اﮔﺮ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ را ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ ﻧﻮﻋﯽ اﺑﺘﺬال و ﺑﺎﻃﻞ ﭘﺮﺳﺘﯽ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ‬
‫ﻧﻤﺎ و ﺑﻠﻌﻨﺪﻩ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﻨﻴﻢ‪ ،‬ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﺧﺎص ﻣﺰﺑﻮر اوج ﺗﺒﺎهﯽ و ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ و ﻣﺴﺦ و دروغ و واروﻧﮕﯽ ﺑﻮدﻩ و در ﺣﮑﻢ‬
‫ن اﻳﻦ هﻴﻮﻻﯼ ﺷﻘﯽ و درﻧﺪﻩ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎ ِ‬
‫اﮔﺮ وﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ در ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان را ﻧﻴﺰ راس ﺣﻘﻮﻗﯽ و ﭘﺮﭼﻤﺪار و ﺳﺨﻨﮕﻮﯼ اﻳﻦ ﻧﻈﺎم و ﻋﻤﻼ ﺑﺎزﺗﺎب دهﻨﺪﻩ‬
‫ﻒ ﺣﺎﮐﻢ در ﻧﻈﺎم در هﺮ ﺑﺮهﻪ ﺑﺪاﻧﻴﻢ‪ ،‬ﺟﺮﻳﺎن ﺧﺎص ﻣﺰﺑﻮر در ﻋﻤﻞ و ﺧﻮاﻩ و‬
‫ﺟﻤﻊ ﺟﺒﺮﯼ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت و ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠ ِ‬
‫ﻧﺎﺧﻮاﻩ ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻦ ﺗﺎﺛﻴﺮ را ﺑﺮ ﻣﻮاﺿﻊ وﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ ﺧﻮاهﺪ داﺷﺖ و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ ﮐﻠﯽ ﺣﺮﮐﺖ را ﻧﻴﺰ "ﻋﻤﻼ" هﻤﻴﻦ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎ اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻳﮕﺎﻧﻪ ﻋﺎﻣﻞ و ﻧﻴﺮوﯼ ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن ﻧﺒﻮدﻩ و دﻳﮕﺮ ﻧﮕﺎهﻬﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎ‬
‫و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت ﺑﺎزﺗﺎب دهﻨﺪﻩ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ هﺮ ﻳﮏ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻮﺛﺮ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺳﮑﺎﻧﺪا ِر راهﺒﺮدﯼ در ﻋﻤﻞ هﻤﻴﻦ ﺑﻴﻨﺶ و روﻳﮑﺮد‬
‫ﺧﺎص و ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺎزﺗﺎب دهﻨﺪﻩ ﺁن ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ ﺳ ِﺮ ﻋﻤﻼ راهﺒ ِﺮ و راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﺳﺮهﺎ و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت ﻓﻌﺎل در‬
‫ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬ﺁن دﻳﮕﺮ ﺳﺮهﺎ و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻳﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺧﻮد را در راﺳﺘﺎﯼ راهﺒﺮدﯼ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﻳﻦ ﻧﮕﺎهﺒﺎن‬
‫اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﻧﻈﺎم ﻗﺮار دهﻨﺪ و ﻳﺎ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در ﻃﯽ ﺳﺎﻟﻴﺎن ﻣﺘﻤﺎدﯼ در ﺳﻴﺮ ﺗﻄﻮر ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺷﺎهﺪش ﺑﻮدﻩ اﻳﻢ‪،‬‬
‫ﻣﺤﮑﻮم ﺑﻪ ﻓﺮو اﻓﺘﺎدن ﺧﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺗﺎ ﺟﺎﻳﯽ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺑﻪ ﻓﺮض‪ ،‬وﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ ﻧﻈﺎم هﻢ ﺑﺨﻮاهﺪ ﺑﻪ هﺮ دﻟﻴﻞ از ﺣﺮﮐﺖ در راﺳﺘﺎﻳﯽ ﮐﻪ ﺁن‬
‫ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮ ِد راهﺒﺮ )در ﺣﮑﻢ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻ( ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺳﺮ ﺑﺎز زﻧﺪ ﻋﻤﻼ ﺣﺬف ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ وﻳﮋﻩ‪ ،‬ﮐﺎرﮐﺮدهﺎﯼ ذاﺗﯽ‪ ،‬ﻧﻘﺶ ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ هﺎ و ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮدش در ﻣﺮﮐﺰ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ و ﺑﺎ‬
‫ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻧﻮاع ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬارﻳﻬﺎﯼ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺶ در زﻣﻴﻨﻪ اﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ‪ ،‬هﻢ هﺴﺘﻪ ﺗﺒﻠﻮر و ﺳ ِﺮ "ﻋﻤﻼ" راهﺒﺮ و ﻧﻮ ِر دﻳﺪﻩ‬
‫هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ اﺳﺖ و هﻢ ﭘﺎﺷﻨﻪ ﺁﺷﻴﻞ ﻳﺎ ﭼﺸﻢ اﺳﻔﻨﺪﻳﺎرش‪ ،‬هﻢ ﻧﮕﺎهﺒﺎن راهﺒﺮدﯼ و ﻧﻴﺮوﯼ اﺻﻠﯽ ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ و ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻴﺸﺒﺮﻧﺪﻩ‬
‫ﺁن اﺳﺖ و هﻢ ﻋﺎﻣﻞ ﺳﻘﻮط و ﺗﺒﺎهﯽ و ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﺳﺨﺖ و ﻣﺤﺘﻮﻣﺶ‪ .‬ﺣﺎﻣﻼن اﻳﻦ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ در ﺑﺴﺘﺮ و ﺷﺮاﻳﻂ‬
‫ﻣﻨﺎﺳﺐ‪ ،‬ﺑﺴﻴﺎرﯼ از ﻣﺮدم و ﻃﻴﻒ ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﯼ از ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺳﻴﺎﺳﯽ و ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﻪ رﻧﮕﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ را ﻧﻴﺰ در ﭘﯽ‬
‫ﮐﺸﺎﻧﺪﻩ و هﻤﺮاﻩ ﺳﺎزﻧﺪ و ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ‪ ،‬ﺷﮑﻞ و ﺗﺸﮑﻠﯽ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻴﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﺁرﯼ! اﻳﻦ هﻤﺎن "راز راهﺒﺮدﯼ"‬
‫هﻴﻮﻻﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪرﺳﺘﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ و ﺑﺎزﺷﻨﺎﺳﺎﻧﺪﻩ ﺷﻮد‪ .‬ﺁﻧﭽﻪ اﻋﺠﺎز ﺑﺎورش ﻣﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ اﻳﻨﺒﺎر در ﭘﺴﺘﺘﺮﻳﻦ ﻣﺮاﺗﺐ وﺟﻮدﯼ در‬
‫اﻳﻨﺎن ﻣﺼﺪاق ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻨﺴﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ اﻗﻠﻴﺘﯽ اﻧﺪﮎ و ﺑﺎورﻣﻨﺪ و ﻣﺼﻤﻢ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ در ﺑﺴﺘﺮ ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﺑﺴﻴﺎرﯼ را ﮐﻪ‬
‫اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﺁن ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ از ﭘﯽ ﺧﻮد ﮐﺸﺎﻧﻴﺪﻩ و ﻣﻨﺸﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮات اﺳﺎﺳﯽ در دﻧﻴﺎﯼ واﻗﻊ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫هﻤﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺮﮐﺰﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﺎ ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ‪ ،‬ﺑﻪ ﻳﮏ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﺼﻠﺘﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ و ﺁن را ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ‬
‫و ﺳﺨﺖ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺐ و ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺧﻮاﻩ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬هﻤﻴﻦ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻣﮑﺎن دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﺁن را‬
‫ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﮐﺒﻮﺗﺮ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﺘﯽ ﺑﻪ زاﻟﻮﻳﯽ رام و ﻳﺎ هﺮ ﻣﻮﺟﻮد ﻏﻴﺮدرﻧﺪﻩ دﻳﮕﺮﯼ‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﻮر ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬هﻴﻮﻻ را ﻣﺴﻠﻤﺎ‬
‫ﻣﻴﺘﻮان ﻓﺮﺳﻮد و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﻴﺰ ﻧﺎﺑﻮدش ﺳﺎﺧﺖ‪ ،‬اﻣﺎ ﺗﺎ ﺁن دﻳﺪ و روﻳﮑﺮد هﻴﺘﻠﺮوار در ﺁن ﻏﻠﺒﻪ اﯼ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮ و راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ دارد‬
‫‪ ٨‬‬
‫‪ ‬‬

‫دﮔﺮدﻳﺴﯽ اﺳﺎﺳﺎ ﻣﻤﮑﻦ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻧﻪ ﻣﻴﺨﻮاهﺪ و ﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﮐﻪ دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬ﺑﻴﻬﻮدﻩ ﻧﺒﻮد ﮐﻪ وﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ ﻳﺎ هﻤﺎن‬
‫ﭘﺮﭼﻤﺪار و ﺳﺨﻨﮕﻮﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان هﺮ ﮔﻮﻧﻪ "ﺗﻐﻴﻴﺮ رﻓﺘﺎر اﺳﺎﺳﯽ" ﻧﻈﺎم را ﺣﺘﯽ در ﺻﻮرت ﺑﻘﺎﯼ ﻓﺮﺿﯽ ﺁن )در‬
‫هﻴﺌﺘﯽ اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﺳﺎﺳﯽ در رﻓﺘﺎرش( ﻗﺎﻃﻌﺎﻧﻪ و ﺑﻪ ﺟﺪ رد ﮐﺮد‪) .‬ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﻋﻼوﻩ ﺑﺮ اﻳﻦ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ‬
‫ﻧﺎب هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ رﻓﺘﺎر اﺳﺎﺳﯽ ﻧﻈﺎم را ﻣﻌﺎدل ﺑﺎ ﺳﺎﻗﻂ ﮔﺸﺘﻦ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺁن ﻣﻴﺪاﻧﻨﺪ‪ (.‬اﮔﺮ در ﻳﮏ ﺟﻨﺒﺶ ﻳﺎ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﺁن ﺟﻬﻞ ﻣﺮﮐﺐ و‬
‫دﻳﺪ و روﻳﮑﺮد ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰﯼ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در هﻴﺌﺖ ﻏﺎﻟﺒﺸﺎن ﺣﺎﻣﻞ ﺁﻧﻨﺪ در ﻋﻤﻞ ﻏﻠﺒﻪ اﯼ راهﺒﺮدﯼ ﺑﻴﺎﺑﺪ‪ ،‬ﺁن ﺟﻨﺒﺶ ﻳﺎ‬
‫ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﺟﻨﺒﺶ و ﻧﻈﺎﻣﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ )ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص ﺁن( ﻣﺤﺴﻮب ﻣﻴﺸﻮد و ﺑﺎ اﺳﺘﻤﺮار ﻧﻘﺶ و ﮐﺎرﮐﺮ ِد ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ‬
‫ﻧﺎب در ﺣﺮﮐﺖ ﮐﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﺳﻴﺴﺘﻤﯽ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ اﻗﺘﻀﺎﯼ ذات و ﺳﺮﺷﺖ ﺧﻮد‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﻧﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ ﻣﺤﮑﻮم ﺑﻪ ﻧﺎﺑﻮدﯼ‬
‫ﺳﺨﺖ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد و ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ دﻳﮕﺮﯼ ﺑﺮاﯼ ﺁن ﻣﺘﺼﻮر ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﻏﺮﻳﺐ و ﺳﺨﺖ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰﯼ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ‬
‫ﻧﺎب ﺣﺎﻣﻞ ﺁﻧﻨﺪ "ﻓﺎﻗﺪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ دﺳﺘﮑﻢ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺣﻔﻆ اﺻﻞ ﺑﻘﺎﯼ ﺧﻮد )ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻤﮑﻦ و‬
‫ﻣﻘﺘﻀﯽ(" ﺑﻮدﻩ و هﻤﻮارﻩ در ﻧﻈﺎم از ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ ﻏﻠﺒﻪ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‬
‫ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ اﮔﺮﭼﻪ در ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺣﺴﺎﺑﮕﺮاﻧﻪ و هﻮﺷﻤﻨﺪاﻧﻪ رﻓﺘﺎر ﮐﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ در اﺳﺘﺮاﺗﮋﯼ ﺟﻨﻮﻧﯽ ﺳﺨﺖ ﮐﻮر و هﻴﺘﻠﺮوار و رو‬
‫ﺑﻪ ﺗﺒﺎهﯽ و ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﺑﺮ ﺁن ﻏﺎﻟﺐ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان در ﻃﯽ ﺑﻴﺶ از ﺳﻪ دهﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻳﮏ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ "ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ" ﻣﺬهﺒﯽ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﺗﺎ ﻳﮏ‬
‫دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ "ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎ ِر" ﻣﺬهﺒﯽ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ و ﺑﺎ وﺟﻮد ﺷﺮاﮐﺖ راهﺒﺮدﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ‪،‬‬
‫اﻳﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎﺑﻨﺪ ﮐﻪ درﻋﻤﻞ "راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ اﺻﻠﯽ" ﺣﺮﮐﺖ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد هﻤﻪ ﻓﺮاز و ﻧﺸﻴﺒﻬﺎﯼ ﺁن‪ ،‬ﺑﻮدﻩ و ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در واﻗﻊ‪،‬‬
‫"ﻧﻮﻋﯽ روﻳﮑﺮد ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﺗﻮهﻢ واروﻧﻪ و هﻴﺘﻠﺮوا ِر ﺷﮑﺴﺖ‪-‬ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در ﻣﻴﺪان و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ از ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ" اﺳﺖ‬
‫ﺶ ﺣﺮﮐﺖ ﮐﻠﯽ ﻧﻈﺎم ﺑﻮدﻩ و دﺳﺖ ﺑﺎﻻ را از ﻧﻈﺮ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﻴﻨﺸﻬﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ‬
‫ﮐﻪ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮ و راﺳﺘﺎﺑﺨ ِ‬
‫ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﻪ اﯼ ﮐﻪ داراﯼ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺁن ﺑﻴﻨﺶ ﭘﺎﻳﻪ در ﻧﻈﺎم را ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﺮﭼﻤﺪاران ﺑﺮ‬
‫ﺗﺨﺖ ﻧﺸﺴﺘﻪ اش‪ ،‬ﺧﻤﻴﻨﯽ و ﺧﺎﻣﻨﻪ اﯼ ﻧﻴﺰ ﺗﺒﻴﻴﻦ ﮔﺸﺘﻪ ﻣﺒﻨﺎﯼ ﻗﻀﺎوت ﻗﺮار دهﻴﻢ‪ ،‬روﺷﻦ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﻈﺎم در ﮐﻞ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ ﻣﺬهﺒﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﮐﻠﻴﺖ رﻓﺘﺎر و ﺣﺮﮐﺖ ﻧﻈﺎم ﺑﺎ هﻤﻪ ﻓﺮاز و ﻧﺸﻴﺒﻬﺎﻳﺶ در ﺑﻴﺶ از ﺳﻪ دهﻪ‪ ،‬ﺗﺎ‬
‫هﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺷﺮاﮐﺖ راهﺒﺮدﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ را دارﻳﻢ ﻏﻠﺒﻪ راهﺒﺮدﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در‬
‫ﻧﻈﺎم را ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﺑﺎور ﻧﻤﻴﮑﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫اﮔﺮ ﺑﻪ ﮐﺎرﻧﺎﻣﻪ ﮐﻠﯽ ﻧﻈﺎم ﻧﮕﺎهﯽ ﻋﻤﻴﻖ و ﺟﺎﻣﻊ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻮدﻧﺶ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص ﺁن ﺑﺮاﻳﻤﺎن روﺷﻦ ﻣﻴﺸﻮد؛‬
‫ﺣﻘﻴﻘﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎرﯼ هﻨﻮز ﻗﺎدر ﺑﻪ درﮎ و ﭘﺬﻳﺮش ﺁن ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل اﮔﺮ در ﻧﻈﺎم‪ ،‬روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺠﺎﯼ روﻳﮑﺮد‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻏﻠﺒﻪ راهﺒﺮدﯼ داﺷﺖ‪ ،‬ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﻣﻘﺎﻃﻌﯽ در ﺳﺎﻟﻬﺎﯼ ‪ ٨٨ ،٨۴ ،٧۶ ،۶٧ ،۶٠ ،۵٧‬و ‪ ...‬ﺷﺎهﺪ رﻓﺘﺎرهﺎﻳﯽ‬
‫ﻣﺘﻔﺎوت از ﻧﻈﺎم ﺑﻮدﻳﻢ‪ .‬ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ و ارﺗﺠﺎﻋﯽ ﻣﻌﻤﻮل ﻧﻴﺰ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺳﺎل ‪ ۶٠‬ﺑﻪ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﻴﻨﺶ ﻣﻴﭙﺮداﺧﺖ‪ ،‬اﻣﺎ‬
‫ﻧﻪ ﺁﻧﮕﻮﻧﻪ هﺎر و ﺑﯽ ﻣﻬﺎر و ﺑﺎ هﺰﻳﻨﻪ هﺎﻳﯽ ﺑﺲ ﮔﺰاف‪ .‬ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ و ارﺗﺠﺎﻋﯽ ﻣﻌﻤﻮل ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﮔﺎهﯽ در ﭘﯽ‬
‫ﺟﻨﮓ اﻓﺮوزﯼ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﯼ ﺧﺎرﺟﯽ ﺑﻮدﻩ و ﻳﺎ درﺻﺪد رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ اﺗﻤﯽ ﺑﺎﺷﺪ؛ اﻣﺎ رﻓﺘﺎر‬
‫ﮐﻠﯽ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان در اﻳﻦ ﻣﻮارد هﻢ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص ﺁن اﺷﺎرﻩ دارد‪ .‬ﭘﺬﻳﺮش ﺁﺗﺶ ﺑﺲ در ﺟﻨﮓ ﺑﺎ‬
‫ﻋﺮاق ﻧﻪ در ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺑﺮﺗﺮ ﺳﺎل ‪ ۶١‬ﻳﺎ زودﺗﺮ از ﺁن ﻳﺎ در ﻣﻮﻗﻌﻴﺘﻬﺎﻳﯽ از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﭘﺲ از ﺳﺎﻟﻬﺎ ﮐﺸﺘﺎر و ﺧﺮاﺑﯽ و در‬
‫ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﺻﻌﺐ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ و ﻧﺎﻗﺺ وﻟﯽ ﺑﺲ ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ در ﻋﺮﺻﻪ هﺴﺘﻪ اﯼ هﻢ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ‬
‫ﺖ ﺻﺮف ﺷﺪﻩ ﺑﺮاﯼ ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎﯼ اﺗﻤﯽ و ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳﻨﮑﻪ ﻣﻮﻗﻌﻴﺘﻬﺎﻳﯽ ﺑﺴﺎ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺮاﯼ ﻧﻈﺎم‬
‫ﺗﻼش ﺑﺴﻴﺎر و زﻣﺎن و اﻧﺮژﯼ ﺑﺴﻴﺎر هﻨﮕﻔ ِ‬
‫ﺑﺮاﯼ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﺗﻮاﻓﻘﺎﺗﯽ ﭘﺮﺳﻮد ﺑﺎ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﻏﺮﺑﯽ وﺟﻮد داﺷﺖ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم در ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﺳﺨﺖ و ﺗﺤﻤﻴﻠﯽ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬در ﻳﻤﻦ‬
‫اﻣﮑﺎن ﻋﻤﻠﯽ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺳﺎزش ﮐﻪ ﻋﻤﻼ ﻣﺘﻀﻤﻦ ﺣﻔﻆ ﺑﻌﻀﯽ ﻣﻮاﺿﻊ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮاﯼ رژﻳﻢ اﻳﺮان در ﺁن ﮐﺸﻮر ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ‬
‫‪ ٩‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺗﻮﺻﻴﻪ هﺎ و هﺸﺪارهﺎﯼ ﭘﺎرﻩ اﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬ﺑﺎ ﺑﻠﻨﺪﭘﺮوازﻳﻬﺎﯼ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ و ﮐﻮردﻻﻧﻪ ﺑﺮﺧﯽ در ﺳﭙﺎﻩ ﭘﺎﺳﺪاران هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ‬
‫زاﻳﻞ ﺷﺪ و در ﺳﻮرﻳﻪ و ﻏﻴﺮﻩ هﻢ وﺿﻊ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺑﺮ هﻤﻴﻦ ﻣﻨﻮال اﺳﺖ‪ ....‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ در هﻤﻪ اﻳﻦ ﺳﺎﻟﻬﺎ‪ ،‬هﻴﻮﻻﯼ‬
‫ﺣﺎﮐﻢ ﺣﺘﯽ در ﺧﻄﻴﺮﺗﺮﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ هﻴﭽﮕﺎﻩ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺗﻦ ﻧﺪادﻩ و از ﭘﯽ ﺑﺮﺧﯽ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺗﺤﻤﻴﻠﯽ هﻢ هﻤﻮارﻩ ﺳﻌﯽ در ﺟﺒﺮان در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﻳﯽ دﻳﮕﺮ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻮﻋﯽ ﺳﻮدازدﮔﯽ ﻏﺮﻳﺐ و "ﮐﻮردﻟﯽ راهﺒﺮدﯼ"‬
‫و روﻳﮑﺮد ﺳﺮﺳﺨﺘﺎﻧﻪ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ در ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﺑﺰﻧﮕﺎهﻬﺎ )ﺑﻪ ﻗﺼﺪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﮑﺎن و ﺑﺎ ﺑﻬﺮﻩ ﮔﻴﺮﯼ ﺗﺒﺎهﺴﺎز و‬
‫ت ﺑﺲ ﺧﻄﻴﺮ‬
‫ﺑﯽ ﻣﻬﺎر از هﺮ ﺁن اﺑﺰار ﻣﻤﮑﻦ( و ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﮐﻠﯽ رﻓﺘﺎرش در ﺑﺮاﺑﺮ ﭘﻴﺮوزﻳﻬﺎ و ﺷﮑﺴﺘﻬﺎ و ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ و ﺗﻬﺪﻳﺪا ِ‬
‫ﺟﻤﻠﮕﯽ دال ﺑﺮ ﻏﻠﺒﻪ ﻋﻤﻼ اﺳﺘﺮاﺗﺰﻳﮑﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﻧﻈﺎم ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ از ﻳﺎد ﻧﺒﺮﻳﻢ ﮐﻪ ﺁﺗﺶ ﺑﺲ ﺗﺤﻤﻴﻞ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﻧﻈﺎم در ﺳﺎل ‪ ۶٧‬ﻧﻴﺰ هﺮﮔﺰ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺻﻠﺢ ﻧﺒﻮدﻩ و ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺁﻧﭽﻪ در ﺳﺎل‬
‫‪ ٩۴‬در زﻣﻴﻨﻪ هﺴﺘﻪ اﯼ ﺷﺎهﺪش ﺑﻮدﻳﻢ‪ ،‬ﻳﮏ ﺟﺎم زهﺮ ﺧﻮردن ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ‪ ،‬ﻣﺼﻠﺤﺘﯽ و ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎر ﺑﻮد‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در اوﻟﻴﻦ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﯼ‬
‫ﭘﻴﺶ ﺁﻣﺪﻩ ﭘﺲ از ﺳﺎل ‪ ،۶٧‬ﺑﺎز ﺳﻴﺎﺳﺖ ﺟﻨﮓ اﻓﺮوزﯼ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﯽ و ﺻﺪور ﺑﺤﺮان از ﺟﻤﻠﻪ ﺑﻪ هﻤﺎن ﮐﺸﻮر ﻋﺮاق از ﺳﺮ‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ‪ .‬ﺣﺘﯽ در اﻧﺪﮎ زﻣﺎﻧﯽ ﭘﺲ از ﺁن ﻗﺒﻮل اﺟﺒﺎرﯼ ﺁن ﺁﺗﺶ ﺑﺲ هﻢ ﻓﺘﻮاﯼ ﻗﺘﻞ ﺳﻠﻤﺎن رﺷﺪﯼ دادﻩ ﺷﺪ ﺗﺎ ﻣﺒﺎدا ﺿﻌﻔﯽ ﻧﺸﺎن‬
‫دادﻩ ﺷﺪﻩ و ﻳﮏ ﻟﺤﻈﻪ ﻧﻈﺎم از ﻗﺪرﺗﻨﻤﺎﻳﯽ و ﺑﺤﺮاﻧﺰاﻳﯽ و ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﻘﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻠﻄﻪ واﺑﻤﺎﻧﺪ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﻮاﻓﻖ‬
‫هﺴﺘﻪ اﯼ ﺳﺎل ‪ ٩۴‬ﺑﺎ ﻗﺪرﺗﻬﺎﯼ ﺑﺰرگ ﺟﻬﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﮐﻤﺎﮐﺎن ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎﯼ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺑﺮاﯼ ﺗﻮﻟﻴﺪ و اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﻣﻮﺛﺮ از ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ هﺴﺘﻪ اﯼ‬
‫را ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﺳﻨﮕﺮﯼ راهﺒﺮدﯼ ﺣﻔﻆ ﻧﻤﻮدﻩ اﺳﺖ و هﻤﭽﻨﺎن ﻃﺮﺣﻬﺎﻳﯽ دﻳﮕﺮ و ﺑﻌﻀﺎ ﻣﻐﻔﻮل ﻣﺎﻧﺪﻩ از دﻳﺪ ﺑﺴﻴﺎرﯼ را ﺑﺮاﯼ ﺗﺤﻘﻖ‬
‫ﺳﻮداﯼ ﺧﻮﻳﺶ در دﺳﺘﻴﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﯽ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﮔﺴﺘﺮدﻩ از ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ و از ﺟﻤﻠﻪ اﺗﻤﯽ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ ﺁن را ﺑﺴﺎن‬
‫ﺁب ﺣﻴﺎت و ﮔﻨﺪم ﺟﺎوداﻧﮕﯽ ﺑﺮاﯼ ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻴﭙﻨﺪارد )!(‪ ،‬ﺑﺲ ﺳﺨﺖ و ﮐﺸﺎن‪-‬ﮐﺸﺎن ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺒﺮد‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻪ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﺿﻌﻒ و ﻓﺮﺳﻮدﮔﯽ ﭘﻴﺸﺮوﻧﺪﻩ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ )ﮐﻪ ﻃﺒﻌﺎ ﺁن هﺴﺘﻪ اﺻﻠﻴﺶ را ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻣﻞ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد( و ﭼﻪ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﻋﺮﻳﺎن ﻧﺸﺪن ﮐﺎﻣﻞ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن و هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ در اﻳﻦ ﮔﺎﻩ و ﺣﺪﯼ اﮔﺮﭼﻪ ﻣﺤﺪود و رو ﺑﻪ ﮐﺎهﺶ‬
‫از اﺳﺘﺘﺎر ﮐﻪ هﻤﭽﻨﺎن در ﺁن ﻗﺮار دارد‪ ،‬واﮐﻨﺸﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﮔﺎﻩ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﺎدرﺳﺖ واﮐﻨﺸﻬﺎﯼ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ‬
‫ﯼ ﻣﻌﻤﻮل‪ ،‬اﻋﻢ از ﻣﺬهﺒﯽ‬
‫ﻣﻌﻤﻮل را ﺑﻪ ذهﻦ ﻣﺘﺒﺎدر ﺳﺎزد؛ اﻣﺎ ﺑﻪ واﻗﻊ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﺒﻮدﻩ و اﻳﻦ ﻧﻈﺎم ﻧﻪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﻳﺎ اﺳﺘﺒﺪاد ِ‬
‫ﻳﺎ ﻏﻴﺮﻣﺬهﺒﯽ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص ﺁن ﺑﺎ ﻏﻠﺒﻪ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮدﯼ ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ ﻏﺪار و ﻣﮑﺎر وﻟﯽ ﻓﺎﻗﺪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ‬
‫ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ )دﺳﺘﮑﻢ ﺑﺮاﯼ ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺻﻞ ﺑﻘﺎ و ﺟﺎن ﺑﻪ درﺑﺮدن ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻤﮑﻦ( اﺳﺖ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﺎ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ‬
‫ﺁﺧﺮﻳﻦ ﮔﺎﻩ و دوران از دوراﻧﻬﺎﯼ ﻣﺘﻮاﻟﯽ ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﺣﺎﮐﻢ ﺷﺎهﺪ ﺣﺬف اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران از ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ و رﻓﺘﺎر‬
‫ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ ﺑﺎز هﻢ ﻋﺮﻳﺎﻧﺘ ِﺮ اﻳﻦ ﻧﻈﺎم ﻧﺒﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻮدن ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ دﻗﻴﻖ ﮐﻠﻤﻪ ﺑﻪ ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ در دو ﺣﺎﻟﺖ ﻓﺮﺿﯽ‪ ،‬رﻓﺘﺎر ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ ﻳﮏ ﺟﻨﺒﺶ و ﻳﺎ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻪ اوج ﺧﻮد رﺳﻴﺪﻩ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎﻧﺶ ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺎ ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ ﺑﻪ هﺮ ﺳﻮ ﺣﻤﻠﻪ ﺑﺮد؛ ﻳﮑﯽ ﺣﺎﻟﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن ﻧﻈﺎم ﺑﻪ ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﺮاﺣﻞ رﺷﺪ و ﭘﻮﺳﺖ اﻧﺪازﯼ ﺧﻮد رﺳﻴﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‬
‫)ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ﺁﻟﻤﺎن در اواﺧﺮ دهﻪ ‪ ٣٠‬ﻣﻴﻼدﯼ( و دﻳﮕﺮﯼ ﺣﺎﻟﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺳﻴﺮﯼ ﻣﻌﮑﻮس و در‬
‫ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﺮاﺣﻞ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ و ﭘﻮﺳﺖ ﮐﻨﺪﻩ ﺷﺪﻧﺶ‪ ،‬در ﺁﺳﺘﺎﻧﻪ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺑﺎﺷﺪ )ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان‬
‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺷﺎهﺪش ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد ﻳﺎ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺁﻟﻤﺎن وﻗﺘﯽ ﻣﺎﺑﻪ ازاﯼ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﯼ ﺳﻨﮕﻴﻨﺶ در ﺟﺒﻬﻪ هﺎﯼ ﺟﻨﮓ ﺑﺮ ﺷﺪت‬
‫ﮐﺸﺘﺎرهﺎﯼ ﺟﻤﻌﯽ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺳﻮزاﻧﺪن ﻳﻬﻮدﻳﺎن اﻓﺰود(‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻮان هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ و ﺁﺳﻴﺒﻬﺎﻳﯽ ﮐﻪ اﻳﺠﺎد ﻣﻴﮑﻨﺪ در اﻳﻦ دو ﺣﺎﻟﺖ‬
‫هﺮﮔﺰ ﺑﺎ هﻢ ﻳﮑﯽ ﻧﻴﺴﺖ؛ وﻟﯽ ﺑﻪ هﺮ ﺻﻮرت‪ ،‬ﻣﻴﻞ ﻏﺮﻳﺐ و ﺑﯽ ﻣﺮ ِز ﺁن "ﺟﻨﻮن" ﻣﮑﺎر و ﻣﻨﺎﻓﻖ را ﺑﻪ ﺣﻤﻠﻪ ﺁوردن و ﺗﺒﺎﻩ ﺳﺎﺧﺘﻦ‬
‫و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﺴﺘﻦ‪ ،‬ﭼﻪ در اوج ﻗﺪرت ﺑﺎﺷﺪ و ﭼﻪ در ﺣﻀﻴﺾ ﺿﻌﻒ‪ ،‬هﻴﭽﮕﺎﻩ و در هﻴﭻ ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻧﺎدﻳﺪﻩ اﻧﮕﺎﺷﺖ‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﺳﻮدازدﻩ‪ ،‬در ﺳﻄﺢ و ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯼ ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و واروﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و‬
‫ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در ﻣﻴﺪان ﻧﺒﻮدﻧﺪ و ﻳﺎ در ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ در ﻋﻤﻞ ﻧﻘﺶ و ﺟﺎﻳﮕﺎهﯽ راهﺒﺮدﯼ و راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬اﻣﮑﺎﻧﯽ ﺣﺪاﻗﻞ‬
‫‪  ١٠‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺖ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺗﺼﻮر‬
‫ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺑﺮاﯼ اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ ﻧﻈﺎم وﺟﻮد ﻣﻴﺪاﺷﺖ‪ .‬اﻣﺎ ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺁن ﺗﻮهﻢ ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ و ﺑﺲ ﺳﺮﺳﺨ ِ‬
‫هﻴﺘﻠﺮوا ِر ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در ﻣﻴﺪان در ﺁﻧﺎن وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ ﮐﻪ دﻳﮕﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ ﻧﺎب ﻧﺒﻮدﻧﺪ و اﮔﺮ ﺁن ﺟﻬﻞ و ﻧﺨﻮت ﻏﺮﻳﺐ و ﺑﺲ‬
‫ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺐ در ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن اﻳﻦ ﻧﻈﺎم ﻧﺒﻮد و در ﮐﻠﻴﺖ ﺣﺮﮐﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻏﻠﺒﻪ اﯼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﻧﺪاﺷﺖ ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎ دﻳﮕﺮ هﻴﻮﻻ‪ ،‬هﻴﻮﻻ‬
‫ﻧﺒﻮد‪ .‬درﺁﻧﺼﻮرت اﻃﻼق ﻋﻨﻮان "ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ" ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ دﻗﻴﻖ ﺁن ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻈﺎم درﺳﺖ ﻧﺒﻮد و اﻳﻦ ﻧﻈﺎم ﻧﻴﺰ اﻣﮑﺎن ﺑﺮﺁﻣﺪن و اﺳﺘﻤﺮار‬
‫ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﮐﻪ ﺷﺎهﺪش ﺑﻮدﻳﻢ ﻧﻤﻴﻴﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺎ وﺟﻮد هﻤﻪ ﻓﺮاز و ﻧﺸﻴﺒﻬﺎ و ﺗﻼﻃﻤﺎت و در ﻓﻀﺎﻳﯽ ﺗﺎر و ﭘﺮﻏﺒﺎر ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ هﺎﻳﯽ ﻓﺮﻳﺒﻨﺪﻩ در ﺷﺮاﻳﻂ ﮐﻨﻮﻧﯽ‪،‬‬
‫ﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و درﻧﻔﺎق‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎن ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺮوﯼ هﺮﭼﻨﺪ‬
‫هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻪ راهﺒﺮﯼ ﻋﻤﻠﯽ و ﻧﻘﺶ ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑ ِ‬
‫ﺳﺨﺖ و ﮐﺸﺎن ﮐﺸﺎن ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺴﻮﯼ ﺳﺮاﺑﻬﺎﻳﯽ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ اداﻣﻪ ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ‪ ،‬ﺳﻴﺎﺳﺖ دوﮔﺎﻧﻪ ﭼﻤﺎق و هﻮﻳﺞ ﮐﻪ در ﺣﺎل‬
‫ﺣﺎﺿﺮ و ﺑﺎ ﮐﺎرﺑﺮد ﺗﺮﮐﻴﺒﯽ از اهﺮﻣﻬﺎﯼ ﻣﺘﻨﻮع اﻗﺘﺼﺎدﯼ و ﻧﻈﺎﻣﯽ و ﺳﻴﺎﺳﯽ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﺧﯽ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ‬
‫ﺧﺎرﺟﯽ ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻣﻴﺸﻮد و هﺪف از ﺁن ﻧﻴﺰ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﺳﺎﺳﯽ رﻓﺘﺎر ﻧﻈﺎم )!( و ﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺪون دﺳﺘﻴﺎﺑﯽ ﺑﻪ‬
‫ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ‪.‬‬
‫در اﻳﺮان ﺑﻴﺶ از ﺳﻪ دهﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎهﺪ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ هﺴﺘﻴﻢ‪ ،‬اﻣﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻮاردﯼ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از اﻳﻦ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ از‬
‫ﯼ "ﺑﯽ ﺷﺮﻳﮏ" ﺑﺮ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﻧﻈﺎم‬
‫ﺁﻧﻬﺎ اﺷﺎرﻩ ﺷﺪ‪ ،‬هﻨﻮز ﺁن هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻏﻠﺒﻪ راهﺒﺮد ِ‬
‫ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬در هﻤﻪ اﻳﻦ ﺳﺎﻟﻬﺎ‪ ،‬ﺣﺎﻣﻼن ﻧﮕﺮﺷﻬﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﻪ در اﻧﻮاع و اﺷﮑﺎل ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻧﻴﺰ در ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ‬
‫ﺳﻄﻮح ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺑﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب هﻤﺮاﻩ و هﻤﺴﻔﺮﻩ ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﯽ هﻨﻮز در ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺣﻀﻮرﯼ ﻣﻮﺛﺮ دارﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ‬
‫ﺷﺮﻳﮑﺎن در ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ و ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﻓﺴﺎداﻧﮕﻴﺰﻳﻬﺎ و ﺗﺒﺎهﮑﺎرﻳﻬﺎﻳﺶ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ در ﺷﺮاﮐﺖ راهﺒﺮدﻳﺸﺎن ﺑﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬ﺟﺮﻳﺎن‬
‫ﯽ" ﺣﺮﮐﺖ ﮐﻠﯽ ﻧﻈﺎم ﻧﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻠﮑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد در ﺣﺮﮐﺖ ﮐﻠﯽ‬
‫ﻏﺎﻟﺐ ﻧﺒﻮدﻩ اﻧﺪ و "راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ اﺻﻠ ِ‬
‫ﻧﻈﺎم ﻣﻮﺛﺮ ﺑﻮدﻩ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺤﺪودﻳﺘﻬﺎﻳﯽ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ را ﺑﺮاﯼ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻧﻈﺎم ﺳﺒﺐ ﻣﻴﺸﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺁن‬
‫دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در هﻴﻮﻻ‪ ،‬ﺑﻪ هﺮ روﯼ و هﺮ ﺑﺎر ﺑﻪ ﻧﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻨﺘﻈﺮ ﻋﺮﻳﺎن ﺷﺪن ﮐﻴﻔﺎ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺁن‬
‫"ﺟﻨﻮن ﻣﮑﺎر و ﺑﯽ ﻣﺮز" و ﺣﺬف اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺑﻘﺎﻳﺎﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران از ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺑﻮد‪.‬‬
‫در ﭘﯽ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬ﺷﺎهﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﮔﺎﻩ و دوران ﻧﺒﻮدﻳﻢ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ هﻤﻴﻦ ﮔﺎﻩ و دوران ﺟﺎرﯼ وارد ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺟﺪﻳﺪﯼ ﮔﺸﺖ‪.‬‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﭘﺮﻧﺨﻮت‪ ،‬ﻣﺎﺑﻪ ازاﯼ ﻧﺎﮐﺎﻣﯽ هﺰﻳﻨﻪ ﺑ ِﺮ ﺧﻮد در ﺁن اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت و ﻧﺎﭼﺎر ﺷﺪﻧﺸﺎن ﺑﻪ اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﻧﺎﻗﺺ و ﻣﺼﻠﺤﺘﯽ در اﻳﻦ ﻋﺮﺻﻪ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ هﻨﻮز ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎ را از رو ﻧﺒﺴﺘﻪ اﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ از ﻧﺸﺎن دادن‬
‫دﺳﺘﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ و ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ روﺷﻬﺎﻳﯽ ﺳﺨﺖ در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﻳﯽ دﻳﮕﺮ ﮔﺸﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳﻨﻬﺎ اﻣﺎ‪ ،‬ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ و ﻧﺎﮐﺎﻣ ِﻞ‬
‫ﯽ ﻧﺎﮐﺎﻣﻞ در ﻣﺬاﮐﺮات هﺴﺘﻪ اﯼ و ﻣﻮارد ﻣﺮﺑﻮط‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ در ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑ ِ‬
‫ﺑﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ٩۴‬را هﺮﮔﺰ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﺑﻪ ﺧﻮدﯼ ﺧﻮد ﺳﺮﺁﻏﺎ ِز ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﻳﺎ ﺣﺘﯽ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﻧﺴﺒﺘﺎ‬
‫ﮐﺎﻣﻞ ﻧﻈﺎم در ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﻋﺮﺻﻪ هﺎ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺤﺴﻮب داﺷﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺮﺁﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺗﻀﺎد ﺧﻮد ﺑﺎ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ را ﮐﻨﺘﺮل و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﮐﺮدﻩ و ﺣﺘﯽ ﺗﺎ ﺁﻧﺠﺎ‬
‫ﮐﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﺁن را در ﺧﺪﻣﺖ اهﺪاف ﺧﻮد درﺁورﻧﺪ و اﮔﺮ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ اﻳﻦ ﺗﻬﺪﻳﺪ را ﺑﺘﻤﺎﻣﯽ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺪل ﺳﺎزﻧﺪ )ﮐﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﺷﺪﻧﯽ هﻢ‬
‫ﻧﻴﺴﺖ(‪ ،‬ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ هﺰﻳﻨﻪ هﺎ را ﺗﺎ ﺣﺪ اﻣﮑﺎن ﮐﺎهﺶ دهﻨﺪ‪ .‬ﭘﺬﻳﺮش ﺑﺎﻻ ﺁﻣﺪن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرﯼ ﻏﻴﺮهﻤﺴﻮ ﺑﺎ ﺁﻧﺎن در ﺁن‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﺮﻓﺸﺎر در ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬ﺑﺸﺮﻃﯽ ﮐﻪ ﺁن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر از دﻳﺪﮔﺎﻩ ﺁﻧﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ و ﻣﻬﺎر ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب و ﺗﺤﻤﻴﻠﯽ‬
‫ﺑﻮدﻩ و هﺰﻳﻨﻪ هﺎﯼ زﻳﺎدﯼ را ﺑﻪ ﺁﻧﺎن ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻣﻴﮑﺮد‪ ،‬وﻟﯽ از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ در ﺗﺮﻣﻴﻢ ﭼﻬﺮﻩ ﺑﺸﺪت ﺁﺳﻴﺐ دﻳﺪﻩ ﻧﻈﺎم در‬
‫داﺧﻞ و ﺧﺎرج ﺗﺎ ﺣﺪﯼ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬از اﻋﺘﺒﺎر و ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن اﺻﻞ ﻧﻈﺎم و راﻩ ﺣﻠﻬﺎﻳﺸﺎن ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ﻧﻔﯽ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﮐﺎﺳﺘﻪ و‬
‫‪  ١١‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺿﻤﻦ ﺳﺮﮔﺮم ﻧﻤﻮدن و ﺳﺮ ﮐﺎر ﻧﻬﺎدن ﻣﺮدم و ﺑﺮﺧﯽ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ ﺑﺎ زﻣﻴﻨﻪ هﺎﻳﯽ اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺴﺘﻌﺪ‪ ،‬ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻤﯽ از ﻣﻮج‬
‫ﻧﺎرﺿﺎﻳﺘﻴﻬﺎ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻬﺎ را در ﭼﺎرﭼﻮﺑﯽ ﮐﻪ در ﻣﺪار ﻧﻈﺎم ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻴﺸﺪ ﻣﻬﺎر و ﮐﻨﺘﺮل ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫از ﻳﺎد ﻧﺒﺮﻳﻢ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و واروﻧﻪ ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ ﺑﻮدﻩ و ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺮ ﺳﻴﺎق اژدهﺎﯼ ﮐﻤﻮدو ﻣﺪﺗﻬﺎ‬
‫در ﺧﻔﺎ ﺑﻪ اﻧﺘﻈﺎر ﻓﺮﺻﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻨﺸﻴﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﻧﺘﻈﺎر ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺁﻧﺎن در ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﺳﺨﺖ ﭘﺮﻓﺸﺎر ﺑﺨﻮاهﻨﺪ ﺑﺎ‬
‫ﺖ "از اﻳﻦ ﺳﺘﻮن‬
‫ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻧﺴﺒﺖ هﺰﻳﻨﻪ ﺑﻪ ﻓﺎﻳﺪﻩ در ذهﻦ ﺧﻮﻳﺶ‪ ،‬دﺳﺖ ﺑﻪ ﺑﻌﻀﯽ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺑﺰﻧﻨﺪ و ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺎ ذهﻨﻴ ِ‬
‫ﺑﻪ ان ﺳﺘﻮن ﻓﺮج اﺳﺖ"‪ ،‬ﺿﻤﻦ ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ اداﻣﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﭘﻴﺸﺮوﻳﻬﺎﯼ هﺮﭼﻨﺪ ﺳﺨﺖ و ﮐﻨ ِﺪ ﺧﻮد و دﺳﺘﮑﻢ ﺣﻔﻆ ﻣﻮاﺿﻊ راهﺒﺮدﯼ‬
‫ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻪ هﺮ ﻗﻴﻤﺖ‪ ،‬ﻣﻨﺘﻈ ِﺮ در رﺳﻴﺪن ﻓﺮﺟﯽ ﺑﻨﺸﻴﻨﻨﺪ‪ -‬ﻏﺎﻓﻞ از اﻳﻦ ﮐﻪ "ﺑﺮ ﺧﻼف ﺗﺼﻮر ﺁﻧﺎن"‪ ،‬زﻣﺎن ﺑﺮ ﻋﻠﻴﻪ ﺷﺎن ﺑﻮدﻩ و‬
‫اوﺿﺎع در ﮐﻞ ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﺑﻬﺘﺮ ﻧﺸﺪﻩ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺪﺗﺮ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺁﻧﭽﻪ در ﺳﺎل ‪ ٩٢‬و ﻣﺘﻌﺎﻗﺒﺎ ﺳﺎل ‪ ٩۴‬ﭘﻴﺶ ﺁﻣﺪ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﺣﺎﻣﻼن اﺻﻠﯽ ﺁن ﻧﮕﺮش و‬
‫روﻳﮑﺮد راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﻗﺎدر ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﻧﻘﺶ ﻋﻤﻼ راهﺒ ِﺮ ﺧﻮد در ﻧﻈﺎم را در ﻋﺮﺻﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت و ﻣﻮارد‬
‫ﺶ ﺧﻮد در‬
‫اﻳﻨﭽﻨﻴﻨﯽ از ﻃﺮق ﻧﺮم ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﺑﺒﺮﻧﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ هﺮﮔﺰ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺁﻧﺎن دﻳﮕﺮ ﻧﻘﺶ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮ و راﺳﺘﺎﺑﺨ ِ‬
‫ﮐﻠﻴﺖ ﺣﺮﮐﺖ ﻧﻈﺎم را از دﺳﺖ دادﻩ اﻧﺪ و ﺑﻪ ﺑﻴﺎن دﻳﮕﺮ ﻧﻈﺎم‪ ،‬از ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻪ ﻳﮏ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﭘﻴﺪا‬
‫ﮐﺮدﻩ و هﻴﻮﻻﻳﯽ درﻧﺪﻩ ﺑﻪ زاﻟﻮﻳﯽ رام اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ! اﻣﺎ ﺁﻧﭽﻪ واﻗﻊ ﺷﺪ اﻳﻦ ﭘﻴﺎﻣﺪ را داﺷﺘﻪ و ﺧﻮاهﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ‬
‫ﻧﺎب ﺑﺮاﯼ ﺣﻔﻆ ﻧﻘﺶ ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﺧﻮد در ﮐﻠﻴﺖ ﺣﺮﮐﺖ ﻧﻈﺎم و ﭘﺎﺳﺪارﯼ از ﻣﻮاﺿﻊ راهﺒﺮدﯼ ﺁن ﺑﻪ هﺮ ﻗﻴﻤﺖ و ﺗﺤﺖ هﺮ‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ‪ ،‬ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ و ﺑﻨﺎﭼﺎر رو ﺑﺴﻮﯼ ﺷﻴﻮﻩ هﺎﯼ ﺳﺨﺖ ﺧﻮاهﻨﺪ رﻓﺖ‪ .‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ هﻴﭻ اﺻﻼح اﺳﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ‬
‫و اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ اﯼ اﺗﻔﺎق ﻧﺨﻮاهﺪ اﻓﺘﺎد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺮ ﻟﺰوم هﻴﻮﻻ ﻣﺎﻧﺪن هﻴﻮﻻ ﺑﺸﺪت ﭘﺎﯼ ﻓﺸﺮدﻩ و اﻳﻦ ﭘﺎﻳﻔﺸﺎرﯼ‪،‬‬
‫ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ ﻓﺮاز و ﻧﺸﻴﺒﻬﺎ‪ ،‬ﻻﺟﺮم و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﮐﻴﻔﺎ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎ از رو ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪،‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻋﻠﻴﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬راﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺑﺮد‪.‬‬
‫ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮدﯼ ﮐﻪ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻳﮏ ﺟﺮﻳﺎن از ﺁن ﺑﻪ "ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ" ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺧﻮد‬
‫ﺳﺨﺘﺘﺮﻳﻦ ﺟﺎن در ﻣﻴﺎن ﺟﺎﻧﻬﺎ و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت ﻧﻈﺎم اﺳﺖ؛ ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﺁن در ﮐﺎﻧﻮن و ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻮدﻩ‪ ،‬ﺳﮑﺎﻧﺪار و‬
‫ﻣﻮﺗﻮر اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺣﺮﮐﺖ هﻴﻮﻻ ﻋﻤﻼ هﻤﻮ ﺑﻮدﻩ و ﻧﻔﻮذ و ﺗﺎﺛﻴﺮاﺗﺶ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﮐﻞ‪ ،‬ﻏﻠﺒﻪ اﯼ راهﺒﺮدﯼ دارد‪ .‬اﻳﻨﻬﺎ‬
‫ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻤﻴﺘﻮان اﻧﺘﻈﺎر داﺷﺖ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺰﺑﻮر ﻧﺎﮐﺎر و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﺤﻮ ﮔﺮدد‪ ،‬وﻟﯽ ﻧﻈﺎم هﻤﭽﻨﺎن ﭘﺎﺑﺮﺟﺎ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ هﺮ‬
‫ن راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ‬
‫ﮔﻮﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ رﻓﺘﺎر اﺳﺎﺳﯽ ﻧﻈﺎم ﮐﻪ ﺧﻮد ﻣﻨﻮط ﺑﻪ "ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﻴﺶ و در واﻗﻊ ﻧﺎﮐﺎر ﮔﺸﺘﻦ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎ ِ‬
‫و ﻧﮕﺎهﺒﺎن راهﺒﺮدﯼ ﺁن" و ﻳﺎ هﻤﺎن دﮔﺮدﻳﺴﯽ هﻴﻮﻻ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ اﻣﺮﯼ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ ﺑﻮدﻩ‪ ،‬هﺴﺖ و ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺿﻌﻴﻒ ﮔﺸﺘﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺪﯼ ﮐﻪ ﺁﻧﺎن ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ و ﮐﺎرﮐﺮ ِد ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﺧﻮد در ﮐﻠﻴﺖ ﺣﺮﮐﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ را‬
‫از دﺳﺖ ﺑﺪهﻨﺪ وﻟﯽ ﻧﻈﺎم هﻤﭽﻨﺎن ﭘﺎﺑﺮﺟﺎ ﺑﻤﺎﻧﺪ ﻓﺮﺿﯽ اﺳﺎﺳﺎ ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ وﻗﻮع اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل اﮔﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﻋﻤﻞ و ﺑﻪ‬
‫هﺮ دﻟﻴﻞ ﻧﻘﺶ و ﮐﺎرﮐﺮ ِد ﻋﻤﻼ راهﺒﺮدﯼ ﺧﻮد را در ﮐﻠﻴﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺣﺎﮐﻢ از دﺳﺖ ﺑﺪهﻨﺪ و ﺑﺪان ﺗﺮﺗﻴﺐ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﻧﻮﺷﻴﺪن ﺟﺎم‬
‫زهﺮ ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ و ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ )ﻣﺜﻼ در زﻣﻴﻨﻪ اﺗﻤﯽ‪ ،‬ﺳﻴﺎﺳﺘﻬﺎﯼ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ(‬
‫ﮔﺮدد‪ ،‬ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﺸﺨﺼﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺁن ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﻣﻮﺗﻮر ﻣﺤﺮﮎ اﺻﻠﯽ‪ ،‬دﻣﺎﻏﻪ ﺷﮑﺎﻓﻨﺪﻩ و ﻧﮕﺎهﺒﺎن‬
‫راهﺒﺮدﯼ ﺧﻮد را از دﺳﺖ دادﻩ و ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ اﺻﻠﻴﺶ‪ ،‬ﺑﺲ ﻧﺎﺗﻮان ﮔﺸﺘﻪ اﻧﺪ‪ -‬ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ ﭼﻨﺎن ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﻓﺮﺿﯽ‬
‫هﻢ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﺑﺮ ﮐﻠﻴﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺛﺮﯼ ﺗﻀﻌﻴﻒ ﮐﻨﻨﺪﻩ داﺷﺘﻪ و ﻧﺎﺗﻮاﻧﻴﺶ را ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺁﺷﮑﺎر ﺧﻮاهﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ‪،‬‬
‫ن "ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم" در ﺑﻄﻦ‬
‫ﺖ ﭘﺲ از اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ‪ ،٨٨‬ﮔﻔﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﺑﻮﻳﮋﻩ ﭘﺲ از روﻳﺪادهﺎﯼ ﺳﺎل ‪ ٨٨‬و اﺗﻔﺎﻗﺎت هﻤﺎن هﻔﺘﻪ ﻧﺨﺴ ِ‬
‫ﯽ‬
‫ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﮐﻴﻔﯽ و راهﺒﺮدﯼ اﺳﺘﻮار ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﻳﻌﻨﯽ اﻳﻦ ﮐﻪ در ﺻﻮرت ﻧﺎﮐﺎر ﮔﺸﺘﻦ اﺳﺘﺮاﺗﺰﻳﮑ ِ‬
‫ﯼ ﻓﺮﺿﯽ "ﻧﺸﺎﻧﻪ" ﺁن‬
‫ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ اﺻﻠﯽ ﻧﻈﺎم و ﻧﮕﺎهﺒﺎن راهﺒﺮدﯼ ﺁن‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ راهﺒﺮد ِ‬
‫‪  ١٢‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﻴﻢ ﺑﺴﺮﻋﺖ و ﺑﺎ ﻃﯽ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺷﺎهﺪ ﺑﻪ راﻩ اﻓﺘﺎدن ﻳﮏ ﻣﻮج ﺑﻠﻨﺪ ﻣﺮدﻣﯽ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﮐﻞ ﻧﻈﺎم‬
‫راﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺑﺮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻋﻤﻼ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﺷﺎهﺪ ﺣﺎﻟﺘﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﻧﺎﮐﺎر ﮔﺸﺘﻦ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و رﻓﻊ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ‬
‫ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ "راهﺒﺮدﯼ" ﺁن ﺑﺮ دﻳﮕﺮ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﺑﺠﺎﯼ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻣﺴﺘﺒﺪ و ﺑﺪﻧﺎم‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ‪ ،‬ﺣﺎﮐﻤﺎن ﺣﺎﮐﻤﻴﺘﺸﺎن را در هﻴﺌﺖ ﻳﮏ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﻏﻴﺮﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ اﺳﺘﻤﺮار ﺑﺨﺸﻨﺪ و ﺑﺪاﻧﺴﺎن ﺑﺠﺎﯼ ﻳﮏ هﻴﻮﻻﯼ درﻧﺪﻩ‪،‬‬
‫ﻣﺜﻼ ﻳﮏ زاﻟﻮﯼ رام ﺑﺮ ﺗﺨﺖ ﺑﻤﺎﻧﺪ‪ .‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﺷﺪﻳﺪ ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ و ﮐﺎراﻳﯽ در ﻧﻈﺎﻣﯽ ﻓﺮﺳﻮدﻩ و ﺑﺪﻧﺎم و ﻓﺎﺳﺪ و ﻣﺘﺸﺘﺖ‪،‬‬
‫ﮐﻪ اﻗﺘﺪار وﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ اش ﺁﺳﻴﺒﻬﺎﻳﯽ ﺳﺨﺖ دﻳﺪﻩ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ و ﻧﺎرﺿﺎﻳﺘﯽ ﺷﺪﻳﺪ ﻋﻤﻮﻣﯽ و ﺟﻨﺒﺸﯽ ﺑﺲ ﻋﻤﻴﻖ و رﻳﺸﻪ دار در ﺑﻄﻦ‬
‫ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﭘﻴﺸﺎروﯼ ﺧﻮد دارد‪ ،‬اﻣﮑﺎن اﺳﺘﻤﺮار ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن در هﻴﺌﺘﯽ ﮐﻴﻔﺎ ﻣﺘﻔﺎوت و دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﻳﺎﻓﺘﻪ را از اﺳﺎس ﻣﻨﺘﻔﯽ‬
‫ﻣﻴﺴﺎزد‪ -‬ﺿﻤﻦ اﻳﻦ ﮐﻪ اﻟﺒﺘﻪ در دﻧﻴﺎﯼ واﻗﻊ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﺑﺲ ﺳﺮﺳﺨﺖ ﺑﺎ ﻧﻘﺶ و ﺟﺎﻳﮕﺎهﯽ ﮐﻠﻴﺪﯼ ﻧﻴﺰ هﻴﭽﮕﺎﻩ و ﺑﻪ هﻴﭻ‬
‫ﻗﻴﻤﺖ ﺗﻦ ﺑﻪ از دﺳﺖ دادن ﻧﻘﺶ راهﺒﺮدﯼ و راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﺧﻮد در ﮐﻠﻴﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻧﺪادﻩ و ﻗﺒﻞ از اﻳﻦ ﮐﻪ ﺁﻧﺎن ﮐﺎراﻳﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ‬
‫ﺧﻮد در ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺣﺎﮐﻢ را از دﺳﺖ ﺑﺪهﻨﺪ‪ ،‬اﻳﻦ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ‪-‬ﮐﺎران در ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﺎﮐﺎر ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫وﻗﺘﯽ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ و ﺗﻀﻌﻴﻒ ﻣﻴﮕﺮدد‪ ،‬ﻃﺒﻌﺎ ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ ﺁن ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻓﻌﺎل در‬
‫ﯽ ﻓﺮﺳﺎﻳﻨﺪﻩ ﻧﻈﺎم و هﻢ ﺗﻮﺳﻂ هﺴﺘﻪ‬
‫ﭼﺎرﭼﻮب ﺁن ﻧﻈﺎم ﻧﻴﺰ دﭼﺎر ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ‪ ،‬هﻢ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺑﻴﺮوﻧ ِ‬
‫اﺻﻠﯽ و ﻧﮕﺎهﺒﺎن راهﺒﺮدﯼ ﻧﻈﺎم )ﮐﻪ هﺮ ﻧﻮع ﻋﺪم هﻤﺮاهﯽ ﻣﻮﺛ ِﺮ ﺁن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران را ﺑﺎ راهﺒﺮد ﻏﺮﻳﺐ ﻣﺪ ﻧﻈﺮ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻪ هﺮ‬
‫دﻟﻴﻞ ﺑﺮﻧﻤﻴﺘﺎﺑﺪ(‪ ،‬زدودﻩ ﻣﻴﮕﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‪ ،‬ﻓﺮﺳﻮدن ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻨﺤﻮﯼ ﮐﻪ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﺁن دﭼﺎر ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ ﺷﺪﻳﺪ‬
‫ﮔﺮدد‪ ،‬وﻟﯽ ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﻴﺶ ﺗﺎ ﺑﺪان ﺣﺪ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪ ﺑﺎﻗﯽ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺣﺘﯽ در ﻓﻘﺪان ﮐﺎرﮐﺮد ﻣﻮﺛﺮ ﺁن هﺴﺘﻪ‪ ،‬ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ در‬
‫ﺖ ﭘﺪﻳﺪ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺘﻤﺮار ﺑﺨﺸﻨﺪ ﻋﻤﻼ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد؛ ﺑﻮﻳﮋﻩ اﻳﻨﮑﻪ‬
‫هﻴﺌﺘﯽ دﻳﮕﺮ و در ﻗﺎﻟﺐ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺟﺪﻳﺪ را ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺳﺨ ِ‬
‫ﺁن هﺴﺘﻪ ﺑﺲ ﺳﺮﺳﺨﺖ و ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ و درﻧﻔﺎق اﺻﻠﯽ‪ ،‬ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ را ﺑﺮاﯼ ﺣﻔﻆ و ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺧﻮد ﻣﻴﺨﻮاهﺪ‪ ،‬ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﻓﺪا ﮐﺮدن‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻮدﻩ و در اﻳﻦ راﺳﺘﺎ ﺳﻴﺮ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ‪ ،‬هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﻳﮏ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ وﻗﺘﯽ ﺑﺲ ﺑﺎرز و ﻋﺮﻳﺎن ﻣﻴﮕﺮدد و ﺑﺪاﻧﺴﺎن در ﻣﻌﺮض "ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ" و ﺑﻴﺶ از‬
‫ﭘﻴ ِ‬
‫ﺶ ﻋﻤﺪﻩ ﺣﻤﻼت وارد ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮد ﮐﻪ ﻳﺎ در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﺮاﺣﻞ رﺷﺪ و ﭘﻮﺳﺖ‪-‬اﻧﺪازﯼ و ﺑﺮﺁﻣﺪن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‬
‫ﺑﺎﺷﻴﻢ و ﻳﺎ ﺑﺮﻋﮑﺲ‪ ،‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﺮاﺣﻞ ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ و ﭘﻮﺳﺖ ﮐﻨﺪﻩ ﺷﺪن و ﺗﺤﻠﻴﻞ رﻓﺘﻦ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ .‬در هﺮ دوﯼ اﻳﻦ ﺣﺎﻻت‪،‬‬
‫ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﺴﯽ ﺿﻌﻴﻐﺘﺮ و ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﺗﺮ از ﺁن ﺧﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﭘﺲ از‬
‫ﻧﺎﮐﺎر ﮔﺸﺘﻦ راهﺒﺮدﯼ ﺁن هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ )ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﻴﺰ ﺧﻮد ﺑﻪ ﺗﻀﻌﻴﻒ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ اﺳﺎﺳﯽ ﺧﻮاهﺪ‬
‫اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ( و در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد در ﺁن وﻗﺖ‪ ،‬ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﯽ را در هﻴﺌﺖ ﺟﺪﻳﺪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر ﺑﺠﺎﯼ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم‬
‫دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ اﺳﺘﻤﺮار ﺑﺨﺸﻨﺪ‪ .‬در واﻗﻊ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺷﺮاﻳﻂ و ﻧﻴﺮوهﺎ و ﻋﻮاﻣﻠﯽ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ را ﺗﺎ ﺑﺪان ﺣﺪ‬
‫ﺑﻔﺮﺳﺎﻳﻨﺪ ﮐﻪ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﻴﺶ را از ﻧﻈﺮ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﺎﮐﺎر ﺳﺎزﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻄﺮﻳﻖ اوﻟﯽ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺑﺮاﻓﺘﺎدن ﺳﺮﻳﻊ ﺁن از ﭘﯽ ﻧﺎﮐﺎر‬
‫ن ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ در ﭼﺎرﭼﻮب و هﻴﺌﺘﯽ‬
‫ﮔﺸﺘﻦ راهﺒﺮدﯼ ﺁن هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻣﮑﺎن اﺳﺘﻤﺮار ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺣﺎﮐﻤﺎ ِ‬
‫ﻣﺘﻔﺎوت و دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﻣﮑﺎﻧﭙﺬﻳﺮ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد و ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص ﺁن ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ هﻴﭻ ﺳﺮﻧﻮﺷﺘﯽ ﺟﺰ‬
‫ﺑﺮاﻓﺘﺎدن و ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﺳﺨﺖ‪ ،‬ﺣﺎل ﺑﻪ هﺮ ﻧﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ‪ ،‬ﻧﺨﻮاهﺪ داﺷﺖ‪.‬‬
‫ن ﭘﻴﮕﻴﺮ ﺧﻂ دﮔﺮدﻳﺴﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﻣﻬﺎﺟﻢ ﺑﻪ زاﻟﻮﻳﯽ رام و ﻧﻪ ﺁن ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ ﮐﻪ در ﭘﯽ دﮔﺮدﻳﺴﯽ‬
‫اﻣﺎ ﻧﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرا ِ‬
‫هﻴﻮﻻ ﺑﻪ زاﻟﻮﻳﯽ ﺳﻮدﺁور ﺑﺮاﯼ ﺧﻮﻳﺶ هﺴﺘﻨﺪ و ﻧﻪ ﺑﺴﻴﺎرﯼ دﻳﮕﺮ‪ ،‬هﻨﻮز ﻗﺎدر و ﻣﺎﻳﻞ ﺑﻪ درﺳﺖ دﻳﺪن و ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻦ اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ‬
‫ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﭘﻴﮕﻴﺮ ﺧﻂ اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ‪ ،‬ﮐﻪ در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل و ﺑﺪرﺳﺘﯽ‪ ،‬اداﻣﻪ ﺧﻂ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴ ِﺰ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‬
‫را ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻧﻬﺎﻳﯽ و ﺳﺨﺖ ﮐﻞ ﻧﻈﺎم ﻣﻴﺪاﻧﻨﺪ‪ ،‬هﻨﻮز ﻧﻤﻴﺨﻮاهﻨﺪ اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ را ﺑﭙﺬﻳﺮﻧﺪ ﮐﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺮاﯼ ﺳ ِﺮ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻪ‬
‫‪  ١٣‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺳﻼﻣﺖ درﺑﺮدن دﻳﮕﺮ راهﯽ ﺟﺰ واﻧﻬﺎدن ﻗﺪرت و ﻣﺜﻼ ﺗﻦ دادن ﺑﻪ ﻳﮏ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت واﻗﻌﺎ ﺁزاد ﺑﺎ ﻧﻈﺎرت ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎﯼ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ‬
‫ﺑﺮاﯼ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻮع ﻧﻈﺎم ﻏﻴﺮدﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ .‬ﺁﻧﻬﺎ هﻨﻮز راﻩ ﮔﺮﻳﺰ را ﺑﻴﻬﻮدﻩ در ﭘﻴﮕﻴﺮﯼ ﺧﻂ اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ ﻣﻴﺠﻮﻳﻨﺪ‪.‬‬
‫در ﻣﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺮ ﺳﻴﺎق اژدهﺎﻳﯽ ﺣﺴﺎس و هﺰارﭼﺸﻢ و ﺑﺮ ﺧﻼف ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻣﺰﺑﻮر‪" ،‬ﺑﺨﺼﻮص ﭘﺲ‬
‫از روﻳﺪادهﺎﯼ ﺳﺎل ‪ "٨٨‬دﻳﮕﺮ اﻳﻦ را درﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﻮﺗﺎﻩ ﺁﻣﺪن و ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ "اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ" ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﺷﺴﺘﻪ ﺷﺪن‬
‫ﺳﺮﻳﻊ ﺗﻤﺎﻣﻴﺘﺶ را ﺑﺪﻧﺒﺎل ﺧﻮاهﺪ داﺷﺖ‪.‬‬
‫ﺁرﯼ! اﻳﻦ هﻴﻮﻻ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺒﻮﺗﺮ ﻧﻤﻴﺰاﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ زاﻟﻮ ﻳﺎ هﻴﭻ ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮﯼ هﻢ ﻧﺨﻮاهﺪ زاﻳﻴﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻧﻈﺎم هﻤﭽﻨﺎن ﺑﺮ ﻣﺎهﻴﺖ‬
‫هﻴﻮﻻوارش ﺑﺎﻗﯽ ﺑﻮدﻩ و ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮ ﺧﻼف ﺗﺼﻮر ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب از ﻳﮑﺴﻮ و ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ ﻃﻠﺒﺎن از ﺳﻮﯼ‬
‫دﻳﮕﺮ‪ ،‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ و ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ ﺟﺰ ﻣﺮﮔﯽ "ﺳﺨﺖ" در اﻧﺘﻈﺎر ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﻧﻤﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﻧﻈﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﺟﻮهﺮﻩ اﯼ ﺑﺸﺪت ﺗﺒﺎهﺴﺎز‬
‫داﺷﺘﻪ و ﻧﻮﻋﯽ ﺟﻨﻮن ﭘﺮﻣﮑﺮ و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺐ درﻋﻤﻞ ﺁن را ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ ﺳﺮﻧﻮﺷﺘﯽ ﺟﺰ اﻳﻦ ﻧﺨﻮاهﺪ داﺷﺖ‪.‬‬
‫ﺣﺘﯽ اﮔﺮ هﻢ ﺑﻪ ﻓﺮﺿﯽ ﺑﺲ ﺑﻌﻴﺪ و ﺧﻮﺷﺒﻴﻨﺎﻧﻪ‪ ،‬ﭘﻴﺶ از ﺳﺮﻧﮕﻮﻧﯽ ﺳﺨﺖ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﺟﺎﻧﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ‬
‫ﮐﻴﻔﯽ ﻧﺎﮐﺎر ﮔﺸﺘﻪ و ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺳﺮاﻧﺠﺎم در داﻻن دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﺑﻪ زاﻟﻮ و ﻳﺎ هﺮ ﻣﻮﺟﻮد ﻏﻴﺮدرﻧﺪﻩ دﻳﮕﺮﯼ ﮔﺎم ﻧﻬﺪ‪ ،‬ﺧﻮد ﻧﺸﺎﻧﻪ و‬
‫ﮔﻮاهﯽ ﻣﺤﮑﻢ ﺑﺮ ﺿﻌﻒ ﺑﺴﻴﺎر ﺷﺪﻳﺪ و ﻓﺰاﻳﻨﺪﻩ اش ﺑﻮدﻩ و ﺑﺮ ﺧﻼف ﺗﺼﻮر ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران و دﻳﮕﺮ ﭘﻴﮕﻴﺮان ﺧﻂ‬
‫اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺴﺮﻋﺖ ﺷﺴﺘﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ )"اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎ ﺳﺨﺘﯽ و ﺧﺸﻮﻧﺘﯽ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﮐﻤﺘﺮ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ‬
‫ﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺳﺮﺑﺎز زﻧﺪ"(‪.‬‬
‫ﺣﺎﻟﺘﯽ ﮐﻪ ﺟﺎﻧﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﻧﺎﮐﺎر ﻧﮕﺸﺘﻪ و ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ هﻤﭽﻨﺎن از هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨ ِ‬
‫ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ دﻳﺪﻩ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮ و ﺳﮑﺎن راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ و ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻴﺸﺒﺮﻧﺪﻩ و ﻧﻴﺮوﯼ ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ اﺻﻠﯽ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم‬
‫اﻳﺪﺋﻮﻟﻮژﻳﮏ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﮐﻴﻔﯽ ﻧﺎﮐﺎر ﮔﺮدد و ﺑﺪﻳﻨﺴﺎن اﻣﮑﺎن ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺑﺮاﯼ هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﺑﻪ اﺻﻄﻼح دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﺁن ﻧﻈﺎم ﻓﺮاهﻢ ﺁﻳﺪ و‬
‫ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺣﺎﮐﻤﺎن در ﻧﻈﺎم ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﺟﺪﻳﺪ‪ ،‬ﺑﺎز هﻢ اﺳﺘﻤﺮار ﻳﺎﺑﺪ؟! ﺁن هﻢ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﻓﺮﺳﻮدﻩ و رﺳﻮا و ﻓﺎﺳﺪ و‬
‫ﻣﺘﺸﺘﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﺷﺪﻳﺪ ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ و ﮐﺎراﻳﯽ دﺳﺖ ﺑﻪ ﮔﺮﻳﺒﺎن ﺑﻮدﻩ و هﻴﻤﻨﻪ و اﻗﺘﺪارش ﺁﺳﻴﺒﯽ ﺳﺨﺖ دﻳﺪﻩ و ﺑﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻬﺎﻳﯽ‬
‫ﺑﺲ ﻋﻤﻴﻖ و ﮔﺴﺘﺮدﻩ روﺑﺮو اﺳﺖ و ﺟﻨﺒﺶ ﺟﻮﻳﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺤﺖ ﺣﺎﮐﻤﻴﺘﺶ ﻣﺮاﺣﻠﯽ ﮐﻴﻔﯽ را ﭘﻴﺶ از اﻳﻦ )از ﺟﻤﻠﻪ در‬
‫ﺟﺮﻳﺎن روﻳﺪادهﺎﯼ ﺳﺎل ‪ (٨٨‬از ﺳﺮ ﮔﺬارﻧﺪﻩ‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ ﭼﻴﺰﯼ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ "راهﺒﺮدﯼ" و ﮔﺎم‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ‪ ،‬هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﻧﻪ ﻣﻴﺨﻮاهﺪ و ﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨ ِ‬
‫ﻧﻬﺎدن در ﺧﻂ اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ )از هﻴﻮﻻ ﺑﻪ زاﻟﻮ ﻳﺎ هﺮ ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮ( ﺗﻦ در دهﺪ‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﺖ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﺑﻄﻮر ﻣﺸﺨﺺ ﺁن ﺟﺎن‬
‫ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ‪ ،‬ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎ ﻓﺎﻗﺪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ )دﺳﺘﮑﻢ ﺑﺮاﯼ ﺳ ِﺮ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺖ در ﺑﺮدن ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ‬
‫ﻣﻤﮑﻦ( ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻴﭽﮕﺎﻩ و ﺗﺤﺖ هﻴﭻ ﺷﺮاﻳﻄﯽ و ﺑﺎ هﺮ ﻗﺪر ﭼﻤﺎق و ﺑﻪ هﺮ ﻣﻴﺰان هﻮﻳﺞ‪ ،‬هﺮﮔﺰ هﺮ ﮔﻮﻧﻪ‬
‫اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ را ﺑﺮﻧﺨﻮاهﺪ ﺗﺎﺑﻴﺪ‪ .‬ﺁن اژدهﺎﯼ ﺣﺴﺎس و هﺰارﭼﺸﻢ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﭘﺬﻳﺮش ﻧﺎﺗﻮاﻧﯽ‬
‫اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺧﻮﻳﺶ و ﮐﻨﺎر ﻧﻬﺎدن اﺳﺎﺳﯽ ﺳﺮاﺑﻬﺎ و ﺁﻣﺎل ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ ﺧﻮد ﻧﻴﺴﺖ و ﺿﻤﻨﺎ ﺑﺮ ﺧﻼف ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران و ﺑﻮﻳﮋﻩ ﭘﺲ از‬
‫روﻳﺪادهﺎﯼ ﺳﺎﻟﻬﺎﯼ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺨﺼﻮص ﺳﺎل ‪ ،٨٨‬اﻳﻦ را درﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ هﺮ ﻧﻮع ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ "اﺳﺘﺮاﺗﺰﻳﮑﯽ" ﻓﺮﺿﯽ‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ‬
‫ﺁرزوهﺎﯼ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ اش را ﺑﺮ ﺑﺎد ﺧﻮاهﺪ داد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻋﻤﻼ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺷﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﺳﺮﻳﻊ ﻧﻈﺎم در ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﺪﻳﺪ ﺁﻣﺪﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ‪ ،‬ﺑﻪ ﻓﺮض ﻣﺤﺎل هﻢ ﮐﻪ ﻗﺼﺪ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺎز در ﻋﻤﻞ ﻗﺎدر ﺑﻪ دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم اﺳﺘﺒﺪادﯼ ﻣﻌﻤﻮل و‬
‫ﻏﻴﺮﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ‪ ،‬ﺑﺴﺎن ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮارد ﻣﻌﻤﻮل دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﻳﻬﺎ در ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺟﻬﺎن‪ ،‬ﻧﻴﺴﺖ؛ ﭼﻮن ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ و ﮐﺎرﮐﺮ ِد ﻋﻤﻼ‬
‫ن ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم‬
‫ﯼ ﮐﻴﻔﯽ و راهﺒﺮدﯼ ﮔﻔﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﻣﺤﻮرﯼ و راهﺒﺮدﯼ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ در ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ‪ ،‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ "اﺳﺘﻮار ِ‬
‫ﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ راهﺒﺮدﯼ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﻓﺮﺳﻮدﻩ و رﺳﻮا و ﻓﺎﺳﺪ و ﻣﺘﺸﺘﺖ‬
‫در ﺑﻄﻦ ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر" از ﺳﺎل ‪ ،٨٨‬هﺮ ﻧﻮع ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨ ِ‬
‫ﮐﻪ دﭼﺎر ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﺑﺲ ﻋﻤﻴﻖ و رﻳﺸﻪ دا ِر ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ و ﮐﺎراﻳﯽ ﺑﻮدﻩ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻬﺎﻳﯽ ﺳﺨﺖ و ﮔﺴﺘﺮدﻩ را ﭘﻴﺸﺎروﯼ ﺧﻮد دارد‪ ،‬ﻧﻪ‬
‫اﺳﺘﻤﺮار ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺣﺎﮐﻤﺎن در هﻴﺌﺘﯽ دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﻣﺘﻔﺎوت‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺷﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﺳﺮﻳﻊ ﮐﻞ ﻧﻈﺎم ﭘﻮﺳﻴﺪﻩ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن را در ﭘﯽ‬
‫‪  ١۴‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺧﻮاهﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺣﺘﯽ اﮔﺮ ﺑﻪ ﻓﺮض و ﺁﻧﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺨﺒﻄﺎن داﺧﻠﯽ و ﺧﺎرﺟﯽ در ﭘﯽ ﺁﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺨﺸﻬﺎﻳﯽ از اﭘﻮزﻳﺴﻴﻮن‬
‫ﺿﺪ رژﻳﻢ اﻳﺮان‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ ﺧﻂ ﺑﺮاﻧﺪازﯼ را ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ ﻣﺘﻼﺷﯽ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬و ﺑﺎز اﮔﺮ ﺑﻪ ﻓﺮض‪ ،‬هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ‬
‫ﺧﻼف ﻃﺒﻴﻌﺘﺶ و ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ‪ ،‬ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﻗﺪم ﻧﻬﺎدن در داﻻن دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﺷﻮد‪ ،‬ﺑﺎز هﻴﭻ ﺷﺎﻧﺴﯽ ﺑﺮاﯼ اداﻣﻪ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ‬
‫ﺣﺎﮐﻤﺎن وﺟﻮد ﻧﺨﻮاهﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‪ ،‬ﻧﺨﻮاﺳﺘﻦ و ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻦ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ از ورود ﺑﻪ داﻻن اﺳﺘﺤﺎﻟﻪ‪ ،‬دﻻﻳﻠﯽ واﻗﻌﯽ‬
‫داﺷﺘﻪ و ﺁﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ هﺮﮔﺰ ﻳﮏ ﮐﻠﯽ‪-‬ﮔﻮﻳﯽ اﻳﺪﻩ ﺁﻟﻴﺴﺘﯽ‪ ،‬ﺑﺮ ﺳﻴﺎق ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻈﺮات در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ‪ ،‬ﻧﻤﻴﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫در ﺷﺮاﻳﻂ و وﺿﻌﻴﺖ ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻮﺟﻮد‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﺟﺪﯼ وارد ﺑﺮ ﻧﻈﺎم ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﺣﺎﮐﻢ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ در ﻣﻮاردﯼ ﺑﻪ اﻧﺠﺎم‬
‫ﯽ ﻣﻮردﯼ و ﻧﺎﻗﺺ ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب )در ﭼﺎرﭼﻮب اﻧﺘﺨﺎب ﺑﻴﻦ ﺑﺪﺗﺮ و ﺑﺪﺗﺮ در اﻧﺪﻳﺸﻪ ﺁﻧﺎن(‬
‫ﺑﻌﻀﯽ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑ ِ‬
‫و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم در ﺑﺮﺧﯽ از زﻣﻴﻨﻪ هﺎ ﺑﻴﺎﻧﺠﺎﻣﺪ‪ ،‬اﻣﺎ اﻳﻦ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎ ﺑﺨﻮدﯼ ﺧﻮد ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﭘﺎﻳﺎن ﮐﺎر هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ و ﻳﺎ‬
‫اﻣﮑﺎن هﺮ ﮔﻮﻧﻪ دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﻳﺎﻓﺘﻨﺶ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ و هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در هﺮ ﻋﺮﺻﻪ اﯼ ﺑﺮاﻳﺶ هﺰﻳﻨﻪ ﺑﺮدار ﺑﻮدﻩ و ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد دﺳﺘﺎوردﯼ ﺑﺲ ارزﺷﻤﻨﺪ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬وﻟﯽ هﻴﭽﻴﮏ از اﻳﻦ‬
‫ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎ‪ ،‬هﺮﮔﺰ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ و ﺳ ِﺮ ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﺁن ﻧﺒﻮدﻩ و ﻧﺨﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺣﺘﯽ اﮔﺮ‬
‫در ﺷﺮاﻳﻄﯽ دﻳﮕﺮ و در وﺿﻌﻴﺘﯽ اﺳﺎﺳﺎ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎ وﺿﻌﻴﺖ ﮐﻨﻮﻧﯽ و "زﻳﺮ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﺧﺎص و ﺳﻨﮕﻴﻨﯽ ﮐﻪ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ وﻳﮋﻩ و‬
‫ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ وارد ﺷﻮﻧﺪ" ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺷﺎهﺪ اﻧﺠﺎم ﺗﻮﻗﻔﻬﺎ و ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ اﻣﺎ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﮐﺎﻣﻞ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ در هﻤﻪ‬
‫زﻣﻴﻨﻪ هﺎ و ﺣﺘﯽ در زﻣﻴﻨﻪ ﺑﺲ ﺣﺴﺎس "ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ" هﻢ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﭼﻪ ﺁن ﺗﻮﻗﻔﻬﺎ و ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎ در ﺁن ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﻗﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ‬
‫و ﭼﻪ ﻣﺴﺘﻤﺮ‪ ،‬ﺑﺎز ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ راهﺒﺮدﯼ هﺮﮔﺰ و در هﻴﭻ ﺷﺮاﻳﻄﯽ اﺗﻔﺎق ﻧﺨﻮاهﺪ اﻓﺘﺎد و "هﻴﻮﻻ ﺗﺎ ﺁﺧﺮﻳﻦ ﻟﺤﻈﻪ‬
‫ﺣﻴﺎت ﺷﻮﻣﺶ هﻤﭽﻨﺎن هﻴﻮﻻ ﺑﺎﻗﯽ ﺧﻮاهﺪ ﻣﺎﻧﺪ"‪.‬‬
‫ﺁرﯼ! اﻳﻦ ﮐﻪ ﻣﺸﺘﯽ ﻗﺪارﻩ ﺑﻨﺪ و ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮ در اﻳﺮان ﻋﺮﺑﺪﻩ هﺎﯼ ﺿﺪاﻣﭙﺮﻳﺎﻟﻴﺴﺘﯽ ﮐﺸﻴﺪﻩ و ﺷﻌﺎرهﺎﯼ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ ﺑﺪهﻨﺪ و‬
‫ﺣﺘﯽ "ﺣﺪﯼ" از ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﯼ و ﺁﺗﺶ اﻓﺮوزﯼ را ﭘﻴﺸﻪ ﺳﺎزﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ "ﺗﺎ ﺟﺎﻳﯽ" ﺑﺮاﯼ ﺑﺮﺧﯽ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺤﻤﻞ ﺑﺎﺷﺪ؛ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻗﺎﺑﻞ‬
‫ﺗﺤﻤﻞ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﺮﺧﯽ از ﺁﻧﺎﻧﯽ ﮐﻪ از "اﻓﺰاﻳﺶ ﻗﻴﻤﺖ ﻧﻔﺖ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺤﺮاﻧﯽ و ﻳﺎ ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻦ ﻣﻴﺰان ﻓﺮوش اﺳﻠﺤﻪ ﺑﻪ‬
‫ﮐﺸﻮرهﺎﯼ ﻣﻨﻄﻘﻪ" ﺳﻮدهﺎﯼ ﺳﺮﺷﺎر ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ و ﻳﺎ ﺳﻌﯽ در "دﺧﺎﻟﺘﻬﺎﯼ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ در ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺷﻔﺎﺑﺨﺶ و ﺑﯽ ﺑﺪﻳﻞ و ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ‬
‫ﻧﻤﺎﻳﺎﻧﺪن ﻧﺴﺨﻪ هﺎﯼ ﺧﻮد ﺑﺮاﯼ دﻳﮕﺮان" دارﻧﺪ از ﺁن اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و ﺑﻪ ﺑﺎزﯼ ﻣﺰوراﻧﻪ و ﻧﻔﺮت اﻧﮕﻴﺰ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎ رژﻳﻢ اﻳﺮان‪،‬‬
‫ﺣﺪاﻗﻞ ﺗﺎ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ اﻣﮑﺎن ﺑﺮﺧﻮردارﻳﻬﺎﯼ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ از ِﻗﺒَﻞ اﻳﻦ رژﻳﻢ ﻣﻤﮑﻦ ﺑﻮدﻩ و ﺗﺎرﻳﺨﺶ ﺳﭙﺮﯼ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬
‫اداﻣﻪ ﻣﻴﺪهﻨﺪ‪ ....‬وﻟﯽ ﻋﺒﻮر از ﺧﻄﻮط ﻗﺮﻣﺰ‪ ،‬ﻣﺜﻼ در زﻣﻴﻨﻪ ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ از ﻗﺒﻴﻞ اﺑﺰار هﺴﺘﻪ اﯼ و ﻳﺎ در زﻣﻴﻨﻪ ﺑﺮﺧﯽ‬
‫ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ و ﺑﻪ هﺮ ﺻﻮرت ﺗﻬﺪﻳﺪ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ و ﺑﻪ ﺧﻄﺮ اﻧﺪاﺧﺘﻦ هﻤﻪ ﭼﻴﺰ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ .‬اﻣﺎ ﺑﺮ ﺧﻼف‬
‫ﺗﺼﻮر و اﻳﺪﻩ ﺁﻟﻬﺎﯼ ذهﻨﯽ ﺑﺮﺧﯽ‪ ،‬هﻴﻮﻻ ﻧﻴﺰ هﻤﭽﻨﺎن هﻴﻮﻻ اﺳﺖ و ﺣﺘﯽ اﮔﺮ هﻢ ﻗﺎدر ﺑﻮد‪ ،‬ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻣﻮﺟﻮد رام‬
‫ﺶ اﻳﻦ ﻧﻈﺎم ﺑﺲ ﺑﺪﻋﻬﺪ و ﺑﺪﺳﺎﺑﻘﻪ‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد هﻤﻪ ﺿﻌﻔﻬﺎ‪ ،‬ﺑﻪ هﻴﭻ وﺟﻪ و ﺗﺤﺖ‬
‫ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﻧﮕﺎهﺒﺎن راهﺒﺮدﯼ و دﻳﺪﻩ ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨ ِ‬
‫هﻴﭻ ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ از دﺳﺖ دادن ﮐﺎﻣﻞ دﻧﺪاﻧﻬﺎﯼ اﺗﻤﯽ و از ﮐﻒ دادن ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎﯼ دﺳﺘﮑﻢ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺑﺮاﯼ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﯽ‬
‫ﺖ ﺑﺮﺧﯽ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ ﺗﺎ ﺁﺧﺮﻳﻦ ﻟﺤﻈﻪ‬
‫اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﻣﻮﺛﺮ از ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ از ﻗﺒﻴﻞ اﺑﺰار اﺗﻤﯽ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد و اﻳﻦ ﺧﻮاﺳ ِ‬
‫ﺣﻴﺎت ﺷﻮم ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان هﺮﮔﺰ ﻣﺤﻘﻖ ﻧﺨﻮاهﺪ ﮔﺸﺖ‪ .‬هﻴﻮﻻ هﺮﮔﺰ ﻧﻪ ﺑﻪ ﮐﺒﻮﺗﺮ و ﻧﻪ ﺑﻪ زاﻟﻮ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫اﻣﺎ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺴﺘﺎﺻﻼن در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن‪ ،‬ﻳﺎدﺁور ﻗﺼﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در دوزخ‪ ،‬از ﺗﺮس اژدهﺎ ﺑﻪ دﻳﮕﺮ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن درﻧﺪﻩ‬
‫ﭘﻨﺎﻩ ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ! در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن ﺑﺎزﯼ اژدهﺎ و دﻳﮕﺮ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن هﻢ دﻳﺪﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬اژدهﺎ "ﺗﺎ ﺟﺎﻳﯽ" ﺑﻪ دﻳﮕﺮ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن اﺣﺘﻴﺎج دارد ﺗﺎ‬
‫هﻤﭽﻨﺎن ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺗﺎ ﺣﺪﯼ اﺳﺘﺘﺎر ﻧﻤﻮدﻩ و ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺎزﻳﻬﺎ و ﺧﺰش ﺑﻪ ﺳﻮﯼ اهﺪاف ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اداﻣﻪ دهﺪ؛ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﺼﻮر ﮐﻪ اﻳﻦ‬
‫ﺑﺎزﯼ ﺑﺮاﯼ او ﻓﺮﺻﺖ ﻧﻴﻞ ﺑﻪ اهﺪاف ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰش را ﻓﺮاهﻢ ﺧﻮاهﺪ ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﻴﺎزش ﺑﻪ دﻳﮕﺮ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﻧﻴﺰ ﺑﺮﻃﺮف‬
‫ﮔﺸﺘﻪ و ﺑﻪ وﻗﺘﺶ ﺁﻧﻬﺎ را هﻢ ﺧﻮاهﺪ درﻳﺪ‪ .‬و دﻳﮕﺮ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﻧﻴﺰ اﮔﺮﭼﻪ ﻧﻤﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﺗﻮﺳﻂ اژدهﺎ درﻳﺪﻩ ﺷﻮﻧﺪ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻧﺘﺎﻳﺞ‬
‫‪  ١۵‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﻧﻬﺎﻳﯽ راهﺒﺮد ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ اژدهﺎ را ﺑﺮاﯼ ﮐﻞ ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﻧﺎﺑﻮدﮐﻨﻨﺪﻩ ﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل اﻣﺎ اﻳﻦ را ﻣﻴﺪاﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﻮد ﻣﺪﻳﻮن‬
‫اژدهﺎ هﺴﺘﻨﺪ و ﺿﻤﻨﺎ اﮔﺮ هﻴﭻ اژدهﺎﻳﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ دﻳﮕﺮ ﻣﺨﺒﻄﺎﻧﯽ از ﺗﺮس ﺁن‪ ،‬ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﭘﻨﺎﻩ ﻧﺨﻮاهﻨﺪ ﺁورد و ﺿﻤﻨﺎ ﺧﻮد ﺁﻧﻬﺎ هﻢ در‬
‫ﻣﻌﺮض ﺧﻄﺮ ﻗﺮار ﺧﻮاهﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻨﺎﻗﺾ ﺑﻨﻴﺎدﯼ و ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺁرﯼ! ﮐﻞ ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﺑﻌﻨﻮان ﻳﮏ ﺳﻴﺴﺘﻢ در ﺗﻤﺎﻣﻴﺘﺶ ﻧﻔﯽ ﮔﺮدد؛ ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ اﻟﺒﺘﻪ در روﻳﮑﺮدﯼ درﺳﺖ و اﺻﻮﻟﯽ‪ ،‬ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﺑﺪﺗﺮ و ﺧﻄﺮﻧﺎﮐﺘﺮ‪ ،‬در‬
‫ﻋﻤﻞ از ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﮐﻤﺘﺮ ﺑﺪ و ﺧﻄﺮﻧﺎﮎ )در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻗﺒﻠﻴﻬﺎ( ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻧﻔﯽ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻮﺟﻮد و در ﺻﻮرت اﺳﺘﻤﺮار ﻓﻀﺎﻳﯽ ﺗﺎر و درهﻢ‪ ،‬هﻴﭽﻴﮏ از ﭘﺲ و ﭘﻴﺶ رﻓﺘﻨﻬﺎ و ﭘﻴﭻ و ﺗﺎب‬
‫ﯼ ﺣﺘﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ در زﻣﻴﻨﻪ ﺣﺴﺎس‬
‫ﺧﻮردﻧﻬﺎﯼ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻳﺎ ﻧﺎﺧﻮاﺳﺘﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﺣﺎﮐﻢ هﺮﮔﺰ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﺗﻮﻗﻒ ﺟﺪ ِ‬
‫"ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ" ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻈﺎم ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺁن ﻣﮑﺎﻧﻴﺰم ﻣﻌﻴﻨﯽ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب را در ﻋﻤﻞ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﺎﭼﺎر از ﭘﺬﻳﺮش ﺑﺮﺧﯽ‬
‫ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ در ﺟﺮﻳﺎن ﺷﺒﻪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ٩٢‬و ﻳﺎ در زﻣﻴﻨﻪ اﺗﻤﯽ در ﺳﺎل ‪ ٩۴‬ﺳﺎﺧﺖ‪ ،‬در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﺧﺎص‬
‫ﻣﻮﺿﻮﻋﻴﺖ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و در اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺳﺒﺐ اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺟﺪﯼ در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺘﻔﺎو ِ‬
‫ت "ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ"‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻀﺎدهﺎ و ﺳﺎز و ﮐﺎرهﺎﯼ دروﻧﯽ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ از ﻳﮑﺴﻮ و ﻣﻴﺰان و‬
‫ﺶ ﺁن ﺷﺮط ﻻزﻣﯽ ﮐﻪ‬
‫ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻧﻮع و ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ وارد ﺑﺮ ﻧﻈﺎم در ﺷﺮاﻳﻂ ﮐﻨﻮﻧﯽ از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ و "ﺑﺪون ﺗﺤﻘﻖ زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺨ ِ‬
‫ﺑﺪان اﺷﺎرﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ" ﭼﻨﻴﻦ ﭼﻴﺰﯼ در اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ اﺳﺎﺳﺎ اﻣﮑﺎن وﻗﻮع ﻧﺪارد‪.‬‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ در ﺻﻮرت وارد ﺁﻣﺪن ﻓﺸﺎر ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﭘﺬﻳﺮش اﻧﺠﺎم ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ‬
‫ﺖ "از اﻳﻦ ﺳﺘﻮن ﺑﻪ ﺁن ﺳﺘﻮن ﻓﺮج‬
‫ﺗﻮﺳﻂ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺎ اﻧﮕﻴﺰﻩ اﻧﺘﺨﺎب ﺑﺪ ﺑﺠﺎﯼ ﺑﺪﺗﺮ ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮدش و دﺳﺘﮑﻢ ﺑﺎ ﻧﻮﻋﯽ ذهﻨﻴ ِ‬
‫اﺳﺖ"‪ ،‬در هﺮ ﻋﺮﺻﻪ اﯼ و ﻓﺎرغ از ﺑﺤﺚ ﻋﻮارض ﻣﺘﺮﺗﺐ ﺑﺮ ﺁن‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺗﺎﺑﺤﺎل ﻧﻴﺰ ﺷﺎهﺪ ﺁن ﺑﻮدﻩ اﻳﻢ‪ ،‬اﻣﺮﯼ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ؛ اﻣﺎ‬
‫ﺑﻪ هﺮ روﯼ اﻧﺠﺎم ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ "راهﺒﺮدﯼ" ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد ﻓﺮﺳﻮدﮔﻴﺶ و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ ﻣﺎﻧﻮرهﺎ و ﭘﻴﭻ و‬
‫ﺗﺎﺑﻬﺎﯼ ﻣﺴﺒﻮق ﺑﻪ ﺳﺎﺑﻘﻪ اش‪ ،‬اﻣﺮﯼ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ ﺑﻮدﻩ و ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺿﻤﻨﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻴﺎد داﺷﺖ ﮐﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺗﻮﻗﻒ "ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ" هﻴﻮﻻﯼ‬
‫ﺣﺎﮐﻢ در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﻳﯽ از ﻗﺒﻴﻞ اﺗﻤﯽ و ﺣﺘﯽ ﻋﺮﺻﻪ ﺑﺤﺮاﻧﺴﺎزﻳﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ و ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ‪ ،‬ﺑﺮ ﺧﻼف ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ راهﺒﺮدﯼ )ﮐﻪ‬
‫ﯼ هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ در زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ )ﮐﻪ اﻣﮑﺎن‬
‫هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﻧﻪ ﻣﺎﻳﻞ و ﻧﻪ ﻗﺎدر ﺑﺪان اﺳﺖ( و ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﺧﻼف "ﺗﻮﻗﻒ ﺟﺪ ِ‬
‫وﻗﻮع ﺁن ﺗﻨﻬﺎ و ﺗﻨﻬﺎ در ﺷﺮاﻳﻂ و وﺿﻌﻴﺘﯽ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ و وﺿﻌﻴﺖ ﮐﻨﻮﻧﯽ و زﻳﺮ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﺷﺪﻳﺪﯼ ﮐﻪ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ وﻳﮋﻩ و‬
‫ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ وارد ﺷﻮﻧﺪ ﻣﻤﮑﻦ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد( ﻋﻤﻼ ﺑﻪ ﺷﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﺳﺮﻳﻊ ﻧﻈﺎم راﻩ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﺮد‪.‬‬
‫در ﺻﻮرت ﻓﺮﺿﯽ اداﻣﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﮐﻨﻮﻧﯽ‪ ،‬ﻓﻀﺎﻳﯽ ﺗﺎر و ﭘﺮﻏﺒﺎر ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ هﺎﻳﯽ ﻏﻠﻂ اﻧﺪاز هﻤﭽﻨﺎن اﺳﺘﻤﺮار ﺧﻮاهﺪ ﻳﺎﻓﺖ و‬
‫ﺳﺮاﻧﺠﺎﻣﯽ ﺑﺲ ﺷﻮم در اﻧﺘﻬﺎﯼ اﻳﻦ ﻣﺴﻴﺮ در اﻧﺘﻈﺎر هﻤﮕﺎن ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ .‬هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻪ ﺣﺮﮐﺎت ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ و‬
‫ن ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺴﻮﯼ اهﺪاﻓﯽ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ اداﻣﻪ ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬ﺳﻴﺎﺳﺖ ﭼﻤﺎق و هﻮﻳﺞ ﻣﺪ‬
‫ﭘﻴﺸﺮوﻳﻬﺎﯼ هﺮﭼﻨﺪ ﺑﺲ ﺳﺨﺖ و ﮐﻨﺪ و ﮐﺸﺎن‪-‬ﮐﺸﺎ ِ‬
‫ﻧﻈﺮ ﺑﺮﺧﯽ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ هﻤﭽﻨﺎن ﺑﺪون ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﺳﺘﻤﺮار ﻳﺎﻓﺘﻪ و اﻧﺮژﯼ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ وﻟﯽ ﻧﺎﭘﺎﻟﻮدﻩ اﻧﻔﺠﺎرﯼ در‬
‫ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻓﺰوﻧﯽ ﻣﯽ ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ در اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ و در اﻳﻦ ﻓﻀﺎ ﺷﺎهﺪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺣﺘﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺟﺪﯼ در زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﺣﺎﮐﻢ ﻧﺨﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﭘﯽ ﺑﺮوز ﺁﺳﻴﺐ ﺷﺪﻳﺪ و ﭘﻴﺸﺮوﻧﺪﻩ در ﻳﮑﯽ از دو ﭘﺎﻳﻪ اﺻﻠﯽ‬
‫ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ "ﻧﻔﺎق ﻣﺮدم ﻓﺮﻳﺐ"‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ اﻳﻦ ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ دﻳﮕﺮ ﻳﻌﻨﯽ "ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮﯼ"‪ ،‬ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﺴﯽ‬
‫ﻣﺸﮑﻠﺘﺮ از ﺳﺎﺑﻖ ﺷﺪﻩ و ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺑﺎز "در ﺻﻮرت ﻋﺪم اﺳﺘﻘﺮار ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ ﺑﻪ‬
‫ﯽ ﺣﺘﯽ‬
‫ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ در ﺗﻘﺎﺑﻞ ﺑﺎ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ"‪ ،‬ﺗﺎ ﺁﺧﺮﻳﻦ ﻟﺤﻈﻪ ﺑﻘﺎﯼ ﻧﻈﺎم اﻣﮑﺎن وﻗﻮع ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨ ِ‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺟﺪﯼ در اﻳﻦ ﻋﺮﺻﻪ وﺟﻮد ﻧﺨﻮاهﺪ داﺷﺖ‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ و در ﺻﻮرت ﻋﺪم اﺳﺘﻘﺮار ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ‬
‫ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ و ﺗﺤﻘﻖ دﻳﮕﺮ ﻣﻮارد ﻻزم‪ ،‬ﺷﮑﺴﺖ ﭘﺎﻳﻪ ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮﯼ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻳﮑﺒﺎرﻩ و ﺁن ﻧﻴﺰ در ﺁﺳﺘﺎﻧﻪ ﻓﺮارﺳﻴﺪن‬
‫ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ اﺗﻔﺎق ﺧﻮاهﺪ اﻓﺘﺎد؛ ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﮐﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ روﻧﺪ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در ﻧﻈﺎم در ﻣﺴﻴﺮﯼ ﻧﺎدرﺳﺖ و‬
‫‪  ١۶‬‬
‫‪ ‬‬

‫هﺪاﻳﺖ ﻧﺎﺷﺪﻩ از ﻳﮑﺴﻮ و ﻋﺪم ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﭘﺎﻻﻳﺶ و ارﺗﻘﺎﯼ ﻻزم در ﺟﻨﺒﺶ ﺧﺎﻣﻮﺷﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻣﺮدم اﻳﺮان از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ در ﺣﺎﻟﺖ‬
‫ﻦ ﺁﺧﺮﻳﻦ در ﻓﺮق هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‬
‫ﻓﺮﺿﯽ ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬در ﻣﺠﻤﻮع ﺷﺮاﻳﻄﯽ را ﻓﺮاهﻢ ﺧﻮاهﺪ ﺳﺎﺧﺖ ﮐﻪ ﺑﺪﻧﺒﺎل وﻗﻮع ﺷﮑﺎف ﺧﻮﻧﻴ ِ‬
‫دﻳﻨﯽ و ﮔﺴﺴﺖ ﮐﺎﻣﻞ ﺁن‪ ،‬ﺷﺎهﺪ وﻗﻮع ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﯽ ﻳﮏ اﻧﻔﺠﺎر ﺑﺰرگ وﻟﯽ ﮐﻮر و وﻳﺮاﻧﮕ ِﺮ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪.‬‬

‫ﮏ ﺣﻴﺎت ﺑﺨﺶ و ﻣﺤﻮرﯼ "ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ" )و ﻧﻪ ﺟﻨﮓ ﻣﺴﻠﺤﺎﻧﻪ‬
‫ﻓﻘﻂ در ﺻﻮرت اﺳﺘﻮارﯼ ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ ﺗﺎﮐﺘﻴ ِ‬
‫ﯼ "ﻧﻔﯽ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ‪ -‬اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺁزاد" در ﻗﺎﻟﺐ ﻳﮏ ﻧﻴﺮوﯼ ﻣﺴﻠﺢ اﻳﺮاﻧﯽ و‬
‫ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ راﻳﺞ ﺁن( در راﺳﺘﺎﯼ ﺗﺤﻘﻖ دوﮔﺎﻧﻪ راهﺒﺮد ِ‬
‫ﺗﺤﻘﻖ دﻳﮕﺮ ﻣﻮارد ﻻزم اﺳﺖ ﮐﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ‪ ،‬ﺑﻴﻦ ﺑﺪ و ﺑﺪﺗﺮ در اﻧﺪﻳﺸﻪ ﺧﻮد ﻋﻤﻼ ﺑﺪ را اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬
‫ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﻴﺘﻮان ﭘﺬﻳﺮش ﻳﮏ ﺗﻮﻗﻒ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﮐﺎﻣﻞ در ﺣﺮﮐﺎت ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ را ﺑﺪو‬
‫ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد "اﻣﮑﺎن اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﺴﺒﯽ و ﮔﺬراﯼ ﻓﺸﺎر در وهﻠﻪ ﻧﺨﺴﺖ‪ ،"...‬ﻣﻴﺘﻮان ﺳﺮاﻧﺠﺎم‬
‫س "ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ" را اﻧﺘﻈﺎر داﺷﺖ‪.‬‬
‫ﯽ" ﺣﺎﮐﻤﺎن ﺣﺘﯽ در زﻣﻴﻨﻪ ﺑﺲ ﺣﺴﺎ ِ‬
‫ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ "ﺗﺎﮐﺘﻴﮑ ِ‬
‫اﻟﺒﺘﻪ در ﺁن ﺣﺎﻟﺖ هﻢ ﻧﻪ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ و ﻧﻪ ﺁن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺷﺮﻳﮏ در ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن‪ ،‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ‬
‫ﻃﺒﻴﻌﺘﺸﺎن و دﻳﺪ ﺗﻴﺮﻩ و ﺳﻄﺤﯽ و ﻧﮕﺮش ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﻴﻦ ﺧﻮد ﻗﺎدر ﺑﻪ درﮎ اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﺨﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ در ﻋﺎﻟﻢ واﻗﻊ‪ ،‬ﺁن ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﺪ‬
‫ت ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺑﺪﺗﺮ"‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﺎز در روﻧﺪﯼ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺳﺮﻳﻊ ﺑﻪ ﺷﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن‬
‫از دﻳﺪﮔﺎﻩ اﻳﺸﺎن ﻧﻴﺰ "اﮔﺮﭼﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎ ﻧﻪ ﺑﻪ ﺁن ﺷﺪ ِ‬
‫راﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺑﺮد‪ .‬هﻴﻮﻻﻳﻴﺎن اﮔﺮ ﻗﺎدر ﺑﻪ درﮎ اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﺣﻘﺎﻳﻖ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ دﻳﮕﺮ هﻴﻮﻻﻳﯽ ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺁﻧﻬﺎ اﻣﺜﺎل اﻳﻦ ﮔﻔﺘﺎرهﺎ را ﻧﻴﺰ ﻧﻮﻋﯽ‬
‫ﺧﻴﺎﻟﺒﺎﻓﯽ و ﻳﺎ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻣﺎﻧﻮر و ﻓﻀﺎﺳﺎزﯼ در ﭼﺎرﭼﻮب ﺟﻨﮓ رواﻧﯽ ﺗﻠﻘﯽ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻪ هﺮ روﯼ ﺑﺪون ﺑﮑﺎرﮔﻴﺮﯼ دﻗﻴﻖ و درﺳ ِ‬
‫ﺖ اهﺮم ﻓﺸﺎرﯼ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﮐﻪ ﻋﻤﻼ ﭼﻴﺰﯼ ﺟﺰ اﺳﺘﻘﺮار ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ‬
‫ﻦ "ﻧﻔﯽ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ‪ -‬ﺑﺮﮔﺰارﯼ‬
‫ﯼ و وﺣﺪت ﺁﻓﺮﻳ ِ‬
‫"ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ" در راﺳﺘﺎﯼ ﺗﺤﻘﻖ ﺷﻌﺎر راهﺒﺮد ِ‬
‫اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺁزاد" ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺷﺎهﺪ ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺟﺪﯼ هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ در زﻣﻴﻨﻪ ﺑﺲ ﺣﺴﺎس ﺳﺮﮐﻮب‬
‫داﺧﻠﯽ ﻧﺨﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ "در ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪم اﺳﺘﻘﺮار ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ ﻳﮏ اهﺮم ﻓﺸﺎر ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ درﺧﻮر در ﺑﺮاﺑﺮ هﻴﻮﻻﯼ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ" و در ﻓﻀﺎﻳﯽ ﺗﺎر و درهﻢ در ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ﺗﺤﺖ ﺳﺮﮐﻮب و ﺳﺮﮔﺮدان و ﻓﺎﻗﺪ ﭼﺸﻢ اﻧﺪاز ﮐﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮات ﺑﺮﺧﯽ از‬
‫روﻳﺪادهﺎﯼ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﺁن ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻨﻔﯽ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﺗﺎ ﻣﺜﺒﺖ‪ ،‬وﻗﺘﯽ دﺳﺘﮕﺎﻩ ﺳﺮﮐﻮب ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺪون ﺗﺮدﻳﺪ‪ ،‬ﺷﺪت ﻋﻤﻞ ﻻزم و‬
‫دراﻧﺪازﻩ را ﺑﺎ وﺟﻮد هﻤﻪ هﺰﻳﻨﻪ هﺎﻳﺶ از ﺧﻮد ﻧﺸﺎن دهﺪ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﺷﺎهﺪ "وﻗﻮع ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ اﻋﺘﺮاﺿﺎت ﺧﻴﺎﺑﺎﻧﯽ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ وﺳﻴﻊ و‬
‫ﻣﺴﺘﻤﺮ و رو ﺑﻪ ﭘﺎﻻﻳﺶ" ﻧﺨﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪ .‬در ﺻﻮرت ﻋﺪم اﺳﺘﻘﺮار ﻣﻮﺛﺮ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ و ﺣﻴﺎت ﺑﺨﺶ ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد‬
‫ﻓﺸﺎرهﺎﯼ اﻗﺘﺼﺎدﯼ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻓﺰاﻳﻨﺪﻩ و ﻧﻴﺰ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﺨﺸﻬﺎ و ﻋﺮﺻﻪ هﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن داﺧﻠﯽ و ﺧﺎرﺟﯽ ﺑﺮ هﻢ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ‬
‫اﻋﺘﺮاﺿﺎت ﺻﻨﻔﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﻴﺎﺳﯽ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر ﻧﻴﺰ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ اﺳﺘﻤﺮار و ﺧﺎﻣﻮﺷﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ ﺑﻮدﻧﺶ‪ ،‬در ﻋﻤﻞ هﻴﭽﮕﺎﻩ ﺁن‬
‫ﮔﺴﺘﺮش و ارﺗﻘﺎﯼ ﮐﻤﯽ و ﮐﻴﻔﯽ ﻻزم را ﻧﺨﻮاهﺪ ﻳﺎﻓﺖ و هﺮﮔﺰ در ﺣﺪﯼ و ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب را ﺑﻪ اﻧﺠﺎم‬
‫ﯽ ﺣﺘﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺟﺪﯼ در زﻣﻴﻨﻪ ﺣﺴﺎس و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ وادارد‪ .‬ﺑﺪون اﺳﺘﻘﺮار ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ و‬
‫ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨ ِ‬
‫ﺑﻦ ﺑﺴﺖ ﮔﺸﺎﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬ﻧﻪ ﺟﻮ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺗﺮﺳﻬﺎ و ﻧﮕﺮاﻧﻴﻬﺎﯼ ﺁن ﭼﻨﻴﻦ اﻗﺘﻀﺎﻳﯽ‬
‫ﺧﻮاهﺪ داﺷﺖ و ﻧﻪ ﺑﻌﻀﯽ اﺧﺘﻼﻓﺎت دروﻧﯽ ﺣﺎﮐﻤﺎن ﺑﺮ ﺳﺮ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع و ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﮐﻨﺘﺮل ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ اﯼ ﺧﻮاهﺪ رﺳﻴﺪ ﮐﻪ‬
‫هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮ دﻳﮕﺮ ﻋﻮاﻣﻞ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﺳﺒﺐ ﻗﻔﻞ ﺷﺪن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در زﻣﻴﻨﻪ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻮﻳﮋﻩ در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ‬
‫ﻣﻌﻴﻦ ﮔﺮدد‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ در اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ‪ ،‬در دﻳﮕﺮ زﻣﻴﻨﻪ هﺎ از ﻗﺒﻴﻞ ﻣﻮﺿﻮع اﺗﻤﯽ و ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ هﻢ ﺣﺘﯽ ﺑﺮﺧﯽ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﻧﺎﮔﺰﻳ ِﺮ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﻮﺳﻂ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺪون ﺑﮑﺎرﮔﻴﺮﯼ ﺣﺴﺎب ﺷﺪﻩ اهﺮم ﻓﺸﺎرﯼ ﻣﺰﺑﻮر‬
‫ن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﺴﻮﯼ اهﺪاﻓﯽ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ و ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ‪ ،‬هﺮﭼﻨﺪ ﺑﺎ‬
‫ﺑﺮ ﻧﻈﺎم‪ ،‬ﭘﻴﺸﺮوﯼ ﺳﺨﺖ و ﮐﺸﺎن ﮐﺸﺎ ِ‬
‫ﮐﻨﺪﯼ و ﺻﻌﻮﺑﺘﯽ ﻓﺰاﻳﻨﺪﻩ‪ ،‬اداﻣﻪ ﺧﻮاهﺪ ﻳﺎﻓﺖ؛ ﻓﻀﺎﻳﯽ ﺗﺎر و ﭘﺮﻏﺒﺎر اﺳﺘﻤﺮار ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺣﺮﮐﺘﯽ اﻓﺘﺎن و ﺧﻴﺰان رو ﺑﺴﻮﯼ ﭘﺮﺗﮕﺎهﯽ‬
‫‪  ١٧‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺶ ﻳﮏ "ﻧﻴﺮوﯼ اﻳﺮاﻧﯽ" در ﭼﺎرﭼﻮب ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ "ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و‬
‫ﺷﻮم اداﻣﻪ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔﺮ اﺳﺘﻘﺮار زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺨ ِ‬
‫ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﺎﻧﻪ" در راﺳﺘﺎﯼ ﺗﺤﻘﻖ دوﮔﺎﻧﻪ "ﻧﻔﯽ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ‪-‬ﺑﺮﮔﺰارﯼ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺁزاد"‪ ،‬ﻓﻀﺎ را از ﺣﺎﻟﺘﯽ ﺗﺎ ِر و درهﻢ ﺑﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪ هﺎﻳﯽ‬
‫ﻓﺮﻳﺒﻨﺪﻩ ﺧﺎرج ﻧﺴﺎزد و هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ را ﻧﺎﭼﺎر از ﺗﻮﻗﻒ ﻧﮑﻨﺪ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺷﺎهﺪ دراﻓﺘﺎدن ﻧﺎﮔﺎﻩ ﮐﺸﻮر ﺑﻪ ﭘﺮﺗﮕﺎﻩ ﻓﺎﺟﻌﻪ‬
‫ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ "ﺑﻨﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ" ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ اداﻣﻪ ﺗﻀﺎد ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ و اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در ﭼﺎرﭼﻮب دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﺗﺒﺎهﺴﺎ ِز‬
‫ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﺧﺸﻦ و ﺧﻮﻧﻴﻦ ﺑﺨﺼﻮص از ﻃﺮف ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در‬
‫ﭼﺎرﭼﻮب اﻗﺪاﻣﯽ ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﺎﻧﻪ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ راﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺑﺮد‪ .‬اوﺿﺎع هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﺑﭽﺮﺧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ هﺮ ﺻﻮرت اﻳﻦ‬
‫روﻳﺪادﯼ در راﻩ و ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ ﺑﺎﻳﺪ هﻮﺷﻴﺎر ﺑﻮد ﮐﻪ در ﺷﺮاﻳﻂ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺁﻣﺎدﻩ اﻧﻔﺠﺎر و "اﮔﺮ ﮐﻪ هﻤﭽﻨﺎن ﺷﺎهﺪ‬
‫ﻧﺎﭘﺎﻟﻮدﮔﯽ و ﺑﯽ ﺳﺮ و ﺳﭙﺮ ﺑﻮدن ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر ﺑﺎﺷﻴﻢ و ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺻﻮرت ﺧﻼ ِء ﻧﺎﺷﯽ از ﻧﺒﻮد ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﯽ ﺳﺮﻳﻊ و ﮐﺎرا"‪،‬‬
‫وﻗﻮع اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﺧﻄﺮﻧﺎﮎ ﺑﻮدﻩ و ﻋﻤﻼ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﻓﺮواﻓﺘﺎدﻧﯽ ﻧﺎﮔﺎﻩ در ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﻦ ﻧﻬﺎﻳﯽ و اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ هﺴﺘﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬هﻴﻮﻻ ﻧﻴﺰ ﺳﺮاﻧﺠﺎم دود ﮔﺸﺘﻪ و ﺑﻪ هﻮا ﺧﻮاهﺪ رﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺎ ﻓﺮﺳﻮدن و ﻧﺎﮐﺎر ﮔﺸﺘ ِ‬
‫اﻳﻦ ﺟﺒﺮﯼ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ و اﻗﺘﻀﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ و اﺳﺘﻤﺮار ﺁن در ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺗﺒﺎهﺴﺎز اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ ﻧﮑﺘﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن‪،‬‬
‫گ در هﺮ ﺻﻮرت ﻣﺤﺘﻮم و ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ هﻴﻮﻻ و ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﺑﺨﺸﻴﺪن ﺑﻪ‬
‫ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﻣﺮ ِ‬
‫ﯽ ﺟﺎرﯼ در هﻴﻮﻻ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺧﻼﻗﺎﻧﻪ و ﺑﺎ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺑﻴﻼن ﻓﺎﻳﺪﻩ ﺑﻪ هﺰﻳﻨﻪ اﺳﺖ؛ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺒﯽ ﮐﻪ ﺳﺮاﻧﺠﺎم و ﻣﺸﺎﺑﻪ‬
‫دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳ ِ‬
‫ﻣﻮرد ﺁﻟﻤﺎن هﻴﺘﻠﺮﯼ و ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺮﺧﯽ از ﺳﺎﻟﻬﺎ ﻗﺒﻞ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﯽ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﻧﺎﺑﻮدﯼ هﻴﻮﻻ ﺷﺎهﺪ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻓﺎﺟﻌﻪ‬
‫ﺑﺎ ِر ﮐﺸﻮر ﻧﺒﺎﺷﻴﻢ و ﺑﺠﺎﯼ ﺁن‪ ،‬ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺧﻄﻴﺮ و ﻋﻈﻴﻢ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﯽ ﻋﺎﻟﯽ و ﺑﯽ ﺑﺪﻳﻞ ﺑﺮاﯼ زاﻳﺶ و ﺑﺎﻟﺶ دوﺑﺎرﻩ زﻧﺪﮔﯽ در ﻓﻀﺎﻳﯽ‬
‫ط "در هﺮ ﺻﻮرت‬
‫ﺁزاد و ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ دﻣﻮﮐﺮاﺗﻴﮏ و ﻓﺮارﺳﻴﺪن ﻋﺼﺮ ﻧﻮﻳﻦ روﺷﻨﺎﻳﯽ ﺑﺪل ﺷﻮد‪ .‬ﺁرﯼ! اﮔﺮ روﻧﺪ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺳﻘﻮ ِ‬
‫ﻣﺤﺘﻮ ِم" ﻧﻈﺎم ﭘﻠﻴﺪ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن در اﻳﺮان ﺑﻪ درﺳﺘﯽ و ﻇﺮاﻓﺖ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﻧﺸﻮد‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﺎ ﺣﻤﻠﻪ ﺧﺎرﺟﯽ و ﭼﻪ ﺑﻪ هﺮ ﺷﮑﻞ و ﺻﻮرت‬
‫دﻳﮕﺮ‪ ،‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ و هﺮ ﺑﺎر ﺑﻨﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ‪ ،‬ﺑﻨﺎﮔﺰﻳﺮ ﺑﻪ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻋﻈﻴﻢ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ ﺧﻮاهﻴﻢ رﺳﻴﺪ و دﻟﻴﻞ ﺁن ﻧﻴﺰ وﺟﻮد زﻣﻴﻨﻪ هﺎ و‬
‫ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺘﻌﺪد ﺧﺎرﺟﯽ و داﺧﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻃﯽ ﺳﺎﻟﻬﺎ ﮐﻨﺎر هﻢ ﺁﻣﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﮐﺎر اﺻﻠﯽ‪ ،‬ﺑﺨﺸﻴﺪن ﻣﻀﻤﻮن و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﻳﯽ‬
‫زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺨﺶ ﺑﻪ ﺗﺤﻮﻻت ﺟﺎرﯼ و ﺗﺤﻮل ﻋﻈﻴﻢ ﭘﻴﺸﺎروﯼ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﺮدﻣﯽ ﺑﻪ ﭘﺎﺧﺎﺳﺘﻪ و ﺑﺎ ﻗﻴﺎم‬
‫ﭘﺎﮐﺒﺎزاﻧﻪ ﻣﻘﺎوﻣﺘﯽ ﺑﺮﭘﺎدارﻧﺪﻩ و ﺑﺮﻓﺮاز‪ ،‬دﻳﮕﺮ هﻴﭻ ﻧﻴﺮوﻳﯽ‪ ،‬ﺣﺘﯽ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاهﺪ‪ ،‬ﻗﺎدر ﺑﻪ ﺑﺮﻗﺮارﯼ هﻴﭻ ﻧﻮﻋﯽ از دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ در‬
‫اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد و ﺑﺎ ﺗﺎﺧﺘﻦ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﺳﺐ ﺳﭙﻴﺪ ﺁزادﯼ‪ ،‬ﻣﺤﻮر زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺨﺶ ﺁزادﯼ‪-‬ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ‪-‬ﮐﺎراﻳﯽ ﮔﺸﻮدﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫اﺳﺘﻘﺮار ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ "ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ )و ﻧﻪ ﺟﻨﮓ ﻣﺴﻠﺤﺎﻧﻪ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ راﻳﺞ ﺁن( در راﺳﺘﺎﯼ ﺗﺤﻘﻖ‬
‫ﯼ ﻧﻔﯽ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ‪ -‬ﺑﺮﮔﺰارﯼ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺁزاد" ﺟﻨﺒﺶ ﺟﻮﻳﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر را در ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ ﻧﻮﻳﻦ و‬
‫ﺷﻌﺎر راهﺒﺮد ِ‬
‫رو ﺑﻪ ﭘﺎﻻﻳﺶ ﺑﻪ ﺣﺮﮐﺖ درﺁوردﻩ و ﻋﻤﻼ ﺁن را ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ داراﯼ ﺳﺮ و ﺳﭙﺮ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬ﺗﻨﻬﺎ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻴﻢ ﺑﺎ‬
‫وﺟﻮد ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم در ﮐﻞ ﺷﺎهﺪ ﺗﻮﻗﻒ هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺣﺮﮐﺎت ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ هﻴﻮﻻﯼ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﺗﮑﻤﻴﻞ‬
‫ﯽ ﺁن از ﻳﮑﻄﺮف و ﺑﻪ ﺣﺮﮐﺖ درﺁﻣﺪن ﮔﺴﺘﺮدﻩ و ﻣﺴﺘﻤ ِﺮ ﺟﻨﺒﺶ ﺟﻮﻳﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ در ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ‬
‫روﻧﺪ زﻣﻴﻨﮕﻴﺮﯼ و ﻗﻔﻞ ﺷﺪﮔ ِ‬
‫ﺑﺎﻻﺗﺮ در ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﺎﺷﻴﻢ؛ ﺟﻨﺒﺸﯽ ﺳﺮﺳﺒﺰ و رﻳﺸﻪ دار و ﺑﺎﻟﻨﺪﻩ ﮐﻪ در ﻋﻤﻖ ﺧﻮد‪ ،‬ﺟﻮهﺮﻩ اﯼ اﺻﻴﻞ داﺷﺘﻪ و در ﺑﻄﻨﺶ ﺣﺎﻣﻞ‬
‫"راﺳﺘﯽ و ﺁزادﮔﯽ" ﺑﻮدﻩ و ﻧﻔﯽ ﮐﻨﻨﺪﻩ دروغ و ﺑﻨﺪﮔﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪاﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﺗﻮﻗﻒ هﺮﭼﻨﺪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ وﻟﯽ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﮐﺎﻣﻞ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ‬
‫ﺣﺎﮐﻢ در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺑﻮﻳﮋﻩ در زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ‪ ،‬ﺟﻨﺒﺶ ﺳﺮﺳﺒﺰ ﺟﻮﻳﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﺎ رﻳﺸﻪ هﺎﻳﯽ ﺑﺲ ﻋﻤﻴﻖ‪ ،‬در‬
‫ﺳﺎل ‪ ٨٨‬ﺑﺪاﻧﮕﻮﻧﻪ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر رخ ﻧﻤﻮدﻩ و ﺟﻨﺒﺸﯽ ﻧﺎﭘﺎﻟﻮدﻩ و ﺑﯽ ﺳﺮ و ﺳﭙﺮ ﺑﻮد‪ ،‬وارد ﻣﺮﺣﻠﻪ اﯼ ﻧﻮﻳﻦ ﺧﻮاهﺪ ﮔﺸﺖ؛‬
‫ﮐﻔﻬﺎﯼ روﯼ ﺁن ﮐﻨﺎر رﻓﺘﻪ و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﻴﺰ ﭘﺲ از ﻃﯽ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬ﺑﻪ ﺑﺮاﻓﺘﺎدن ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﺑﻪ ﮔﺎهﯽ ﺳﺮخ ﺧﻮاهﺪ اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ‪.‬‬
‫‪  ١٨‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻣﺎهﻴﺖ ﺁن ﺳ ِﺮ ﻣﺠﻨﻮن و ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﭼﻪ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﯽ ﮔﺸﺘﻪ در‬
‫ﺟﻨﺒﺶ ﺁزادﻳﺨﻮاهﺎﻧﻪ ﻣﺮدم اﻳﺮان )ﺑﺨﺼﻮص از ﭘﯽ روﻳﺪادهﺎﯼ ﻣﺘﻌﺎﻗﺐ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ،(٨٨‬ﻧﻈﺎم ﭘﻮﺳﻴﺪﻩ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ ﻣﺤﮑﻮم ﺑﻪ‬
‫ﻓﻨﺎﺳﺖ و اوﺿﺎع هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﺑﭽﺮﺧﺪ‪ ،‬هﺮ ﺑﺎر ﺑﻪ دﻟﻴﻠﯽ و ﺑﻪ ﻧﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ‪ ،‬هﻴﭻ ﺷﺎﻧﺴﯽ ﺑﺮاﯼ اﺳﺘﻤﺮار ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺣﺎﮐﻤﺎن‪ ،‬ﺣﺘﯽ‬
‫در هﻴﺌﺘﯽ دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﻳﺎﻓﺘﻪ از هﻴﻮﻻ ﺑﻪ زاﻟﻮ و ﻳﺎ هﺮ ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮ‪ ،‬وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻋﺎﻗﻼﻧﻪ ﺗﺮﻳﻦ راﻩ ﺑﺮاﯼ ﺣﺎﮐﻤﺎن‪ ،‬ﺗﻦ دادن‬
‫ﺑﻪ ﻳﮏ هﻤﻪ ﭘﺮﺳﯽ ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﺁزاد در ﻣﻮرد ﻧﻮع ﻧﻈﺎ ِم اﻟﺰاﻣﺎ ﻏﻴﺮدﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ دﻳﮕﺮﯼ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻧﻈﺎم ﻣﻮﺟﻮد ﮔﺮدد ﺑﺎ ﻧﻈﺎرت‬
‫ﯽ ﺟﻨﺒﺶ ﺟﻮﻳﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر‬
‫ﻣﻮﺛﺮ ﻧﻬﺎدهﺎﯼ ذﻳﺮط ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ راهﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﺎ ارﺗﻘﺎﯼ ﮐﻤﯽ و ﮐﻴﻔ ِ‬
‫ﺑﺪﻧﺒﺎل اﺳﺘﻘﺮار ﺣﻴﺎﺗﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ "ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ" ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺒﯽ ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ‪ ،‬ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻧﻈﺎم ﻧﻴﺰ ﺑﻨﺎﭼﺎر‬
‫ﺁن را ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻤﮑﻦ‪ ،‬ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺮاﯼ "ﺳ ِﺮ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺖ درﺑﺮدن" ﺧﻮاهﻨﺪ ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺁن ﺳ ِﺮ ﻣﺠﻨﻮن و ﺳﻮدازادﻩ هﻴﻮﻻﯼ‬
‫ﺣﺎﮐﻢ اﻣﺎ در ﺑﺮاﺑﺮ اﻳﻦ ﻃﺮﻳﻖ ﺁﺷﮑﺎرا اﻳﺴﺘﺎدﮔﯽ ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد و ﺑﺎ ﻋﺮﻳﺎن ﮔﺸﺘﻨﯽ ﮐﻴﻔﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ‪ ،‬ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎﯼ زﻧﮓ زدﻩ ﺧﻮﻳﺶ را از‬
‫رو ﺧﻮاهﺪ ﺑﺴﺖ‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺪان ﺗﺮﺗﻴﺐ و ﺑﻨﺎﮔﺰﻳﺮ‪ ،‬دوران و ﮔﺎﻩ ﺟﺪﻳﺪﯼ ﺑﻪ رﻧﮓ ﺳﺮخ ﺁﻏﺎز ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ؛ دوراﻧﯽ ﮐﻪ "ﺑﺴﺮﻋﺖ" در‬
‫ﺁن ﺑﺎز ﺷﺎهﺪ ﺑﺮاﻓﺘﺎدن ﮐﻞ ﻧﻈﺎم ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد و اﻳﻦ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺳﺮﺁﻏﺎز ﺑﺮﭘﺎﻳﯽ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺁزاد و دﻣﻮﮐﺮاﺗﻴﮏ ﺑﺠﺎﯼ ﻧﻈﺎم‬
‫ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﯼ‬
‫ﻧﻔﺲ اﺳﺘﻘﺮار ﻳﮏ ﻧﻴﺮوﯼ ﻣﺴﻠﺢ و ﻣﺼﻤﻢ و ﻣﺘﺸﮑﻞ اﻳﺮاﻧﯽ ﺑﺪان ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺧﺎص و ﻣﻌﻴﻦ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ در ﭼﺎرﭼﻮب ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮر ِ‬
‫ﯼ "ﻧﻔﯽ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ‪ -‬ﺑﺮﮔﺰارﯼ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺁزاد" و "ﻧﻪ هﺮﮔﺰ ﺑﻪ‬
‫ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ و در راﺳﺘﺎﯼ ﺗﺤﻘﻖ دوﮔﺎﻧﻪ راهﺒﺮد ِ‬
‫هﻴﭻ ﺷﮑﻞ دﻳﮕﺮ"‪ ،‬ﻋﻤﻼ و ﺑﺎ اﻧﻮاع ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺶ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺳﺒﺐ ﮐﺎﺳﺘﻪ ﺷﺪن ﻧﺴﺒﯽ وﻟﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ‬
‫ﻓﺸﺎر هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ روﯼ ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر‪ ،‬اﻧﮕﻴﺰش ﺑﺲ ﻣﻮﺛﺮ ﺟﻨﺒﺶ و ﻧﻴﺰ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺑﻬﻴﻨﻪ ﺗﻀﺎدهﺎﯼ دروﻧﯽ‬
‫ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ در راﺳﺘﺎﯼ اهﺪاف ﻋﺎﻟﯽ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺑﺮﺣﻖ اﻳﺮان ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ‪ ،‬ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻣﻌﺎدﻻت هﺰﻳﻨﻪ‪-‬ﻓﺎﻳﺪﻩ و ﺗﻬﺪﻳﺪ‪-‬ﻓﺮﺻﺖ را در‬
‫ذهﻦ هﺮ ﻳﮏ از دﻳﺪﻩ هﺎ و ﺟﺎﻧﻬﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن هﻴﻮﻻ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻣﻴﺴﺎزد ﮐﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮات دﻳﮕﺮ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺑﺮﺧﯽ‬
‫ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺗﻮﻗﻒ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ و ﻗﻔﻞ ﺷﺪن ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﮐﺎﻣﻞ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ در زﻣﻴﻨﻪ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﺟﻤﻠﻪ در زﻣﻴﻨﻪ‬
‫ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ ﻣﻴﺎﻧﺠﺎﻣﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻳﻨﻬﺎ در ﺑﺴﺘﺮﯼ ﺑﺲ ﻣﺴﺘﻌﺪ و ﺁﻣﺎدﻩ ﮔﺸﺘﻪ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ "ارﺗﻘﺎﯼ ﮐﻤﯽ و ﮐﻴﻔﯽ ﺟﻨﺒﺶ‬
‫داﺧﻞ ﮐﺸﻮر" در ﻣﺪار ﮐﻴﻔﯽ ﻧﻮﻳﻨﯽ ﻣﻴﮕﺮدد‪.‬‬
‫اﺳﺘﻘﺮار ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ "ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ" هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺗﺤﻘﻖ ﺑﻪ هﻨﮕﺎ ِم دﻳﮕﺮ ﻣﻮارد ﻣﻘﺘﻀﯽ )ﻣﺎﻧﻨﺪ‬
‫اﻋﻼم اﻳﻦ ﻣﻬﻢ ﮐﻪ ﺑﺮﭘﺎدارﻧﺪﮔﺎن ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﻣﺰﺑﻮر و رهﺒﺮاﻧﺸﺎن در اوﻟﻴﻦ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺁزادﯼ ﮐﻪ در ﻣﻬﻠﺘﯽ ﻣﻌﻴﻦ و ﺑﺎ ﻧﻈﺎرت‬
‫ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﭘﺲ از ﺳﺮﻧﮕﻮﻧﯽ ﻧﻈﺎم ﺑﺮاﯼ ﮐﺴﺐ ﻣﻨﺎﺻﺐ اﺟﺮاﻳﯽ از ﻗﺒﻴﻞ رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ ﺑﺮﮔﺰار ﺧﻮاهﺪ ﮔﺸﺖ ﻧﺎﻣﺰد ﻧﺨﻮاهﻨﺪ‬
‫ﺷﺪ(‪ ،‬ﺗﺎﺛﻴﺮاﺗﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ و ﮐﻴﻔﯽ ﺑﺮ ﺟﻨﺒﺶ ﺟﻮﻳﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر ﺧﻮاهﺪ داﺷﺖ‪ .‬در ﺟﺮﻳﺎن ﮔﻮﻧﻪ اﯼ هﻢ اﻓﺰاﻳﯽ ﭘﻮﻳﺎ ﺑﻴﻦ‬
‫ﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﭼﻪ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﺑﺎ اﻧﻮاع‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮر ِ‬
‫رﺷﺘﻪ هﺎﯼ ﭘﻨﻬﺎن و ﭘﻴﺪا‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﺷﺎهﺪ ﻧﻮﻋﯽ "ﺳﺮ و ﺳﭙﺮ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺟﻨﺒﺶ زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ" ﺑﻨﺤﻮﯼ ﺧﺎص و ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪.‬‬
‫رهﺒﺮﯼ ﭘﻴﺸﺘﺎز و اﻧﮕﻴﺰاﻧﻨﺪﻩ در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻘﺶ راهﺒﺮاﻧﻪ و ﭘﻴﺸﺒﺮﻧﺪﻩ ﺧﻮد را در ﻋﻤﻞ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎ ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﻣﻮارد‬
‫راﻳﺞ اﻳﻔﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ راهﺒﺮﯼ روﺷﻨﮕﺮاﻧﻪ و هﻤﺮاهﺎﻧﻪ هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ اﻧﻮاع رهﺒﺮﻳﻬﺎﯼ راﺳﺖ رواﻧﻪ و ﭼﭗ رواﻧﻪ و ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮﯼ‬
‫ﺧﻮدوﮐﻴﻞ اﻧﮕﺎراﻧﻪ ﺗﻔﺎوت اﺳﺎﺳﯽ دارد‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ "در اﻟﮕﻮﻳﯽ ﻧﻮﻳﻦ و ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﻗﺎﻟﺒﻬﺎﯼ راﻳﺞ"‪ ،‬ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ اﻧﮕﻴﺰاﻧﻨﺪﻩ و‬
‫ﺶ "ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ" و ﺑﺮﭘﺎدارﻧﺪﮔﺎﻧﺶ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﺣﮑﻢ ﺳﺮ و ﺳﭙﺮ ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر را ﺧﻮاهﻨﺪ ﻳﺎﻓﺖ؛‬
‫زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺨ ِ‬
‫ﺑﺪون اﻳﻦ ﮐﻪ ﺣﺘﻤﺎ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ اﮐﺜﺮﻳﺖ ﻣﺮدم در اﻳﻦ ﮔﺎﻩ ﻧﻴﺰ از ﻃﺮﻓﺪاران ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺁﻧﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪....‬‬
‫ﺟﻨﺒﺶ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻮارد و ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻃﻴﻔﻬﺎﯼ ﻣﺘﻨﻮﻋﯽ ﮐﻪ در ﺧﻮد ﺟﺎﯼ ﻣﻴﺪهﺪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ در ﻗﺎﻟﺒﻬﺎﯼ ﻣﺘﻔﺎوﺗﯽ ﺑﺮوز‬
‫و ﻧﻤﻮد ﻳﺎﺑﺪ و در اﺷﮑﺎل ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺣﺮﮐﺘﻬﺎﯼ ﺳﻴﺎﺳﯽ و ﻣﺪﻧﯽ و ﻏﻴﺮﻩ ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن دهﺪ؛ از اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ اﻧﺪ‪ :‬ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﯽ ﻣﺪﻧﯽ‪،‬‬
‫‪  ١٩‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺗﺠﻤﻌﺎت ﺳﮑﻮت و ﺳﺮود‪ ،‬ﺗﻈﺎهﺮات ﺧﻴﺎﺑﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻃﺮح ﺷﻌﺎرهﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﺟﻤﻠﻪ ﺷﻌﺎرهﺎﯼ روﺷﻦ ﺳﺎﺧﺘﺎرﺷﮑﻨﺎﻧﻪ )ﮐﻪ هﻤﭽﻨﻴﻦ‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺷﻌﺎر ﺗﻴﺰ و ﮔﻮﻳﺎﯼ ﻣﺮگ ﺑﺮ اﺻﻞ وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ را ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻣﻞ ﺷﻮد(‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺟﻨﮓ و ﮔﺮﻳ ِﺰ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ ﺧﻴﺎﺑﺎﻧﯽ در ﺻﻮرت اﻗﺘﻀﺎ‬
‫و در ﻣﻘﺎم دﻓﺎع از ﺧﻮد در ﺑﺮاﺑﺮ ﺗﻬﺎﺟﻢ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮ و ﻏﻴﺮﻩ‪.‬‬
‫ﯼ "ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و‬
‫اﻟﺒﺘﻪ ﺣﺘﯽ اﮔﺮ ﺑﻪ ﻓﺮض‪ ،‬اﺳﺘﻘﺮا ِر ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﻳﮏ ﻧﻴﺮوﯼ ﻣﺴﻠﺢ اﻳﺮاﻧﯽ در ﭼﺎرﭼﻮب ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮر ِ‬
‫ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ" ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬روﻧﺪ ﻳﺎ روﻧﺪهﺎﻳﯽ دﻳﮕﺮ را در ﭘﯽ ﺁوردﻩ و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺁن‪ ،‬ﻧﻪ ﮐﺎهﺶ ﺑﻠﮑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻓﺸﺎر ﺑﺮ ﺟﻨﺒﺶ‬
‫داﺧﻞ ﮐﺸﻮر و ﻳﺎ ﺗﺮﮐﻴﺒﯽ از ﮐﺎهﺶ و اﻓﺰاﻳﺶ ﻓﺸﺎر در ﻣﻘﺎﻃﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎز "در هﺮ ﺻﻮرت و هﺮ ﺑﺎر ﺑﻨﺤﻮﯼ"‪ ،‬ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ‬
‫ارﺗﻘﺎﯼ ﮐﻴﻔﯽ و ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ راهﺒﺮدﯼ ﺟﻨﺒﺶ ﺁزادﻳﺨﻮاهﺎﻧﻪ ﻣﺮدم اﻳﺮان ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل ﺣﺘﯽ اﮔﺮ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل اﺳﺘﻘﺮار ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﻳﺎدﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ و ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ دﭼﺎر اﺷﺘﺒﺎﻩ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ اﯼ ﺑﺪﺗﺮ ﺷﺪﻩ و‬
‫ﺑﻪ ﻓﺮض ﺑﺨﻮاهﺪ از اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﻣﻮﺛﺮ و ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﮐﺎﻣﻞ ﺑﻮﻳﮋﻩ در زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ در ﺁن ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﻮددارﯼ‬
‫ورزد و راﻩ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ ﺗﺮ را ﺑﺮﮔﺰﻳﻨﺪ!‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺎر را ﺑﺮ ﺧﻮﻳﺶ "ﺑﺴﯽ ﺳﺨﺘﺘﺮ" ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬در ﺁن ﺣﺎﻟﺖ‪ ،‬اﻗﺒﺎل ﺑﻪ‬
‫ﺑﺮﭘﺎدارﻧﺪﮔﺎن ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ ﺗﺴﺮﻳﻊ ﺷﺪﻩ و ﺟﻨﺒﺶ ﺟﻮﻳﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر‪ ،‬ﺿﻤﻦ ﺳﺮ و‬
‫ﺳﭙﺮ ﻳﺎﻓﺘﻦ )ﺑﻨﺎ ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺮار ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﻳﺎدﺷﺪﻩ(‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺒﯽ دﻳﮕﺮ ﭘﺎﻟﻮدﻩ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬ﺑﺪاﻧﺴﺎن دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻖ اوﻟﯽ‬
‫ﺷﺎهﺪ ﺳﺮخ و ﺁﺗﺸﻴﻦ ﮔﺸﺘﻦ ﻓﻀﺎﯼ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد و هﻤﺮاهﯽ ﭘﻴﺸﺘﺎزاﻧﻪ ﺑﺮﭘﺎدارﻧﺪﮔﺎن ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ‬
‫و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺟﻨﺒﺶ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺟﻮﻳﺎﯼ زﻧﺪﮔﯽ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﻪ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺑﺮﻗﺮارﯼ ﻧﻈﺎﻣﯽ‬
‫دﻣﻮﮐﺮاﺗﻴﮏ ﺧﻮاهﺪ اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ‪.‬‬
‫ﻧﮑﺘﻪ ﻣﻬﻢ دﻳﮕﺮ اﻳﻦ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان را ﻣﻴﺘﻮان در ﻋﻤﻞ‪ ،‬در ﺣﮑﻢ ﺳَﺮ اﻧﮕﻴﺰاﻧﻨﺪﻩ و ﻧﻴﺮوﯼ ﭘﻴﺸﺘﺎز ﺟﻨﺒﺶ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ‪ ،‬از ﺷﻤﺎل اﻓﺮﻳﻘﺎ ﺗﺎ ﺁﺳﻴﺎﯼ ﻣﺮﮐﺰﯼ و ﺣﺘﯽ ﻓﺮاﺗﺮ از ﺁن داﻧﺴﺖ‪ .‬ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﺬهﺒﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان اﻟﮕﻮﻳﯽ‬
‫اﻟﻬﺎم ﺑﺨﺶ ﺑﺮاﯼ ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻠﻴﺖ ﺁن ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻈﺎم ﺿﺪ ﺗﺎرﻳﺨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺑﻌﻨﻮان هﻴﻮﻻﻳﯽ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ‬
‫ﻃﺒﻴﻌﺖ و روﻳﻪ هﺎﯼ ذاﺗﯽ ﺧﻮد‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ‪ ،‬ﻧﻘﺸﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ در داﻣﻦ زدﻩ ﺷﺪن ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﺗﻨﺪ‬
‫و وﻳﺮاﻧﮕ ِﺮ ﺗﻌﺼﺒﺎت ﮐﻮر و ﻓﺮﻗﻪ ﮔﺮاﻳﯽ ﻣﻨﺤﻂ در زﻣﻴﻨﻪ اﯼ اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺴﺘﻌﺪ اﻳﻔﺎ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﮔﺴﺘﺮش ﺟﻬﻞ و ﺧﺮاﻓﻪ ﮔﺮاﻳﯽ‪ ،‬اﻳﺠﺎد و‬
‫ﺗﺸﺪﻳﺪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴ ِﻢ ﺑﺮﺧﯽ ﮔﺮاﻳﺸﺎت ﻣﻨﺤﻂ و ﻣﺒﺘﺬ ِل ﻣﺬهﺒﯽ و ﻓﺮﻗﻪ اﯼ‪ ،‬اﻗﺘﻀﺎﯼ ﻃﺒﻴﻌﯽ اﻳﻦ ﻧﻈﺎم و ﮐﺎرﮐﺮدهﺎﯼ ﺷﻮم و‬
‫ﻣﺨﺮب ﺁن اﺳﺖ‪" .‬ﺗﻼش ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ ﺑﺮاﯼ ﻣﻨﺤﺮف ﻧﻤﻮدن و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻣﺴﺦ و ﻣﺼﺎدرﻩ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﻧﻤﻮدن ﺟﻨﺒﺸﻬﺎ در ﻣﻨﻄﻘﻪ"‪،‬‬
‫"ﻣﻮج ﺳﻮارﯼ ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ و رﻧﺪاﻧﻪ"‪" ،‬ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﯼ و داﻣﻦ زدن و ﺳﻮء اﺳﺘﻔﺎدﻩ از ﺷﮑﺎﻓﻬﺎﯼ ﻗﻮﻣﯽ و ﻣﺬهﺒﯽ"‪" ،‬اﻟﻘﺎﯼ ﺟﻮ‬
‫ارﻋﺎب و ﻧﻮﻣﻴﺪﯼ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر" و "اﻳﺠﺎد ﺣﺎﺷﻴﻪ اﻣﻦ و ﺗﺤﮑﻴﻢ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻋﻤﻖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮏ ﺑﺮاﯼ ﺧﻮﻳﺶ" هﻤﻮارﻩ در دﺳﺘﻮر‬
‫ﮐﺎر اﻳﻦ ﻧﻈﺎم ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و واﭘﺴﮕﺮا "ﺑﺎ هﺪف ﮐﻠﯽ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ" ﻗﺮار داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ‬
‫ﺑﺮ اﻳﺮان و ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﺘﻠﺮوارش ﺑﻄﻮر ﺧﺎص‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ‪ ،‬در ﺑﺮﺁﻣﺪن و ﮔﺴﺘﺮش ﺑﻼﯼ‬
‫داﻋﺶ‪ ،‬در ﮐﻨﺎر دﻳﮕﺮ ﻋﻮاﻣﻞ و زﻣﻴﻨﻪ هﺎ‪ ،‬ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮﯼ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ داﺷﺘﻪ و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﻌﻨﻮان ﻣﺒﺎرزﻩ ﺑﺎ ﺁن ﺳﻌﯽ در ﺗﺤﮑﻴﻢ‬
‫و ﮔﺴﺘﺮش ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﺧﻮد و ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺘﺤﺪﻳﻨﺶ در ﻣﻨﺎﻃﻘﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﻋﺮاق و ﺳﻮرﻳﻪ ﻧﻤﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬هﻴﻮﻻﯼ ﺑﺎزﻳﮕ ِﺮ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان و دم‬
‫و دﻧﺒﺎﻟﭽﻪ هﺎ و ﻣﺘﺤﺪﻳﻨﺶ در ﻣﻨﻄﻘﻪ از ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت و ﮔﺮوﻩ هﺎﯼ ﮐﺮﻳﻪ و دهﺸﺖ اﻓﮑﻨﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ داﻋﺶ ﻋﻤﻼ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺮدﻩ و وﺟﻮ ِد‬
‫ﺗﺤﺖ ﻣﻬﺎ ِر ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻮهﺒﺘﯽ ﺑﺰرگ ﺑﺮاﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﻣﺤﺴﻮب ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﺨﺮب‬
‫ﺑﺮﺧﯽ دﻳﮕﺮ از ﺑﺎزﻳﮕﺮان ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن هﺮﮔﺰ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﮑﺎر ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﺑﺨﺸﻴﺪن و ﻣﺼﺎدرﻩ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب‬
‫ﻧﻤﻮدن روﻳﺪادهﺎ و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت و ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻌﺼﺒﺎت و اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻓﺮﻗﻪ اﯼ و ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ روﺷﻬﺎﯼ اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ‬
‫ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺤﺪود ﺑﻪ رژﻳﻢ اﻳﺮان ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ .‬ﺁرﯼ! رژﻳﻢ اﻳﺮان و ﺑﻮﻳﮋﻩ ارﺗﺠﺎﻋﯽ ﺗﺮﻳﻦ و ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬارﺗﺮﻳﻦ ﺑﺨﺶ‬
‫ﺁن ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﭼﻪ ﺑﻪ ﺷﮑﻞ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ در ﺑﺮﺁﻣﺪن و ﮔﺴﺘﺮش اﻣﺜﺎل داﻋﺶ ﻧﻘﺸﯽ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﻧﮑﺎر داﺷﺘﻪ اﺳﺖ و اﻳﻦ ﺑﺠﺰ‬
‫‪  ٢٠‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺑﺮﺧﯽ ﺳَﺮ و ﺳِﺮهﺎﻳﺶ ﺑﺎ اﻣﺜﺎل اﻟﻘﺎﻋﺪﻩ و ﻃﺎﻟﺒﺎن ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ -...‬وﻟﯽ ﻃﺒﻌﺎ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﻬﻢ دﻳﮕﺮاﻧﯽ را ﻧﻴﺰ در ﻇﻬﻮر و‬
‫ﮔﺴﺘﺮش اﻳﻦ ﺁﻓﺎت ﺧﻄﺮﻧﺎﮎ‪ ،‬ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻣﺤﺼﻮل ﻣﺸﺘﺮﮎ ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﻓﺴﺎدﮐﺎرﻳﻬﺎ و ﺑﯽ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺘﻴﻬﺎ‪ ،‬در زﻣﻴﻨﻪ اﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﻧﺎدﻳﺪﻩ‬
‫اﻧﮕﺎﺷﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد اﻣﺎ‪ ،‬در ﮐﻞ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺳﺨﺖ‪-‬ﺳ ِﺮ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان و ﺑﺨﺼﻮص ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ‪ ،‬هﻢ‬
‫ﺑﻄﻮر ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و هﻢ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﻧﻘﺶ ﺑﺴﻴﺎر ﮐﻠﻴﺪﯼ در ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺷﺪن و ﮔﺴﺘﺮش ﺁﺗﺶ ﺧﺎﻧﻤﺎﻧﺴﻮز ﻓﺘﻨﻪ هﺎﯼ‬
‫ﻣﺬهﺒﯽ و ﻓﺮﻗﻪ اﯼ در ﻣﻨﻄﻘﻪ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ رژﻳﻢ ﮐﻬﻨﻪ ﭘﺮﺳﺖ و ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺳﻠﻄﻪ ﻃﻠﺐ داراﯼ ﮐﺎرﮐﺮد و ﺗﺎﺛﻴﺮاﺗﯽ ﺑﺲ‬
‫اﺳﺎﺳﯽ در ﺑﺎزﺗﻮﻟﻴﺪ و ﮔﺴﺘﺮش "ﺑﻴﻤﺎرﯼ ﻣﺴﺮﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ" و ﺑﺮﺧﯽ اﻧﮕﺎرﻩ هﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎﻳﯽ هﻤﭽﻮن ﺗﻮهﻢ ﺑﺮﺗﺮﯼ و‬
‫ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﯽ و ﺳﻴﺎدت ﻣﻘﺪس ﺑﺮ ﺟﻬﺎﻧﻴﺎن و ﻟﺰوم ﺳﻴﻄﺮﻩ ﺑﺮ ﺁﻧﺎن و ﺳﺘﻴﺰ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﺑﺎ هﺮ ﺁن ﻏﻴﺮﺧﻮدﯼ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻋﻨﺎد ﺑﻴﻤﺎرﮔﻮﻧﻪ‬
‫و ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻣﻘﺪس ﺑﺎ دﻧﻴﺎﯼ ﻧﻮ )دﻧﻴﺎﯼ ﻧﻮﻳﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد اﻟﺒﺘﻪ داراﯼ ﺟﻨﺒﻪ هﺎﯼ ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﻨﻔﯽ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ(‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮﺧﻮرد‬
‫اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ هﺎر و ﺑﻴﻤﺎر ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت و ﻧﻴﺮوهﺎ در ﻣﻨﻄﻘﻪ‪ ،‬اﻳﻦ ﺧﻄﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺰرگ را دارد ﮐﻪ ﺑﻪ اﻧﺤﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن و در ﻋﻤﻞ‬
‫ﺳﺒﺐ اﻧﺘﻘﺎل وﻳﺮوس ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﻣﺴﺮﯼ ﺑﻨﻴﺎدﮔﺮاﻳﯽ و ﺑﻴﻨﺶ و روﻳﻪ هﺎﯼ ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﺁن ﺑﻪ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ )ﺣﺘﯽ ﮔﺎﻩ در‬
‫ﻣﻘﺎم رﻗﻴﺐ و دﺷﻤﻦ( ﮔﺮدد و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺳﺒﺐ ﮔﺴﺘﺮش ﺑﺎز هﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻨﻴﺎدﮔﺮاﻳﯽ ﮐﻮر و ﻟﮕﺎم ﮔﺴﻴﺨﺘﻪ ﻣﺬهﺒﯽ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫هﻤﺎﻧﮕﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﺑﻨﻮﻋﯽ ﻧﻴﭽﻪ ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺎﺑﻪ اﻳﻦ ﺳﺨﻦ را ﺑﻴﺎن داﺷﺘﻪ‪ :‬در ﺳﺘﻴﺰ ﺑﺎ اهﺮﻳﻤﻦ اﻳﻦ ﺧﻄﺮ وﺟﻮد دارد ﮐﻪ ﺳﺘﻴﺰﻧﺪﮔﺎن‪ ،‬ﺑﺠﺎﯼ‬
‫ﭘﺎﻟﻮدن از ﺷﻴﻮﻩ هﺎﯼ اهﺮﻳﻤﻨﯽ‪ ،‬ﺧﻮد ﻧﻴﺰ ﺑﺪان روﺷﻬﺎ ﻣﺘﻮﺳﻞ ﮔﺸﺘﻪ و ﮔﺎم ﺑﻪ ﮔﺎم ﺧﻮد ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ اهﺮﻳﻤﻦ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ در ﻳﮏ‬
‫ﮐﻼم ﻣﻴﺘﻮان ﮔﻔﺖ‪" :‬ﺳﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﻟﻨﮕﺮﮔﺎﻩ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪﻩ ﺷﻮم ﻋﻤﻼ در اﻳﺮان واﻗﻊ اﺳﺖ‪".‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﺎ اﻳﻦ ﻏﺪﻩ ﺳﺮﻃﺎﻧﯽ در اﻳﺮان ﺑﺪرﺳﺘﯽ رﻳﺸﻪ ﮐﻦ ﻧﺸﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﺟﺮﺛﻮﻣﻪ دروغ و ﭘﻠﻴﺪﯼ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ و دﻧﻴﺎ ﺑﻪ درون‬
‫ﮔﻮر ﺗﺎرﻳﺨﻴﺶ اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺗﺎ ﺳَﺮ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ )ﮐﻪ ﻧﻤﺎدﯼ از ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﮐﺮﻳﻪ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ( در اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ از ﺗﻦ ﺟﺪا ﻧﮕﺮدد و‬
‫ﻧﻤﺎدهﺎﯼ ﺑﺲ ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزش‪ ،‬ﺑﺴﺎن ﺑﺘﮑﺪﻩ ﺁن ﺧﺰﻧﺪﻩ ﺑﻠﻌﻨﺪﻩ در ﺟﻮار رﯼ‪ ،‬ﻳﮑﺴﺮﻩ درهﻢ ﮐﻮﺑﻴﺪﻩ ﻧﺸﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎرﯼ‬
‫ﻣﺴﺮﯼ و ﺗﺒﺎﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ در اﺷﮑﺎل و رﻧﮕﻬﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺁن رﻳﺸﻪ ﮐﻦ ﻧﺨﻮاهﺪ ﮔﺸﺖ‪ .‬ﺑﻪ راﺳﺘﯽ ﮐﻪ هﻴﻮﻻﯼ دﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬ﮐﻪ دﻳﻦ در‬
‫ﺁن و ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺁن ﺟﺎﻧﻤﺎﻳﻪ و روح اﺻﻠﻴﺶ ﮐﺎرﮐﺮدﯼ ﺑﻴﺸﺘﺮ "اﮐﺴﺘﺎﺳﯽ وار" دارد ﺗﺎ اﻓﻴﻮن وار‪ ،‬ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻮدﻩ و ﺳَﺮ ﺁن‬
‫در اﻳﺮان اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﮐﻮﺑﻴﺪﻩ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص ﺁن در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ از ﻧﻮع ﻣﻌﻤﻮل‪ ،‬ﮐﻴﻔﺎ ﺳﺮﺳﺨﺘﺘﺮ‪،‬‬
‫ﻣﻬﺎﺟﻤﺘﺮ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﺗﺮ ﺑﻮدﻩ و ﻣﻴﻞ "ﺑﯽ ﻣﻬﺎر" ﺑﻪ ﺑﻠﻌﻨﺪﮔﯽ و ﺗﺒﺎهﮑﺎرﯼ از وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ اﺻﻠﯽ ﺁن اﺳﺖ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﻣﻌﻤﻮل‪ ،‬ذﺧﺎﻳﺮ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ اش را ﺑﺎ ﺷﺪت و ﺣﺪت ﺑﺴﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮﯼ ﻣﺼﺮف ﻣﻴﮑﻨﺪ‪.‬‬
‫اﮔﺮﭼﻪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﮐﺎرﮐﺮد ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ "در ﻣﻮاردﯼ" ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻮﻓﻘﻴﺘﻬﺎﯼ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺳﺮﻳﻌﺘﺮﯼ در‬
‫ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ از ﻧﻮع ﻣﻌﻤﻮل ﺑﺨﺼﻮص در ﮐﻮﺗﺎﻩ ﻣﺪت ﮐﺴﺐ ﮐﻨﺪ و در ﺑﺮﺧﯽ ﻋﺮﺻﻪ هﺎ ﺑﺴﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺎب ﺁوردﻩ‬
‫و ﺑﻪ ﭘﻴﺶ رود‪ ،‬اﻣﺎ در ﮐﻞ و ﺑﻮﻳﮋﻩ در درازﻣﺪت‪ ،‬اﺿﻤﺤﻼل و ﻣﺮﮔﯽ ﺑﺲ ﺳﺨﺖ و ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ در اﻧﺘﻈﺎرش ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺁن‬
‫وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ذاﺗﻴﺶ‪ ،‬هﻴﻮﻻﯼ ﺗﺒﺎهﯽ را از اﻳﻦ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ و "ﺑﯽ ﺁﻳﻨﺪﮔﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ" ﮔﺮﻳﺰﯼ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬هﻢ از اﻳﻦ‬
‫رو اﺳﺖ ﮐﻪ از ﭘﯽ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺑﻪ درﺁﻣﺪن رﻳﺸﻪ هﺎﯼ ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺁن در ژرﻓﻨﺎﯼ ﺗﺎرﻳﺦ و ﻓﺮهﻨﮓ و‬
‫ﺑﺎورهﺎﯼ ﺟﻮاﻣﻊ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪-‬زدﻩ و ﺑﺎ اﺗﻤﺎم ذﺧﺎﻳﺮ هﺮﭼﻨﺪ ﻋﻈﻴﻢ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ اﻳﻦ ﺑﺨﺘﮏ ﮐﺮﻳﻪ و ﻏﻮل ﭘﻴﮑﺮ ﺑﺎ ﻧﻴﺮوﻳﯽ ﻣﻬﻴﺐ و‬
‫ﺑﺸﺪت ارﺗﺠﺎﻋﯽ‪ ،‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻣﺎﻧﻊ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ از ﺳﺮ راﻩ اﻳﻦ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻧﺸﺎﷲ‪.‬‬
‫ﺁن ﺟﻨﻮن ﮐﻮر و ﭘﺮﻣﮑﺮﯼ ﮐﻪ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﺗﺒﺎهﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﺟﺒﺮا ﺑﻪ ﺳﻮﯼ ﺗﺒﺎهﯽ ﻣﻴﺮود و ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن در هﺮ ﺻﻮرت و‬
‫هﺮ ﺑﺎر ﺑﻪ ﻧﺤﻮﯼ‪ ،‬ﺳﺮﻧﻮﺷﺘﯽ ﺟﺰ ﻣﺮگ ﺳﺨﺖ در ﺁﻳﻨﺪﻩ ﻧﺰدﻳﮏ ﻧﺨﻮاهﺪ داﺷﺖ‪ .‬اﻣﺎ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﮔﺬاﺷﺖ ﺗﺎ ﺁن ﺟﻨﻮن ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺐ‪ ،‬ﺑﺎ ﺧﻮد‪،‬‬
‫ن‬
‫ﺧﻠﻘﯽ ﻋﻈﻴﻢ را ﺑﻪ ﺗﺒﺎهﯽ ﮐﺸﺪ‪ .‬ﺁرﯼ! ﺳﺮاﻧﺠﺎم در ﺑﺰﻧﮕﺎهﯽ ﺗﺎرﻳﺨﯽ و در ﮔﺮدﻧﻪ اﯼ ﭘﺮﭘﻴﭻ و ﺧﻢ و از ﭘﯽ "ﺑﺮﺁﻣﺪن و رخ ﻧﻤﻮد ِ‬
‫‪  ٢١‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺶ هﻢ ﻧﻘﺎط ﺿﻌﻒ و هﻢ ﻧﻘﺎط ﻗﻮت در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن"‪ ،‬ﻣﺮدﻣﺎن اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺑﻼزدﻩ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ از اﻧﺘﺨﺎب ﺁﺧﺮﻳﻦ‬
‫ﺑﻴﺶ از ﭘﻴ ِ‬
‫ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ؛ زﻧﺪﮔﯽ ﻳﺎ ﻣﺮگ‪...‬؟‬
‫در ﺻﻮرت ﻋﺪم اﺳﺘﻘﺮار ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﻴﻢ ﺷﺎهﺪ اﻧﻮاع‬
‫ﺗﺎﺛﻴﺮات ﭘﻮﻳﺎﯼ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺁن اﺳﺘﻘﺮار ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺑﺮ ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر در ﻣﻘﺎﻃﻊ و ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ .‬در‬
‫ﺁﻧﺼﻮرت‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ‪ ،‬اﺧﺘﻼف راهﺒﺮدﯼ ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﺟﺪﯼ ﺧﺎرﺟﯽ و ﻣﻮاردﯼ از ﻗﺒﻴﻞ ﺗﺤﺮﻳﻢ و ﺗﻬﺎﺟﻢ‬
‫ﻧﻈﺎﻣﯽ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ )اﻟﺒﺘﻪ در ﺑﺴﺘﺮﯼ از ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎ و ﻧﺎرﺿﺎﻳﺘﻴﻬﺎﯼ ﺷﺪﻳﺪ داﺧﻠﯽ( ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و‬
‫ن ﻏﻴﺮهﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺁﻧﺎن را ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﺑﺮﺧﻮرد اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺑﺎ هﻢ ﻣﻴﮑﺸﺎﻧﺪ و ﺑﻪ از رو ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪن ﺷﻤﺸﻴﺮهﺎ از رو ﺗﻮﺳﻂ‬
‫ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرا ِ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻣﻴﺎﻧﺠﺎﻣﺪ "ﻧﻪ اﺧﺘﻼف راهﺒﺮدﯼ ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﻣﻮج ﻧﺎرﺿﺎﻳﺘﻴﻬﺎﯼ داﺧﻠﯽ و ﺟﻨﺒﺶ ﺁزادﻳﺨﻮاهﺎﻧﻪ‬
‫ﻣﺮدم اﻳﺮان"‪ .‬در ﺁن ﺣﺎﻟﺖ‪ ،‬ﺷﺪت ﻳﺎﻓﺘﻦ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﺟﺘﻨﺎب ﺗﻀﺎد اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺮ ﺁن ﺳﻴﺎق‪ ،‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻧﻪ ﺑﻪ ﺳﻘﻮط اﺟﺘﻨﺎب‬
‫ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻧﻈﺎم ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺑﺮﻗﺮارﯼ ﺣﺎﮐﻤﻴﺘﯽ دﻣﻮﮐﺮاﺗﻴﮏ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ ﺳﻘﻮط ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ ﻧﻈﺎم ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ ﺧﻮاهﺪ اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ‪.‬‬
‫ﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﺪرﺳﺘﯽ اﺳﺘﻮار ﻧﺸﻮد‪ ،‬در ﻧﺒﻮ ِد اﻧﻮاع ﺗﺎﺛﻴﺮات ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﺑﺨﺶ‬
‫اﮔﺮ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮر ِ‬
‫و ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴ ِﻢ ﺁن اﺳﺘﻘﺮار‪ ،‬ﺗﻀﺎدهﺎﯼ درون ﻧﻈﺎم و ﻧﻮﻋﯽ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در ﺁن )ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﺧﻮد در‬
‫ﭼﺎرﭼﻮب دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺗﺮﯼ در ﺗﻘﺎﺑﻞ ﺑﻴﻦ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ و ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻧﻈﺎم ﺟﺮﻳﺎن دارد( ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺑﺲ ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب‬
‫ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﺧﻮد ﺧﻮاهﺪ رﺳﻴﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻓﺮﺿﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﺎز هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﺣﺎﮐﻢ ﺗﺤﺖ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ ﻓﺰاﻳﻨﺪﻩ داﺧﻠﯽ و‬
‫ﺧﺎرﺟﯽ ﺑﻮدﻩ و ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ در اﻧﺪﻳﺸﻪ هﻴﺘﻠﺮوار ﺧﻮﻳﺶ ﮐﻤﺎﮐﺎن در ﮐﻤﻴﻦ ﻓﺮﺻﺘﯽ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات‬
‫ﺷﺪﻳﺪ و ﻓﺰاﻳﻨﺪﻩ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﯽ ﺑﺮاﯼ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺑﻘﺎ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮﯼ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ اﻳﻦ اﻣﺮ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﺑﺎز ﺷﺪن ﮐﺎﻣﻞ و‬
‫ﺧﻮﻧﻴﻦ ﺁن ﺷﮑﺎف اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ در ﻓﺮق هﻴﻮﻻﯼ ﻣﺤﺘﻀﺮ ﻣﻨﺠﺮ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻣﺎ در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ‪ ،‬در ﭘﯽ اﻗﺪام ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺧﻮدﮐﺸﯽ‬
‫ﻧﺎﺧﻮاﺳﺘﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ‪ ،‬اﻧﺮژﯼ ﻋﻈﻴﻢ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ در ﺟﺎﻣﻌﻪ‪ ،‬ﺑﻨﺤﻮﯼ ﺟﻬﺸﯽ وﻟﯽ ﮐﻮر و هﺪاﻳﺖ ﻧﺎﺷﺪﻩ ﺁزاد ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ و ﺁزادﯼ ﺁن‬
‫اﻧﺮژﯼ ﻋﻈﻴﻢ وﻟﯽ ﻧﺎﭘﺎﻟﻮدﻩ و ﺑﯽ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﺟﺰ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ دراﻓﺘﺎدﻧﯽ ﻧﺎﮔﺎﻩ در ﭘﺮﺗﮕﺎﻩ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﭘﺲ هﺮﮔﺰ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻓﺮﻳﻔﺘﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ هﺎﻳﯽ ﮐﺎذب و ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ در ﻓﻀﺎﻳﯽ ﺗﺎر و درهﻢ ﺷﺪ و ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ و ﺁن‬
‫هﻢ ﻏﻴﺮﮐﺎﻣﻞ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ‪ ٩٢‬و ﻳﺎ در زﻣﻴﻨﻪ هﺴﺘﻪ اﯼ را ﺑﻪ ﺧﻮدﯼ ﺧﻮد ﺳﺮﺁﻏﺎ ِز ﻳﮏ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ‬
‫ﻳﺎ ﺣﺘﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﮐﺎﻣﻞ ﻧﻈﺎم در هﻤﻪ ﻋﺮﺻﻪ هﺎ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻋﺮﺻﻪ ﺳﺮﮐﻮب داﺧﻠﯽ در ﺷﺮاﻳﻂ ﭘﺪﻳﺪ ﺁﻣﺪﻩ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮد‪ .‬هﻤﻮارﻩ ﺑﻴﺎد‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﮐﻪ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺴﺎن "اژدهﺎﯼ ﮐﻤﻮدو" ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻣﺪﺗﻬﺎ در ﺧﻔﺎ ﻣﺎﻧﺪﻩ و ﺧﻮد را اﺳﺘﺘﺎر ﮐﺮدﻩ و در‬
‫اﻧﺘﻈﺎر و ﮐﻤﻴﻦ ﻓﺮﺻﺖ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺮاﯼ ﭘﺮش و ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻨﺸﻴﻨﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن در هﺮ ﺻﻮرت و اوﺿﺎع هﺮ‬
‫ﮔﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﺑﭽﺮﺧﺪ ﺑﻪ ﺳﻮداهﺎﯼ ﺧﻮﻳﺶ دﺳﺖ ﻧﺨﻮاهﺪ ﻳﺎﻓﺖ و در اﻳﻦ ﺟﺎﯼ ﮐﻮﭼﮑﺘﺮﻳﻦ ﺗﺮدﻳﺪ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬اﻣﺎ وﺟﻮد ﺁن و ﺗﺎﺛﻴﺮاﺗﺶ در‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻄﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﺟﺪﯼ ﻓﺮواﻓﺘﺎدن ﻧﺎﮔﺎ ِﻩ ﮐﺸﻮر در ورﻃﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ را در ﺻﻮرت اﺳﺘﻤﺮار‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﺎر و دره ِﻢ ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺑﻪ هﻤﺮاﻩ دارد‪.‬‬

‫ﯼ ﺗﺴﻠﻴﺢ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﺎﻧﻪ )"ﮐﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ‬
‫ﺑﺪون اﺳﺘﻘﺮار ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ ﻳﮏ ﻧﻴﺮوﯼ اﻳﺮاﻧﯽ در ﭼﺎرﭼﻮب ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮر ِ‬
‫ﺟﻨﮓ ﻣﺴﻠﺤﺎﻧﻪ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ راﻳﺠﺶ ﻳﮑﯽ ﻧﻴﺴﺖ"( و ﺑﺪون وارد ﺷﺪن اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ دﮔﺮﮔﻮﻧﺴﺎز در ﻣﻌﺎدﻻت ﺟﺎرﯼ‪ ،‬اداﻣﻪ وﺿﻌﻴﺘﯽ‬
‫ﺑﺮزﺧﯽ در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺟﺰ ﺑﻪ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﻣﺮگ ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن‪ ،‬ﻧﺨﻮاهﺪ اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ‪ .‬ﺑﺮﻋﮑﺲ اﻣﺎ‪،‬‬
‫اﺳﺘﻘﺮار زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺨﺶ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺮ راﺳﺘﺎﻳﯽ ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ‪ ،‬ﻧﻮﻳﺪﺑﺨﺶ دﻧﻴﺎﻳﯽ ﻧﻮ در ﻋﺼﺮ روﺷﻨﺎﻳﯽ در ﭘﯽ ﻣﺮگ ﻣﺤﺘﻮم‬
‫هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﻪ هﺮ ﺻﻮرت ﺁﻧﭽﻪ اﮐﻨﻮن و در ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﮕﺎرش اﻳﻦ ﮔﻔﺘﺎر ﺷﺎهﺪ ﺁﻧﻴﻢ اداﻣﻪ هﻤﺎن ﮔﺎﻩ و دوراﻧﯽ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺪﻧﺒﺎل روﻳﺪادهﺎﯼ هﻔﺘﻪ ﻧﺨﺴﺖ ﭘﺲ از اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ ﺳﺎل ‪ ٨٨‬ﺁﻏﺎز ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬از ﭘﯽ روﻳﺪادهﺎﯼ هﻔﺘﻪ‬
‫ن "ﻧﻔﯽ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم" در ﺑﻄﻦ ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ‬
‫ﺖ ﭘﺲ از اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ،٨٨‬دوران و ﮔﺎﻩ ﺟﺪﻳﺪﯼ ﺁﻏﺎز ﺷﺪ و ذهﻨﻴﺖ و ﮔﻔﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﻧﺨﺴ ِ‬
‫‪  ٢٢‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﮐﺸﻮر ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﮐﻴﻔﯽ و راهﺒﺮدﯼ اﺳﺘﻮار ﮔﺸﺖ‪ .‬وﻟﯽ اﻳﻦ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮔﻔﺘﻤﺎن در ﺟﻨﺒﺶ داﺧﻞ ﮐﺸﻮر در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ‬
‫ﺑﻪ ﺁن ﺑﻠﻮغ و ﺑﺮ ﺷﺪن ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺧﻮد رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﻣﻘﻄﻊ ﻣﻌﻴﻦ‪ ،‬هﻨﻮز دوران ﺁﻏﺎز ﺷﺪﻩ در ﺳﺎل ‪ ٨٨‬ﺑﻪ ﺁن ﻧﻘﻄﻪ اﯼ‬
‫ﻧﺮﺳﻴﺪﻩ ﮐﻪ ﺷﺎهﺪ ﺑﻠﻮغ ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ ﮔﻔﺘﻤﺎن ﻧﻔﯽ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم و ﺑﺮ ﺷﺪن ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺁن در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر ﺑﺎﺷﻴﻢ‪) .‬اﻳﻦ اﻣﺮ‪ ،‬از اﺳﺎس ﻓﺎرغ‬
‫از ﺑﺤﺚ روش ﻧﻔﯽ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم و ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﮐﺎرﺑﺮد روﺷﻬﺎﯼ ﻗﻬﺮﺁﻣﻴﺰ ﻳﺎ روﺷﻬﺎﯼ ﻏﻴﺮﻗﻬﺮﺁﻣﻴﺰ ﻳﺎ ﺗﺮﮐﻴﺒﯽ ﺳﻴﺎل از اﻧﻮاع‬
‫روﺷﻬﺎﯼ ﻗﻬﺮﺁﻣﻴﺰ و ﻏﻴﺮﻗﻬﺮﺁﻣﻴﺰ در ﻣﻮﻗﻌﻴﺘﻬﺎ و ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺮاﯼ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻈﺎم و ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻣﻘﻮﻻﺗﯽ از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ (.‬اﻳﻦ‬
‫واﻗﻌﻴﺖ ﮐﻪ اﮐﺜﺮﻳﺖ ﻗﺎﻃﻊ ﻣﺮدم در اﻧﺪﻳﺸﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺧﻮاﻩ‪ ،‬ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ دﻳﻨﯽ را ﻣﻄﻠﻮب ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ و ﺁن را‬
‫ﻧﻤﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﻳﮏ ﭼﻴﺰ اﺳﺖ و واﻗﻌﻴﺖ ﻋﻴﻨﯽ رﻓﺘﺎر ﺧﻴﻠﯽ از هﻤﺎﻧﺎن در ﻋﻤﻞ در اﻳﻦ ﻣﻘﻄﻊ‪ ،‬ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ ﺁﻧﭽﻪ در ﺟﺮﻳﺎن‬
‫اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ،٩٢‬ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ در زﻣﻴﻨﻪ هﺴﺘﻪ اﯼ و ‪ ...‬ﺷﺎهﺪﺷﺎن ﺑﻮدﻩ اﻳﻢ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﻧﺸﺎﻧﻪ اﯼ از‬
‫ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﻮدن ﺳﻘﻮط ﻣﺤﺘﻮ ِم ﻧﻈﺎم ﻓﺮﺗﻮت و ﭘﻮﺳﻴﺪﻩ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن و ﻧﺎﺗﻮاﻧﯽ ﻓﺰاﻳﻨﺪﻩ ﺁن ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬اﻣﺎ هﻨﻮز ﻣﺮاﺣﻠﯽ هﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ط ﺑﻪ هﺮ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﺤﺘﻮم و "ﻣﻄﻠﻘﺎ ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ" ﻧﻈﺎم ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ در ﺁﻳﻨﺪﻩ اﯼ ﻧﻪ ﭼﻨﺪان دور‪ ،‬ﺑﺠﺎﯼ‬
‫ﺑﺪرﺳﺘﯽ ﻃﯽ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ از ﭘﯽ ﺳﻘﻮ ِ‬
‫ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ ﺷﺎهﺪ زاﻳﺶ دوﺑﺎرﻩ زﻧﺪﮔﯽ در ﻣﺪارﯼ ﻧﻮﻳﻦ و در ﻓﻀﺎﻳﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺁزاد و دﻣﻮﮐﺮاﺗﻴﮏ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
‫ن ﻓﺮواﻓﺘﺎدﻧﯽ ﻧﺎﮔﺎﻩ در ﭘﺮﺗﮕﺎﻩ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ در ﺁﻳﻨﺪﻩ اﯼ ﻧﻪ ﭼﻨﺪان‬
‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ واﻗﻌﻴﺘﻬﺎﯼ ﻣﻮﺟﻮد در ﺷﺮاﻳﻂ ﺣﺎﺿﺮ "در راﻩ ﺑﻮد ِ‬
‫دور در ﺻﻮرت ﻋﺪم ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﺑﺨﺸﯽ ﺧﻼﻗﺎﻧﻪ و ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ هﻨﺮﻣﻨﺪاﻧﻪ و ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاراﻧﻪ روﻧﺪ ﻣﺤﺘﻮم اﺿﻤﺤﻼل و ﺳﻘﻮط ﻧﻈﺎم‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﺬهﺒﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان" را ﮔﻮﺷﺰد ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ‪ .‬اﻧﺮژﯼ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﻋﻈﻴﻢ و اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ در ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ﺗﺤﺖ ﺳﺘﻢ و‬
‫ب ﻣﺴﺘﻤﺮ و اﻧﺒﻮﻩ ﻧﻴﺎزهﺎ و ﺧﻮاﺳﺘﻬﺎﯼ ﺑﯽ ﭘﺎﺳﺦ ﻣﺎﻧﺪﻩ در ﭼﻨﻴﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ‪ ،‬ﺑﻪ وﻳﮋﻩ در ﻣﻮرد ﺟﻮاﻧﺎن‪ ،‬اﻗﻠﻴﺘﻬﺎ و اﻗﺸﺎر‬
‫ﺳﺮﮐﻮ ِ‬
‫ﺖ اﻗﺘﺼﺎدﯼ‪ ،‬ﻣﺎدﻩ اﻧﻔﺠﺎرﯼ ﺁﻣﺎدﻩ اﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮان ﻓﻮق اﻟﻌﺎدﻩ اﯼ دارد‪ .‬اﮔﺮ اﻳﻦ اﻧﺮژﯼ در ﻃﯽ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﻘﺘﻀﯽ ﭘﺎﻟﻮدﻩ‬
‫ﻓﺮودﺳ ِ‬
‫ﻧﮕﺸﺘﻪ و ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺑﺰﻧﮕﺎهﻬﺎ ﺑﺪرﺳﺘﯽ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ دادﻩ ﻧﺸﻮد‪ ،‬ﺑﺪﻧﺒﺎل وﻗﻮع ﮔﺴﺴﺖ ﻧﻬﺎﻳﯽ در راس ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ دﻳﻨﯽ و ﺑﺎز ﺷﺪن‬
‫ﻧﻬﺎﻳﯽ و ﮐﺎﻣﻞ ﺁن ﺷﮑﺎف ﻋﻤﻴﻖ و راهﺒﺮدﯼ در ﻓﺮق هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﺳﻮدﻩ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻗﻬﺮﺁﻣﻴﺰ )در اﻧﺘﻬﺎﯼ روﻧﺪ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﺗﺒﺎهﺴﺎ ِز‬
‫ب ﮐﻮر و ﻋﻈﻴﻤﯽ ﺁزاد ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و‬
‫ﺟﺎرﯼ در هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ(‪ ،‬ﻧﻴﺮوﯼ ﻣﺨﺮ ِ‬
‫ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ ﺑﺎ ذهﻨﻴﺘﯽ ﻣﺴﺦ ﮔﺸﺘﻪ و ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ در ﺟﺎﻳﮕﺎهﯽ ﻋﻤﻼ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ در ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪،‬‬
‫ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺟﺒﺮ ذات و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺴﻮﯼ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻦ ﻳﮑﺒﺎرﻩ اﻳﻦ ﺁﺗﺸﮕﻴﺮاﻧﻪ ﻋﻈﻴﻢ در ﺣﺮﮐﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ‬
‫ﺖ ﺷﮑﺎف ﺧﻮردﻩ و ﻓﺎﺳﺪ و ﺑﺪﻧﺎم ﺳﻴﺎﺳﯽ و ﺗﺸﺘﺖ و ﺗﻀﺎد ﺟﺪﯼ ﺑﻴﻦ ﮐﺎﻧﻮﻧﻬﺎﯼ‬
‫ﻋﻤﻴﻖ و ﻓﺰاﻳﻨﺪﻩ ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ و ﮐﺎراﻳﯽ در ﺣﺎﮐﻤﻴ ِ‬
‫ﻗﺪرت )از ﺟﻤﻠﻪ در ﻣﺮاﮐﺰ ﻧﻈﺎﻣﯽ و اﻣﻨﻴﺘﯽ( در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺁن را ﺑﮑﻠﯽ ﻧﺎﮐﺎر ﺧﻮاهﻨﺪ ﺳﺎﺧﺖ و ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب اﻣﺎ‪ ،‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ‬
‫ﻓﺮﺳﻮدﮔﻴﺸﺎن‪ ،‬ﺑﺎ ذهﻨﻴﺖ ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ و هﻴﺘﻠﺮوار ﺧﻮﻳﺶ هﻤﭽﻨﺎن در ﺳﻮداﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪاﺗﯽ ﺑﺲ ﺧﻄﻴﺮ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮاﯼ ﺗﺜﺒﻴﺖ‬
‫ﺑﻘﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻠﻄﻪ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد! وﺟﻮد ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻗﻮﯼ و ﻓﺮوﺧﻔﺘﻪ ﮔﺮﻳﺰ از ﻣﺮﮐﺰ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺑﺎﻓﺖ ﻣﻮزاﺋﻴﮑﯽ در ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺗﻨﻮع ﺑﺎﻻﯼ‬
‫ﻗﻮﻣﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ در ﺳﺮزﻣﻴﻨﯽ ﭘﻬﻨﺎور و ﻓﻘﺪان ﻳﮏ ﮔﺮوﻩ ﻣﺮﺟﻊ ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل اﮐﺜﺮﻳﺖ‪ ،‬ﻧﺒﻮ ِد ﺑﺮﺧﯽ ﭼﻔﺖ و ﺑﺴﺘﻬﺎﯼ ﻣﻮﺛﺮ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬
‫ﺑﺮ ﺳﻴﺎق ﺟﻬﺎن ﻣﺪرن در ﻋﻴﻦ ﺳﺴﺖ ﮔﺸﺘﻦ ﺳﺎﺧﺘﺎرهﺎﯼ ﺳﻨﺘﯽ‪ ،‬ﻧﺎﭘﺎﻳﺪارﯼ و در ﺣﺎل ﮔﺬار ﺑﻮدن ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ﺳﺨﺖ ﮔﺮﻓﺘﺎر در‬
‫ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﺟﺪﯼ اﻗﺘﺼﺎدﯼ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﻓﺮهﻨﮕﯽ و اﺧﻼﻗﯽ و اﻧﻮاع ﺷﮑﺎﻓﻬﺎ و ﺗﻀﺎدهﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ هﺮ ﻳﮏ از اﻳﻨﻬﺎ در ﻣﻴﺎن‬
‫ن ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﺟﺪﯼ زﻳﺴﺖ‪-‬ﻣﺤﻴﻄﯽ ﺑﻪ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬وﺟﻮد ﺑﺮﺧﯽ ﺿﻌﻔﻬﺎﯼ‬
‫ﻃﺒﻘﺎت و اﻗﺸﺎر ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن‪ ،‬در ﺣﺎل ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻮد ِ‬
‫ﺗﺎرﻳﺨﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﺧﻮدﺧﻮاهﯽ و ﺧﻮدﺑﻴﻨﯽ و دروغ و رﻳﺎ و اﺑﺘﺬال و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ اﺣﺴﺎﺳﺎﺗﯽ ﮔﺮﯼ و ﻳﺎ ﺳﻄﺤﯽ ﻧﮕﺮﯼ‪،‬‬
‫اﺣﺴﺎس ﻓﻼﮐﺖ و رواج ﺳﺮﺧﻮردﮔﯽ و ﺑﺪﺑﻴﻨﯽ و ﺧﺸﻢ ﻣﻨﻔﯽ در ﮔﺴﺘﺮﻩ وﺳﻴﻊ ﮐﻪ ﻓﺮﺻﺘﯽ ﺑﺮاﯼ ﻓﻮران ﻣﻴﺠﻮﻳﺪ و ‪ ،...‬ﺟﻤﻠﮕﯽ‬
‫ﻣﻮاردﯼ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺧﻄﺮ وﻗﻮع ﻳﮏ اﻧﻔﺠﺎر ﺳﺨﺖ و ﮐﻮر و وﻳﺮاﻧﮕﺮ در ﺻﻮرت ﻋﺪم ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ درﺳﺖ و دﻗﻴﻖ ﻣﺮگ ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ‬
‫هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺗﺎﮐﻴﺪ دارﻧﺪ‪ .‬روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻧﺎﺷﯽ از ﮔﺴﺴﺖ ﻳﮑﺒﺎرﻩ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﻣﺮﮐﺰﯼ در ﺳﻴﺴﺘﻤﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد را ﺑﺎ‬
‫اِﻋﻤﺎل ﻣﻘﺘﺪراﻧﻪ ﺣﺎﮐﻤﻴﺘﯽ ﭘﺎﺗﺮﻳﻤﻮﻧﻴﺎل )ﭘﺪرﺳﺎﻻراﻧﻪ( و ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﺟﺪﯼ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ در‬
‫‪  ٢٣‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﮐﻪ اﻧﺮژﯼ ﺑﺲ ﻋﻈﻴﻢ و اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﺎ ﻃﯽ ﻣﺮاﺣﻞ ﻻزم ﺑﻪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﭘﺎﻟﻮدﮔﯽ و ﭘﺮوردﮔﯽ ﻣﻘﺘﻀﯽ ﻧﺮﺳﻴﺪﻩ و ﺳﻤﺖ‬
‫و ﺳﻮﻳﯽ درﺳﺖ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺧﻼ ِء ﺑﻪ وﺟﻮد ﺁﻣﺪﻩ در ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ )در ﭘﯽ ﺑﺎز ﺷﺪن ﻧﻬﺎﻳﯽ و ﺧﻮﻧﻴﻦ ﻓﺮق هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ در اﻧﺘﻬﺎﯼ‬
‫روﻧﺪ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﺗﺒﺎهﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ( و ﻧﺒﻮد ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻨﯽ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺳﺮﻳﻊ و ﻣﻮﺛﺮ اﻳﻦ ﺧﻼء را ﭘﺮ ﮐﻨﺪ‬
‫ﺑﺴﻴﺎر ﻓﺎﺟﻌﻪ ﺑﺎر ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮔﺬارﻳﻬﺎﯼ ﺑﺮﺧﯽ دول و ﻗﺪرﺗﻬﺎﯼ ذﻳﻨﻔﻊ ﺧﺎرﺟﯽ در ﺳﻄﺢ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ در‬
‫ﺁن ﺷﺮاﻳﻂ ﺷﻮم‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺗﻀﺎدهﺎﯼ ﺁﻧﻬﺎ و ﺗﻌﺮﻳﻔﯽ ﮐﻪ هﺮ ﻳﮏ از اﻳﺸﺎن از ﻣﻨﺎﻓﻊ و ﺗﻬﺪﻳﺪات و ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ ﺑﺮاﯼ ﺧﻮد دارﻧﺪ‪ ،‬اﻳﻦ‬
‫ﻓﺎﺟﻌﻪ را ﻋﻤﻴﻘﺘﺮ و ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺗﺮ ﺧﻮاهﺪ ﺳﺎﺧﺖ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ‪ ،‬ﺑﺎﺧﺘﯽ ﺑﺰرگ را ﺑﺮاﯼ هﻤﻪ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﺑﺎزﯼ رﻗﻢ ﺧﻮاهﺪ زد و ﺑﺪﺗﺮ از‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮارد ﻣﺸﺎﺑﻪ در ﻣﻨﻄﻘﻪ‪ ،‬ﮐﻞ اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﮐﺎﻧﻮن دﻳﺮﭘﺎﯼ ﺑﺤﺮان‪ ،‬ﻧﺎاﻣﻨﯽ و ﺟﻨﮓ و ﺗﺮور ﺧﻮاهﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ اﻧﺮژﯼ ﺑﺴﻴﺎر ﻋﻈﻴﻢ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﻣﻮﺟﻮد هﻢ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺑﺴﻴﺎر ﺟﺪﯼ و ﺧﻄﻴﺮ ﺑﺎﺷﺪ و هﻢ ﻓﺮﺻﺘﯽ ﻋﺎﻟﯽ و اﻳﻦ اﻧﺮژﯼ‬
‫ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﭘﺎﻟﻮدﻩ ﮔﺸﺘﻪ و ارﺗﻘﺎ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﺪرﺳﺘﯽ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ دادﻩ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﺳﺮﻃﺎن ﺑﺲ ﺑﺪﺧﻴﻤﯽ ﮐﻪ ﻧﻈﺎم ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻃﺒﻴﻌﺘﺶ ﺑﺸﺪت ﺁﻟﻮدﻩ ﺑﺪان اﺳﺖ‪ ،‬در هﺮ ﺻﻮرت و هﺮ ﺑﺎر ﺑﻨﺤﻮﯼ‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﺎﺑﻮدﯼ‬
‫ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺁن ﺧﻮاهﺪ اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ؛ اﻣﺎ ﻣﺒﺎد ﮐﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﻧﺎﺑﻮدﯼ اﻳﻦ ﻧﻈﺎم ﺷﺎهﺪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻧﺎﮔﺎ ِﻩ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺤﺮان زدﻩ و ﺳﺮﮐﻮب ﮔﺸﺘﻪ اﻳﺮان‬
‫ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ -‬ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ﮐﻪ ﺧﻮد ﮔﺮﻓﺘﺎر ﮐﺎﺳﺘﻴﻬﺎ و ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ و ﻣﺘﻌﺪد ﺑﻮدﻩ و اﻧﺮژﯼ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﻋﻈﻴﻤﯽ را در ﺧﻮد دارد‪ .‬ﺑﺮﺧﻮرد‬
‫ﺑﺎ ﺳﺮﻃﺎن دﻳﺮﭘﺎﻳﯽ ﮐﻪ در ﻣﻐﺰ و ﻗﻠﺐ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﻣﺎوا دارد و در ﺳﺮاﺳﺮ وﺟﻮدش ﭘﺮاﮐﻨﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ذاﺗﻴﺶ‪،‬‬
‫ﺶ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﺤﻮرﯼ "ﺗﺴﻠﻴﺢ‬
‫ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ ﺑﻪ "ﺗﻴﻎ ﺑﺮان" ﻧﻴﺰ اﻟﺒﺘﻪ در ﮐﻨﺎر دﻳﮕﺮ اﺑﺰار ﻣﻘﺘﻀﯽ ﻧﻴﺎز دارد‪ .‬اﺳﺘﻮارﯼ ﺣﻴﺎت ﺑﺨ ِ‬
‫ﯼ "ﻧﻔﯽ دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ‪ -‬ﺑﺮﮔﺰارﯼ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺁزاد" هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺗﺤﻘﻖ دﻳﮕﺮ‬
‫ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ و ﭘﻴﺸﺒﻴﻨﺎﻧﻪ" در راﺳﺘﺎﯼ ﺗﺤﻘﻖ دوﮔﺎﻧﻪ راهﺒﺮد ِ‬
‫ﻣﻮارد ﻻزم‪ ،‬ﻧﺨﺴﺖ ﭘﻴﺸﺮوﯼ اﻳﻦ ﺳﺮﻃﺎن را ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ و ﺁن را ﺑﺸﺪت ﺗﻀﻌﻴﻒ ﻣﻴﮑﻨﺪ و در ﮔﺎم ﺁﺧﺮ ﻧﻴﺰ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺷﺎهﺪ‬
‫رﻳﺸﻪ ﮐﻦ ﺷﺪن ﺁن هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺑﺎﻓﺘﻬﺎﯼ ﺁﻟﻮدﻩ ﺑﺪان‪ ،‬ﮐﻪ هﻤﺎﻧﺎ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺳﺪ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﺧﻮاهﻴﻢ ﺑﻮد‪ - .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﮔﻔﺖ‪ :‬روﺷﻬﺎﯼ ﺳﺒﺰ و روﺷﻬﺎﯼ ﺳﺮخ ﻻزم و ﻣﻠﺰوم هﻢ ﺑﻮدﻩ و در ﻧﻮﻋﯽ هﻤﭙﻴﻮﻧﺪﯼ ﺑﺎﻟﻨﺪﻩ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ اﻧﺠﺎم ﻣﻴﺮﺳﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻣﺎﻧﻨﺪ دو رﻧﮓ ﺳﺒﺰ و ﺳﺮخ ﭘﺮﭼﻢ ﺳﻪ رﻧﮓ اﻳﺮان ﺑﺎ ﻣﺤﻮرﻳﺖ ﺳﭙﻴﺪﯼ و راﺳﺘﯽ‪ ،‬اﻳﻦ دو وﺟﻪ و ﺑﺎل ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪ را ﺑﺎﻳﺪ در ﭘﻴﻮﻧﺪ‬
‫هﻤﺎهﻨﮓ و ﻣﻨﺴﺠﻢ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ و ﻧﻪ در ﺗﻨﺎﻗﺾ ﺑﺎ هﻢ دﻳﺪ‪.‬‬
‫ﺁرﯼ! روﺷﻬﺎﯼ ﺳﺒﺰ و روﺷﻬﺎﯼ ﺳﺮخ ﻻزم و ﻣﻠﺰوم هﻢ ﺑﻮدﻩ و در ﻧﻮﻋﯽ هﻤﭙﻴﻮﻧﺪﯼ ﺑﺎﻟﻨﺪﻩ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ اﻧﺠﺎم‬
‫ﻣﻴﺮﺳﻨﺪ‪ .‬ﻣﺎﻧﻨﺪ دو رﻧﮓ ﺳﺒﺰ و ﺳﺮخ ﭘﺮﭼﻢ ﺳﻪ رﻧﮓ اﻳﺮان ﺑﺎ ﻣﺤﻮرﻳﺖ ﺳﭙﻴﺪﯼ و راﺳﺘﯽ‪ ،‬اﻳﻦ دو وﺟﻪ و ﺑﺎل ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪ را ﺑﺎﻳﺪ در‬
‫ﭘﻴﻮﻧﺪ هﻤﺎهﻨﮓ و ﻣﻨﺴﺠﻢ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ و ﻧﻪ در ﺗﻨﺎﻗﺾ ﺑﺎ هﻢ دﻳﺪ‪.‬‬
‫ﭘﺲ ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﮐﻪ دﺳﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ وراﯼ دﺳﺘﻬﺎ اﺳﺖ و اﮔﺮ درﺳﺖ ﻧﮕﺮﻳﺴﺘﻪ ﺷﻮد‪ ،‬ﺻﺒﺢ ﻧﺰدﻳﮏ اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺧﺪا ﺑﺨﻮاهﺪ‪.‬‬

‫***‬
‫ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻻزم‪:‬‬
‫در اﻳﻦ ﮔﻔﺘﺎر از ﻋﺒﺎرت "ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب" ﺑﺮاﯼ اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ ﺁﻧﺎﻧﯽ ﮐﻪ در اﻳﺸﺎن‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﺑﺴﻴﺎر ﺧﺎص ﻏﺎﻟﺐ‬
‫ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ؛ هﻤﺎن ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﻳﮑﺘﺎﻳﯽ ﮐﻪ هﺴﺘﻪ ﺗﺒﻠﻮر و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن و ﺳ ِﺮ ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‬
‫دﻳﻨﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺒﺎرت "ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب" ﻳﺎ ﺑﻪ ﺑﻴﺎن دﻗﻴﻘﺘﺮ "ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﻧﺎب" ﺑﺮاﯼ اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬از ﻋﺒﺎراﺗﯽ از‬
‫ﻗﺒﻴﻞ "ﺑﻨﻴﺎدﮔﺮاﻳﺎن اﻓﺮاﻃﯽ" ﻳﺎ "راﺳﺘﻬﺎﯼ اﻓﺮاﻃﯽ"‪ ،‬ﺑﻪ دﻻﻳﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﻮﻳﺎﺗﺮ ﺑﻨﻈﺮ رﺳﻴﺪ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر از ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در اﻳﻨﺠﺎ‪ ،‬هﻤﻪ ﺣﺎﻣﻼن ﻧﻮﻋﯽ ﮔﺮاﻳﺶ وﻳﮋﻩ ﻓﮑﺮﯼ و ﺳﻴﺎﺳﯽ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرﯼ در‬
‫ﻓﺮهﻨﮓ ﺳﻴﺎﺳﯽ راﻳﺞ ﺑﻄﻮر ﻋﺎم ﻧﻤﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻨﻈﻮر‪ ،‬ﺁن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﯽ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻋﻤﻼ در ﭼﺎرﭼﻮب و ﻣﺪار ﮐﻠﯽ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ‬
‫‪  ٢۴‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻗﺮار داﺷﺘﻪ و ﺣﻮل هﺴﺘﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻧﺎب‪ ،‬ﮐﻠﻴﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﭼﻨﺪﻻﻳﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ را ﺷﮑﻞ ﻣﻴﺪهﻨﺪ‪ .‬روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم‬
‫ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان‪ ،‬اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻧﻴﺰ ﮐﻪ ﺟﻤﻠﮕﯽ ﺧﻮد را ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﺎم ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ اﺻﻞ وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ ﻗﻠﻤﺪاد ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺷﺎﻣﻞ‬
‫ن ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺳﻨﺘﯽ و‬
‫ﻃﻴﻔﯽ ﮔﺴﺘﺮدﻩ از ﺗﻤﺎﻳﻼت و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ هﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‪ ،‬ﻃﻴﻒ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرا ِ‬
‫ن ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ اﺻﻼح ﻃﻠﺐ در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ را در ﺑﺮﻣﻴﮕﻴﺮد‪.‬‬
‫ﻏﻴﺮﺳﻨﺘﯽ و از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرا ِ‬

‫***‬
‫● ﻣﺒﺎﺣﺜﯽ در ﺑﺎرﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ )ﺑﺎ ﺗﺎﮐﻴﺪ ﺑﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان(‪:‬‬
‫ﭘﻴﺶ از هﺮ ﭼﻴﺰ ﻗﺎﺑﻞ ذﮐﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ در اﻳﻦ ﮔﻔﺘﺎر‪ ،‬ﻗﺼﺪ و ﻣﺠﺎل ﭘﺮداﺧﺘﻦ ﻣﻔﺼﻞ و ﺁﮐﺎدﻣﻴﮏ ﺑﻪ اﺑﻌﺎد و رﻳﺸﻪ هﺎﯼ اﻗﺘﺼﺎدﯼ‪،‬‬
‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﻓﺮهﻨﮕﯽ ‪ ...‬ﭘﺪﻳﺪﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﭘﺪﻳﺪﻩ اﯼ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﺮاﯼ ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎن‪ ،‬وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻨﻬﺎ هﺮ ﻳﮏ‬
‫ﻣﻮﺿﻮع ﻣﺒﺎﺣﺜﯽ ﻣﻔﺼﻞ و اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻬﻢ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ در ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ و از دﻳﺪﮔﺎهﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫در اﻳﻨﺠﺎ ﺗﺎﮐﻴﺪ ﻣﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺮ ﺑﻴﺎن ﻓﺸﺮدﻩ ﻣﻮارد و ﻣﻘﻮﻻﺗﯽ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻤﺎن از ﻧﻈﺎم ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ ﺣﺎﮐﻢ و ﺳﻴﺮ ﺗﺤﻮﻻت ﺁن‪،‬‬
‫ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﯽ رﻓﺘﺎرهﺎﻳﺶ و ﻳﺎﻓﺘﻦ ﭘﺎﺳﺦ ﭘﺮﺳﺶ اﺳﺎﺳﯽ "ﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮐﺮد؟" ﻳﺎرﯼ رﺳﺎﻧﺪ‪.‬‬

‫‪-‬‬

‫راﺑﻄﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬ﺁﻣﻴﺰﻩ اﯼ از ﻋﺸﻖ و ﻧﻔﺮت‪:‬‬

‫در ﺁﻏﺎز‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ هﻤﺮاهﯽ و ﻧﻴﺰ اﺧﺘﻼف ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻣﻴﭙﺮدازﻳﻢ‪:‬‬
‫ﻧﮕﺎهﯽ اﺟﻤﺎﻟﯽ ﺑﻪ هﻤﻪ ﻧﻈﺎﻣﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﺴﻴﺴﺘﯽ در اﺷﮑﺎل ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺁن در دﻧﻴﺎ اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ را ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬ﭼﻪ از ﻧﻮع‬
‫ﻧﺎﺳﻴﻮﻧﺎﻟﻴﺴﺘﯽ ﺁن ﺑﺎﺷﺪ و ﭼﻪ از ﻧﻮع دﻳﻨﯽ‪ ،‬هﻤﻮارﻩ از درون ﭘﺎرﻩ اﯼ ﺷﮑﺎﻓﻬﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ و در ﺑﺴﺘﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺴﺘﻌ ِﺪ ﭘﺪﻳﺪ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﺪﻧﺒﺎل‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎ اﻣﮑﺎن ﺳﺮ ﺑﺮﺁوردن ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن اﻣﺎ‪" ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب" هﻤﻮارﻩ ﺑﺎ ﻧﻮﻋﯽ اﺋﺘﻼف ﻓﺮﺻﺖ ﺟﻮﻳﺎﻧﻪ‪ ،‬ﻧﺴﺒﯽ و‬
‫ﮔﺬرا ﺑﺎ ﺑﺨﺸﻬﺎﯼ ﺧﺎﺻﯽ از ﺁﻧﺎﻧﯽ ﮐﻪ در ﻓﺮهﻨﮓ ﺳﻴﺎﺳﯽ راﻳﺞ "ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران" ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﻗﺎدر ﺑﻪ ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻦ در هﺮم ﻗﺪرت‬
‫ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬هﻤﺮاهﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺎ اﻳﻦ دﺳﺘﻪ ﺧﺎص از ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران هﻤﻴﺸﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺁﻣﻴﺰﻩ اﯼ از دروغ و ﺗﺰوﻳﺮ و ﺗﻬﺪﻳﺪ و‬
‫ﯽ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ‬
‫ﺗﻄﻤﻴﻊ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬هﺮ دو ﻃﺮف اﻳﻦ ﻗﻤﺎ ِر ﻗﺪرت‪ ،‬ﺑﻪ هﻤﺪﻳﮕﺮ ﻧﮕﺎهﯽ اﺑﺰارﯼ داﺷﺘﻪ و در ﺻﻮرت ﻟﺰوم از ﺣﺬف ﻓﻴﺰﻳﮑ ِ‬
‫ﻧﻴﺰ اﺑﺎ ﻧﮑﺮدﻩ اﻧﺪ‪ -‬ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﭘﺮﻧﺨﻮت ﮐﻪ ﮔﺮﻓﺘﺎر ﻧﻮﻋﯽ ﺟﻨﻮن ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ ﺑﻮدﻩ و در دروغ و ﺗﺰوﻳﺮ و ﺷﻘﺎوت‪ ،‬ﺣﺪ و‬
‫ﻣﺮزﯼ را ﺑﺮﻧﻤﻴﺘﺎﺑﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان راﺑﻄﻪ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران را ﺁﻣﻴﺰﻩ اﯼ ﭘﺮﺗﻼﻃﻢ از ﻋﺸﻖ و ﻧﻔﺮت داﻧﺴﺖ ﮐﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ‬
‫ﺑﻪ ﺗﺨﺎﺻﻢ ﺧﺘﻢ ﺷﺪﻩ و ﭘﺎﻳﺎﻧﯽ ﺁﮐﻨﺪﻩ از ﻧﻔﺮت ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران و هﻤﺮاهﺎن دﻳﺮوزﺷﺎن را ﺑﻪ ﻣﻮاردﯼ از ﻗﺒﻴﻞ‬
‫ﺳﺴﺘﯽ‪ ،‬ﺗﺮس‪ ،‬اﻧﻔﻌﺎل‪ ،‬رﻳﺎﮐﺎرﯼ و ﻧﻬﺎﻳﺘﺎ ﺧﻴﺎﻧﺖ ﻣﺘﻬﻢ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و ﻣﺪﻋﯽ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﺁﻧﺎن ﻓﻘﻂ ﻗﺼﺪ ﺳﻮء اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ و‬
‫اﺑﺰارﯼ از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮاﯼ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺧﻮﻳﺶ و ارﺿﺎﯼ ﺟﺎﻩ ﻃﻠﺒﯽ هﺎﯼ ﺧﻮد را داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران هﻢ ﻣﺘﻘﺎﺑﻼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب را‬
‫ﺑﻪ ﻣﻮاردﯼ از ﻗﺒﻴﻞ ﻗﺼﺪ ﺳﻮء اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ و اﺑﺰارﯼ از ﺁﻧﻬﺎ‪ ،‬اﻧﺤﺼﺎرﻃﻠﺒﯽ‪ ،‬ﻏﺪارﯼ‪ ،‬ﻣﺎﺟﺮاﺟﻮﻳﯽ و ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺟﻨﻮن و‬
‫دﻳﻮاﻧﮕﯽ ﻣﺘﻬﻢ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫ن ﻏﺎﻟﺐ ﺁﻣﺪﻩ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ‪ ،‬ﻗﺪرت اﺻﻠﯽ را در دﺳﺘﺎن ﺧﻮد ﻧﮕﻪ دارﻧﺪ و ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ‬
‫در اﺳﭙﺎﻧﻴﺎﯼ ﻓﺮاﻧﮑﻮ‪ ،‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎرا ِ‬
‫ﻧﺎب هﻴﭽﮕﺎﻩ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺮ ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﺁن ﮐﺸﻮر "ﻏﻠﺒﻪ راهﺒﺮدﯼ" ﺑﻴﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﻓﺮاﻧﮑﻮ هﻢ ﺧﻮد ﻋﻤﻼ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر ﻣﻴﻤﺎﻧﺴﺖ‬
‫ﺗﺎ ﻳﮏ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ ﻧﺎب‪ .‬در واﻗﻊ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر ﻣﺴﺘﺒﺪ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ در دورﻩ اﯼ ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮑﯽ از اﻗﻤﺎر ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ در اروﭘﺎ‬
‫ﺑﻮد؛ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ اﯼ ﮐﻪ ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ اﺻﻠﯽ ﺁن‪ ،‬هﻴﺘﻠﺮ و ﺑﺮﺧﯽ هﻤﺮاهﺎن ﺧﺎﺻﺶ در ﺁﻟﻤﺎن ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺑﺎ ﺁﺷﮑﺎر ﺷﺪن ﺟﺪﯼ ﻧﺸﺎﻧﻪ هﺎﯼ‬
‫ﺷﮑﺴﺖ ارﺗﺶ ﺁﻟﻤﺎن و ﺑﺎﻻ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺷﺪﻳﺪ ﻓﺸﺎرهﺎ‪ ،‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻏﺎﻟﺐ در ﻧﻈﺎ ِم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ‬
‫‪  ٢۵‬‬
‫‪ ‬‬

‫از ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻀﺎدهﺎﯼ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ و ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻪ وﺟﻮد ﺁﻣﺪﻩ در اواﺧﺮ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ دوم‪ ،‬ﺑﺎ ﻳﮏ ﭼﺮﺧﺶ ﺑﺰرگ‪ ،‬ﭘﺬﻳﺮش ﺑﺮﺧﯽ‬
‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﻬﻢ و اﺗﮑﺎ ﺑﻪ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﻏﺮﺑﯽ در ﺳﻮﯼ ﭘﻴﺮوز ﺟﻨﮓ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﭘﺲ از ﺟﻨﮓ هﻢ ﺗﺎ ﻣﺪﺗﻬﺎ ﺳﮑﺎن ﺳﻴﺎﺳﯽ ﮐﺸﻮر را در دﺳﺘﺎن‬
‫ﺧﻮﻳﺶ ﻧﮕﻪ دارﻧﺪ‪.‬‬
‫در اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ اﻣﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺻﻌﻮد از ﭘﻠﻪ هﺎﯼ ﻗﺪرت ﮐﺎﻣﻴﺎﺑﺘﺮ ﺑﻮدﻧﺪ؛ هﺮﭼﻨﺪ ﮐﻪ هﻴﭽﮕﺎﻩ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﻏﻠﺒﻪ ﺳﻴﺎﺳﯽ ﮐﺎﻣﻞ‬
‫ﺑﻴﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﺁﻧﺎن اﮔﺮﭼﻪ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ اﺳﭙﺎﻧﻴﺎﻳﯽ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪﺗﺮ و ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬارﺗﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺎ هﻴﭽﮕﺎﻩ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ ﭘﺎﯼ هﻤﺘﺎﻳﺎن ﺁﻟﻤﺎﻧﯽ‬
‫ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺮﺳﻨﺪ‪ .‬ﻣﻮﺳﻮﻟﻴﻨﯽ هﻢ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺑﺮﺧﯽ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ﺷﺨﺼﯽ اش از ﻗﺒﻴﻞ ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﮕﯽ و ﺑﻴﺮﺣﻤﯽ و ﺟﺎﻩ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﺴﻴﺎر‪ ،‬ﮐﻪ او را‬
‫ﺑﻪ ﺳﻮﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻣﻴﮑﺸﻴﺪ‪ ،‬ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺟﺎﻳﯽ در ﺑﻴﻦ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران و ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﻧﻮﺳﺎن ﺑﻮد‪.‬‬
‫در ﻣﻮرد ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ژاﭘﻦ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ ﺑﺮﺧﻼف هﻴﺘﻠﺮ‪ ،‬هﻴﺮوهﻴﺘﻮ اﻣﭙﺮاﻃﻮر ژاﭘﻦ در زﻣﺎن ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ دوم را ﻧﻤﻴﺸﺪ ﻳﮏ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ‬
‫ﻧﺎب ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮد و او و ﺑﺮﺧﯽ اﻣﺜﺎل او ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﯽ ﺗﺸﻨﻪ ﺣﻔﻆ و ﺑﺴﻂ ﻗﺪرت ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺎ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺁن‬
‫ﮐﺸﻮر در ﺁﺳﺘﺎن ورود ﺑﻪ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ دوم و ﺣﻤﻠﻪ ﻏﺎﻓﻠﮕﻴﺮاﻧﻪ و ﺑﺮق ﺁﺳﺎ ﺑﻪ ﺑﻨﺪر ﭘﺮل هﺎرﺑﺮ در اﻣﺮﻳﮑﺎ داراﯼ ﻧﻘﺶ و ﺟﺎﻳﮕﺎهﯽ‬
‫ﺑﺲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ و ﻧﻔﻮذ و ﮐﺎرﮐﺮدﯼ ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪ داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﻗﺪرت ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ژاﭘﻦ هﻢ ﺑﺪون هﻤﺮاهﯽ ﻣﻮﺛﺮ‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺎ ﺁن ﺑﺪﻻﻳﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬اﻣﮑﺎﻧﭙﺬﻳﺮ ﻧﺒﻮد‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺁﻟﻤﺎن‪ ،‬رواج اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻧﻮﻋﯽ ﻓﺮهﻨﮓ ﺑﺴﺘﻪ‬
‫ﭘﺪرﺳﺎﻻر ﺑﺎ ﻧﻈﻢ ﺧﺸﮏ ﻃﺒﻘﺎﺗﯽ و از ﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ ﮐﻤﮏ ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺁﻣﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺰﺑﻮر هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ‬
‫ﺑﮑﺎرﮔﻴﺮﯼ و ﻣﺴﺦ ﺑﺮﺧﯽ ارزﺷﻬﺎﯼ ﺁن ﺟﺎﻣﻌﻪ و از ﺟﻤﻠﻪ ﻓﺮهﻨﮓ ﺳﺎﻣﻮراﻳﯽ رﺷﺪ و ﮔﺴﺘﺮش ﺧﻮد را ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺑﺎ اﺳﺘﻘﺮار ﺁن‬
‫ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﺧﺎص و ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰﯼ ﮐﻪ "ﺟﺮﻳﺎن" ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺁن را ﺑﺎزﺗﺎب ﻣﻴﺪاد در ﺟﺎﻳﮕﺎهﯽ ﺑﺲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ‪ ،‬ﻧﻈﺎم‬
‫ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ژاﭘﻦ را دﻳﮕﺮ ﻧﻤﻴﺸﺪ هﻤﺎن ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر ﺳﺎﺑﻖ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮد‪ .‬ﺁﻣﺎﻟﯽ ﺑﺸﺪت دور و دراز و ﺳﻮداهﺎﯼ ﻏﺮﻳﺐ‬
‫ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮاﻧﻪ ﭼﺸﻤﺶ را ﮐﻮر ﮐﺮدﻩ و اﻣﺮ ﺑﺮ او ﻣﺸﺘﺒﻪ ﺷﺪﻩ و ژاﭘﻦ ﺧﺼﻠﺘﯽ ﺑﺸﺪت ﻣﻬﺎﺟﻢ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺘﯽ ﭘﺲ‬
‫از ﺑﻤﺒﺎران اﺗﻤﯽ دو ﺷﻬﺮ ﺁن ﮐﺸﻮر ﻧﻴﺰ ﺑﺎز ﺑﺮﺧﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﮐﻤﺎﮐﺎن ﺑﺮ ﺷﮑﺴﺖ‪-‬ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ ﺗﺎﮐﻴﺪ داﺷﺘﻪ و ﻃﺮﻓﺪار اداﻣﻪ ﺟﻨﮓ‬
‫ﺑﻮدﻧﺪ و اﮔﺮ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﯼ ﺑﺲ ﺳﻨﮕﻴﻦ در ﺟﺒﻬﻪ هﺎﯼ ﺟﻨﮓ‪ ،‬درهﻢ ﺷﮑﺴﺘﮕﯽ و ﺗﻀﻌﻴﻒ ﺷﺪﻳﺪ ﺗﻮان ﺁﻧﺎن و ﻋﻘﺒﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻴﺸﺎن و ﮐﻞ‬
‫ﮐﺸﻮر ژاﭘﻦ در ﻃﯽ ﺟﻨﮕﯽ ﺑﻴﻬﻮدﻩ و دهﺸﺘﻨﺎﮎ و ﻧﻘﺶ ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران و ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺷﺨﺺ هﻴﺮوهﻴﺘﻮ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﺟﻨﮓ در اوج‬
‫ﻓﻼﮐﺖ ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺟﻨﮕﯽ ﺳﺨﺖ وﻳﺮاﻧﮕﺮ و ﭘﺮﺗﻠﻔﺎت اداﻣﻪ ﻣﻴﻴﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫ن اﺑﺰار ﺗﻬﺪﻳﺪ‪ ،‬ﺗﻄﻤﻴﻊ و‬
‫در ﺁﻟﻤﺎن ﻧﺎزﯼ ﻧﻴﺰ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺳﺮاﻧﺠﺎم در دهﻪ ‪ ٣٠‬ﻣﻴﻼدﯼ ﺿﻤﻦ ﺑﮑﺎرﮔﻴﺮﯼ هﻮﺷﻤﻨﺪاﻧﻪ و ﺗﻮاﻣﺎ ِ‬
‫ﺗﺰوﻳﺮ و ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﺑﻤﻮﻗﻊ از ﮔﺮوهﻬﺎﯼ ﻓﺸﺎر و دﺳﺘﻪ هﺎﯼ اوﺑﺎش و ﺷِﺒﻪ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن‪" ،‬ﭘﺎ ﺑﺮ دوش ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻣﺨﺒﻂ"‪ ،‬ﻏﻠﺒﻪ‬
‫ﺳﻴﺎﺳﯽ ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﺁﻧﺎن‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﻌﺪاد ﺑﺲ اﻧﺪﮐﺸﺎن در ﺁﻏﺎز ﮐﺎر‪ ،‬ﺗﻮاﻧﺴﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﺎ ﺑﻬﺮﻩ ﮔﻴﺮﯼ هﻨﺮﻣﻨﺪاﻧﻪ و ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ از‬
‫ﺣﺴﺎﺳﻴﺘﻬﺎ و ﻧﻘﺎط ﺿﻌﻒ و ﻗﻮت ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬اﻳﺸﺎن را ﺑﺎ ﺧﻮد هﻤﺮاﻩ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﺑﻪ ﻋﺒﺎرﺗﯽ‪ ،‬ﻋﻤﻼ در ﭘﯽ ﺧﻮد ﺑﮑﺸﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ‬
‫ﺑﻴﺎﻧﯽ ﺳﺎدﻩ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب رگ ﺧﻮاب اﻳﺸﺎن را در دﺳﺖ داﺷﺘﻨﺪ و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ اﻣﻮر را ﺑﺮ اﻳﺸﺎن ﻣﺸﺘﺒﻪ ﻣﻴﺴﺎﺧﺘﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ از ﺷﮑﺴﺖ‬
‫ﺁﻟﻤﺎن در ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ اول‪ ،‬ﺗﺒﻌﺎت ﺷﮑﺴﺘﯽ ﺳﺨﺖ ﺳﻨﮕﻴﻦ و ﺗﺤﻘﻴﺮﺁﻣﻴﺰ ﺑﺮ دوش ﻣﺮدم ﺁن ﮐﺸﻮر ﺑﺸﺪت ﺳﻨﮕﻴﻨﯽ ﻣﻴﮑﺮد و‬
‫ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﺟﺪﯼ اﻗﺘﺼﺎدﯼ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﻓﺮهﻨﮕﯽ و ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﻣﺴﺎﻋﺪ را ﺑﺮاﯼ ﺟﺎﻩ ﻃﻠﺒﻴﻬﺎﯼ ﺑﯽ ﻣﺮز هﻴﺘﻠﺮ ﺑﺎ ادﻋﺎهﺎ و‬
‫ﺷﻌﺎرهﺎﯼ ﻋﻮام ﻓﺮﻳﺒﺎﻧﻪ و هﻨﺮ ﻣﺜﺎل زدﻧﯽ اش در ﺧﻄﺎﺑﻪ و ﻓﺮﻳﻔﺘﻦ ﺗﻮدﻩ هﺎ اﻳﺠﺎد ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺴﻴﺎرﯼ از ﻣﺮدم ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﻳﮏ ﻧﺎﺟﯽ‬
‫اﻓﺴﺎﻧﻪ اﯼ ﻣﻴﮕﺸﺘﻨﺪ و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻧﻴﺰ از ﻗﺪرت ﻳﺎﻓﺘﻦ رﻗﺒﺎﯼ ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺧﻮﻳﺶ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺘﻼﻃﻢ ﺁن اﻳﺎم ﻣﻴﻬﺮاﺳﻴﺪﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ هﻴﺘﻠﺮ و‬
‫ﻳﺎران ﺑﺎورﻣﻨﺪ و ﺳﺨﺘﮑﻮﺷﺶ ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎدﻩ از اﻳﻦ هﻤﻪ‪ ،‬ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻪ راس هﺮم ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺻﻌﻮد ﮐﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﺁﻣﺎل ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ‬
‫و ﺑﺸﺪت ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﺎﻧﻪ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﭘﯽ ﮔﻴﺮﻧﺪ‪ .‬ﺑﺪان ﺗﺮﺗﻴﺐ در ﺑﺴﺘﺮ ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﻣﺴﺘﻌﺪ در ﺁﺧﺮﻳﻦ ﺳﺎل دهﻪ ‪ ٣٠‬ﻣﻴﻼدﯼ و‬
‫ﮏ هﻴﺘﻠﺮ‪ ،‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ و وﻳﺮاﻧﮕﺮﺗﺮﻳﻦ ﺟﻨﮓ ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ راﻩ اﻓﺘﺎد و در ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺟﻨﮓ‪ ،‬ﺁﻟﻤﺎن‬
‫ﺑﻪ ﭘﺸﻮاﻳﯽ ﻣﻘﺘﺪراﻧﻪ و ﮐﺎرﻳﺰﻣﺎﺗﻴ ِ‬
‫ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ را در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ و ﺣﺘﯽ اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫‪  ٢۶‬‬
‫‪ ‬‬

‫اﻣﺎ ﺣﺘﯽ ﻧﺎزﻳﻬﺎ هﻢ ﻋﻤﻼ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺗﺎ واﭘﺴﻴﻦ اﻳﺎم ﺟﻨﮓ ﺧﻮد را از دﺳﺖ هﻤﺎن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﮐﺎﻣﻼ ﺧﻼص ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺣﺘﯽ ﭘﺲ از‬
‫ﻗﺒﻀﻪ ﺷﺪن ﺗﺎم و ﺗﻤﺎم ﻗﺪرت ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺗﻮﺳﻂ هﻴﺘﻠﺮ و ﮐﻨﺎر زدﻩ ﺷﺪن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران از ﺷﺮاﮐﺖ "راهﺒﺮدﯼ" در رهﺒﺮﯼ ﺳﻴﺎﺳﯽ‪،‬‬
‫ﻧﻔﻮذ ﺑﺎﻻﯼ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در ﺟﺎﻣﻌﻪ و ارﮐﺎن ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ از ﻗﺒﻴﻞ ارﺗﺶ و دﻳﻮاﻧﺴﺎﻻرﯼ دوﻟﺘﯽ وﺟﻮد داﺷﺖ‪ .‬هﻴﺘﻠﺮ اﮔﺮﭼﻪ ﺧﻮد‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﻧﺎب ﻣﺤﺴﻮب ﻣﻴﺸﺪ‪ ،‬اﻣﺎ در ﻋﻤﻞ و ﺗﺎ ﻣﺪﺗﻬﺎ ﻧﺎﭼﺎر از ﮐﻨﺎر ﺁﻣﺪن ﺑﺎ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﻮد؛ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﯽ ﮐﻪ در ﻣﻴﺎن‬
‫ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ داران ﺻﻨﻌﺘﯽ‪ ،‬ﺗﺠﺎر‪ ،‬اﺷﺮاف‪ ،‬ﮐﻠﻴﺴﺎ‪ ،‬دﻳﻮاﻧﺴﺎﻻن‪ ،‬ﻓﻦ ﺳﺎﻻران‪ ،‬ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن و ﮔﺮوﻩ هﺎﯼ ﭘﺮﺷﻤﺎرﯼ از ﻣﺮدم ﻧﻔﻮذ داﺷﺘﻨﺪ و‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب را اﺑﺰارﯼ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﺮاﯼ ﺣﻔﻆ و ﺑﺴﻂ ﻗﺪرت و ﺳﺮﮐﻮب و ﮐﻨﺎر زدن ﻣﻮﺛﺮ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻴﻴﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﺘﻘﺎﺑﻼ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺮاﯼ ﺻﻌﻮد از ﻧﺮدﺑﺎن ﻗﺪرت و ﺗﺤﮑﻴﻢ ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ و ﺳﻠﻄﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﻧﻴﺎز داﺷﺘﻨﺪ‪) .‬ﻗﻠﻊ و ﻗﻤﻊ‬
‫ﺑﻴﺮﺣﻤﺎﻧﻪ و ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ ﮔﺮوﻩ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ "اِس‪-‬ﺁ" در ﺷﺐ ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺷﺐ ﺧﻨﺠﺮهﺎﯼ ﺑﻠﻨﺪ ﺗﻮﺳﻂ هﻴﺘﻠﺮ را ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮرﺧﻴﻦ‪ ،‬ﺑﺎﺟﯽ از‬
‫ﺳﻮﯼ او ﺑﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺨﺼﻮص در ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﭘﻠﻴﺲ و ارﺗﺶ ﺁﻟﻤﺎن و ﺑﺮﺧﯽ ﺳﻴﺎﺳﻴﻮن و ﺻﺎﺣﺐ ﻣﻨﺼﺒﺎن داﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﮔﺮوﻩ‬
‫ﻣﺰﺑﻮر ﺑﻌﻨﻮان ﻣﺘﺤﺪ ﭘﻴﺸﻴﻦ و ﻣﺼﻤﻢ هﻴﺘﻠﺮ ﺑﺎ ﭼﻨﮕﺎﻟﻬﺎﻳﯽ ﺁهﻨﻴﻦ‪ ،‬در ﺁﺳﺘﺎﻧﻪ ﺣﺬف ﺗﻮﺳﻂ هﻴﺘﻠﺮ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ رﻗﻴﺒﯽ ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺑﺮاﯼ وﯼ و‬
‫ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺳﺎزﻣﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ اش ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﮔﺮوهﯽ ﺑﺪﻧﺎم و ﮔﺴﻴﺨﺘﻪ اﻓﺴﺎر ﻣﺤﺴﻮب ﻣﻴﺸﺪ ﮐﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺼﺮﻓﺶ ﻋﻤﻼ ﺑﺮاﯼ‬
‫هﻴﺘﻠﺮ ﺳﭙﺮﯼ ﮔﺸﺘﻪ و ﺣﺴﺎﺳﻴﺘﻬﺎﻳﯽ ﺷﺪﻳﺪ را در ﻗﺎﻃﺒﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻗﻠﻊ و ﻗﻤﻊ ﺳﺨﺖ و ﻏﺎﻓﻠﮕﻴﺮاﻧﻪ ﺁﻧﺎن‬
‫ﺗﻮﺳﻂ هﻴﺘﻠﺮ در دﺳﺘﻮر ﮐﺎر ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ (.‬ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﺁﺧﺮﻳﻦ روﻳﺎروﻳﯽ ﺟﺪﯼ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در‬
‫ﺁﻟﻤﺎن را در اواﺧﺮ ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ دوم ﺳﺮاغ ﻧﻤﻮد؛ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﮔﺮوهﯽ از اﻓﺴﺮان ارﺗﺶ ﺁﻟﻤﺎن‪ ،‬دﻟﮕﺮم ﺑﻪ هﻤﺮاهﯽ ﺑﺨﺸﻬﺎﯼ ﺑﺰرﮔﯽ‬
‫از ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺧﺴﺘﻪ ﺁن ﮐﺸﻮر و ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن اداﻣﻪ ﺟﻨﮓ )ﮐﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻔﻮذ ﺁﻟﻤﺎﻧﯽ ﻧﻴﺰ در زﻣﺮﻩ ﺁﻧﺎن ﺑﻮدﻧﺪ( ﻗﺼﺪ‬
‫ﮐﻨﺎر زدن "اس‪-‬اس هﺎ" و ﺑﺮاﻧﺪاﺧﺘﻦ هﻴﺘﻠﺮ از ﻃﺮﻳﻖ اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﮐﻮدﺗﺎ را داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺁن ﺗﻼش‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد ﭘﺎرﻩ اﯼ اﻗﺪاﻣﺎت و‬
‫ﻣﻮﻓﻘﻴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺨﺴﺖ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﺷﮑﺴﺖ و ﻗﺼﺎﺑﯽ ﺧﻮ ِد ﮐﻮدﺗﺎﮔﺮان‪ ،‬ﺑﻤﺒﺎران ﺑﺨﺸﻬﺎﻳﯽ از ﺁﻟﻤﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻴﺮوﯼ هﻮاﻳﯽ ﺁن ﮐﺸﻮر و‬
‫اﻧﺘﻘﺎﻣﺠﻮﻳﯽ دﻳﻮاﻧﻪ وا ِر هﻴﺘﻠﺮ اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ و ﻣﺘﻌﺎﻗﺒﺎ ﻧﻴﺰ ﺷﺎهﺪ ﻧﻮﻋﯽ ﻓﺮار ﺑﻪ ﺟﻠﻮﯼ هﻴﺘﻠﺮ‪ ،‬ﺁن ﻧﻈﺮ ﮐﺮدﻩ ﺷﻴﻄﺎن‪ ،‬ﺗﺎ اﻧﺘﻬﺎﯼ ﺧﻂ ﺟﻨﻮن و‬
‫ﺗﺒﺎهﯽ و ﺗﺠﺰﻳﻪ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺁﻟﻤﺎن ﺑﻮدﻳﻢ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ هﻴﺘﻠﺮ هﻢ در ﺁﺧﺮﻳﻦ اﻳﺎم و ﭘﺲ از ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﯼ ﺑﺴﻴﺎر ﺳﻨﮕﻴﻦ ﻧﻈﺎﻣﯽ در ﺟﺒﻬﻪ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ‪،‬‬
‫ﺧﻴﺎل ﻧﻮﻋﯽ ﮐﻨﺎر ﺁﻣﺪن ﺑﺎ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﻏﺮﺑﯽ ﺑﻪ ﺑﻬﺎﻧﻪ ﻟﺰوم ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺧﻄﺮ اﺗﺤﺎد ﺷﻮروﯼ را داﺷﺖ‪ .‬اﻣﺎ دﻳﮕﺮ ﺑﺮاﯼ اﻳﻦ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ‬
‫ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ‪ ،‬ﮐﻪ هﻴﺘﻠﺮ ﺑﻨﺎﭼﺎر راﺿﯽ ﺑﺪان ﮔﺸﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺧﻴﻠﯽ دﻳﺮ ﺑﻮد و ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ ﻏﺮﺑﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ ﻣﻮذﻳﺎﻧﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﺑﺪﻋﻬﺪ و ﻏﺪار‬
‫وﻗﻌﯽ ﻧﻨﻬﺎدﻧﺪ‪ .‬ﻣﺎهﻴﺖ هﻴﺘﻠﺮ ﺑﺮﻣﻼ ﺷﺪﻩ و ارﺗﺸﺶ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﻳﯽ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺧﻮردﻩ ﺑﻮد‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ از ﺁﻧﺴﻮ هﻴﺘﻠﺮ هﻢ ﮐﻤﺎﮐﺎن هﺮﮔﺰ ﺣﺎﺿﺮ‬
‫ﺑﻪ واﻧﻬﺎدن ﻗﺪرت و هﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ )دﺳﺘﮑﻢ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺻﻞ ﺑﻘﺎ و ﺟﺎن ﺑﻪ درﺑﺮدن ﺣﺎل در هﺮ‬
‫هﻴﺌﺖ( ﻧﺒﻮد‪ .‬او ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ هﻤﺮاهﺎن و ﻓﺪاﻳﻴﺎﻧﺶ ﺗﺎ واﭘﺴﻴﻦ ﻟﺤﻈﺎت و ﺑﻪ هﺮ ﻗﻴﻤﺖ ﺑﻪ ﺟﻨﮓ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰش اداﻣﻪ داد و ﻧﺎﺑﻮدﯼ را‬
‫ﺑﺮاﯼ ﺧﻮﻳﺶ و وﻳﺮاﻧﯽ ﺑﺎز هﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮﯼ را ﺑﺮاﯼ ﮐﺸﻮرش ﺑﻪ ارﻣﻐﺎن ﺁورد‪.‬‬
‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺧﻮاهﻴﻢ دﻳﺪ "درﺁوﻳﺨﺘﻦ ﺳﺮﺳﺨﺘﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ اﯼ ﺗﻮهﻢ ﻏﺮﻳﺐ و ﻣﺴﺦ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻗﺪرﻗﺪرﺗﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در‬
‫ﻣﻴﺪان"‪ ،‬ﻳﮑﯽ از اﺻﻠﻴﺘﺮﻳﻦ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ رواﻧﺸﻨﺎﺧﺘﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ؛ ﺗﻮهﻤﯽ ﺑﻴﻤﺎرﮔﻮﻧﻪ و هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﮕﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد‬
‫ﯽ اﻳﺸﺎن در ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯼ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل ﺑﻪ اﺣﺴﺎس ﻋﻤﻴﻖ ﺣﻘﺎرت و در ﻗﻬﻘﺮا ﺑﻮدن"‬
‫ﺑﻴﺎﻧﮕﺮ ﻧﻮﻋﯽ واروﻧﮕﯽ و "واﮐﻨﺶ رواﻧﯽ ﺟﺒﺮاﻧ ِ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻮهﻢ ﺑﺸﺪت ﺧﻮدﺑﺰرگ ﺑﻴﻨﺎﻧﻪ و واروﻧﮕﯽ ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ در ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯼ ﺣﻘﻴﺮ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب را ﺧﺎص و ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ و‬
‫ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﮐﺎرﮐﺮد ﻣﻌﺠﺰﻩ وا ِر ﺑﺎور‪ ،‬در ﺑﺮﺧﯽ اﺑﻌﺎد ﺑﺲ ﭘﺮﺗﻮان ﻣﻴﺴﺎزد! در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل هﻤﻴﻦ وﻳﮋﮔﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ﻣﻴﺸﻮد ﺑﺎ وﺟﻮد‬
‫ﻋﺰم ﺟﺪﯼ و ﺗﻼﺷﻬﺎﯼ ﺳﺨﺖ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ دار ﺁﻧﻬﺎ‪ ،‬دروغ ﭘﺮدازﻳﻬﺎﯼ ﺑﯽ ﻣﺤﺎﺑﺎ و ﺗﺰوﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ و هﻮﺷﻤﻨﺪﻳﻬﺎ و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮﻳﻬﺎ و‬
‫ﻓﺮﻳﺒﮑﺎرﻳﻬﺎﯼ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﻴﺸﺎن و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺑﺮﺧﯽ ﭘﻴﺸﺮوﻳﻬﺎ و ﭘﻴﺮوزﻳﻬﺎﯼ هﺮﭼﻨﺪ ﮔﺬرا وﻟﯽ ﺷﺎﻳﺎن ﺗﻮﺟﻪ‪ ،‬از ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ‪ ،‬ﮐﻮر و‬
‫"ﻣﺤﮑﻮم ﺑﻪ ﻓﻨﺎ" ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ -‬ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ در ﻣﺴﻴﺮ ﺗﺒﺎهﯽ و ﻓﻨﺎﯼ ﻣﺤﺘﻮم ﺧﻮﻳﺶ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﺴﻴﺎرﯼ دﻳﮕﺮ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ورﻃﻪ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻣﻴﮑﺸﻨﺪ‪.‬‬

‫‪  ٢٧‬‬
‫‪ ‬‬

‫در ﻣﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻓﺎﻗﺪ اﻳﻦ وﻳﮋﮔﯽ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و واروﻧﻪ ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ‪ ،‬هﺴﺘﻨﺪ و ﻣﺸﺎﺑﻪ اﮐﺜﺮﻳﺖ‬
‫ﺖ راهﺒﺮدﯼ" ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ‪ .‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪" ،‬از ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ" ﻓﺎﻗﺪ‬
‫ﻗﺎﻃﻊ اﻓﺮاد و ﮔﺮوهﻬﺎ‪ ،‬از "ﺣﺪاﻗﻠﯽ از ﻋﻘﻼﻧﻴ ِ‬
‫ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬دﺳﺘﮑﻢ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺻﻞ ﺑﻘﺎ و ﺟﺎن ﺑﻪ درﺑﺮدن ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ‪ ،‬ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ و ﻧﻮﻋﯽ "ﺟﻨﻮن ﺑﯽ ﻣﺮز‬
‫و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺐ" در ﺁﻧﻬﺎ‪ ،‬ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﺒﺎهﯽ و ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺷﺎن ﻣﻨﺠﺮ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در ﻋﻴﻦ ﺗﻼش ﺣﺪاﮐﺜﺮ ﺑﺮاﯼ ﺑﻬﺮﻩ ﮔﻴﺮﯼ اﺑﺰارﯼ از ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬از ﺁﻧﺎن و ﻋﻮاﻗﺐ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺑﺴﻴﺎرﯼ‬
‫ﻃﺮﺣﻬﺎ و ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰﺷﺎن ﻣﻴﻬﺮاﺳﻨﺪ‪ .‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در ﻣﻮارد ﻣﺘﻌﺪدﯼ ﺑﺮاﯼ ﮐﺴﺐ و ﻳﺎ ﺣﻔﻆ و ارﺗﻘﺎﯼ ﻗﺪرت ﺧﻮﻳﺶ و‬
‫ﻦ‬
‫ﮐﻨﺎر زدن دﻳﮕﺮ ﻣﺪﻋﻴﺎن در ﺻﺤﻨﻪ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﻴﺎﺳﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﺧﻮد ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻔﺮﻳﺒﻴﻬﺎ‪ ،‬ﭘﻮﭘﻮﻟﻴﺴﻢ و ﻋﺰم و ﻣﺸﺖ ﺁهﻨﻴ ِ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ؛ وﻟﯽ ﺑﻮﻳﮋﻩ از ﺟﺎﻳﯽ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب را ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎ و وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ﺁﻧﺎن‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ‬
‫ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺧﻮاهﯽ و ﺟﺎﻩ ﻃﻠﺒﯽ ﺳﻴﺮاﺑﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ و ﻧﻮﻋﯽ "ﺟﻨﻮن راهﺒﺮدﯼ"‪ ،‬ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺟﺪﯼ ﺑﺮاﯼ ﺧﻮد ﻣﻴﺒﻴﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫ﯽ در ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬ﭼﻪ ﺟﺎهﺎﻳﯽ ﮐﻪ ﺁﻧﺎن ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﻨﻮﻋﯽ ﻏﻠﺒﻪ ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺑﻴﺎﺑﻨﺪ و‬
‫ﻧﮕﺎهﯽ ﮔﺬرا ﺑﻪ ﺗﺎرﻳﺨﭽﻪ ﺟﻨﺒﺸﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘ ِ‬
‫ﭼﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎﻳﯽ ﮐﻪ در ﺁﻧﻬﺎ ﻏﻠﺒﻪ اﯼ ﻧﻴﻢ ﺑﻨﺪ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﭼﻪ ﻣﻮاردﯼ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻈﺎﻣﻬﺎﯼ ﺣﺎﮐﻢ و از ﺟﻤﻠﻪ ﻧﻈﺎﻣﻬﺎﯼ اﻗﺘﺪارﮔﺮا وﻟﯽ‬
‫ﻏﻴﺮﻓﺎﺷﻴﺴﺖ و هﻤﺮاهﺎن ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر ﭘﻴﺸﻴﻦ ﺧﻮد )ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮرد روﻣﺎﻧﯽ( ﺳﺮﮐﻮب ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ را ﺑﺨﻮﺑﯽ ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ‪.‬‬
‫هﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﺑﻴﺎن ﮔﺸﺖ‪:‬‬
‫»ﻧﻮﻋﯽ اﺧﺘﻼف ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺑﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب از ﻳﮑﺴﻮ و ﻃﻴﻒ ﮔﺴﺘﺮدﻩ و رﻧﮕﺎرﻧﮓ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران از ﺳﻮﯼ‬
‫دﻳﮕﺮ را ﻣﻴﺘﻮان اﺻﻠﻴﺘﺮﻳﻦ ﺷﮑﺎف در ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮد‪ .‬ﻣﺎﻧﻨﺪ دﻳﮕﺮ ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص ﺁن‪،‬‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﺣﮑﻢ "هﺴﺘﻪ و ﺟﺎﻧﻤﺎﻳﻪ اﺻﻠﯽ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ" ﺑﻮدﻩ و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‪ ،‬ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ ﺁن را‬
‫ﻣﻴﺴﺎزﻧﺪ‪) .‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در اﻳﻨﺠﺎ و در ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﻃﻴﻒ ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻨﻪ‬
‫ﺁﻧﺎﻧﯽ را ﮐﻪ در ﺑﻴﺎﻧﯽ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ اﺻﻮل ﮔﺮا ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ هﻤﭽﻨﻴﻦ ﮐﺴﺎﻧﯽ را هﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺻﻄﻼح‪ ،‬اﺻﻼح ﻃﻠﺒﺎن ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ‬
‫ﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در هﺮ ﺁن ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ را هﻤﻴﻦ ﺗﻀﺎد ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺑﻴﻦ‬
‫ﻗﻠﻤﺪاد ﻣﻴﮕﺮدﻧﺪ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻴﺸﻮد‪ (.‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻧﻮﻋﯽ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴ ِ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻣﺰﺑﻮر اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺒﺮد و ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮﯼ دﻳﻨﺎﻣﻴﺰم دروﻧﯽ ﺁن در ﺳﻴﺮ‬
‫ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ اش ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺷﺪت و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻳﻦ ﮔﺴﻞ راهﺒﺮدﯼ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران را هﻢ ﻣﻴﺰان و‬
‫ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ واردﻩ ﺑﺮ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﺗﻀﺎد ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﺎ ﺑﻴﺮون از ﺧﻮد اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ‬
‫ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﺁﻧﭽﻪ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﺗﺒﺎهﺴﺎ ِز ﺟﺎرﯼ در هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ را ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ و ﺳﺮﻋﺖ و ﺟﻬﺖ‬
‫ﺣﺮﮐﺖ ﺁن ﺑﺮ راﺳﺘﺎﯼ ﮐﻠﻴﺶ را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺗﻀﺎد ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ از ﻳﮑﺴﻮ و ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪﻩ‬
‫در ﺑﺮاﺑﺮ ﺁن از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺗﻀﺎد ﺑﻴﺮوﻧﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ و ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪﻩ در ﺑﺮاﺑﺮ‬
‫ﺁن" و "ﺗﻀﺎد دروﻧﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ داﺧﻞ ﻧﻈﺎم )ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺗﻀﺎد راهﺒﺮدﯼ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران(" ﺑﺮ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ‬
‫ﺖ ﺗﻀﺎد دروﻧﯽ را ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻴﺴﺎزد‪ ،‬ﺗﻀﺎد‬
‫ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ دارﻧﺪ؛ اﻣﺎ ﺁن ﺗﻀﺎدﯼ ﮐﻪ در ﻃﯽ اﻳﻦ ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬ﺷﺪت و ﻣﻀﻤﻮن و ﺟﻬ ِ‬
‫ﺑﻴﺮوﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺎ ﻋﻠﻢ ﺑﺮ ﺳﺎز و ﮐﺎرهﺎﯼ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﻴﺘﻮان ﺧﻄﻮط ﮐﻠﯽ ﺳﻨﺎرﻳﻮهﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮاﯼ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﻧﻈﺎم و ﮐﺸﻮر را ﺑﺎ‬
‫ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻣﺘﻐﻴﺮهﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﯽ ﻧﻤﻮد و ﺑﺎ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﺑﺨﺸﯽ ﺧﻼﻗﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﺳﻴﺮ ﺗﺤﻮﻻت ﺗﻼش ﮐﺮد ﺗﺎ در ﻣﺤﺪودﻩ‬
‫ﻣﻤﮑﻨﺎت‪ ،‬ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻤﮑﻦ ﺗﺤﻘﻖ ﻳﺎﺑﺪ‪ - .‬در ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و ﺳ ِﺮ ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ‬
‫ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺟﻨﻮن راهﺒﺮدﯼ و ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و هﻴﺘﻠﺮوا ِر ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در ﻣﻴﺪان ﻏﻠﺒﻪ دارد؛ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ‬
‫ﺑﺮﺧﻼف ﺁﻧﺎن‪ ،‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران داراﯼ "ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ )ﻻاﻗﻞ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺣﻔﻆ ﺑﻘﺎ ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻤﮑﻦ(" را دارﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‪ ،‬ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﺳﺘﻴﺰﻩ هﺎﯼ ﻣﻌﻤﻮل اﻳﻨﺎن ﺑﺮ ﺳﺮ ﮐﺴﺐ ﺳﻬﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻗﺪرت‪ ،‬اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ذاﺗﯽ در ﻧﮕﺮش‪ ،‬اﺧﺘﻼﻓﺎﺗﯽ اﺳﺎﺳﯽ در‬
‫راﻩ ﺣﻠﻬﺎ و روﻳﻪ هﺎ را ﻣﻮﺟﺐ ﻣﻴﺸﻮد؛ اﺧﺘﻼﻓﺎﺗﯽ ﮐﻪ در ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺴﺎﺋﻞ و ﺑﻮﻳﮋﻩ راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ ﺁﻧﺎن ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ‬
‫‪  ٢٨‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ ﺧﻮد را ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺎﻧﺪ و اﺧﺘﻼف راهﺒﺮدﯼ ﺑﺮ ﺳﺮ راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات واﻗﻌﯽ و ﻳﺎ ﺑﻌﻀﺎ ﺧﻴﺎﻟﯽ‬
‫ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺑﻘﺎ و ﺳﻠﻄﻪ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮاﯼ "اﺳﺘﻤﺮار ﺑﻘﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻠﻄﻪ" را در ﭘﯽ ﻣﻴﺎورد‪ .‬در واﻗﻊ اﻳﻦ اﺧﺘﻼف را ﻣﻴﺘﻮان‬
‫ﺗﻀﺎدﯼ ﺑﻨﻴﺎدﯼ در ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ داﻧﺴﺖ‪ ،‬ﮐﻪ دﻳﻨﺎﻣﻴﺰم و ﻣﻮﺗﻮر ﻣﺤﺮﮎ ﻧﻮﻋﯽ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در ﺁن اﺳﺖ‪ .‬ﺿﻤﻦ‬
‫اﻳﻨﮑﻪ اﻟﺒﺘﻪ "ﺗﻀﺎد اﺳﺎﺳﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﺎ ﺑﻴﺮون از ﺧﻮد" اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻀﺎد راهﺒﺮدﯼ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‬
‫و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ‪-‬ﮐﺎران را در درون ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺗﺤﺖ ﺗﺎﺛﻴﺮ دارد و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺟﺎرﯼ در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻣﺰﺑﻮر‬
‫را رﻗﻢ ﻣﻴﺰﻧﺪ‪ .‬در واﻗﻊ اﻳﻦ ﺗﻀﺎد ﺑﻴﻦ ﮐﻠﻴﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﺎ ﺑﻴﺮون از ﺧﻮد اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺪت و ﻣﻀﻤﻮن و ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ‬
‫دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﺟﺎرﯼ در درون ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ را ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ - .‬اﺧﺘﻼف ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺮ‬
‫ﺳﺮ راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ‪ ،‬ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺑﺰﻧﮕﺎﻩ هﺎ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻀﺎد‪،‬‬
‫ﯽ ﺟﻨﺒﺸﻬﺎ و ﻧﻈﺎﻣﻬﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻮدﻩ و رﻳﺸﻪ در وﺟﻮد اﺧﺘﻼﻓﯽ ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺑﻴﻦ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻧﮕﺮش و‬
‫ذاﺗ ِ‬
‫ت ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮد ﺑﻪ ﺁن‬
‫روﻳﮑﺮد ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران دارد‪ .‬اﺧﺘﻼف ﺑﺮ ﺳﺮ راﻩ ﺣﻠﻬﺎﯼ ﻣﺘﻔﺎو ِ‬
‫اﺧﺘﻼف ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﺁﻧﻬﺎ ﻳﻌﻨﯽ وﺟﻮد ﺣﺪاﻗﻠﯽ از ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ در ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران )دﺳﺘﮑﻢ ﺑﺮاﯼ ﺳﺮ ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺖ در‬
‫ﺑﺮدن ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻘﺘﻀﯽ( و ﻋﺪم وﺟﻮد ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ در ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺎزﻣﻴﮕﺮدد‪ ،‬ﺗﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﺳﻄﻮح‬
‫ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺟﺒﺮﯼ و اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ را در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﺴﻮﯼ اﻧﺸﻘﺎق و ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﺳﻮق ﻣﻴﺪهﺪ‪ - .‬در ﻋﻴﻦ‬
‫ﺣﺎل اﻣﺎ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ اﻳﻦ ﺗﻀﺎد ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران در ﻻﻳﻪ هﺎﯼ‬
‫ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻪ ﺁﺧﺮﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺁن ﻣﻴﺮﺳﺪ و اﺧﺘﻼف ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ‬
‫ﮐﺪاﻣﻴﻦ ﻣﺴﺎﻟﻪ‪ ،‬ﮐﻠﻴﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ را در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﺴﻮﯼ ﺁن "ﮔﺴﻴﺨﺘﮕﯽ ﻧﻬﺎﻳﯽ" ﺳﻮق ﻣﻴﺪهﺪ و ﻧﺎﺑﻮدﻳﺶ را ﺑﺪﻧﺒﺎل دارد‪ .‬ﺑﺮاﯼ‬
‫ﻣﺜﺎل و در ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان‪ ،‬اﮔﺮ اﺧﺘﻼف ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎﺗﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺸﺎرهﺎﯼ‬
‫ﺧﺎرﺟﯽ و ﺷﺪﻳ ِﺪ ﻧﺎﺷﯽ از ﺗﻼش ﻧﻈﺎم ﺑﺮاﯼ ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﺗﻮاﻧﺎﻳﯽ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺮدارﯼ از ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ )هﻤﭽﻮ ﻣﻮﺷﮑﻬﺎﯼ دورﺑﺮ ِد‬
‫داراﯼ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺣﻤﻞ ﮐﻼهﮏ اﺗﻤﯽ(‪ ،‬ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﻳﻬﺎﯼ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺳﺒﺐ‬
‫ﯽ "ﺁﺧﺮﻳﻦ" در ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﮔﺮدد‪ ،‬ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﺟﺰ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﻣﻠﯽ در اﻧﺘﻈﺎر اﻳﺮان ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد؛‬
‫ﺑﺮوز ﺁن ﮔﺴﻴﺨﺘﮕ ِ‬
‫ن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﺮاﯼ دﻧﻴﺎ ﮐﻤﺘﺮ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﺑﺎر ﺑﺎﺷﺪ‪ ....‬اﻣﺎ اﮔﺮ اﺧﺘﻼف‬
‫هﺮﭼﻨﺪ ﮐﻪ ﺣﺘﯽ اﻳﻦ ﻓﺎﺟﻌﻪ هﻢ از ﻓﺎﺟﻌﻪ اﺗﻤﯽ ﺷﺪ ِ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺟﻨﺒﺶ ﺁزادﻳﺨﻮاهﺎﻧﻪ ﻣﺮدم اﻳﺮان ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ‪،‬‬
‫ﯽ "ﺁﺧﺮﻳﻦ" ﺳﻮق دهﺪ‪ ،‬در ﺻﻮرت ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﺧﻼﻗﺎﻧﻪ روﻳﺪادهﺎ و ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﻳﮏ ﺑﺎزﯼ درﺳﺖ و ﺑﻪ‬
‫ﮐﻠﻴﺖ ﻧﻈﺎم را ﺑﺴﻮﯼ ﺁن ﮔﺴﻴﺨﺘﮕ ِ‬
‫ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاراﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮان ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺑﺲ ﻋﻈﻴﻢ را ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﯽ ﺑﯽ هﻤﺘﺎ ﺑﺮاﯼ زاﻳﺶ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺑﺮاﺳﺘﯽ دﻣﻮﮐﺮاﺗﻴﮏ در اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ‬
‫ﺗﺸﻨﻪ ﺑﺪل ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻋﻤﻞ ﺷﻮد ﮐﻪ اﻳﺠﺎد اﺧﺘﻼف ﺟﺪﯼ ﺑﻴﻦ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب و ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران‬
‫در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺮ ﺳﺮ "ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺟﻨﺒﺶ ﺁزادﻳﺨﻮاهﺎﻧﻪ ﻣﺮدم اﻳﺮان و ﻣﻮارد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪان"‬
‫ﺑﺎﺷﺪ و اﺧﺘﻼف ﺑﺮ ﺳﺮ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻧﻘﺸﯽ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺗﺮ در دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ هﻴﻮﻻ و ﮐﻴﻔﻴﺖ و ﺳﻤﺖ‬
‫و ﺳﻮﯼ ﺁن ﺑﻴﺎﺑﺪ‪«.‬‬

‫‪-‬‬

‫ﺑﺮﺧﯽ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ﮐﻠﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪:‬‬

‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ از هﺮ ﻧﻮع ﺁن ﮐﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺪﻳﺪﻩ اﯼ ﭼﻨﺪوﺟﻬﯽ و ﭘﺎرادوﮐﺴﻴﮑﺎل ﻳﺎ داراﯼ ﺟﻨﺒﻪ هﺎﯼ ﺑﻪ ﻇﺎهﺮ ﻣﺘﻀﺎد اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪﻩ‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻌﻨﻮان ﻳﮏ ﺟﻨﺒﺶ و ﭼﻪ ﺑﻌﻨﻮان ﻳﮏ ﻧﻈﺎم‪ ،‬از ﻳﮑﺴﻮ ﻃﺒﻴﻌﺘﯽ ﻋﻤﻴﻘﺎ ﻗﻬﻘﺮاﮔﺮا و ﺿﺪﺗﺎرﻳﺨﯽ دارد و‬
‫ﺗﻤﺎﻳﻼت و ﻧﻮﺳﺘﺎﻟﮋﻳﻬﺎﯼ واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ در او ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺮرﻧﮕﻨﺪ و از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ ﺑﻄﻮر ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از ﺑﺮﺧﯽ اﺑﺰارهﺎﯼ دﻧﻴﺎﯼ‬
‫ﻣﺪرن ﺑﻬﺮﻩ ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﻃﺒﻴﻌﺖ و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﺧﻮد ﻧﻴﺰ ﻋﻨﺎﺻﺮ و ﺁﻓﺎﺗﯽ از دﻧﻴﺎﯼ ﻣﺪرن‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺴﻠﻂ ﺟﻮﻳﯽ ﺧﻮدﻣﺪاراﻧﻪ و‬
‫ﺑﯽ ﻣﺤﺎﺑﺎ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻓﻌﺎل و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ دار را دارد و رﻓﺘﺎرش رﻓﺘﺎرﯼ ﻣﻨﻔﻌﻼﻧﻪ و ﺑﺪون ﺣﺴﺎب ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬
‫‪  ٢٩‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﮔﻮﻳﯽ ﺗﺮﮐﻴﺐ ژن واﭘﺴﮕﺮاﻳﯽ و ﻗﻬﻘﺮاﻃﻠﺒﯽ ﺑﺎ ژن ﺗﺴﻠﻂ ﺟﻮﻳﯽ ﺧﻮدﻣﺪار و ﺑﯽ ﻣﻬﺎر و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮ در ﮔﺴﺘﺮﻩ اﯼ وﺳﻴﻊ و در‬
‫ﻣﺤﻴﻄﯽ ﻣﺴﺘﻌﺪ‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮد ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺎﻣﻮزوﻧﻴﻬﺎ و ﻧﺎﺑﺴﺎﻣﺎﻧﻴﻬﺎ و ﻓﺴﺎدهﺎﻳﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﺨﺼﻮص در دﻧﻴﺎﯼ ﻣﺪرن اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﻮﻟﺪ اﻳﻦ هﻴﻮﻻﯼ‬
‫ﻏﺮﻳﺐ در ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ ﺣﻘﻴﺮ و ﻣﺒﺘﺬل ﻣﻴﺎﻧﺠﺎﻣﺪ؛ هﻴﻮﻻﻳﯽ ﮐﻪ ﻗﻬﻘﺮاﻃﻠﺒﯽ هﺎر و ﻣﻬﺎﺟﻢ و واﭘﺴﮕﺮاﻳﯽ ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮاﻧﻪ و ﺳﺨﺖ‬
‫"ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ" وﻟﯽ در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل هﻮﺷﻤﻨﺪ و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮ را در ذات ﺧﻮد دارد‪) .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬هﻤﺎﻧﮕﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺮﮐﻴﺐ ﺑﺨﺸﯽ از ژن‬
‫ﺁﻧﻔﻼﻧﺰاﯼ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺎ ژن ﺁﻧﻔﻮﻻﻧﺰاﯼ ﺣﻴﻮاﻧﺎت در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻘﺘﻀﯽ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻪ اﻳﺠﺎد وﻳﺮوﺳﯽ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺎ ﺑﻴﻤﺎرﻳﺰاﻳﯽ ﺑﺎﻻ ﻣﻨﺠﺮ ﺷﻮد‪،‬‬
‫ﺗﺮﮐﻴﺐ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻣﺰﺑﻮر در ﻣﺤﻴﻄﯽ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻪ زاﻳﺶ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻴﺎﻧﺠﺎﻣﺪ‪(.‬‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ در ﻋﻴﻦ اﻳﻦ ﮐﻪ از ﺑﺮﺧﯽ اﺑﺰارهﺎﯼ دﻧﻴﺎﯼ ﻣﺪرن ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺮدﻩ و ﻋﻨﺎﺻﺮ و ﺁﻓﺎﺗﯽ از دﻧﻴﺎﯼ ﺟﺪﻳﺪ را در ذات ﺧﻮد دارد‪،‬‬
‫روﻳﮑﺮد ﮐﻠﯽ اش اﻣﺎ در اﺳﺎس‪ ،‬روﻳﮑﺮدﯼ ﺿﺪ ﻋﻘﻼﻧﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮد ﺣﺴﺎﺑﮕﺮﯼ و هﻮﺷﻤﻨﺪﯼ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﻧﮑﺎرش در ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ‪،‬‬
‫اﻧﮕﺎرﻩ هﺎﯼ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻨﺶ ﻏﻴﺮﻋﻘﻼﻧﯽ و ﻏﻴﺮﻋﻠﻤﯽ ﺑﻮدﻩ و در اﺳﺘﺮاﺗﮋﯼ ﻧﻴﺰ اﺳﺎﺳﺎ ﻓﺎﻗﺪ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺟﻨﺒﺶ و ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺳﺎرق ارزﺷﻬﺎﯼ ﻋﺪاﻟﺖ و ﺁرﻣﺎﻧﮕﺮاﻳﯽ و ﺷﻌﺎرهﺎﯼ ﺷﺮف و ﺁزادﮔﯽ ﺑﻮدﻩ و درﺳﺖ واروﻧﻪ ﺁﻧﭽﻪ ادﻋﺎ‬
‫ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺨﺒﻄﺎن و ﻣﺴﺦ ﺷﺪﮔﺎن در درون ﺁن ﺑﺎ ﺧﻮد ﻣﻴﺎﻧﮕﺎرﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ واﻗﻊ ﻃﺒﻴﻌﺘﯽ ﺷﻴﻄﺎن ﭘﺮﺳﺘﺎﻧﻪ و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺐ‬
‫دارد؛ ﺑﻴﻨﺶ و روﻳﮑﺮدﯼ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ هﺮ اﺑﺰار ﭘﻠﻴﺪﯼ را ﺑﺮاﯼ ﻧﻴﻞ ﺑﻪ اهﺪاف ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﺎﻧﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﻣﺒﺎح و ﺑﻠﮑﻪ واﺟﺐ ﻣﻴﺸﻤﺮد‪.‬‬
‫ﺁرﻣﺎﻧﮕﺮاﻳﯽ ﻣﻮرد ادﻋﺎﯼ ﺁﻧﺎن ﭼﻴﺰﯼ ﺟﺰ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ‪ ،‬ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺒﯽ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ ﺑﺪان رداﻳﯽ ﻣﻘﺪس ﺑﻨﺎم‬
‫ﺁرﻣﺎﻧﮕﺮاﻳﯽ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﻟﺒﺘﻪ دروغ و ﻧﻔﺎﻗﯽ ﻋﻈﻴﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺪﻋﻴﺎﻧﺶ را ﻧﻴﺰ ﺑﺎور ﺁﻣﺪﻩ و ﺑﺲ ﻓﺮﻳﻔﺘﻪ و ﺷﻴﻔﺘﻪ‬
‫ﺧﻮد ﻣﻴﺴﺎزد‪.‬‬
‫ﻧﻔﺎق ورزﻳﺪﻧﻬﺎ و دروغ زﻧﻴﻬﺎ و ﻧﻘﺶ ﺑﺎزﯼ ﮐﺮدﻧﻬﺎﯼ ﻣﺰوراﻧﻪ‪ ،‬ﺧﻮدﺁﮔﺎﻩ و ﻧﺎﺧﻮدﺁﮔﺎﻩ‪ ،‬در ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ‪ ،‬ﭼﻪ دﻳﻨﯽ و ﭼﻪ‬
‫ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ‪ ،‬رواج ﺑﺴﻴﺎر دارد‪ .‬اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﮐﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺧﻮد ﺳﺮاﺳﺮ دروغ و ﻧﻔﺎق اﺳﺖ و ﺑﺎژﮔﻮﻧﮕﯽ‪،‬‬
‫ﮐﺎﻣﻼ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺘﻈﺎر ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬در ﭼﺎرﭼﻮب ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان هﻢ ﺑﺨﺼﻮص ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺳﻮاﺑﻖ ﺗﺎرﻳﺨﯽ و‬
‫ﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ زدﻩ‪ ،‬اﻳﻦ ﻣﻮارد در ﺑﺴﻴﺎرﯼ اوﻗﺎت ﺗﻮﺟﻴﻪ اﺧﻼﻗﯽ و دﻳﻨﯽ ﺷﺪﻩ و ﺑﻪ ﻳﮏ ﺳﻨﺖ ﻣﻌﻤﻮل ﺗﺒﺪﻳﻞ ﮔﺸﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬‬
‫اﺟﺘﻤﺎﻋ ِ‬
‫ﺷﻴﺎدان و ﻣﺮدﻩ ﺧﻮاران ﺣﺮﻓﻪ اﯼ ﺑﺎ هﻮﭼﻴﮕﺮﯼ و ﺑﺎژﮔﻮن ﺳﺎزﯼ و ﻣﻈﻠﻮم ﻧﻤﺎﻳﯽ ﺑﺮ ﺳﺮ ﻣﻴﺰﻧﻨﺪ و ﺧﺮﻣﺮدرﻧﺪاﻧﻪ و ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ‬
‫ﻃﻠﺒﮑﺎر درﻣﻴﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺳﻮاﺑﻖ ﺗﺎرﻳﺨﯽ ﺷﺎﻳﺎن ﺗﻮﺟﻬﯽ هﻢ در اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ اﻣﻮر داﺷﺘﻪ و از ﺷﺒﮑﻪ هﺎﻳﯽ ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮد‬
‫اﻳﻨﻬﺎ اﻣﺎ ﺑﺎز ﺑﺎﻳﺪ در هﻤﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ دروغ و ﻧﻔﺎق و واروﻧﮕﯽ‪ ،‬ﺗﻔﺎوت ﺑﻴﻦ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﯽ ﮐﻪ داراﯼ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ‬
‫)ﻻاﻗﻞ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺗﺎﻣﻴﻦ ﺑﻘﺎ ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻘﺘﻀﯽ( هﺴﺘﻨﺪ ﺑﺎ ﺁﻧﺎﻧﯽ ﮐﻪ در اﻳﺸﺎن ﺟﻨﻮﻧﯽ ﺑﯽ ﻣﺮز و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺐ ﻏﻠﺒﻪ دارد ﺑﺪرﺳﺘﯽ‬
‫درﮎ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﺶ ﺁن ﻋﻴﻨﻴﺖ ﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻪ اﻳﻦ‬
‫ﺑﻄﻮر ﻓﺸﺮدﻩ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﻮﻳﮋﻩ در هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و ﺳ ِﺮ راﺳﺘﺎﺑﺨ ِ‬
‫ﻣﻮارد اﺷﺎرﻩ ﻧﻤﻮد‪ :‬واﭘﺴﮕﺮاﻳﯽ ﺗﺎرﻳﺨﯽ و ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﻓﺮوﮔﺸﺘﻦ در ﮔﺬﺷﺘﻪ‪ ،‬ﻣﺮگ ﭘﺮﺳﺘﯽ و ﺑﻴﻨﺶ ﻋﻤﻴﻘﺎ ﺗﻴﺮﻩ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﭘﺎراﻧﻮﻳﺎ و‬
‫ﺑﺪاﻧﺪﻳﺸﯽ ﻏﺮﻳﺐ‪ ،‬ﻣﺴﺦ و ﺑﺎژﮔﻮﻧﮕﯽ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ ﮐﻪ ﺧﻮد ﻋﻴﻦ ﻧﻔﺎق اﺳﺖ و دروغ‪ ،‬ﻧﺨﻮت و ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﮕﯽ دﻳﻮاﻧﻪ وار و‬
‫ﻣﻬﻤﺘﺮ از هﻤﻪ ﺗﻮهﻢ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ ﺑﺎ ﻣﻀﻤﻮﻧﯽ ﻣﺎهﻮا ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل‪ ،‬ﺧﻠﻖ هﻮﻳﺘﯽ دروﻏﻴﻦ و ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ )هﻤﭽﻨﻴﻦ‬
‫ﺑﺮاﯼ ﺧﻮﻳﺶ(‪ ،‬ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺧﻮاهﯽ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ ﺑﯽ ﻣﺮز و ﻋﻄﺶ ﺳﻴﺮاﺑﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮاﯼ ﺗﻬﺎﺟﻢ و ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﺴﺘﻦ و ﻣﺮدار‬
‫ب‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻦ‪ ،‬ﺳﺘﻴﺰ ﺑﺎ دﻧﻴﺎﯼ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺗﺎ ﻧﺎﺑﻮدﯼ‪ ،‬ﻓﺮﻳﺒﮑﺎرﯼ و ﻣﮑﺮ و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮﯼ در ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﻬﺎ و رﻓﺘﺎر "هﻮﺷﻤﻨﺪاﻧﻪ" وﻟﯽ ﻣﺨﺮ ِ‬
‫"ﺳﺮﻃﺎﻧﯽ"‪ ،‬ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ ﻧﻔﺎق و دروﻏﺰﻧﯽ ﺑﻨﺤﻮﯼ روﺷﻤﻨﺪ‪ ،‬در ﻧﻔﺎق ﺧﺰﻳﺪن و ﮐﻤﻴﻦ ﮐﺮدن و ﺣﻤﻠﻪ ﺁوردن‪ ،‬ﺟﻨﮕﻨﺪﮔﯽ و رادﻳﮑﺎﻟﻴﺰ ِم‬
‫ﺗﺨﺮﻳﺒﯽ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﺎﻧﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ اﻓﺮاﻃﯽ ﮔﺮﯼ و رﻓﺘﺎرهﺎ و ﺗﻈﺎهﺮات ﺗﻨﺪ ﺷِﺒﻪ اﻧﻘﻼﺑﯽ‪ ،‬ﺿﺪﻳﺖ ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺑﺎ هﺮ ﺁن ﻧﻴﺮوﯼ ﻣﺘﺮﻗﯽ و‬
‫ﺁزادﻳﺨﻮاﻩ و ﺣﺘﯽ ﻣﻴﺎﻧﻪ و ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ ﮐﻨﺎر زدن و ﺑﻠﻌﻴﺪن و ﺳﺮﮐﻮب ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ هﺮ ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻤﮑﻦ‪ ،‬ﺑﻬﺮﻩ ﮔﻴﺮﯼ‬
‫ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ از اﺑﺰار و اﻣﮑﺎﻧﺎت دﻧﻴﺎﯼ ﻣﺪرن در راﺳﺘﺎﯼ اهﺪاﻓﯽ ﺑﺸﺪت ارﺗﺠﺎﻋﯽ‪ ،‬ﺿﺪﻳﺖ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ ﺑﺎ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ‪ ،‬ﺗﻌﺼﺐ و داﻣﻦ‬
‫‪  ٣٠‬‬
‫‪ ‬‬

‫ن ﭼﺘﺮ ﺳﺨﺖ ﻋﻘﻴﺪﺗﯽ‪ ،‬ارادﻩ ﮔﺮاﻳﯽ و ﻣﺼﻤﻢ ﺑﻮدن‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ ﺗﺼﻮرات و ﺗﺨﻴﻼت و‬
‫زدن ﺑﻪ اﺣﺴﺎﺳﺎﺗﯽ ﮔﺮﯼ ﮐﻮر‪ ،‬دارا ﺑﻮد ِ‬
‫ﭘﻴﺸﺪاورﻳﻬﺎﯼ ﺳﺨﺖ و ﺑﯽ ﭘﺎﻳﻪ ذهﻨﯽ ﺑﺎ ﻣﻀﻤﻮﻧﯽ ﻣﺎهﻮا ﻣﺒﺘﺬل و ﺗﻮهﻢ زدﮔﯽ و ﺗﻮهﻢ ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ ﺑﻨﺤﻮﯼ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ‪ ،‬ﮔﺮﻳﺰ از ﺁزادﯼ‪،‬‬
‫هﺮاس ﻋﻤﻴﻖ و ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ از دﻧﻴﺎﯼ ﻧﻮ )"در ﻋﻴﻦ ﺷﮑﺴﺘﻦ و ﮔﺴﺴﺘﻦ ﺑﯽ ﻣﺤﺎﺑﺎﯼ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺮزهﺎ و ﻣﻬﺎرهﺎﯼ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ اﯼ ﮐﻪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ‬
‫ﮐﺎران ﺑﺪﻻﻳﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺧﻮد را ﻣﻘﻴﺪ و ﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺪاﻧﻨﺪ"(‪ ،‬در ﺧﻮد ﻣﺎﻧﺪﮔﯽ و ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ هﺮاﺳﯽ و دﺷﻤﻦ اﻧﮕﺎرﯼ و ﻏﻴﺮﺧﻮدﯼ‬
‫ن ﺑﺮﺳﺎﺧﺘﻪ‪ ،‬ﺑﺤﺮان ﺳﺎزﯼ و‬
‫ﺳﺘﻴﺰﯼ‪ ،‬دﺷﻤﻦ ﺳﺎزﯼ و ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ اﻳﺠﺎد ﻧﻮﻋﯽ وﺣﺪت ﮐﺎذب در ﺟﺎﻣﻌﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ دﺷﻤﻦ و دﺷﻤﻨﺎ ِ‬
‫ﺑﺤﺮان زﯼ ﺑﻮدن‪ ،‬ﻋﻮام ﮔﺮاﻳﯽ )ﭘﻮﭘﻮﻟﻴﺴﻢ( ﻣﻨﺤﻂ و ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﺑﺴﻴﺞ ﺗﻮدﻩ اﯼ‪ ،‬داﻣﻦ زدن و ﺳﻮار ﮔﺸﺘﻦ ﻣﻨﺎﻓﻘﺎﻧﻪ ﺑﺮ ﺑﺮﺧﯽ ﺷﮑﺎﻓﻬﺎ‪،‬‬
‫ﻣﻮج ﺳﻮارﯼ ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ و ﻣﺼﺎدرﻩ ﺷﻌﺎرهﺎﯼ ﻋﺪاﻟﺖ ﺟﻮﻳﺎﻧﻪ و اﺳﺘﻘﻼل ﺧﻮاهﺎﻧﻪ‪ ،‬ﻣﺴﺦ و واروﻧﻪ ﺳﺎزﯼ ارزﺷﻬﺎ و داﻋﻴﻪ‬
‫رﺳﺎﻟﺖ ﻣﻘﺪس داﺷﺘﻦ‪ ،‬روح و ﺳﺎﺧﺖ ﭘﺪرﺳﺎﻻر و ﻣﺮدﺳﺎﻻر و ﻧﻮﻋﯽ ﮐﻴﺶ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻣﻨﺤﻂ‪ ،‬ﺷﻴﻔﺘﮕﯽ ﺑﻪ ﻗﺪرت‪،‬‬
‫ﻧﻈﺎﻣﻴﮕﺮﯼ و ﺗﮑﻴﻪ ﺑﺮ ﻧﻴﺮوﯼ ﻗﺎهﺮﻩ‪ ،‬ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ ﺑﺮﭘﺎﻳﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ذرﻩ اﯼ ﺷﺪﻩ ﺑﺎ روح و ﺳﺎﺧﺘﺎر ﭘﺎدﮔﺎﻧﯽ ﮐﻪ ذراﺗﺶ ﺟﻤﻠﮕﯽ‬
‫ﻒ ﺁن واﻟﺪ ﺑﺰرگ ﺑﺮ روﯼ زﻣﻴﻦ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺟﺬب ﻧﻴﺮو از ﻣﻴﺎن ﻃﻴﻒ ﮔﺴﺘﺮدﻩ و ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﺘﻨﻮﻋﯽ از ﻗﺮﺑﺎﻧﻴﺎن‬
‫ﺳﺮﺑﺎزان ﺟﺎن ﺑﺮ ﮐ ِ‬
‫ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮﻳﻬﺎﯼ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﺘﻤﻬﺎﯼ ﻣﻠﯽ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ و اﻧﺒﻮﻩ ﺗﻮدﻩ هﺎﯼ ﺗﺤﻘﻴﺮ ﺷﺪﻩ و ﺳﺮﺧﻮردﻩ و ﺳﺮﮔﺮدان اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﮐﻪ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ‬
‫ﺖ ﺷﻬﺮﯼ و روﺳﺘﺎﻳﯽ ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺤﺮان زدﻩ و‬
‫ن ﺟﺬاﺑﻴﺖ وﻳﮋﻩ ﺑﺮاﯼ ﺑﺮﺧﯽ اﻗﺸﺎر ﻓﺮودﺳ ِ‬
‫ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺑﺤﺮان هﻮﻳﺘﻨﺪ و دارا ﺑﻮد ِ‬
‫ﺗﺤﻘﻴﺮ ﮔﺸﺘﻪ و دﭼﺎر ﻣﺤﺮوﻣﻴﺘﻬﺎ و ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮﻳﻬﺎﯼ ﺁﺷﮑﺎر‪....‬‬

‫‪-‬‬

‫ﺑﺮﺧﯽ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ رواﻧﺸﻨﺎﺧﺘﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﺎ ﺗﺎﮐﻴﺪ ﺑﺮ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﺁن‪:‬‬

‫اﮔﺮ ﭘﺪﻳﺪﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ را در ذات ﺧﻮد ﺷﺎﻣﻞ ﻧﻮﻋﯽ "واﭘﺴﮕﺮاﻳﯽ ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮ و ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺑﻠﻌﻨﺪﻩ" داﻧﺴﺘﻪ و روح ﮐﻠﯽ ﺁن را ﻧﻮﻋﯽ‬
‫ﺶ اﻳﻦ هﻴﻮﻻﯼ‬
‫ﺳﺘﺎﻳﺶ ﺑﺎﻃﻞ در ﻟﻔﺎﻓﻪ اﯼ دروﻏﻴﻦ و ﭘﻮﺷﺸﯽ ﺑﺎژﮔﻮن از ﺗﻘﺪس ﺑﺪاﻧﻴﻢ‪ ،‬ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن و دﻳﺪﻩ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮ و راﺳﺘﺎﺑﺨ ِ‬
‫ﭼﻨﺪﺟﺎن‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ "ﺟﻨﻮن ﮐﻮر ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ" و "ﺗﻮهﻢ ﻓﺮﻋﻮن وار و واروﻧﻪ ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ )!(" اﺳﺖ؛ ﮔﻮﻧﻪ اﯼ واﮐﻨﺶ ﺟﺒﺮاﻧﯽ و‬
‫ﻧﺎﺧﻮدﺁﮔﺎﻩ ﺑﻪ اﺣﺴﺎس ﺷﺪﻳﺪ ﺿﻌﻒ و ﺗﺮس در ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ ﭘﺴﺖ‪ .‬در واﻗﻊ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺷﺪت اﺣﺴﺎس ﺿﻌﻒ و ﺣﻘﺎرت در ﻋﻤﻖ ذهﻦ‪،‬‬
‫در ﺑﺨﺸﯽ از ﺧﻮدﺁﮔﺎهﯽ‪ ،‬ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ و در ﻧﻮﻋﯽ واﮐﻨﺶ ﺟﺒﺮاﻧﯽ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺗﻮهﻢ ﻏﺮﻳﺐ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ‪َ ،‬ﻗﺪَرﻗﺪرﺗﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ‬
‫ﺷﮑﻞ ﻣﻴﮕﻴﺮد و ﻓﺮد ﻣﺘﻮهﻢ‪ ،‬ﺧﻮد‪ ،‬ﺷﻴﻔﺘﻪ و دﻟﺒﺎﺧﺘﻪ ﺗﻮهﻤﺶ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻳﻦ دﻳﮕﺮ ﻧﻪ ﻳﮏ ﻧﻤﺎﻳﺶ و ﻓﺮﻳﺒﮑﺎرﯼ ﻣﻌﻤﻮل و‬
‫ﺧﻮدﺁﮔﺎهﺎﻧﻪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺟﻬﻠﯽ ﻣﺮﮐﺐ و ﺗﻮهﻤﯽ ﮐﻮر و ﺳﺨﺖ ﻣﺴﺦ ﮐﻨﻨﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﻳﮏ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ ﻧﺎب دﻳﻨﯽ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﺎ دﻳﺪﯼ ﺑﺸﺪت ﺗﻴﺮﻩ و ﺗﺎر ﻋﻤﻴﻘﺎ ﮔﺮﻓﺘﺎر اﺣﺴﺎس ﭘﺴﺘﯽ و در ﻗﻬﻘﺮا ﺑﻮدن اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ‬
‫در ذهﻦ ﺑﺲ ﺣﻘﻴﺮ و ﺗﻴﺮﻩ اش‪ ،‬ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺎ ﺑﺖ ذهﻨﯽ دروﻏﻴﻦ و واﻟﺪ اﻋﻈﻢ ﻣﻮهﻮﻣﯽ ﮐﻪ در ذهﻨﺶ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﻣﺜﻼ ﻧﺎم ﺁن را ﺑﻪ‬
‫واروﻧﮕﯽ ﺧﺪا )!( ﻧﻬﺎدﻩ ﭘﻴﻮﻧﺪ زﻧﺪ و ﺧﻮد را در اﺗﺼﺎل ﺑﺎ او‪ ،‬ﻧﻈﺮ ﮐﺮدﻩ اش‪ ،‬ﺟﺎﻧﺸﻴﻨﺶ و ﻳﺎ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻮرد ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﻴﺎل ﮐﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻣﺸﺎﺑﻪ اﻳﻦ ﮐﺎر را ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎ ﺑﺘﻬﺎﯼ ذهﻨﯽ ﺧﺎص ﺧﻮد اﻧﺠﺎم دهﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ هﺮ روﯼ اﻳﻦ واﮐﻨﺶ رواﻧﯽ ﺟﺒﺮاﻧﯽ در‬
‫ﯽ‬
‫ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯼ ﺣﻘﻴﺮ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪ اﯼ ﻧﺎﺧﻮدﺁﮔﺎﻩ و ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ در اﻳﺸﺎن ﻣﺤﻘﻖ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬و ﺧﻮدﺑﺰرگ ﺑﻴﻨﯽ و ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﮕﯽ و ﻣﺴﺦ ﺷﺪﮔ ِ‬
‫ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﺁن در هﻤﻪ اﻳﺸﺎن ﻣﺸﺘﺮﮎ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺁن هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﭼﻨﺪﺟﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬در ﺗﻮهﻢ ﺳﺨﺖ ﮐﻮر و ﻣﺴﺦ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ ﺑﻮدﻩ و‬
‫در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﺸﺪت ﭘﺎراﻧﻮﻳﻴﺪ و ﺑﺪﺑﻴﻦ اﺳﺖ! در واﮐﻨﺶ ﺑﻪ اﺣﺴﺎس ﺷﺪﻳﺪ ﺣﻘﺎرت و ﺧﻮد را در ﻣﻌﺮض ﺧﻄﺮ و ﻓﺮﺳﺎﻳﺸﯽ ﺳﺨﺖ و‬
‫ﻣﺪاوم دﻳﺪن‪ ،‬از ﺁﻧﺴﻮ ﺷﺎهﺪ "رﻓﺘﺎرﯼ ﺑﺸﺪت ﭘﺮﻧﺨﻮت و ﻣﻬﺎﺟﻢ" و ﻋﻄﺶ ﺳﻴﺮاﺑﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﺮاﯼ ﺳﻠﻄﻪ ﺟﺴﺘﻦ و ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮاﻧﻴﺪن‬
‫ﻣﻴﺒﺎﺷﻴﻢ؛ ﻋﻄﺸﯽ ﺗﻠﺦ و ﺳﻮزاﻧﻨﺪﻩ‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺁن را در ﻣﻮرد ﺷﺨﺼﻴﺘﻬﺎﻳﯽ ﺑﺲ ﺑﻴﻤﺎر و ﺧﻮدﭘﺮﺳﺖ وﻟﯽ ﻏﻠﻂ اﻧﺪازﯼ از ﻗﺒﻴﻞ هﻴﺘﻠﺮ و‬
‫ﺑﻦ ﻻدن و ‪ ...‬ﺷﺎهﺪ ﺑﻮدﻩ اﻳﻢ‪.‬‬

‫‪  ٣١‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﯽ ﻣﻌﺮوف ﺑﺮاﯼ "ﺟﻨﻮن ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ"‪ ،‬اﻳﻦ‬
‫ﺗﺎﻣﻞ در رواﻧﺸﻨﺎﺳﯽ‪ ،‬ذهﻨﻴﺎت‪ ،‬روﻳﮑﺮدهﺎ و روﺷﻬﺎﯼ هﻴﺘﻠﺮ‪ ،‬ﺑﻌﻨﻮان ﻳﮏ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺗﺎرﻳﺨ ِ‬
‫ﺣﻘﻴﻘﺖ را ﺑﺮاﻳﻤﺎن روﺷﻨﺘﺮ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬هﻴﺘﻠﺮ و هﻢ ﭘﺎﻟﮑﻴﻬﺎﻳﺶ‪ ،‬از ﻳﮑﺴﻮ ﺑﺸﺪت ﭘﺎراﻧﻮﻳﻴﺪ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺣﺴﺎس ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻄﺮات و ﻧﻴﺰ‬
‫ت‬
‫ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﯼ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻮدﻩ و از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ در ﻧﻮﻋﯽ ﺗﻮهﻢ ﺟﺒﺮاﻧﯽ و ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺧﻮد را ﻗﺎدر ﺑﻪ ﻏﻠﺒﻪ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮ ﺗﻬﺪﻳﺪا ِ‬
‫ﻣﻮرد ﻧﻈﺮﺷﺎن ﻣﻴﭙﻨﺪاﺷﺘﻨﺪ؛ ﺗﻬﺪﻳﺪاﺗﯽ ﮐﻪ ﺑﺨﺸﯽ ﺧﻴﺎﻟﯽ و ﺑﺨﺸﯽ ﻧﻴﺰ اﻟﺒﺘﻪ ﺟﺪﯼ و واﻗﻌﯽ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺁﻧﺎن در اﻳﻦ ﺗﻮهﻢ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ در ﻧﻬﺎﻳﺖ‬
‫ﺧﻮاهﻨﺪ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﻣﺘﻮﺟ ِﻪ هﻢ ﺑﻘﺎ و هﻢ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﯽ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮاﯼ هﻢ ﺑﻘﺎ و هﻢ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﯽ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ!‬
‫ت روان‪-‬ﺗﺤﻠﻴﻠﮕﺮان از روﺣﻴﺎت و وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ رواﻧﯽ هﻴﺘﻠﺮ‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺸﺨﺺ ﺑﺮ وﺟﻮد و ﺗﺎﺛﻴﺮات‬
‫ﺑﺮاﯼ ﻧﻤﻮﻧﻪ‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ ﮔﺰارﺷﺎ ِ‬
‫اﺳﺎﺳﯽ اﻳﻦ ﻧﻮع ﺗﻮهﻤﺎت و ﺧﻮداﻧﮕﺎرﻩ هﺎ و ﺗﻼﺷﻬﺎﯼ ﺑﺸﺪت ﺟﺒﺮاﻧﯽ در او ﺗﺎﮐﻴﺪ دارﻧﺪ‪) .‬ﺷﺎﻳﺎن ذﮐﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻴﺘﻠﺮ ﺷﺨﺼﻴﺘﯽ‬
‫ﻋﻤﻴﻘﺎ ﻧﺎﺳﺎﻟﻢ و ﺳﺨﺖ ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﻪ‪ ،‬ﮐﻴﻨﻪ ﺗﻮز و ﺧﻴﺎﻟﺒﺎف داﺷﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد ﺁن ﻗﺎﻃﻌﻴﺘﻬﺎ و ﺷﺪﺗﻬﺎ در ﻋﻤﻞ‪ ،‬هﻤﭽﻨﻴﻦ از اﻓﺴﺮﮔﯽ رﻧﺞ‬
‫ﻣﻴﺒﺮد‪ (.‬ﻳﮑﯽ از اﻳﻦ ﻧﻮع ﮔﺰارﺷﺎت روان‪-‬ﺗﺤﻠﻴﻠﮕﺮان ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﻔﺎرش ﻧﻬﺎدهﺎﯼ اﻃﻼﻋﺎﺗﯽ اﻣﺮﻳﮑﺎ در ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ دوم ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‬
‫در ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﯽ رﻓﺘﺎرهﺎ و واﮐﻨﺸﻬﺎﯼ هﻴﺘﻠﺮ در ﺧﻼل ﺟﻨﮓ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﻪ ﮐﺎر ﺁﻣﺪ‪ .‬ﺷﺎﻳﺎن ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻴﺘﻠﺮ ﺗﺎ واﭘﺴﻴﻦ دم‬
‫ﺣﻴﺎت ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ دﺳﺖ ﮐﺸﻴﺪن از ﺁن ﺗﺼﻮﻳﺮ ﮐﺎذب و اﻳﺪﻩ ﺁﻟﯽ ﮐﻪ از ﺧﻮﻳﺶ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺑﻮد ﻧﺒﻮد‪ .‬ﺣﺘﯽ در واﭘﺴﻦ اﻳﺎم زﻧﺪﮔﻴﺶ هﻢ ﺑﺮاﯼ‬
‫ﺣﻔﻆ ﺁن ﺗﺼﻮﻳﺮ و ﺗﻮهﻢ اهﺮﻳﻤﻨﯽ و ﺑﺠﺎﯼ اﻧﺘﻘﺎد از ﺧﻮد‪ ،‬ﻳﺎران ﺳﺎﺑﻖ و ﻣﻠﺖ ﺁﻟﻤﺎن را ﻣﻘﺼﺮ‪ ،‬ﺧﺎﺋﻦ ﻳﺎ ﺑﯽ ﻟﻴﺎﻗﺖ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮدﻩ و‬
‫ﻣﺴﺘﺤﻖ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻣﻴﺪاﻧﺴﺖ‪ .‬او ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ و ﺗﺎ ﭘﺎﯼ ﺟﺎن و ﺑﻪ ﻗﻴﻤﺖ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﺑﺎز هﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﮐﺸﻮر و ﻣﺮدﻣﺶ‪ ،‬ﺑﺮ ﻧﺨﻮت ﻏﺮﻳﺒﺶ ﭘﺎﯼ‬
‫ﻣﻴﻔﺸﺮد و ﻓﺮﻳﺎد ﺑﺮﻣﻴﺎورد و هﺮﮔﺰ ﻧﻤﻴﺨﻮاﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺁن ﺧﻮ ِد ﺑﺲ ذﻟﻴﻠﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺟﺒﺮاﻧﺶ‪ ،‬ﺁن ﺗﺼﻮﻳﺮ دروﻏﻴﻦ و اﻳﺪﻩ ﺁﻟﯽ از ﺧﻮﻳﺶ را‬
‫در ذهﻦ ﺣﻘﻴﺮ و ﺗﺎرﻳﮑﺶ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺑﻮد روﺑﺮو ﺷﻮد‪ .‬ﺷﺨﺼﻴﺖ واﻗﻌﯽ او ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﻔﻠﻮﮎ ﺑﻮد‪.‬‬
‫روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻮارد ﺑﻴﺎن ﺷﺪﻩ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺤﺪود ﺑﻪ هﻴﺘﻠﺮ و هﻤﭙﺎﻟﮑﻴﻬﺎﯼ ﺁﻟﻤﺎﻧﯽ او ﻧﺒﻮدﻩ و ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎﯼ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺁن را ﺑﺎز هﻢ ﻣﻴﺘﻮان‬
‫ﺳﺮاغ ﻧﻤﻮد‪ .‬اﻳﻦ در واﻗﻊ ﺑﻪ ﻣﺎهﻴﺖ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ و ﺑﻄﻮر ﻣﺸﺨﺺ‪ ،‬ﺁن هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ ﺑﺎزﻣﻴﮕﺮدد ﮐﻪ هﻴﻮﻻ‬
‫ﺑﺪو هﻴﻮﻻ ﻣﻴﺸﻮد‪.‬‬
‫ﻃﺒﻴﻌﺖ ﭘﺎرادوﮐﺴﻴﮑﺎل و ﭼﻨﺪروﻳﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﭼﻪ از ﻧﻮع دﻳﻨﯽ و ﭼﻪ از ﻧﻮع ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ‪ ،‬ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ‬
‫ﮔﺮاﻳﺸﺎت ﺑﺸﺪت ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﮔﺮاﻳﺸﺎت ﺑﺸﺪت ﺗﻨﺪ و ﺑﻪ اﺻﻄﻼح رادﻳﮑﺎل را هﻢ در ﭼﺎرﭼﻮب روﻳﮑﺮد ﻣﺎهﻮا ﻣﻬﺎﺟﻢ‪،‬‬
‫ﺗﺨﺮﻳﺒﯽ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﺎﻧﻪ ﺧﻮد ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎ ﺑﻪ اوج ﮐﻴﻔﯽ ﺧﻮد رﺳﻴﺪﻩ و ﭼﻪ‬
‫ﺑﺴﺎ ﻋﻨﺎﺻﺮﯼ ﺑﻈﺎهﺮ ﻣﺘﻀﺎد‪ ،‬ﻋﻤﻼ در اﻳﻦ هﺴﺘﻪ ﺑﻪ وﺣﺪت ﻣﻴﺮﺳﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ در ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﺎ ﻧﮕﺎهﯽ ﺑﻪ ﻏﺎﻳﺖ‬
‫ﺗﻴﺮﻩ ﺑﻪ هﺴﺘﯽ‪ ،‬اوج واﭘﺴﮕﺮاﻳﯽ و درﺧﻮدﻣﺎﻧﺪﮔﯽ و اوج روﺣﻴﻪ ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ و ﺗﺨﺮﻳﺐ ﮔﺮاﻧﻪ را ﺑﺎ هﻢ ﺷﺎهﺪ ﻣﻴﺒﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ اﮔﺮﭼﻪ هﻮﺷﻤﻨﺪ و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮ ﺑﻮدﻩ و ﺳﺨﺖ ﻣﮑﺮ ﻣﻴﻮرزد‪ ،‬وﻟﯽ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ "ﻓﺎﻗﺪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ‬
‫ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ" اﺳﺖ‪ .‬ﻳﻌﻨﯽ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ در راﺳﺘﺎﯼ ﺗﺤﻘﻖ ﺁن ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﯽ ذاﺗﯽ و ﺟﺪاﻳﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮش‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﺘﯽ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺣﻔﻆ ﺧﻮد و‬
‫ﺟﺎن ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻪ درﺑﺮدن )ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻤﮑﻦ و ﻣﻘﺘﻀﯽ اﻋﻢ از زاﻟﻮ‪ ،‬ﻻﮎ ﭘﺸﺖ ﻳﺎ هﺮ ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮ( در ﻧﻬﺎﻳﺖ "از ﻧﻈﺮ‬
‫راهﺒﺮدﯼ" ﻓﺎﻗﺪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ ﻣﻌﻤﻮل ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪" .‬در ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ هﻮﺷﻤﻨﺪ و در اﺳﺘﺮاﺗﮋﯼ اﻣﺎ ﻣﺠﻨﻮن اﺳﺖ‪".‬‬
‫در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺑﺠﺎ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻳﮏ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﮔﻮﻳﺎﯼ ﺗﺎرﻳﺨﯽ و ﺁﻧﭽﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮرﺧﺎن و ﺗﺤﻠﻴﻠﮕﺮان‪" ،‬ﻧﻘﻄﻪ ﮐﻮر اﺳﺘﺎﻟﻴﻦ‬
‫‪ "Stalin's blind spot‬ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ اﻧﺪ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺎﻣﻞ ﺷﻮد‪ .‬اﺳﺘﺎﻟﻴﻦ ﺑﺎ وﺟﻮد ﺁﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﺣﻤﻠﻪ هﻴﺘﻠﺮ ﺑﻪ ﺷﻮروﯼ را ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ‬
‫ﻗﻄﻌﯽ ﻣﻴﺪاﻧﺴﺖ و ﻣﺸﻐﻮل ﮐﺴﺐ ﺁﻣﺎدﮔﯽ ﺑﺮاﯼ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺁن ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺎز هﻢ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺖ زﻣﺎن ﺁن ﺣﻤﻠﻪ و اﻧﺠﺎم ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺑﺮق ﺁﺳﺎﯼ‬
‫ﺑﺎرﺑﺎدوﺳﺎ ﺗﻮﺳﻂ هﻴﺘﻠﺮ را ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﯽ ﮐﻨﺪ و در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺳﺨﺖ ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ ﻏﺎﻓﻠﮕﻴﺮ ﺷﺪ‪ .‬او ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ هﺸﺪارهﺎﯼ اﻧﮕﻠﻴﺲ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
‫ﺣﺘﯽ ﺑﻴﺪارﺑﺎﺷﻬﺎﯼ ﺑﺮﺧﯽ ﻋﻮاﻣﻞ اﻃﻼﻋﺎﺗﯽ و ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺷﻮروﯼ در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ را در ﭼﺎرﭼﻮب ﺗﻮﻃﺌﻪ اﻧﮕﻠﻴﺲ ﺑﺮاﯼ ﺑﻪ ﺟﻨﮓ ﮐﺸﺎﻧﻴﺪن‬
‫زودهﻨﮕﺎم ﺷﻮروﯼ ﺑﺎ ﺁﻟﻤﺎن ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻣﻴﮑﺮد! ﭼﺮا ﮐﻪ ﺑﻨﻈﺮ او‪ ،‬هﻴﺘﻠﺮ ﺑﺎ ﺁن هﻤﻪ هﻮش و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮﯼ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺗﺎ ﺑﺪان ﺣﺪ ﻓﺎﻗﺪ‬
‫‪  ٣٢‬‬
‫‪ ‬‬

‫"ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ" ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ در ﺑﺤﺒﻮﺣﻪ ﺟﻨﮕﺶ ﺑﺎ اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﺎﮎ ﺷﻮروﯼ ﺣﻤﻠﻪ ﮐﻨﺪ و ﺑﺪاﻧﺴﺎن‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﮔﻮر ﺧﻮدش را ﺑﮑﻨﺪ‪.‬‬
‫اﻣﺎ دﻳﺪﻳﻢ ﮐﻪ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﻧﻈﺮ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻈﺎﻣﻴﺎن و ﻣﺸﺎوران ﺁﻟﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺁن ﺳﻮﺳﻤﺎ ِر "ﻣﺠﻨﻮن" وﻟﯽ "هﻮﺷﻤﻨﺪ" ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺮد و‬
‫ﺁن ﻧﺎﺑﻐﻪ ﮐﻢ ﻧﻈﻴﺮ در ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ دﺳﺖ ﺑﻪ ﭼﻨﺎن دﻳﻮاﻧﮕﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ زد و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ اﺻﻞ و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺧﻮد‪ ،‬ﺑﺪان ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻗﺪم در وادﯼ‬
‫ﺗﺒﺎهﯽ ﻧﻬﺎد‪ .‬هﻴﺘﻠﺮ‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ اﯼ ﻣﻮرد ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺑﺮاﯼ اﻧﺠﺎم رﺳﺎﻟﺘﯽ ﺑﺰرگ ﻣﻴﭙﻨﺪاﺷﺖ‪ ،‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ هﻤﺎن ﺗﻮهﻢ واروﻧﻪ‬
‫ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ ﮔﻤﺎن ﻣﻴﮑﺮد ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺧﻮاهﺪ ﺗﻮاﻧﺴﺖ از ﭘﯽ ﺁﻏﺎز ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ ﺷﻮروﯼ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﺴﮑﻮ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ؛‬
‫اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن ﺑﻪ زودﯼ ﺷﮑﺴﺖ ﻣﻴﺨﻮرد و اﻣﺮﻳﮑﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺮﻋﻮب ﮔﺸﺘﻪ و ﺑﻪ دﻻﻳﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮ ﻋﻠﻴﻪ او وارد ﺟﻨﮓ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬اوﺿﺎع‬
‫اﻣﺎ در دﻧﻴﺎﯼ واﻗﻊ ﺁﻧﮕﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﺁن ﻧﻈﺮ ﮐﺮدﻩ ﺧﺎص ﺷﻴﻄﺎن ﺗﺼﻮر ﻣﻴﮑﺮد ﭘﻴﺶ ﻧﺮﻓﺖ و ﺑﺎ وﺟﻮد ﻧﺒﻮغ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﺑﻪ ﺧﺮج دادﻩ ﺷﺪﻩ در‬
‫ﺣﻤﻠﻪ ﺑﺮق ﺁﺳﺎ و ﻏﺎﻓﻠﮕﻴﺮاﻧﻪ ﺑﻪ ﺷﻮروﯼ و ﭘﻴﺮوزﻳﻬﺎ و ﭘﻴﺸﺮوﻳﻬﺎﯼ ﺳﺮﻳﻊ اوﻟﻴﻪ‪ ،‬هﻴﺘﻠﺮ ﺳﺮاﻧﺠﺎم در ﺑﺎﺗﻼق ﺷﻮروﯼ ﻏﺮق ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻣَﺜﻞ ﻣﺠﺎﻧﻴﻦ ﻣﮑﺎرﯼ ﺑﺴﺎن هﻴﺘﻠﺮ ﻣَﺜﻞ ﻗﻤﺎرﺑﺎزﯼ ﻏﺪار و ﻣﺠﻨﻮن اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮﭼﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﻬﺎﻳﺶ در ﺑﺎزﯼ ﺑﺲ ﻣﻮذﻳﺎﻧﻪ و‬
‫ﻣﮑﺎراﻧﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﯼ ﺑﺎزﻳﺶ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎزﯼ او‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﻣﮑﺎراﻧﻪ ﺑﻮدن ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﻬﺎ و ﭼﻪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ‬
‫ﺑﻮدن اﺳﺘﺮاﺗﮋﯼ و ﭼﻪ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ هﻤﺮاهﯽ ﺷﺮاﻳﻂ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﻃﺮﻓﻬﺎ را ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻏﺎﻓﻠﮕﻴﺮ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﺗﺎ ﺟﺎﻳﯽ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ وﯼ را ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﺑﺒﺮد‪.‬‬
‫دﻳﻮاﻧﻪ وار و ﺑﯽ ﻣﺤﺎﺑﺎ ﻣﮑﺮ ﻣﻴﻮرزد و ﺗﻘﻠﺐ ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﺑﻠﻮف ﻣﻴﺰﻧﺪ و ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺮود و ﺑﺮ ﺑُﺮد ﺧﻮد ﺑﻪ هﺮ ﻗﻴﻤﺖ و ﺗﺤﺖ هﺮ ﺷﺮاﻳﻂ‬
‫ﺑﻪ ﺟﺪ اﺻﺮار ﻣﻴﻮرزد و ﺧﻮد را ﺑﺮﻧﺪﻩ ﻧﻬﺎﻳﯽ و ﺑﻼﻣﻨﺎزع ﺑﺎزﯼ ﻣﻴﭙﻨﺪارد‪ .‬روش ﺑﺎزﯼ او از اﺳﺎس ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل‬
‫ﻣﮑﺎراﻧﻪ و ﻏﺪاراﻧﻪ اﺳﺖ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ او هﻮﻳﺖ و هﻤﻪ ﭼﻴﺰش را ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﺑُﺮد در ﻗﻤﺎرﯼ ﺑﯽ اﻧﺘﻬﺎ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎ ﺑﺮﻧﺪﻩ ﺷﺪن‬
‫ﻧﻬﺎﻳﯽ و ﺑﻼﻣﻨﺎزﻋﺶ در ﺁن ﺑﻄﻮر ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﻗﻤﺎرﺑﺎز ﻣﺠﻨﻮن و ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﻪ اﻣﺎ ﮐﻮردﻟﯽ ﻣﺴﺦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻃﻤﻌﺶ‬
‫ﻣﺮز ﻧﻤﻴﺸﻨﺎﺳﺪ و ﺣﻘﻴﺮﯼ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ زﺑﻮن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ‪ ،‬ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ ﻗﺪرﻗﺪرت ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ و ﺧﻮﻳﺶ ﻧﻴﺰ اﻳﻦ ﺗﺼﻮﻳﺮ واروﻧﻪ و‬
‫ﺧﻮدﺳﺎﺧﺘﻪ را ﺳﺨﺖ ﺑﺎور ﺁﻣﺪﻩ و ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ ﺑﺪان دﻟﺒﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ! ﭼﻨﻴﻦ ﻗﻤﺎرﺑﺎزﯼ‪ ،‬ﭼﻪ در ﺑﺮﺧﯽ دورهﺎ ﺑﺎزﻧﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ و ﭼﻪ ﺑﺮﻧﺪﻩ‪ ،‬هﺮ‬
‫ﺑﺎر ﺑﻪ دﻟﻴﻠﯽ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻦ از ﭘﺎﯼ ﻣﻴﺰ ﻧﻴﺴﺖ و ﺗﺎ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻧﻔﺲ ﻣﻴﮑﺸﺪ و هﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺧﻮد را از دﺳﺖ ﻧﺪادﻩ‪ ،‬ﭘﻴﮕﻴﺮاﻧﻪ و در‬
‫ﺳﺮاب ﺑُﺮدﯼ ﻣﻄﻠﻖ و ﺑﻼﻣﻨﺎزع‪ ،‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﻗﻤﺎر ﮐﻮر و ﺗﺒﺎﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺑﺎ ﻓﺮﺟﺎﻣﯽ ﺷﻮم اداﻣﻪ ﻣﻴﺪهﺪ‪.‬‬
‫از ﻳﺎد ﻧﺒﺮﻳﻢ ﮐﻪ در ﭘﺲ ﻇﻮاهﺮﯼ ﻓﺮﻳﺒﻨﺪﻩ و ﺑﺎزﻳﻬﺎﻳﯽ ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ ﻓﺮاز و ﻧﺸﻴﺒﻬﺎ و ﭘﺲ و ﭘﻴﺶ رﻓﺘﻨﻬﺎ‪ ،‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ‪،‬‬
‫اﻳﻦ درﻳﺎﻓﺖ و ذهﻨﻴﺘﯽ اﮔﺮﭼﻪ هﻮﺷﻤﻨﺪ و ﺣﺴﺎﺑﮕﺮ وﻟﯽ ﻣﺠﻨﻮن و ﻓﺎﻗﺪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ )ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺑﻴﺎن ﮔﺸﺘﻪ( اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫راﺳﺘﺎﯼ ﮐﻠﯽ رﻓﺘﺎر هﻴﻮﻻﯼ ﻗﻬﺎر ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ را اﻋﻢ از دﻳﻨﯽ و ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺗﻴﺮﻩ و اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻄﻮر‬
‫ﻃﺒﻴﻌﯽ‪ ،‬اﻳﻦ اهﺮﻳﻤﻨﺘﺮﻳﻦ اهﺮﻳﻤﻨﺎن و ﺗﻴﺮﻩ ﺗﺮﻳﻦ ﻧﮕﺮش و ﻣﻨﺶ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ و "ﺑﺎ اﻧﻮاع ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و‬
‫ﺖ‬
‫ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺶ در زﻣﻴﻨﻪ اﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ"‪ ،‬در ﻋﻤﻞ‪ ،‬ﺟﺎﻳﮕﺎهﯽ ﻣﺤﻮرﯼ و ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮﯼ راهﺒﺮدﯼ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬هﻤﺎن ﺟﻨﻮن و ﺗﻮهﻢ ﺳﺨ ِ‬
‫ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ در ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن را "ﻧﻘﻄﻪ ﮐﺎﻧﻮﻧﯽ" در اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺗﺒﺎهﯽ و ﮔﻤﺮاهﯽ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬ﺑﻴﻨﺶ و‬
‫روﻳﻪ ﻣﺰﺑﻮر ﻋﻤﻼ ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ را ﺷﮑﻞ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮﯼ‪ ،‬هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻳﺎ ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ و در ﺣﮑﻢ ﻗﻠﺐ و ﻣﻐﺰ ﺁن ﻧﻈﺎم‬
‫ﻳﺎ ﺟﻨﺒﺶ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ؛ ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺷﺪت ﺗﺒﺎهﯽ در ﺁن از ﻣﺮز ﮐﻴﻔﯽ ﻣﻌﻴﻨﯽ ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﺟﻨﻮﻧﯽ ﮐﻢ ﻧﻈﻴﺮ را ﺳﺒﺐ ﻣﻴﺸﻮد‪ -‬ﺟﻨﻮﻧﯽ ﮐﻪ ﻓﺎﻗﺪ ﺁن‬
‫ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ ﺑﻮدﻩ و ﺣﺘﯽ از ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﺼﻠﺤﺖ اﺻﻞ ﺑﻘﺎﻳﺶ‪ ،‬ﺣﺎل در هﺮ ﺷﮑﻞ و هﻴﺌﺖ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬ﻋﺎﺟﺰ اﺳﺖ‪.‬‬
‫دﻳﺪﮔﺎﻩ هﺎ‪ ،‬ﺗﻮهﻤﺎت‪ ،‬اﻧﺘﻈﺎرات و روﻳﻪ هﺎﯼ هﻴﺘﻠﺮ و هﻢ ﺳﻨﺨﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ در ﺁﻟﻤﺎن ﻧﺎزﯼ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎﻳﯽ ﮔﻮﻳﺎ و ﺁﻣﻮزﻧﺪﻩ‬
‫را در ﺑﺎرﻩ ﺁﻧﭽﻪ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻗﻠﻤﺪاد ﻣﻴﺸﻮد ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﻴﺪهﻨﺪ‪.‬‬
‫ت ذاﺗﺎ ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺐ ﻋﻴﻨﻴﺖ‬
‫ﺁﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮادﯼ از ﻗﺒﻴﻞ ارﻳﮏ ﻓﺮوم از ﺁن ﺑﻪ "ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ ﺗﺒﺎهﯽ" ﺗﻌﺒﻴﺮ ﮔﺸﺘﻪ در اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎ ِ‬
‫ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ ﺗﺒﺎهﯽ ﺷﺎﻣﻞ ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﮕﯽ‪ ،‬هﻤﺒﻮدﯼ زﻧﺎﮔﻮﻧﻪ )ﺗﺪاﻋﯽ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﻧﻮﻋﯽ ﮔﺮﻳﺰ ﻧﻮﺳﺘﺎﻟﮋﻳﮏ و ﻗﻬﻘﺮاﻃﻠﺐ و واﺑﺴﺘﮕﯽ ﺑﺸﺪت‬
‫واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ( و ﺑﺎﻻﺧﺮﻩ‪ ،‬ﻣﺮگ ﭘﺮﺳﺘﯽ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ذاﺗﯽ در ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺼﺪاق "از ﮐﻮزﻩ هﻤﺎن ﺑﺮون ﺗﺮواد‬
‫‪  ٣٣‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﮐﻪ در اوﺳﺖ"‪ ،‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ و ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ‪ ،‬ﻣﺮگ و ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺁﻧﺎن را در ﭘﯽ ﺧﻮاهﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﺟﺒﺮ اداﻣﻪ و ارﺗﻘﺎﯼ ﺣﻴﺎت‪،‬‬
‫اﻗﺘﻀﺎﻳﯽ ﺟﺰ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﺑﺠﺰ اﻳﻦ‪ ،‬اﺻﻞ زﻧﺪﮔﯽ و اداﻣﻪ ﺣﻴﺎت ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ ﻣﻴﺸﺪ‪.‬‬
‫در رواﻧﺸﻨﺎﺳﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ هﻤﺒﻮدﯼ زﻧﺎﮔﻮﻧﻪ و واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ در ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﭘﺎﻳﻴﻦ را دارﻳﻢ؛‬
‫هﻤﺒﻮدﯼ زﻧﺎﮔﻮﻧﻪ و واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎﻳﯽ ﻣﻨﺤﻂ و ﺗﺼﻮراﺗﯽ ﻣﻮهﻮم از ﻣﻮاردﯼ هﻤﭽﻮ ﻣﺎم وﻃﻦ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ‪.‬‬
‫ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻴﻢ ﺷﺎهﺪ ﻧﻮﻋﯽ هﻤﺒﻮدﯼ زﻧﺎﮔﻮﻧﻪ و ﺗﺼﻮر ﻳﮕﺎﻧﮕﯽ ﻳﺎ اﺗﺼﺎل ﺑﺎ ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻮهﻮﻣﯽ ﻣﺜﻼ در ﻧﻘﺶ‬
‫ﯽ واﻟﺪ و ﻣﻔﺘﺶ اﻋﻈﻢ‪ ،‬وﺟﻮد ﮐﻞ و ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻳﻨﻬﺎ در ﭼﺎرﭼﻮب ذهﻨﻴﺘﯽ ﺣﻘﻴﺮ و ﻣﺒﺘﺬل ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﺁن دﻳﮑﺘﺎﺗﻮر‪-‬واﻟ ِﺪ ﺧﻴﺎﻟﯽ‬
‫ﺧﻴﺎﻟ ِ‬
‫و ﻣﻔﺘﺶ اﻋﻈ ِﻢ ﺧﻮدﺳﺎﺧﺘﻪ را ﺧﺪا ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ و زﺑﻮﻧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺶ ﻣﻴﺎﻓﺘﻨﺪ‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﭘﻴﺸﻮاﻳﺎن ﺑﺖ ﮔﺸﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ در ﺣﮑﻢ‬
‫ﺟﺎﻧﺸﻴﻨﺎن او ﺑﺮ روﯼ زﻣﻴﻦ ﺑﺎﺷﻨﺪ! )اﻟﺒﺘﻪ در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺘﻤﺎ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺷﺒﺎهﺘﻬﺎﯼ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻓﺮﻳﺒﻨﺪﻩ ﻇﺎهﺮﯼ هﺮﮔﺰ ﻧﺒﺎﻳﺪ‬
‫ﺳﺒﺐ ﺷﻮد ﺗﺎ اﻋﺘﻘﺎدات واﻗﻌﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ و ﻳﺎ ﺣﺘﯽ ﻏﻴﺮواﻗﻌﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ دﻳﮕﺮﯼ ﺑﻪ ﻣﻮاردﯼ هﻤﭽﻮ وﻃﻦ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ‪ ،‬ﮐﻪ در‬
‫ﭼﺎرﭼﻮب ذهﻨﻴﺎﺗﯽ ارزﺷﻤﻨﺪ و در ﺳﻄﻮح و ﻣﺪارهﺎﻳﯽ ﻓﺮاﺗﺮ ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎ اﻋﺘﻘﺎدات و اﻧﮕﺎرﻩ هﺎﯼ ﺣﻘﻴﺮ و ﻣﺒﺘﺬل ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ و‬
‫از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻳﮑﺴﺎن ﺷﻤﺮدﻩ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻗﻴﺎﺳﻬﺎﯼ ﻧﺎﺑﺠﺎﻳﯽ ﮐﻪ اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻳﮑﺴﺎن ﺳﺎزﻳﻬﺎﯼ ﻧﺎروا را اﻧﺠﺎم ﻣﻴﺪهﻨﺪ در واﻗﻊ ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﺧﺪﻣﺖ‬
‫را ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪(.‬‬
‫اﻧﺘﻈﺎرات‪ ،‬ﺗﺤﻠﻴﻠﻬﺎ و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴﺮﻳﻬﺎﯼ ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ﻧﮕﺮش و ذهﻨﻴﺖ و روﻳﮑﺮد ﻏﺮﻳﺒﯽ ﮐﻪ از ﺁن ﺑﺎ ﻋﻨﻮان "ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ" ﻳﺎد ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ ﻧﻴﺰ ﺧﺎص ﺧﻮد او ﺑﻮدﻩ و ﺑﺮاﯼ ﺳﺮﺳﭙﺮدﮔﺎن ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻮع ﻧﮕﺎﻩ و دﻧﺒﺎﻟﻪ روان اﻳﺸﺎن‪ ،‬ﻓﺮﻳﺒﻨﺪﻩ و وﺳﻮﺳﻪ ﮐﻨﻨﺪﻩ‬
‫ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻧﻤﻮﻧﻪ‪ ،‬ﺁﻧﺎن ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ هﻴﺘﻠﺮ در ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ ﺷﻮروﯼ ﺳﺎﺑﻖ در ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ دوم‪ ،‬ﺳﺨﺘﺘﺮ و ﺗﻴﺰﺗﺮ‬
‫ﺣﻤﻠﻪ ﺁوردﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺮﻧﺪﻩ ﺟﻨﮓ ﻣﻴﺸﺪ! ﻳﺎ اﻳﻦ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺿﺮﺑﺎت واردﻩ ﺑﻪ اﻣﺮﻳﮑﺎ در ‪ ١١‬ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ﺳﻨﮕﻴﻨﺘﺮ ﺑﻮدﻩ و هﻤﻪ ﺑﻪ اهﺪاﻓﺸﺎن‬
‫اﺻﺎﺑﺖ ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺮﻳﮑﺎ ﻣﻨﻔﻌﻞ و ﻣﻴﺨﮑﻮب ﻣﻴﮕﺸﺖ! ﻳﺎ اﻳﻦ ﮐﻪ اﮔﺮ در هﻤﺎن ﺁﻏﺎز ﺟﻨﮓ ﺁﺧﺮ ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎرس‪ ،‬ﺣﻤﻠﻪ ﻋﺮاق ﺑﻪ ﻃﺮف‬
‫اﻣﺮﻳﮑﺎﻳﯽ‪ ،‬در ﭼﺎرﭼﻮب ﺗﺎﮐﺘﻴﮏ "ﺿﺮﺑﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ و ﻣﺮﻋﻮب ﮐﻨﻨﺪﻩ اول" ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬در ﺁﻧﺼﻮرت‪ ،‬ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺟﻨﮓ‬
‫ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮﯼ ﻣﻴﺸﺪ و اﻣﺮﻳﮑﺎ و ﻣﺘﺤﺪاﻧﺶ دﻳﮕﺮ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺮﻧﺪﻩ ﺁن ﻧﺒﺮد ﺑﺎﺷﻨﺪ! ﻳﺎ اﻳﻦ ﮐﻪ اﮔﺮ رژﻳﻢ اﻳﺮان در ﻳﻤﻦ‪ ،‬ﺑﺮﺧﻼف ﻧﻈﺮ‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎر داﺧﻠﯽ‪ ،‬ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺗﺮ‪ ،‬ﻗﺎﻃﻌﺘﺮ و ﻳﮑﺪﻟﻪ ﺗﺮ ﻋﻤﻞ ﻣﻴﮑﺮد و از ﻃﺮﻳﻖ ﻋﻮاﻣﻞ ﺧﻮد در ﺁن‬
‫ﮐﺸﻮر‪ ،‬ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﻨﺪر ﻋﺪن و ﺗﻨﮕﻪ ﺣﻴﺎﺗﯽ و اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮏ ﺑﺎب اﻟﻤﻨﺪب در ﺟﻨﻮب ﻳﻤﻦ را در ﺗﻴﻮل ﮐﺎﻣﻞ ﺧﻮد درﺁوردﻩ ﺑﻮد‪،‬‬
‫ﮐﺸﻮرهﺎﯼ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺟﻬﺎن ﻧﻴﺰ ﻣﻨﻔﻌﻞ ﺑﺮﺟﺎﯼ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪﻧﺪ و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﺎﭼﺎر از ﻗﺒﻮل اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﻣﻴﺸﺪﻧﺪ و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ هﻤﭽﻨﻴﻦ در‬
‫ﻣﺬاﮐﺮات هﺴﺘﻪ اﯼ هﻢ رژﻳﻢ اﻳﺮان دﺳﺖ ﺑﺎﻻ ﻣﻴﻴﺎﻓﺖ! ﻳﺎ اﻳﻦ ﮐﻪ اﮔﺮ در ﺟﻨﮓ اﻳﺮان و ﻋﺮاق ‪ !...‬از اﻳﻦ دﺳﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎ ﺑﺴﻴﺎرﻧﺪ‪.‬‬
‫ﻳﮑﯽ از ﺷﺎﻳﺎن ﺗﻮﺟﻪ ﺗﺮﻳﻦ اﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎ‪ ،‬رﻓﺘﺎر ﻏﺮﻳﺐ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ هﻴﺘﻠﺮﯼ ﺑﺪﻧﺒﺎل ﺑﺮﺧﯽ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎ در ﺟﺒﻬﻪ ﺷﺮق ﺑﻮد‪ .‬ﺁﻧﺎن ﺿﻤﻦ‬
‫ﭘﺎﻳﻔﺸﺎرﯼ ﺑﺮ ﺗﻼﺷﻬﺎﻳﺸﺎن ﺑﺮاﯼ دﺳﺘﻴﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﺳﻼﺣﯽ ﺧﺎرق اﻟﻌﺎدﻩ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺟﻨﮓ را ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺁﻧﻬﺎ دﮔﺮﮔﻮن ﺳﺎزد و ﺗﺎ ﺁﺧﺮﻳﻦ‬
‫ﻟﺤﻈﺎت ﻧﻴﺰ ﺑﺪان اﻣﻴﺪ واهﯽ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺁﻧﭽﻪ ﺁن را "راﻩ ﺣﻞ ﺁﺧﺮ" ﻣﻴﻨﺎﻣﻴﺪﻧﺪ ﻣﺘﻮﺳﻞ ﺷﺪﻧﺪ؛ ﺷﺪت ﺑﺨﺸﻴﺪن ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺑﻪ‬
‫هﻮﻟﻮﮐﺎﺳﺖ و ﻗﺘﻞ ﻋﺎﻣﻬﺎﻳﯽ در ﮔﺴﺘﺮﻩ ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﯽ! در اﻧﺪﻳﺸﻪ ﻓﺎﺳﺪﺷﺎن ﺁﻧﺎن در ﭘﯽ اﻳﻦ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺎﻗﻴﺴﺖ ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺑﺲ ﺟﺪﯼ‬
‫و اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺑﻪ زﻋﻢ ﺧﻮد‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻳﻬﻮدﻳﺎن و اﻣﺜﺎل اﻳﺸﺎن را ﺑﻄﻮر ﮐﺎﻣﻞ رﻳﺸﻪ ﮐﻦ ﺳﺎزﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ اﻣﮑﺎن ﺑﻘﺎﯼ درازﻣﺪت را‬
‫ﺑﺮاﯼ ﺧﻮﻳﺶ‪ ،‬ﺣﺘﯽ در ﺻﻮرت ﺑﺮﺧﯽ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﻈﺎﻣﯽ و ﻧﺎﭼﺎر ﮔﺸﺘﻦ از اﻧﺠﺎم ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﻴﻬﺎﯼ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ‪ ،‬اﻣﮑﺎﻧﭙﺬﻳﺮ ﻧﻤﻮدﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ!‬
‫اﻟﺒﺘﻪ در زﻣﺎﻧﻪ ﻣﺎ ﻧﻴﺰ ﺷﺪت ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺗﻼﺷﻬﺎﯼ داﻋﺶ ﺑﺮاﯼ اﻧﺠﺎم اﻗﺪاﻣﺎت ﺗﺮورﻳﺴﺘﯽ ﮐﻮر و ﻟﺠﺎم ﮔﺴﻴﺨﺘﻪ از ﭘﯽ ﺑﺮﺧﯽ ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﯼ‬
‫ﺟﺪﻳﺸﺎن در ﺟﺒﻬﻪ هﺎ را ﺷﺎهﺪﻳﻢ و در ﺳﺎل ‪ ۶٧‬ﻧﻴﺰ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان‪ ،‬از ﭘﯽ ﻧﻮﺷﻴﺪن ﺟﺎم زهﺮ ﺁﺗﺶ ﺑﺲ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﯽ اش در‬
‫ﺟﻨﮓ هﺸﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﺑﺎ ﻋﺮاق و ﺑﺎ ﻣﻘﺪﻣﻪ ﭼﻴﻨﯽ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰﯼ ﻗﺒﻠﯽ‪ ،‬دﺳﺖ ﺑﻪ ﻗﺘﻞ ﻋﺎم ﺳﺒﻮﻋﺎﻧﻪ زﻧﺪاﻧﻴﺎن ﺳﻴﺎﺳﯽ زد‪ .‬ﺁرﯼ! ﺁن ﻧﺨﻮت‬
‫و ﮐﻮردﻟﯽ ﻏﺮﻳﺐ و ﺑﺲ ﺳﺮﺳﺨﺘﺎﻧﻪ ﺟﺎن و ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺗﺤﻠﻴﻠﻬﺎ و اﻧﺘﻈﺎرات و رﻓﺘﺎرهﺎﻳﯽ ﻏﺮﻳﺐ را در ﭘﯽ ﻣﻴﺎورد‪.‬‬

‫‪  ٣۴‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﭘﺲ ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ در ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﭼﻨﺪﻻﻳﻪ و ﺗﻮدرﺗﻮﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬در ﭘﺴﺘﺘﺮﻳﻦ ﺳﻄﺢ‪ ،‬ﮔﻮﻧﻪ اﯼ ﺧﻮدﺧﺪاﺑﻴﻨﯽ ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ و‬
‫ﯼ ﺑﺸﺪت ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﻪ را دارﻳﻢ؛ ﺑﻴﻨﺸﯽ اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﮐﻪ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ‪ ،‬ﻗﺪرﻗﺪرت و ﻓﻨﺎﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻣﻴﺎﻧﮕﺎرد )!(؛‬
‫ﺧﻮدﻣﺮﮐﺰاﻧﮕﺎر ِ‬
‫ﮐﻴﻔﻴﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﺎز ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻧﺪاﺷﺘﻪ هﺎﯼ اﺳﺎﺳﯽ و ﺑﺴﻴﺎر و ﺳﻄﺢ و ﻣﺪا ِر ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﭘﺎﻳﻴﻨﺶ از ﻧﻈﺮ وﺟﻮد‪ ،‬در ﺣﻀﻴﺾ ﮐﻮردﻟﯽ اﺳﺖ و‬
‫ﺿﺪزﻧﺪﮔﯽ و ﺑﺎﻟﻨﺪﮔﯽ‪" .‬ﺗﻮهﻢ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ در ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯼ ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل" را ﻣﻴﺘﻮان ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﺗﺮﻳﻦ و اﺻﻠﻴﺘﺮﻳﻦ وﻳﮋﮔﯽ ﺁن ﺟﺎن‬
‫ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ درﻧﺪﻩ و ﭼﻨﺪﺟﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮد‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮد ﺣﮑﺎﻳﺖ از اوج ﻣﺴﺦ و ﺑﺎژﮔﻮﻧﮕﯽ داﺷﺘﻪ و ﻣﻮاردﯼ از ﻗﺒﻴﻞ ﻧﺨﻮت‬
‫دﻳﻮاﻧﻪ وار‪ ،‬ﮐﻮردﻟﯽ راهﺒﺮدﯼ و ﺟﻨﻮن ﺗﺒﺎهﮕﺮﯼ و ﺳﻴﻄﺮﻩ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ از ﺗﺒﻌﺎﺗﺶ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ را هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻪ اژدهﺎﯼ ﮐﻤﻮدو ﺗﺸﺒﻴﻪ ﮐﺮد؛ ﺳﻮﺳﻤﺎرﯼ ﻋﻈﻴﻢ‬
‫ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن و دﻳﺪﻩ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮ و راﺳﺘﺎﺑﺨ ِ‬
‫اﻟﺠﺜﻪ از ﺑﻘﺎﻳﺎﯼ داﻳﻨﺎﺳﻮرهﺎ ﮐﻪ در ﻳﮏ ﺷﮑﺎف زﻳﺴﺘﯽ در ﺟﺰاﻳﺮﯼ ﻣﺘﺮوﮎ و ﻣﻨﺎﻃﻘﯽ "ﻣﻨﻔﮏ از ﺳﻄﺢ اﺻﻠﯽ ﻗﺎرﻩ هﺎ" اﻣﮑﺎن ﺑﻘﺎ‬
‫ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺟﺎﻟﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻢ ﻻﮎ ﭘﺸﺖ و هﻢ اژدهﺎﯼ ﮐﻤﻮدو هﺮ دو از ﺑﻘﺎﻳﺎﯼ داﻳﻨﺎﺳﻮرهﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻴﺮوﻧﺪ؛ اﻣﺎ ﺑﺮاﺳﺘﯽ اﻳﻦ ﮐﺠﺎ‬
‫و ﺁن ﮐﺠﺎ‪...‬؟‬
‫اﻳﻦ ﺧﺰﻧﺪﻩ ﻣﺎﻗﺒﻞ ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺎ ﭘﻨﺠﻪ هﺎ و ﺁروارﻩ هﺎﻳﯽ ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪ‪ ،‬دﻧﺪاﻧﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮﻧﺪﻩ‪ ،‬ﺑﺰاﻗﯽ ﺁﻏﺸﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻴﮑﺮوﺑﻬﺎﯼ ﮐﺸﻨﺪﻩ و دُﻣﯽ‬
‫ﺷﻤﺸﻴﺮﺳﺎن‪ ،‬دوﻧﺪﻩ اﯼ ﺳﺮﻳﻊ و ﺷﻨﺎﮔﺮﯼ ﺗﻮاﻧﺎ ﺑﻮدﻩ و ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎﯼ ﺑﺎﻻﻳﯽ در اﺳﺘﺘﺎر و در ﺧﻔﺎ ﻣﺎﻧﺪن ﺑﺮاﯼ ﻣﺪت زﻣﺎن ﻃﻮﻻﻧﯽ دارد‪.‬‬
‫در اﻧﺘﺨﺎب ﺑﻴﻦ ﺷﮑﺎر زﻧﺪﻩ و ﻻﺷﻪ ﻣﺮدارﮔﺸﺘﻪ ﺷﮑﺎر‪ ،‬او ﻻﺷﻪ را ﺗﺮﺟﻴﺢ ﻣﻴﺪهﺪ! اﻳﻦ ﺷﮑﺎرﮔﺮ ﮔﻮﺷﺘﺨﻮار و ﻻﺷﻪ دوﺳﺖ در هﺮ‬
‫ﺑﺎر ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺗﺎ ‪ ۶٠‬درﺻﺪ وزن ﺧﻮد را ﺑﺒﻠﻌﺪ و ﺑﺮاﯼ ﻣﺪﺗﻬﺎﯼ ﻃﻮﻻﻧﯽ در زﻳﺮ ﺷﻨﻬﺎ و در ﺟﺎهﺎﯼ ﺗﺎرﻳﮏ در ﮐﻤﻴﻦ ﺑﻤﺎﻧﺪ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ ﺳﻠﻮل ﺣﺴﺎس ﺑﻪ ﻧﻮر در ﺳﻄﺢ ﺑﺪن اﻳﻦ ﺳﻮﺳﻤﺎر ﮐﻤﻴﻨﮕﺮ‪ ،‬ﮐﻪ ﺟﻨﺒﻴﺪن هﺮ ﻣﻮﺟﻮدﯼ در ﺣﻮزﻩ ﺧﻮد را ﺑﺴﺮﻋﺖ‬
‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬او را ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﻧﺎم اژدهﺎﯼ هﺰارﭼﺸﻢ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬اﻳﻦ ﺳﻮﺳﻤﺎ ِر ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪﻳﻬﺎ و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺸﺪت‬
‫ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ و ﻣﻬﺎرﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺧﻮد‪ ،‬هﺮ ﮐﺠﺎ ﮐﻪ ﺑﻘﺎﻳﺶ اﺳﺘﻤﺮار ﻳﺎﻓﺘﻪ‪ ،‬در راس هﺮم زﻳﺴﺘﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺳﻠﻄﺎن ﺑﻼﻣﻨﺎزع ﮔﻮﺷﺘﺨﻮاران‬
‫ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ در ﺳﻄﺢ اﺻﻠﯽ ﻗﺎرﻩ هﺎ ﺑﺮاﯼ ﻗﺮﻧﻬﺎ دﻳﮕﺮ ﺧﺒﺮﯼ از اﻳﻦ ﺳﻮﺳﻤﺎر درﻧﺪﻩ و ﻣﺮداردوﺳﺖ ﻧﺒﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ راﺳﺘﯽ‬
‫ﭼﺮا؟ در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺑﻨﻈﺮ ﻣﻴﺮﺳﺪ هﻤﺎن ﺟﻨﮕﻨﺪﮔﯽ ﺑﯽ ﻣﺤﺎﺑﺎ و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺸﺪت ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ و ﻣﻬﺎرﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮد ﻣﻨﺰوﯼ را ﺑﺎ‬
‫ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ هﻤﻪ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪﻳﻬﺎﻳﺶ در ﻗﻠﻤﺮوهﺎﯼ ﺟﺪا اﻓﺘﺎدﻩ ﺧﻮﻳﺶ ﺳﻠﻄﺎﻧﯽ ﺑﻼﻣﻨﺎزع ﺳﺎﺧﺘﻪ‪ ،‬ﻳﮑﯽ از ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻠﯽ ﺑﻮدﻩ ﮐﻪ اﻣﮑﺎن‬
‫ﺑﻘﺎﯼ ﻧﺴﻞ اژدهﺎﯼ ﮐﻤﻮدو در ﺟﺮﻳﺎن ﺗﻨﺎزع ﺑﻘﺎ و اﻧﺘﺨﺎب ﻃﺒﻴﻌﯽ در ﺳﻄﺢ اﺻﻠﯽ ﻗﺎرﻩ هﺎ و در ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﻣﻮﺟﻮدات در‬
‫ﮔﺴﺘﺮﻩ اﯼ وﺳﻴﻊ را ﻋﻤﻼ ﻣﻨﺘﻔﯽ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﺎ در ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺟﺮﻳﺎﻧﺎﺗﯽ را ﮐﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺟﻨﻮن ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ ﺑﯽ ﻣﺮز و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﺎهﻮا ﻣﻬﺎﺟﻢ‪ ،‬ﺗﺒﺎهﮕﺮ و ﻣﺨﺮب‬
‫ﺧﻮد‪ ،‬ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ رو ﺑﻪ ﺳﻮﯼ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻣﻴﺮوﻧﺪ ﺑﻪ ﺳﻮﺳﻤﺎر ﮐﻤﻮدو ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ‪ -‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن و ﺳ ِﺮ ﻋﻤﻼ‬
‫ﺶ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ )ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻧﻤﺎد ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ( ﻧﻴﺰ اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺎهﻴﺖ ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ ﮐﻪ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ﺁﻟﻤﺎن‬
‫راﺳﺘﺎﺑﺨ ِ‬
‫ﻧﺎزﯼ را ﺷﮑﻞ ﻣﻴﺪادﻩ ﺑﺎ ﻣﺎهﻴﺖ ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ ﮐﻪ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان را ﺷﮑﻞ ﻣﻴﺪهﺪ و ﻧﻴﺰ ﻣﺎهﻴﺖ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت ﺑﺸﺪت‬
‫ﺿﺪزﻧﺪﮔﯽ و ﺗﺒﺎهﮕﺮﯼ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻟﻘﺎﻋﺪﻩ و داﻋﺶ و ‪ ...‬ﺟﻤﻠﮕﯽ از ﻳﮏ ﺳﻨﺨﻨﺪ‪ .‬ﺁن ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﮐﻠﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت را‬
‫ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﺤﺴﻮب داﺷﺖ؛ ﭼﻪ اﻳﻦ هﻴﻮﻻ در ﻗﺎﻣﺖ ﻳﮏ ﺟﻨﺒﺶ ﻇﺎهﺮ ﺷﻮد و ﭼﻪ در ﻗﺎﻣﺖ ﻳﮏ‬
‫ﻧﻈﺎم‪ ،‬دﻳﻨﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ‪.‬‬
‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺣﻮل هﺴﺘﻪ اﯼ ﺳﺮﺳﺨﺖ و ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ ﺗﺒﻠﻮر ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬وﺟﻮد هﺴﺘﻪ‬
‫ت ﻣﺮﺑﻮط ﺣﻮل ﺁن را در ﭘﯽ داﺷﺘﻪ و ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ‪ ،‬ﮐﺎﻧﻮن و‬
‫ﻓﻌﺎل ﻣﺰﺑﻮر در ﺑﺴﺘﺮﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﺷﮑﻞ ﮔﻴﺮﯼ دﻳﮕﺮ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎ ِ‬
‫ﻣﺤﻮر راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﺑﻴﻨﺶ و روﻳﮑﺮد ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ و دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ را در ﮐﺎﻧﻮن هﻤﻪ‬
‫ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ هﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ‪ ،‬ﭼﻪ دﻳﻨﯽ و ﭼﻪ ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮان ﺳﺮاغ ﻧﻤﻮد‪.‬‬
‫‪  ٣۵‬‬
‫‪ ‬‬

‫در ﻳﮏ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺎهﻴﺖ‪ ،‬ﺗﺎرﻳﺨﭽﻪ و ﺳﺎﺧﺘﺎرش‪ ،‬ﺁن ﺑﻴﻨﺶ و ﻣﻨﺸﯽ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در هﻴﺌﺖ ﻏﺎﻟﺒﺸﺎن‬
‫ﺳ ِﺮ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ را ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬هﻤﻴﻦ‬
‫ﺣﺎﻣﻼن اﺻﻠﯽ ﺁن ﺑﻴﻨﺶ و ﻣﻨﺸﻨﺪ ﻋﻤﻼ و ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ‪ ،‬ﻧﻘﺶ و ﮐﺎرﮐﺮ ِد ﺳﮑﺎن و َ‬
‫ﺑﻴﻨﺶ و ﻣﻨﺶ ﺧﺎص و ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﺣﺎﻣﻼن ﺁن ﺑﻴﻨﺶ و ﺑﻴﻨﺶ اﺳﺖ ﮐﻪ "راﺳﺘﺎﯼ ﮐﻠﯽ ﺣﺮﮐﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ"‬
‫را ﺑﺎ وﺟﻮد هﻤﻪ ﻓﺮاز و ﻧﺸﻴﺒﻬﺎ و ﭘﺲ و ﭘﻴﺶ رﻓﺘﻨﻬﺎﻳﺶ‪ ،‬ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻴﻨﺶ و ﻣﻨﺶ ﺑﺴﻴﺎر ﺧﺎص ﻣﺰﺑﻮر در ﺗﻤﺎم ﻧﻴﺮوهﺎﯼ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﺑﻴﻨﺸﻬﺎ و ﻣﻨﺸﻬﺎ ﮐﻢ و ﺑﻴﺶ ﺣﻀﻮر دارد‪ ،‬اﻣﺎ در ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻳﺎ ﺑﻪ ﺑﻴﺎن ﺑﻬﺘﺮ "ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﻧﺎب"‪ ،‬ﺁن‬
‫ﺐ اﻳﺸﺎن ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻴﻨﺶ و ﻣﻨﺶ ﺧﺎص ﺑﺮ دﻳﮕﺮ ﺑﻴﻨﺸﻬﺎ و ﻣﻨﺸﻬﺎ ﻏﺎﻟﺐ ﺁﻣﺪﻩ و هﻴﺌﺖ ﻏﺎﻟ ِ‬
‫ﯽ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‬
‫ﺶ ﺧﺎص و ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ در ﭼﻪ ﻓﺮد ﻳﺎ ﮔﺮوهﻬﺎﻳﯽ در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘ ِ‬
‫اﻣﺎ ﻣﺜﻼ اﻳﻦ ﮐﻪ در هﺮ ﺑﺮهﻪ‪ ،‬ﺁن ﺑﻴﻨﺶ و ﻣﻨ ِ‬
‫)ﻣﺜﻼ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان( ﺑﺮوز ﺑﻴﺸﺘﺮﯼ داﺷﺘﻪ و ﻏﺎﻟﺐ ﺁﻳﺪ ﺑﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ ﺑﺴﺘﮕﯽ داﺷﺘﻪ و اﻣﺮﯼ ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﻄﻠﻖ‬
‫ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬اﻳﻦ وﻳﺮوس ﺳﺮﻃﺎﻧﺰا در ﺳﺮاﺳﺮ ﻳﮏ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ از ﺻﺪر ﺗﺎ ذﻳﻞ ﭘﺨﺶ اﺳﺖ؛ اﻣﺎ ﺑﻄﻮر ﻃﺒﻴﻌﯽ درﺟﺎت ﺁﻟﻮدﮔﯽ ﺑﻪ ﺁن‬
‫در اﻓﺮاد و ﮔﺮوهﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ در هﺮ ﺑﺮهﻪ ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮﭼﻪ اﻳﻦ ﺑﻴﻨﺶ و ﻣﻨﺶ هﻴﺘﻠﺮوار در اﻓﺮاد و‬
‫ﮔﺮوهﻬﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ در ﻣﻘﺎﻃﻊ ﻣﺘﻔﺎوت ﻏﻠﺒﻪ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬اﻣﺎ ﻏﻠﺒﻪ ﺁن در اﻓﺮاد و ﮔﺮوهﻬﺎﯼ داراﯼ ﭘﻴﭽﻴﺪﮔﯽ و ﺗﻮان ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰﯼ‬
‫و ﺳﺎزﻣﺎﻧﺪهﯽ ﺑﺎﻻ‪ ،‬ﺑﺴﺎ ﺧﻄﺮﻧﺎﮐﺘﺮ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪" ،‬ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮ ِد" وﻳﮋﻩ و ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰﯼ ﮐﻪ در ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻏﻠﺒﻪ داﺷﺘﻪ و در ﻋﻤﻞ "ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ ﮐﻠﯽ" را در‬
‫ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان و ﻋﻘﺒﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺁن ﺷﮑﻞ ﻣﻴﺪهﺪ ﻧﻘﺶ و ﮐﺎرﮐﺮدﯼ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮدﯼ و راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ در اﻳﻦ ﻧﻈﺎم دارد‪.‬‬
‫ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ ﺗﺎرﻳﺨﯽ ﻧﻴﺰ ﺳﻮاﺑﻖ و رﻳﺸﻪ هﺎﯼ ﺧﺎص ﺧﻮد را دارا اﺳﺖ‪ ،‬در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻧﻈﺎﻣﯽ و‬
‫اﻃﻼﻋﺎﺗﯽ‪ ،‬ﺳﻴﺎﺳﯽ‪ ،‬اﻗﺘﺼﺎدﯼ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬اﻋﺘﻘﺎدﯼ و ﻓﺮهﻨﮕﯽ ﻓﻌﺎل ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب در ﻣﺮاﮐﺰ ﻣﺨﺘﻠﻔﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﺳﭙﺎﻩ و‬
‫ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺑﺨﺸﻬﺎﻳﯽ از ﺁن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﻔﺎﻇﺖ‪-‬اﻃﻼﻋﺎت و ﺳﭙﺎﻩ ﻗﺪس‪ ،‬ﺑﻴﺖ رهﺒﺮﯼ‪ ،‬ﻗﺮارﮔﺎﻩ ﻋﻤﺎرﻳﻮن و ‪ ...‬ﺣﻀﻮر و ﻧﻔﻮذﯼ ﺑﺲ ﻣﻮﺛﺮ و‬
‫اﺧﺘﺎﭘﻮس وار دارﻧﺪ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬار از ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ‪ ،‬در ﺑﺮﺧﯽ دﺳﺘﺠﺎت و ﺑﺎﻧﺪهﺎﯼ ﻣﺎﻓﻴﺎﻳﯽ ﻓﻌﺎل و ﺗﺼﻤﻴﻢ‪-‬ﺳﺎز‬
‫در درون ﻧﻈﺎم ﻋﻤﻼ ﻧﻤﻮدﯼ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ ﺗﺮ دارد و در واﻗﻊ ﺑﺎﻧﺪهﺎﯼ ﻣﺎﻓﻴﺎﻳﯽ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﻩ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺰﺑﻮر را ﺑﺎﻳﺪ درﻧﻔﺎق ﺗﺮﻳﻦ‪،‬‬
‫واﭘﺴﮕﺮاﺗﺮﻳﻦ و ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ ﺗﺮﻳﻦ ﺑﺎﻧﺪهﺎﯼ درون ﻧﻈﺎم ﺑﺎ ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ و ﻧﻘﺶ و ﮐﺎرﮐﺮدﯼ ﺑﺲ ﻣﻮﺛﺮ ﻣﺤﺴﻮب داﺷﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ در ﮐﻞ‪ ،‬ﻣﺎ‬
‫ﺟﺮﻳﺎﻧﯽ را دارﻳﻢ ﮐﻪ ﺣﺎﻣﻞ ﻧﻮﻋﯽ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﺧﺎص ﺑﻮدﻩ و ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل در درون ارﮔﺎﻧﻬﺎﯼ اﻣﻨﻴﺘﯽ و ﻧﻈﺎﻣﯽ از‬
‫ﻗﺒﻴﻞ ﺳﭙﺎﻩ و ﺑﺨﺼﻮص ﺑﺨﺸﻬﺎﻳﯽ از ﺁن هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ و راﺳﺘﺎﯼ ﮐﻠﯽ ﺣﺮﮐﺖ ﻧﻈﺎم را در ﻋﻤﻞ‪ ،‬هﻤﻴﻦ ﻧﮕﺮش و‬
‫ﮔﻔﺘﻤﺎن و ﺟﺮﻳﺎن وﻳﮋﻩ ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ﺁن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ هﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﺑﻴﺎن ﺷﺪ‪:‬‬
‫»ﺟﺮﻳﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﺑﺴﺎن ﻣﺠﻨﻮن‪-‬اژدهﺎﻳﯽ ﺳﻮدازدﻩ‪ ،‬درﺁوﻳﺨﺘﻪ در ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و واروﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ اﺳﺖ و اﻳﻦ هﻤﺎن راز‬
‫راهﺒﺮدﯼ و ﺑﻦ‪-‬ﻣﺎﻳﻪ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﭼﻨﺪ ﺟﺎن ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬از ﻧﻈﺮ رواﻧﺸﻨﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ و ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﮕﯽ ﻏﺮﻳﺐ‬
‫و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ واروﻧﻪ ﻧﻤﺎ‪ ،‬ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﯽ ﻣﺮز و ﺑﺨﺼﻮص "ﺗﻮهﻢ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در ﻣﻴﺪان" )در ﺳﻄﺢ‬
‫ن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن را ﺑﻄﻮر ﮐﻴﻔﯽ ﻳﮑﺘﺎ‬
‫و ﻣﺪارﯼ ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل و در واﮐﻨﺸﯽ ﺟﺒﺮاﻧﯽ( از ﺟﻤﻠﻪ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎ ِ‬
‫ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬ﺑﻌﻨﻮان ﻣﺜﺎﻟﯽ از ﺑﺎژﮔﻮﻧﮕﯽ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻪ ﺁن ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ‪ ،‬ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺒﯽ ﺑﯽ ﻣﺮزﯼ اﺷﺎرﻩ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ‬
‫ﺑﺪان رداﻳﯽ ﻣﻘﺪس ﺑﻨﺎم ﺁرﻣﺎﻧﮕﺮاﻳﯽ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد؛ ﻣﺴﺨﯽ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ و دروﻏﯽ ﻋﻈﻴﻢ ﮐﻪ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺪﻋﻴﺎﻧﺶ را هﻢ ﺳﺨﺖ‬
‫ﻓﺮﻳﻔﺘﻪ و دﻟﺒﺎﺧﺘﻪ ﻣﻴﺴﺎزد! در واﻗﻊ اﮔﺮ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ را ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ ﻧﻮﻋﯽ اﺑﺘﺬال و ﺑﺎﻃﻞ ﭘﺮﺳﺘﯽ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ ﻧﻤﺎ و ﺑﻠﻌﻨﺪﻩ‬
‫ن اﻳﻦ‬
‫ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﻨﻴﻢ‪ ،‬ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﺧﺎص ﻣﺰﺑﻮر اوج ﺗﺒﺎهﯽ و ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ و ﻣﺴﺦ و دروغ و واروﻧﮕﯽ ﺑﻮدﻩ و در ﺣﮑﻢ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎ ِ‬
‫هﻴﻮﻻﯼ ﺷﻘﯽ و درﻧﺪﻩ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪«.‬‬
‫‪  ٣۶‬‬
‫‪ ‬‬

‫»ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻤﻌﻨﺎﯼ ﺧﺎص ﺁن در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ از ﻧﻮع ﻣﻌﻤﻮل‪ ،‬ﮐﻴﻔﺎ ﺳﺮﺳﺨﺘﺘﺮ‪،‬‬
‫ﻣﻬﺎﺟﻤﺘﺮ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﺗﺮ ﺑﻮدﻩ و ﻣﻴﻞ "ﺑﯽ ﻣﻬﺎر" ﺑﻪ ﺑﻠﻌﻨﺪﮔﯽ و ﺗﺒﺎهﮑﺎرﯼ از وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ اﺻﻠﯽ ﺁن اﺳﺖ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ‬
‫در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ ﻣﻌﻤﻮل‪ ،‬ذﺧﺎﻳﺮ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ اش را ﺑﺎ ﺷﺪت و ﺣﺪت ﺑﺴﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮﯼ ﻣﺼﺮف ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ ﻳﮏ‬
‫ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﮐﺎرﮐﺮد ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ "در ﻣﻮاردﯼ" ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻮﻓﻘﻴﺘﻬﺎﯼ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺳﺮﻳﻌﺘﺮﯼ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻧﻈﺎم‬
‫دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ از ﻧﻮع ﻣﻌﻤﻮل ﺑﺨﺼﻮص در ﮐﻮﺗﺎﻩ ﻣﺪت ﮐﺴﺐ ﮐﻨﺪ و در ﺑﺮﺧﯽ ﻋﺮﺻﻪ هﺎ ﺑﺴﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺎب ﺁوردﻩ و ﺑﻪ ﭘﻴﺶ رود‪ ،‬اﻣﺎ‬
‫در ﮐﻞ و ﺑﻮﻳﮋﻩ در درازﻣﺪت‪ ،‬اﺿﻤﺤﻼل و ﻣﺮﮔﯽ ﺑﺲ ﺳﺨﺖ و ﭘﺮهﺰﻳﻨﻪ در اﻧﺘﻈﺎرش ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺁن وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ذاﺗﻴﺶ‪،‬‬
‫هﻴﻮﻻﯼ ﺗﺒﺎهﯽ را از اﻳﻦ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ و "ﺑﯽ ﺁﻳﻨﺪﮔﯽ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ" ﮔﺮﻳﺰﯼ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬هﻢ از اﻳﻦ رو اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺮاﻧﺠﺎم‬
‫از ﭘﯽ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺑﻪ درﺁﻣﺪن رﻳﺸﻪ هﺎﯼ ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺁن در ژرﻓﻨﺎﯼ ﺗﺎرﻳﺦ و ﻓﺮهﻨﮓ و ﺑﺎورهﺎﯼ ﺟﻮاﻣﻊ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪-‬زدﻩ و ﺑﺎ اﺗﻤﺎم ذﺧﺎﻳﺮ هﺮﭼﻨﺪ ﻋﻈﻴﻢ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ اﻳﻦ ﺑﺨﺘﮏ ﮐﺮﻳﻪ و ﻏﻮل ﭘﻴﮑﺮ ﺑﺎ ﻧﻴﺮوﻳﯽ ﻣﻬﻴﺐ و ﺑﺸﺪت ارﺗﺠﺎﻋﯽ‪،‬‬
‫ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻣﺎﻧﻊ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ از ﺳﺮ راﻩ اﻳﻦ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻧﺸﺎﷲ‪«.‬‬
‫»اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ وﻳﮋﻩ‪ ،‬ﮐﺎرﮐﺮدهﺎﯼ ذاﺗﯽ‪ ،‬ﻧﻘﺶ ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ هﺎ و ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮدش در ﻣﺮﮐﺰ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ و‬
‫ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻧﻮاع ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬارﻳﻬﺎﯼ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺶ در زﻣﻴﻨﻪ اﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ‪ ،‬هﻢ هﺴﺘﻪ ﺗﺒﻠﻮر و ﺳ ِﺮ "ﻋﻤﻼ" راهﺒﺮ و ﻧﻮ ِر دﻳﺪﻩ‬
‫هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ اﺳﺖ و هﻢ ﭘﺎﺷﻨﻪ ﺁﺷﻴﻞ ﻳﺎ ﭼﺸﻢ اﺳﻔﻨﺪﻳﺎرش‪ ،‬هﻢ ﻧﮕﺎهﺒﺎن راهﺒﺮدﯼ و ﻧﻴﺮوﯼ اﺻﻠﯽ ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ و ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻴﺸﺒﺮﻧﺪﻩ ﺁن‬
‫اﺳﺖ و هﻢ ﻋﺎﻣﻞ ﺳﻘﻮط و ﺗﺒﺎهﯽ و ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﺳﺨﺖ و ﻣﺤﺘﻮﻣﺶ‪ .‬ﺣﺎﻣﻼن اﻳﻦ ﻧﮕﺮش و روﻳﮑﺮد ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ در ﺑﺴﺘﺮ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ‪،‬‬
‫ﺑﺴﻴﺎرﯼ از ﻣﺮدم و ﻃﻴﻒ ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﯼ از ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺳﻴﺎﺳﯽ و ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﻪ رﻧﮕﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ را ﻧﻴﺰ در ﭘﯽ ﮐﺸﺎﻧﺪﻩ و‬
‫هﻤﺮاﻩ ﺳﺎزﻧﺪ و ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ‪ ،‬ﺷﮑﻞ و ﺗﺸﮑﻠﯽ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻴﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﺁرﯼ! اﻳﻦ هﻤﺎن "راز راهﺒﺮدﯼ" هﻴﻮﻻﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﺑﺪرﺳﺘﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ و ﺑﺎزﺷﻨﺎﺳﺎﻧﺪﻩ ﺷﻮد‪ .‬ﺁﻧﭽﻪ اﻋﺠﺎز ﺑﺎورش ﻣﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ اﻳﻨﺒﺎر در ﭘﺴﺘﺘﺮﻳﻦ ﻣﺮاﺗﺐ وﺟﻮدﯼ در اﻳﻨﺎن ﻣﺼﺪاق ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺪﻳﻨﺴﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ اﻗﻠﻴﺘﯽ اﻧﺪﮎ و ﺑﺎورﻣﻨﺪ و ﻣﺼﻤﻢ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ در ﺑﺴﺘﺮ ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﺑﺴﻴﺎرﯼ را ﮐﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﺁن ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‬
‫از ﭘﯽ ﺧﻮد ﮐﺸﺎﻧﻴﺪﻩ و ﻣﻨﺸﺎ ﺗﺎﺛﻴﺮات اﺳﺎﺳﯽ در دﻧﻴﺎﯼ واﻗﻊ ﮔﺮدد‪.‬‬

‫‪ -‬هﻤﻴﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺮﮐﺰﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺗﻌﺎﻣﻞ ﺑﺎ ﻻﻳﻪ هﺎﯼ‬

‫ﭘﻴﺮاﻣﻮﻧﯽ‪ ،‬ﺑﻪ ﻳﮏ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﺼﻠﺘﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ و ﺁن را ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺳﺨﺖ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺐ و ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺧﻮاﻩ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬هﻤﻴﻦ ﺟﺎن‬
‫ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻣﮑﺎن دﮔﺮدﻳﺴﯽ ﺁن را ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﮐﺒﻮﺗﺮ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﺘﯽ ﺑﻪ زاﻟﻮﻳﯽ رام و ﻳﺎ هﺮ ﻣﻮﺟﻮد‬
‫ﻏﻴﺮدرﻧﺪﻩ دﻳﮕﺮﯼ‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﻮر ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﻧﺎﻣﻤﮑﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪«.‬‬

‫‪-‬‬

‫ﺗﻬﺎﺟﻢ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ؛ رﻓﺘﺎرﯼ ﻣﻌﻤﻮل ﺑﺮاﯼ دﻓﺎع از ﺧﻮد ﻳﺎ ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ﺟﻨﻮن ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ‪:‬‬

‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻣﻨﻄﻖ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ هﻢ در ﻳﮏ ﮐﻼم هﻤﺎن ﻣﻨﻄﻖ ﺳﺎدﻩ هﻴﺘﻠﺮﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﻳﺎ ﺑﺘﻤﺎﻣﯽ ﺗﺤﺖ‬
‫ﺳﻠﻄﻪ ﻣﻘﺪس )!( ﻣﻦ ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻳﺎ هﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﻧﺎﺑﻮد ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ و از ﮐﺎرﺑﺮد هﻴﭻ روش و اﺑﺰارﯼ‪ ،‬هﺮ ﻗﺪر هﻢ اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬
‫ﻟﺤﻈﻪ اﯼ اﺑﺎ ﻧﺨﻮاهﻢ داﺷﺖ‪) .‬ﺣﺎل ﻳﮏ ﻟﺤﻈﻪ ﻓﺮض ﮐﻨﻴﺪ هﻴﺘﻠﺮ ﻗﺒﻞ از ﺷﮑﺴﺖ ﻧﻬﺎﻳﯽ اش در ﺟﻨﮓ‪ ،‬هﻤﺎﻧﮕﻮﻧﻪ ﮐﻪ اﻧﺘﻈﺎر رﺳﻴﺪن‬
‫ﻋﻨﻘﺮﻳﺐ ﺑﻪ ﺳﻼﺣﯽ ﺑﺲ ﻣﺮﮔﺒﺎر ﺑﺮاﯼ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺟﻨﮓ را داﺷﺖ و ﺑﺮﺧﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎ وﻋﺪﻩ ﺁن را ﻣﻴﺪادﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺳﻼح هﺴﺘﻪ اﯼ‬
‫دﺳﺖ ﻣﻴﻴﺎﻓﺖ‪ .‬ﺑﺮاﺳﺘﯽ در ﺁن ﺻﻮرت ﺟﻬﺎن ﭼﻪ ﺳﺮﻧﻮﺷﺘﯽ ﭘﻴﺪا ﻣﻴﮑﺮد؟(‬
‫اﻳﻦ واروﻧﮕﺎن و ﻣﺴﺦ ﺷﺪﮔﺎن در رﻓﺘﺎرﯼ ﻓﺮاﻓﮑﻨﺎﻧﻪ اﻣﺎ‪ ،‬ﭼﻪ ﺧﻮدﺁﮔﺎﻩ و ﭼﻪ ﻧﺎﺧﻮدﺁﮔﺎﻩ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻖ ﺿﺪﺑﺸﺮ و اهﺮﻳﻤﻨﯽ‬
‫ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻪ دﻳﮕﺮان ﻧﺴﺒﺖ دهﻨﺪ! هﻤﭽﻨﻴﻦ در دورﻩ ﮐﻤﻮن و ﻳﺎ ﭘﻨﻬﺎن ﺑﻮدن ﺑﻪ هﺮ دﻟﻴﻞ‪ ،‬روﺣﻴﻪ ﺗﻬﺎﺟﻢ و ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺮﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎ ﺣﺘﯽ‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺻﻮرﺗﯽ ﻣﻌﮑﻮس ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺿﻤﻦ اﺳﺘﺘﺎر و ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ ﺷﺪن در ﭘﻮﺳﺘﻪ هﺎﯼ ﻣﺘﻌﺪد‪ ،‬ﺧﻮد را ﺗﺎ زﻣﺎن ﻣﻘﺘﻀﯽ زﻧﺪﻩ ﻧﮕﻪ دارد‪.‬‬
‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ هﻮﺷﻴﺎر ﺑﻮد ﮐﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﻏﺪار ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﭼﻬﺮﻩ ﮐﺮﻳﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﭘﻨﻬﺎن ﻣﻴﺴﺎزد و ﻓﺴﺎد ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻪ دﻳﮕﺮان ﻧﺴﺒﺖ ﻣﻴﺪهﺪ‪.‬‬

‫‪  ٣٧‬‬
‫‪ ‬‬

‫از ﺟﻤﻠﻪ رﻓﺘﺎرهﺎﯼ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ هﻴﻮﻻﯼ ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪ ،‬ﺻﺪور ﺑﺤﺮان و ﺟﻨﮓ اﻓﺮوزﯼ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﯼ ﺧﺎرﺟﯽ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﮐﺎر‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎ اﻧﮕﻴﺰﻩ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻔﯽ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد؛ ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل ﺑﺮاﯼ ﺳﺮﭘﻮش ﻧﻬﺎدن و ﺗﺤﺖ اﻟﺸﻌﺎع ﻗﺮار دادن ﺿﻌﻔﻬﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ داﺧﻠﯽ ﺗﻮﺳﻂ‬
‫ﻧﻈﺎﻣﯽ واﭘﺴﮕﺮا و ﺿﺪ ﺗﺎرﻳﺨﯽ‪ .‬ﻧﻈﺎﻣﯽ ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎ ﻧﺎﺗﻮان از ﭘﺎﺳﺦ درﺧﻮر ﺑﻪ ﻣﺸﮑﻼت واﻗﻌﯽ ﻣﺮدﻣﺎن ﺗﺤﺖ ﺣﺎﮐﻤﻴﺘﺶ اﺳﺖ و‬
‫ﺧﻄﺮ ﮔﺴﺘﺮش و ﺗﻌﻤﻴﻖ ﻧﺎرﺿﺎﻳﺘﯽ هﺎ را ﭘﻴﺸﺎروﯼ ﺧﻮد ﻣﻴﺒﻴﻨﺪ ﺑﻪ ﺟﻨﮓ اﻓﺮوزﯼ و ﺻﺪرو ﺑﺤﺮان روﯼ ﻣﻴﺎورد‪ .‬ﺣﺎل هﺮ ﭼﻪ ﺷﺪت‬
‫ﺿﻌﻒ در داﺧﻞ و ﻣﻴﺰان ﻣﻄﺎﻟﺒﺎت ﻣﺮدم و ﺧﻄﺮ ﺧﻴﺰﺷﺸﺎن ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬روﯼ ﺁوردن ﺑﻪ اﻳﻦ راﻩ ﺣﻞ ﮐﺎذب ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺟﺬاﺑﻴﺖ‬
‫ﺑﻴﺸﺘﺮﯼ ﺑﺮاﯼ ﻧﻈﺎم ﺑﻴﺎﺑﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻮﻳﮋﻩ از ﺟﺎﻳﯽ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﭘﻴﺎﻣﺪهﺎﯼ داﺧﻠﯽ و ﺧﺎرﺟﯽ اﻳﻦ راﻩ ﺣﻞ ﮐﺎذب ﺧﻮد ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻧﻈﺎم را ﻧﺎﭼﺎر از‬
‫ﻋﻘﺐ ﻧﺸﻴﻨﯽ از ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻮاﺿﻌﺶ در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺳﺎزد‪ .‬ﺟﻨﮓ اﻓﺮوزﯼ و ﺗﻬﺎﺟﻢ ﺑﻪ ﺧﺎرج هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ اﻣﮑﺎن ارﻋﺎب و ﺳﺮﮐﻮب‬
‫در داﺧﻞ را ﺑﺮاﯼ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺧﻮاﻩ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻓﺮاهﻢ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﺿﻤﻨﺎ ﺗﻼﺷﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮاﯼ اﻳﺠﺎد هﻤﮕﺮاﻳﯽ ﺑﻴﻦ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ‬
‫ﺧﻮدﯼ‪ .‬ﮔﺎﻩ ﻧﻴﺰ ﺗﻬﺎﺟﻢ ﺧﺎرﺟﯽ ﻧﻮﻋﯽ ﺣﻤﻠﻪ ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﭘﻴﺸﮕﻴﺮاﻧﻪ ﺑﺰﻋﻢ ﻣﻬﺎﺟﻢ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬و ﺑﺎﻻﺧﺮﻩ ﻳﮑﯽ از ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ‬
‫اﻧﮕﻴﺰﻩ هﺎﯼ ﺟﻨﮓ ﻃﻠﺒﺎن‪ ،‬ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﻄﺶ ﺳﻴﺮاﺑﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮﯼ از ﻳﮑﺴﻮ و ﻧﻮﻋﯽ ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ‪ ،‬ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﯽ و‬
‫ﭘﺎراﻧﻮﻳﺎﯼ ذاﺗﯽ از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ‪ ،‬اﻗﺪام ﺑﻪ ﺗﻬﺎﺟﻤﺎت ﺧﺎرﺟﯽ را ﺑﺮاﯼ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪﻩ ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﻩ و ﺿﺪﺗﺎرﻳﺨﯽ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﻮﻳﮋﻩ‬
‫دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ در ﻣﻴﺪان اﺳﺖ‪ ،‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﺟﺘﻨﺎب ﻣﻴﺴﺎزد‪.‬‬
‫ﺖ ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻓﺘﻦ"‪" ،‬ﺧﻂ ﺑﺴﺘﻦ ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﺎﻧﻪ در‬
‫ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻴﺎد داﺷﺖ ﮐﻪ ﻣﻮاردﯼ از ﻗﺒﻴﻞ "ﺗﻬﺎﺟﻢ ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﺎﻧﻪ"‪" ،‬ﺗﻬﺎﺟﻢ ﭘﻴﺸﮕﻴﺮاﻧﻪ"‪" ،‬دﺳ ِ‬
‫ﺑﻴﺮون ﺧﺎﻧﻪ" و ‪ ...‬در ﻣﻮرد ﺧﺎص هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﺎهﻴﺖ و ﻣﺼﺪاﻗﯽ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺎ ﺻﻮرﺗﻬﺎﯼ ﻣﻌﻤﻮل ﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ و در ﻋﻤﻞ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ‬
‫ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد‪ ،‬ﺁن وﻳﮋﮔﯽ اﺻﻠﯽ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن و ﻣﮑﺎر هﻴﻮﻻ را ﺑﺎزﺗﺎب دهﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻮارد هﻴﭽﻴﮏ ﺑﻪ ﺧﻮدﯼ ﺧﻮد‪ ،‬ﺁن وﻳﮋﮔﯽ‬
‫اﺻﻠﯽ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ؛ ﺑﻠﮑﻪ ﺁن وﻳﮋﮔﯽ اﺻﻠﯽ و ﺁن ﺗﻮهﻢ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ در ﺳﻄﺢ و ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯼ ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ﻣﻴﺸﻮد هﻴﻮﻻ اﮔﺮ در ﺧﺎﻧﻪ اش ﻓﺎﻗﺪ ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ و ﮐﺎراﻳﯽ ﻣﻘﺘﻀﯽ ﺑﻮدﻩ و ﻣﺸﮑﻞ ﺳﺨﺖ و ﺗﻬﺪﻳﺪ ﺟﺪﯼ ﺳﺮﻧﮕﻮﻧﯽ را‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ )ﻣﺎﻧﻨﺪ وﺿﻌﻴﺘﯽ ﮐﻪ ﻧﻈﺎم وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺑﺎ ﺁن ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ(‪ ،‬ﺑﻪ ﺟﺪ در ﺻﺪد ﺻﺪور ﺑﺤﺮان و ﺑﺮاﯼ‬
‫ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﺧﻂ ﺑﺴﺘﻦ ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﺎﻧﻪ در ﺑﻴﺮون ﺧﺎﻧﻪ و "ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ" ﺑﺪان ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺮﺁﻳﺪ‪ ،‬و اﮔﺮ هﻢ ﺑﻪ ﻓﺮض در داﺧﻞ ﺧﺎﻧﻪ و زﻳﺮ‬
‫ﮔﻮﺷﺶ ﭼﻨﺎن ﻣﺸﮑﻞ ﺳﺨﺖ و ﺗﻬﺪﻳﺪ ﮐﻨﻨﺪﻩ اﯼ را ﺑﻄﻮر ﺟﺪﯼ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺁن ﺑﺎر دﻳﮕﺮ "ﺑﻄﺮﻳﻖ اوﻟﯽ" و ﺑﻨﺤﻮﯼ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺁن‬
‫ﺷﺮاﻳﻂ ﻗﺼﺪ ﺣﻤﻠﻪ ﮐﺮدﻩ و هﻴﺘﻠﺮوار در ﭘﯽ ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ داﺧﻠﯽ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻃﻠﺒﯽ ﺧﺎرﺟﯽ ﺑﺮﺁﻳﺪ‪ .‬ﭘﺲ او ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺁن وﻳﮋﮔﯽ ذاﺗﯽ و‬
‫اﻗﺘﻀﺎﯼ ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ‪" ،‬در هﺮ ﺻﻮرت و هﺮ ﺑﺎر ﺑﻪ دﻟﻴﻠﯽ و ﺑﻪ ﻧﺤﻮﯼ از اﻧﺤﺎ"‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺣﻤﻠﻪ ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﺁورد و ﻣﻴﻞ ﺑﯽ ﻣﺮز ﺑﻪ ﺗﻬﺎﺟﻢ و ﺗﺨﺮﻳﺐ و ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮﯼ‪ ،‬ذاﺗﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﻘﺎرت اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﺁﻧﭽﻪ ﮔﺎﻩ "ﺧﻂ ﺑﺴﺘﻦ ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﺎﻧﻪ در ﺑﻴﺮون ﺧﺎﻧﻪ" ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﺑﻴﺸﮏ ﻳﮑﯽ از رﻓﺘﺎرهﺎﯼ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﻧﻈﺎم‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺑﻮدﻩ و هﺴﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﺟﺎﯼ ﺗﺮدﻳﺪ ﻧﻴﺴﺖ؛ هﻴﻮﻻﻳﯽ در ﺣﺎل ﻓﺮﺳﺎﻳﺶ و ﭘﻮﺳﺖ ﮐﻨﺪﻩ ﺷﺪن‪ ،‬ﺑﺤﺮاﻧﺰاﻳﯽ ﻣﻴﮑﻨﺪ‬
‫و ﻓﺮاﻓﮑﻨﯽ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ و ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮد ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ دﻓﺎع را در ﺗﻬﺎﺟﻢ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد اﻣﺎ اﮔﺮ اﺣﻴﺎﻧﺎ ﺑﻪ ﻧﺎدرﺳﺖ ﺗﺼﻮر ﺷﻮد "ﺁن وﻳﮋﮔﯽ‬
‫اﺻﻠﯽ" هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ‪ ،‬ﮐﻪ ﺁن را "از ﺑﻨﻴﺎد" ﺑﺎ دﻳﮕﺮ اﻧﻮاع دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﻳﻬﺎ ﮐﻴﻔﺎ ﻣﺘﻔﺎوت ﻣﻴﺴﺎزد‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و واروﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ در‬
‫ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل در ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ دﻗﻴﻘﺎ هﻤﻴﻦ ﺗﻼﺷﺶ ﺑﺮاﯼ ﺧﻂ ﺑﺴﺘﻦ ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﺎﻧﻪ در ﺑﻴﺮون ﺧﺎﻧﻪ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬اﻳﻦ ﺗﺼﻮر ﻧﺎدرﺳﺖ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻧﺎﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﻪ ﻳﮏ ذهﻨﻴﺖ ﺑﺲ ﺧﻄﺮﻧﺎﮎ و ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ در ﻣﻮرد ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان داﻣﻦ زﻧﺪ؛‬
‫اﻳﻦ ﺗﺼﻮر ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ راﻳﺞ ﮐﻪ‪" :‬ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان از اﺳﺎس ﻳﮏ هﻴﻮﻻﯼ ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و درﻧﺪﻩ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬او ﺑﺴﺎدﮔﯽ ﻓﻘﻂ ﮔﺮﺑﻪ اﯼ‬
‫هﺮاﺳﻴﺪﻩ و ﺣﻴﻠﻪ ﮔﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن ﺗﺮﺳﻴﺪﻩ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬هﻤﻴﻦ و ﺑﺲ! ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻮﺟﻮدﯼ ﮐﻪ داراﯼ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ‬
‫راهﺒﺮدﯼ )ﻻاﻗﻞ ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺗﺎﻣﻴﻦ اﺻﻞ ﺣﻴﺎﺗﺶ ﺣﺎل در هﺮ هﻴﺌﺖ ﻣﻤﮑﻦ و ﻣﻘﺘﻀﯽ( ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬دﺳﺘﮑﻢ ﺑﻄﻮر ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﻗﺎﺑﻞ رام ﮐﺮدن‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻘﻂ ﭼﻮن ﺑﺴﻴﺎر ﺗﺮﺳﻴﺪﻩ‪ ،‬ﭼﻨﮓ و دﻧﺪان ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ و ذاﺗﺎ و ﺑﻪ ﺧﻮدﯼ ﺧﻮد ﻣﻬﺎﺟﻢ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﮐﺎرﯼ ﮐﺮد ﮐﻪ اﻳﻦ‬
‫ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺣﺪ ﻣﻌﻴﻨﯽ ﺑﺘﺮﺳﺪ و "اﺣﺴﺎس ﺿﻌﻴﻒ ﺑﻮدن و در ﺗﻠﻪ اﻓﺘﺎدن" ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺣﺪ ﻣﻌﻴﻨﯽ ﺑﻪ او ﻓﺸﺎر ﺁورد؛‬
‫‪  ٣٨‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﺣﻮﺻﻠﻪ‪ ،‬رام و ﺁراﻣﺶ ﮐﺮد‪ .‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ اﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ اِﻋﻤﺎل ﻣﺎهﺮاﻧﻪ و ﺻﺒﻮراﻧﻪ ﺳﻴﺎﺳﺖ دوﮔﺎﻧﻪ ﭼﻤﺎق و‬
‫ﺷﻴﺮﻳﻨﯽ ﻗﺎﺑﻞ رام ﮐﺮدن اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﺑﻄﻮر ﻣﻮردﯼ و ﻣﻮﻗﺖ ﻣﻴﺘﻮان ﺑﺎ او وارد ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ وﻗﺘﯽ رام ﮔﺮدد از ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ‬
‫ﻧﻴﺰ ﺷﺮﻳﮏ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ اﯼ ﻗﺎﺑﻞ اﻋﺘﻤﺎد ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪"!...‬‬
‫اﻳﻦ در ﺣﺎﻟﻴﺴﺖ ﮐﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ‪ ،‬ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ‪ ،‬ﻏﺪار و در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ رام ﮐﺮدن اﺳﺖ‪ .‬او‬
‫ﭼﻪ در ﺧﺎﻧﻪ اش اﺣﺴﺎس ﺧﻄﺮ ﮐﻨﺪ و ﭼﻪ اﺣﺴﺎس ﺧﻄﺮ ﻧﮑﻨﺪ‪" ،‬در هﺮ ﺻﻮرت و هﺮ ﺑﺎر ﺑﺪﻟﻴﻠﯽ و ﻧﺤﻮﯼ"‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ و‬
‫ﺣﻤﻠﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺁورد‪ .‬ﺗﻬﺎﺟﻢ و ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮﻳﯽ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺟﺪاﻳﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ در ذات و ﻃﺒﻴﻌﺖ اوﺳﺖ‪ .‬از ﻗﻀﺎ اﮔﺮ در ﺧﺎﻧﻪ اش ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ‬
‫ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬هﻴﻮﻻﯼ ﺗﺒﺎهﯽ و ﻃﻤﻊ ﺑﻄﺮﻳﻖ اوﻟﯽ و ﺑﺎ ﺗﻮان ﺑﻴﺸﺘﺮﯼ ﺣﻤﻠﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺁورد‪ .‬ﭘﺲ ﺁن وﻳﮋﮔﯽ ﻣﺘﻤﺎﻳﺰﮐﻨﻨﺪﻩ را ﺑﺎﻳﺪ در ﺁن ﺟﻨﻮن‬
‫ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺐ و ﺁن ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر و واروﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﺎﻧﯽ در ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯼ ﺑﺲ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل ﺟﺴﺘﺠﻮ ﮐﺮد ﻧﻪ در رﻓﺘﺎرهﺎﻳﯽ ﮐﻪ هﺮ ﻳﮏ ﺑﻨﻮﺑﻪ‬
‫ﺧﻮد‪ ،‬ﺁن وﻳﮋﮔﯽ اﺻﻠﯽ را ﺑﺎزﺗﺎب دادﻩ و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ در ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﻣﺘﻔﺎوت‪ ،‬رﻓﺘﺎرهﺎﻳﯽ دﻳﮕﺮ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺟﺎﯼ ﺁن رﻓﺘﺎرهﺎ را ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺷﺪت ﻣﺴﺦ و واروﻧﮕﯽ در ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺪﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن واروﻧﻪ ﻧﻤﺎﻳﯽ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ و اﻓﺴﺎﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و‬
‫ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﻳﺶ را ﺧﻮدش ﻧﻴﺰ ﺑﺎور ﺁﻣﺪﻩ و ﺷﻴﻔﺘﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬او ﻏﺮق در ﺟﻬﻠﯽ ﻣﺮﮐﺐ اﺳﺖ‪ .‬ﺁن ﺟﻨﻮن ﻣﮑﺎر و ﺑﯽ ﻣﺮز‬
‫و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺒﯽ ﮐﻪ در ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻ اﺳﺖ‪ ،‬اﺳﺎﺳﺎ او را ﻣﻮﺟﻮدﯼ ﺑﺴﻴﺎر ﺧﺎص و ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬ﺁﻧﭽﻪ او ﻣﻴﮑﻨﺪ ﻳﮏ‬
‫رﻓﺘﺎر ﻣﻌﻤﻮل ﺧﺮﻣﺮدرﻧﺪاﻧﻪ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬او ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﭘﺮﻣﮑﺮ و ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ ﺑﺮاﺳﺘﯽ "از ﻧﻈﺮ راهﺒﺮدﯼ" ﻓﺎﻗﺪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ‬
‫ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ اﺳﺖ‪ .‬او ﺑﺴﺎن ﺧﺮﻣﺮدرﻧﺪﯼ ﻣﻌﻤﻮل ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ از ﻓﺮط اﺣﺴﺎس ﺁﮔﺎهﺎﻧﻪ ﺿﻌﻒ و ﻧﺎﺗﻮاﻧﯽ ﺷﺪﻳﺪ و در ﺣﺎﻟﻴﮑﻪ‬
‫ﺧﻮدش ﺧﻮب ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﺿﻌﻴﻒ و ﺷﮑﻨﻨﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺧﻮدﺁﮔﺎهﺎﻧﻪ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ ﻧﻤﺎﻳﯽ ﮐﺮدﻩ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻗﺼﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ دﺳﺖ‬
‫ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻓﺘﻦ‪ ،‬ﺧﻮد را و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﺧﻮد را ﺣﻔﻆ ﮐﺮدﻩ و ﺑﺎ ﺣﻤﻠﻪ ﺁوردن‪ ،‬از ﺧﻮدش دﻓﺎع ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺧﻴﺮ! او اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬در ﻣﻮرد ﺁن‬
‫ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن هﻴﻮﻻﯼ ﺑﻠﻌﻨﺪﻩ‪ ،‬دروغ و ﻧﻔﺎق و واروﻧﮕﯽ ﺑﺲ ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ ﺗﺮ اﺳﺖ و اﻳﻦ‪ ،‬رﻓﺘﺎرﯼ ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ را در هﻴﻮﻻﯼ ﺗﻮدرﺗﻮﯼ‬
‫دروغ و واروﻧﮕﯽ ﺳﺒﺐ ﻣﻴﺸﻮد‪.‬‬
‫ﺑﻠﻪ! ﮐﻢ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران و هﺮاﺳﻴﺪﮔﺎﻧﯽ در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﮐﻪ دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ واروﻧﻪ و ﺑﺸﺪت ﻣﺴﺦ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ ﻧﻤﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‬
‫ن ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺁﮔﺎهﯽ از ﺿﻌﻒ و ﻧﺎﺗﻮاﻧﯽ اﺳﺎﺳﻴﺸﺎن‪ ،‬ﺁﮔﺎهﺎﻧﻪ ﺧﻮﻳﺶ را واروﻧﻪ‬
‫و ﺑﺎ وﺟﻮد دارا ﺑﻮد ِ‬
‫ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺎﻧﻨﺪ و ﺑﺎ ﺟﻨﺠﺎل ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ و ﺑﺤﺮاﻧﺴﺎزﯼ ﻣﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﺧﻮد را در اﻣﺎن ﻧﮕﺎﻩ دارﻧﺪ و ﻣﻨﺎﻓﻊ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺘﺸﺎن را ﺣﻔﻆ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد‬
‫اﻣﺎ ﺷﺪت ﺗﺒﺎهﯽ در ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺣﺪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻧﺒﻮدﻩ و ﺗﻮهﻢ ﮐﻮر ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﻣﺴﺦ ﻏﺮﻳ ِ‬
‫ﺐ ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ﺁن در ﺳﻄﺢ و ﻣﺮﺗﺒﻪ اﯼ ﺑﺲ‬
‫ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل در ﺁﻧﻬﺎ ﻏﺎﻟﺐ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻣﺜﺎل ﺁﻧﺎن را ﻧﻤﻴﺘﻮان ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺮﻳﺐ و ﺑﺎژﮔﻮﻧﮕﯽ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮد‪ .‬ﺁﻧﺎن هﺮﮔﺰ‬
‫ﺁن ﺳﺮﺳﺨﺘﯽ و ﺟﺪﻳﺖ اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب را ﻧﺪارﻧﺪ و ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ هﺴﺘﻪ ﺗﺒﻠﻮر‪ ،‬ﺳﮑﺎن راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ‪ ،‬ﻣﻮﺗﻮر ﭘﻴﺸﺒﺮﻧﺪﻩ و ﻧﻴﺮوﯼ‬
‫اﺻﻠﯽ ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ در ﻳﮏ ﺟﻨﺒﺶ ﻳﺎ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺗﻬﺎﺟﻤﺎت هﻴﻮﻻﯼ درﻧﺪﻩ و ﺑﻠﻌﻨﺪﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ را ﻧﻴﺰ ﻋﻤﻼ ﺁﻧﺎن "راهﺒﺮﯼ"‬
‫ﻧﻤﻴﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ‪-‬ﮐﺎراﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﺪارات ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻣﻨﺎﻓﻌﺸﺎن‪ ،‬ﺗﺎ ﺟﺎﻳﯽ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎ ﺁن ﺗﻬﺎﺟﻤﺎت‬
‫هﻤﺮاﻩ ﺑﻮدﻩ و اﻣﺎ در ﺑﺰﻧﮕﺎهﻬﺎﯼ ﺑﺲ ﺧﻄﻴﺮ راﻩ ﺧﻮد را از ﻣﺠﺎﻧﻴﻦ ﺟﺪا ﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺮد‪ .‬اﻣﺎ ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن هﻴﻮﻻﯼ درﻧﺪﻩ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‬
‫در ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ راهﺒﺮدﯼ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﺑﺮ ﺗﻮهﻢ ﺣﻘﻴﺮ و ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﭘﺎﯼ ﻓﺸﺮدﻩ و ﺧﻮﯼ درﻧﺪﮔﯽ و‬
‫ﺗﻤﺎﻳﻞ "ﺑﯽ ﻣﺮز" ﺑﻪ ﻏﻠﺒﻪ و ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮﯼ‪ ،‬ذاﺗﯽ او اﺳﺖ‪.‬‬

‫‪-‬‬

‫اﺷﺎرﻩ اﯼ ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﻧﻤﺎد ﺁن ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ و ﮐﺎرﮐﺮد اﮐﺴﺘﺎﺳﯽ وا ِر دﻳﻦ در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪:‬‬

‫ﺑﺮاﯼ اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﮐﺮﻳﻪ دﻳﻨﯽ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﭘﺪﻳﺪﻩ اﯼ ﻣﺘﺎﺧﺮ‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮد ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ داراﯼ اﻧﻮاع و رﻧﮕﻬﺎﯼ ﻣﺘﻔﺎوﺗﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﺸﻮد‬
‫از ﻧﻤﺎد ﺁﺧﺮ اﻟﺰﻣﺎﻧﯽ و ﮔﻮﻳﺎﯼ "ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ" اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﮐﺮد‪ .‬اﻳﻦ ﻧﻤﺎد ﺑﺲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ را ﻣﻴﺘﻮان هﻢ ﺑﻪ ﻣﺼﺪاﻗﯽ ﺧﺎص‪ ،‬ﺑﺮاﯼ اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ‬

‫‪  ٣٩‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺑﻄﻮر وﻳﮋﻩ و هﻢ ﺑﻪ ﻣﺼﺪاﻗﯽ ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﺑﺮاﯼ اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ "ﺟﻨﺒﺶ و ﻧﻈﺎﻣﺎت ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻠﻴﺘﺶ‬
‫ﺑﻄﻮر ﻋﺎم" ﺑﮑﺎر ﺑﺮد‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﺘﻮان از ﻧﻤﺎد ﺁﺧﺮاﻟﺰﻣﺎﻧﯽ و ﺑﺲ ﮔﻮﻳﺎﯼ "دﺟﺎل" ﺑﺮاﯼ اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺳﺎﻻرﯼ ﺧﻮدﻣﺪاراﻧﻪ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﻧﻤﻮد‪.‬‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻠﻴﺘﺶ‪ ،‬ﺧﻮد در ﺑﺴﺘﺮ ﻓﺴﺎدﮐﺎرﻳﻬﺎﯼ "ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺳﺎﻻرﯼ ﺧﻮدﻣﺪاراﻧﻪ" ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪﻩ و هﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺁزﻣﺎﻳﺸﮕﺎهﻬﺎﯼ‬
‫دوران ﺟﻨﮓ ﺳﺮد ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻣﻴﮑﺮوﺑﯽ ﻣﻬﺎﺟﻢ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﮔﺸﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻨﺴﺎن‪ ،‬در ﺑﺴﺘﺮ ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎ و زﺑﺎﻟﻪ هﺎﯼ ﻣﺴﻤﻮﻣﯽ ﮐﻪ دﺟﺎل از ﭘﯽ ﺧﻮد‬
‫ﺑﺮﺟﺎﯼ ﻧﻬﺎدﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺣﺘﯽ ﺑﻌﻀﯽ از ﻻﮎ ﭘﺸﺘﻬﺎﯼ ﻣﻨﻔﻌﻞ و ﻋﺎﻓﻴﺖ ﻃﻠﺐ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻐﻴﻴﺮات در ﻣﺎدﻩ وراﺛﺘﻴﺸﺎن‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ‬
‫ﺧﺰﻧﺪﮔﺎﻧﯽ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﮔﺎﻩ ﺣﺘﯽ داﻳﻨﺎﺳﻮرهﺎﻳﯽ ﺟﻨﮕﻨﺪﻩ ﺟﻬﺶ ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻧﻤﺎدﻳﻦ ﻣﻴﺘﻮان ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ از ﭘﯽ دﺟﺎل و‬
‫ﻓﺴﺎدﮐﺎرﻳﻬﺎﯼ او اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮﻣﻴﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫هﻢ دﺟﺎل و هﻢ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺮﺧﻮردهﺎﯼ ﺳﺨﺘﺸﺎن ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ و ﺗﻔﺎوﺗﺸﺎن در ﭘﺎرﻩ اﯼ ﺑﻨﻴﺎدهﺎ‪ ،‬ﺷﻌﺎرهﺎ و روﻳﻪ هﺎ‪،‬‬
‫ﻧﮕﺎهﯽ ﺑﺲ ﺗﻴﺮﻩ و ﺗﺎر دارﻧﺪ و هﺮ ادﻋﺎ و ﺷﻌﺎرﯼ ﮐﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﻧﮕﺎهﺸﺎن ﺑﻪ ﺟﻬﺎن و ﺁدﻣﯽ ﻧﮕﺎهﯽ ﺗﻴﺮﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ هﺮ‬
‫ﻳﮏ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﺧﺎص ﺧﻮد از ﺷﻴﻮﻩ هﺎﻳﯽ اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﺑﻬﺮﻩ ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ اﻳﻦ ﺷﻴﻮﻩ هﺎ را ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ‪ ،‬ﻣﻘﺪس‬
‫ﺷﻤﺮدﻩ و در راﺳﺘﺎﯼ اهﺪاف ﻣﻘﺪس اﻟﻬﯽ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻗﻠﻤﺪاد ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬ﺁرﯼ! ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ ﮐﺮﻳﻪ اﻟﻤﻨﻈﺮﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺘﯽ ﮐﺮاهﺘﺶ را‬
‫ﻣﻘﺪس ﻣﻴﺸﻤﺮد!‬
‫ن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺑﻪ "اژدهﺎﯼ‬
‫ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻠﻴﺘﺶ ﺑﻪ ﻧﻤﺎد ﺁﺧﺮاﻟﺰﻣﺎﻧﯽ "ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ" و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮ ِ‬
‫ﮐﻤﻮدو" )ﺑﺎ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎﺗﯽ ﻏﺮﻳﺐ و ﺑﺴﻴﺎر ﺷﺎﻳﺎن ﺗﻮﺟﻪ( ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ﺑﻴﺎن ﺷﺪﻩ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ ﺳﺘﻤﮕﺮﯼ ﮐﺮﻳﻪ و ﺧﻮﻧﺮﻳﺰﯼ ﺷﻘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﮑﺮ و ﻧﻔﺎق ﻣﻌﺎوﻳﻪ و ﺟﻨﻮن ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و ﻓﺴﻖ ﺑﯽ ﻣﺮز ﻳﺰﻳﺪ را ﺑﺎ هﻢ دارد؛‬
‫ﻧﻔﺎق و دروﻏﯽ ﺑﺰرگ ﮐﻪ اﺳﻼم را هﻤﭽﻮ ﭘﻮﺳﺘﻴﻨﯽ واروﻧﻪ‪ ،‬ﺑﺴﺎن اﺳﻼم ارﺗﺠﺎﻋﯽ و ﺑﺮﺗﺮﯼ ﻃﻠﺐ اﺑﻮﺳﻔﻴﺎن ﺑﺎ ﺗﻌﻠﻘﺎت و ﺗﻌﺼﺒﺎت‬
‫ﭘﻮﺳﻴﺪﻩ و ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﻃﺒﻘﺎﺗﯽ و ﻗﺒﻴﻠﮕﯽ‪ ،‬ﺑﺮ ﺗﻦ ﮐﺸﻴﺪﻩ‪ .‬ﺳﻄﺤﯽ ﻧﮕﺮﯼ و ﭘﻮﺳﺖ ﭘﺮﺳﺘﯽ ﺟﺎهﻼﻧﻪ در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬از اﺳﻼم ﭘﻮﺳﺘﻴﻨﯽ‬
‫واروﻧﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﺣﻘﺎﻳﻘﯽ ﺑﺲ ﻋﺎﻟﯽ را ﻣﺴﺦ و ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ هﻤﭽﻮ اﺑﻮﺳﻔﻴﺎن‪ ،‬دﻳﻦ را ﭘﻮﺳﺘﻴﻨﯽ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ ﺑﺮاﯼ ﻣﻘﺪس‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻦ ارﺗﺠﺎع و ﺟﺎهﻠﻴﺖ ﻣﻴﺨﻮاهﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪﻩ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﮐﺒﺮ ﮐﻮر و ﻓﺴﻖ ﺑﯽ ﻋﻨﺎن ﻳﺰﻳﺪ‪ ،‬ﻧﻔﺎق و رﻳﺎﯼ ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ و ﺗﻮدرﺗﻮﯼ ﻣﻌﺎوﻳﻪ و‬
‫ﻣﻘﺪس و ﻣﺎوراﻳﯽ ﻧﻤﻮدن ﻧﻔﺴﯽ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺖ و ﺷﻘﯽ ﺑﺮ ﺳﻴﺎق واروﻧﮕﺎﻧﯽ اﻣﺜﺎل اﺑﻦ ﻣﻠﺠﻢ را ﺟﻤﻠﮕﯽ در ﺧﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻧﻮﻋﯽ "ﺷﻴﻄﺎن ﭘﺮﺳﺘﯽ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ و ﺑﻠﻌﻨﺪﻩ"‪ ،‬ﮐﻪ هﻤﺎﻧﺎ روح و ﻣﻀﻤﻮن اﺻﻠﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ‪ ،‬در هﺴﺘﻪ ﺗﺒﻠﻮر و ﺳ ِﺮ ﻋﻤﻼ‬
‫راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﺁن ﻳﻌﻨﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب‪ ،‬ﺑﻪ اوج ﮐﻴﻔﯽ ﺧﻮد ﻣﻴﺮﺳﺪ و ﺁﻧﺎن را از اﻳﻦ ﻧﻈﺮ از دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻳﻌﻨﯽ ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎران ﺑﻄﻮر ﮐﻴﻔﯽ ﻣﺘﻤﺎﻳﺰ ﻣﻴﺴﺎزد‪ .‬ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ ﺑﺴﺎن ﻳﺰﻳﺪ‪ ،‬ﮔﺮﻓﺘﺎر ﻧﺨﻮﺗﯽ ﺳﺨﺖ ﮐﻮر و‬
‫ﺟﺎهﻼﻧﻪ‪ ،‬ﻏﺮق در ﻧﻮﻋﯽ ﺗﻮهﻢ ﺗﻴﺮﻩ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ و "ﻓﺎﻗﺪ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ" اﺳﺖ‪) .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬هﻤﻴﻦ ﻧﺨﻮت ﮐﻮر و ﺗﻮهﻢ‬
‫ﺗﻴﺮﻩ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ﺷﺪ ﻳﺰﻳﺪ ﺗﻮﺻﻴﻪ اﮐﻴﺪ ﭘﺪرش ﻣﻌﺎوﻳﻪ را ﮐﻪ ﺑﺮ ﺧﻼف او داراﯼ ﺁن ﺣﺪاﻗﻞ ﻋﻘﻼﻧﻴﺖ راهﺒﺮدﯼ ﺑﻮد در‬
‫ﺑﺎرﻩ اﻣﺎم ﺣﺴﻴﻦ ﻧﺎدﻳﺪﻩ ﺑﮕﻴﺮد و ﺣﺘﯽ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدهﺎﯼ ﺁﺧﺮ اﻣﺎم ﺣﺴﻴﻦ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ ﮐﻨﺎر ﮔﺬاردن ﺳﻼح و ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﻣﺪﻳﻨﻪ ﻳﺎ رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﺟﺎﻳﯽ‬
‫دﻳﮕﺮ در ﺻﻮرت ﻗﺒﻮل "ﻋﺪم ﺑﻴﻌﺖ" را ﻧﭙﺬﻳﺮد و دﺳﺖ ﺑﻪ ﮐﺎرﯼ ﺑﺰﻧﺪ ﮐﻪ در ﻋﻤﻞ‪ ،‬ﺑﻪ وارد ﺁﻣﺪن ﺳﺨﺘﺘﺮﻳﻦ ﺿﺮﺑﻪ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺑﻪ‬
‫اﺻﻞ و اﺳﺎس ﺳﻠﺴﻠﻪ اﻣﻮﻳﺎن ﺑﻴﺎﻧﺠﺎﻣﺪ‪(.‬‬
‫در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬ﻗﺮاﺋﺘﻬﺎﯼ ﺑﺴﻴﺎر ﺧﺎص و ﺑﻴﻤﺎرﮔﻮﻧﻪ از ﻣﺬهﺐ و ﻣﻘﻮﻻﺗﯽ از ﻗﺒﻴﻞ اﻣﺖ‪ ،‬ﻣﺸﺎﺑﻪ هﻤﺎن ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ و ﮐﺎرﮐﺮدهﺎﻳﯽ را‬
‫دارﻧﺪ ﮐﻪ ﻗﺮاﺋﺘﻬﺎﯼ ﺧﺎص و ﺑﻴﻤﺎرﮔﻮﻧﻪ از وﻃﻦ دوﺳﺘﯽ و ﻣﻘﻮﻻﺗﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﻣﻠﺖ در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻧﺎﺳﻴﻮﻧﺎﻟﻴﺴﺘﯽ‪ .‬در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ اﻧﻮاع‬
‫ﺗﻌﺼﺒﺎت و ﺗﻮهﻤﺎت و ﺧﺮاﻓﻪ هﺎ و ﺑﺎورهﺎﯼ ﺟﺎهﻼﻧﻪ و واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ از ﻧﻮع ﺳﻨﺘﯽ و دﻳﻨﯽ رواﺟﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮ دارد‪ ،‬ﮔﺮاﻳﺸﺎت ﭘﺪرﺷﺎهﯽ‬
‫و ﺗﺒﻌﻴﺾ ﺟﻨﺴﻴﺘﯽ ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ اﺳﺖ و ﮐﻬﻨﻪ ﮔﺮاﻳﯽ و ﺑﺮﺧﯽ ﻧﮕﺮﺷﻬﺎ و روﻳﻪ هﺎﯼ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ دوران ﻣﺎﻗﺒﻞ ﻣﺪرن و ﺑﻌﻀﯽ ﮔﺮاﻳﺸﺎت‬
‫‪  ۴٠‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﻗﺒﻴﻠﮕﯽ و ﺳﺎﺧﺘﺎرهﺎ و ﺷﻴﻮﻩ هﺎﯼ ﺳﻨﺘﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﭽﺸﻢ ﻣﻴﺨﻮرﻧﺪ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﺮﺧﯽ روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﺿﺪ ﻣﺪرﻧﻴﺘﻪ ﭘﺮ‬
‫رﻧﮕﺘﺮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ اﻧﻮاع ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎ و ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪﻳﻬﺎﻳﯽ ﻓﺰوﻧﺘﺮﯼ داﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺳﺮﺳﺨﺘﺘﺮ ﺑﻮدﻩ و‬
‫در ﻓﺮﻳﺐ و ﻧﻔﻮذ و اﺳﺘﺘﺎر و اﺳﺘﻤﺮار و ﮔﺴﺘﺮش و ﺑﺮﺁﻣﺪن در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬ﺧﻄﺮﻧﺎﮐﺘﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻬﺮﻩ ﮔﻴﺮﯼ اﺑﺰارﯼ و ﻣﻨﺎﻓﻘﺎﻧﻪ از دﻳﻦ و ﺑﺎورهﺎﯼ دﻳﻨﯽ و ﻣﺴﺦ و واروﻧﻪ ﺳﺎزﯼ و ﻣﺒﺘﺬل ﻧﻤﻮدن ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ ﺁﻧﻬﺎ‪ ،‬روﻳﻪ اﯼ‬
‫ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ذات ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد اﻣﺎ‪ ،‬اﻋﺘﻘﺎد ﻳﺎ ﻋﺪم اﻋﺘﻘﺎد و اﻟﺘﺰام ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺎورهﺎ و ﺷﻌﺎﺋﺮ و روﻳﻪ هﺎﯼ ﻣﺬهﺒﯽ از‬
‫ﻧﻮع ﺧﻮدﺑﻴﻨﺎﻧﻪ و ﻗﺸﺮﯼ‪ ،‬ﻣﺜﻼ ﺑﺮ ﺳﻴﺎق اﻣﺜﺎل ﺧﻮارج ﻧﻬﺮوان و ‪ ،...‬ﺑﻪ ﺧﻮدﯼ ﺧﻮد‪ ،‬ﻣﻼﮎ و ﻣﻌﻴﺎرﯼ ﺑﺮاﯼ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻳﮏ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ‬
‫دﻳﻨﯽ از ﻳﮏ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ ﺧﺮاﻓﻪ ﮔﺮاﻳﯽ ﺟﺎهﻼﻧﻪ و ﮐﻬﻨﻪ ﭘﺮﺳﺘﯽ ﻣﻘﺪس‪-‬ﻧﻤﺎﻳﺎﻧﻪ و اﻧﻮاع ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻣﻨﺤﻂ‬
‫و ﺗﻨﮓ ﻧﻈﺮاﻧﻪ از ﻧﻮع ﺳﻨﺘﯽ و دﻳﻨﯽ و ﻓﺮﻗﻪ اﯼ و ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻳﻨﻬﺎ ﻋﻨﺎﺻﺮﯼ اﺳﺎﺳﯽ در ﺟﻨﺒﺶ ﻋﻤﻴﻘﺎ ﻓﺎﺳ ِﺪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻪ ﻣﺼﺪاق ﻋﺎم‬
‫ﺐ ﺑﺨﺼﻮص ﻣﻘﻴﺪ ﻣﺬهﺒﯽ هﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ‬
‫ﺁن ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﻳﮏ ﻧﻴﺮوﯼ هﺎر و ﻓﺮوﻣﺎﻳﻪ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻳﮏ ﻣﺘﻌﺼ ِ‬
‫ﻧﺒﺎﺷﺪ‪" .‬ﺷﻘﺎوﺗﯽ درﻧﺪﻩ و ﺗﻘﺪﻳﺲ ﺷﺪﻩ" و ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ﮔﻮﻧﻪ اﯼ "ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ ﮐﻮردﻻﻧﻪ و ﻣﻬﺎﺟﻢ" و ﻧﻴﺰ "اﺧﻼﻗﻴﺎﺗﯽ ﺑﺲ ﺑﺎژﮔﻮن و‬
‫ﻓﺴﺎدﺁور و ﻣﺒﺘﺬل ﮐﻪ ﺧﻮد ﺑﺮ ﻧﮕﺎهﯽ ﺣﻘﻴﺮ و ﺗﻴﺮﻩ ﺑﻪ هﺴﺘﯽ و اﻧﺴﺎن اﺳﺘﻮار اﺳﺖ" را اﻟﺒﺘﻪ در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮان ﺳﺮاغ ﻧﻤﻮد؛‬
‫اﻣﺎ ﺗﻘﻴﺪ ﻳﺎ ﻋﺪم ﺗﻘﻴ ِﺪ ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻣﺬهﺒﯽ را‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ در ﺳﻄﺢ و ﻣﺪارﯼ ﭘﺴﺖ و ﻣﺒﺘﺬل ﺑﻮدﻩ و ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ از ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﻴﻬﺎ و ﺧﻮدﺧﻮاهﻴﻬﺎ‬
‫و ﺗﻌﺼﺒﺎت ﺟﺎهﻼﻧﻪ و ﺧﻮدﻓﺮﻳﺒﺎﻧﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﻮدﯼ ﺧﻮد ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻣﻼﮐﯽ ﺑﺮاﯼ ﺗﻤﻴﻴﺰ ﻳﮏ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ دﻳﻨﯽ از ﻳﮏ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ‬
‫ﻗﺮار داد‪ .‬ﻳﮏ ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ دﻳﻨﯽ‪ ،‬ﺗﻘﻴﺪ دﻳﻨﯽ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﻧﻪ‪ ،‬در هﺮ ﺻﻮرت ﺗﻮهﻢ‪-‬زدﻩ ﺑﻮدﻩ‪ ،‬ﻣﻨﻴﺖ و ذهﻨﻴﺎﺗﯽ ﺣﻘﻴﺮ و ﻣﺒﺘﺬل داﺷﺘﻪ و‬
‫در ﻋﻤﻖ ذهﻨﺶ ﻧﮕﺎهﯽ ﺗﺎر و "ﺗﻴﺮﻩ" ﺑﻪ هﺴﺘﯽ و اﻧﺴﺎن دارد‪ -‬ﺿﻤﻦ اﻳﻨﮑﻪ اﻟﺒﺘﻪ او ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ واروﻧﻪ‪-‬ﻧﻤﺎﻳﺎﻧﻪ و ﺟﺒﺮاﻧﯽ‪ ،‬هﻢ‬
‫ﺧﻮدﺁﮔﺎﻩ و هﻢ ﻧﺎﺧﻮدﺁﮔﺎﻩ‪ ،‬ادﻋﺎهﺎ و ﺷﻌﺎرهﺎﻳﯽ ﺑﺲ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ را ﺑﻴﺎن دارد و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺣﺘﯽ ﺑﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﻧﻴﺰ دروغ ﮔﻔﺘﻪ و در ﺟﻬﻠﯽ‬
‫ﻣﺮﮐﺐ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺿﻤﻨﺎ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﻧﮑﺎر اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن درﮎ و ﺗﺼﻮﻳﺮ ذهﻨﯽ ﻣﺎهﻮا ﺣﻘﻴﺮ و ﺗﻴﺮﻩ و ﻓﺎﺳﺪﯼ ﮐﻪ "ﺑﺮﺧﯽ" از ﺑﻪ اﺻﻄﻼح‬
‫دﻳﻨﺪاران ﻧﻴﺰ از ﺧﺪاوﻧﺪ و ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان و ﭘﻴﺸﻮاﻳﺎن ﺧﻮﻳﺶ دارﻧﺪ و ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ ﺗﻘﺪﻳﺴﺶ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ در اﺻﻞ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ "ﺷﻴﻄﺎن ﭘﺮﺳﺘﯽ در‬
‫ﭘﻮﺷﺸﯽ ﺑﺎژﮔﻮن" اﺷﺎرﻩ دارد‪ .‬ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻧﻴﺰ در اﺳﺘﻤﺮار ﭼﻨﻴﻦ روﻳﮑﺮد ﻓﺎﺳﺪ و ﺳﺮاﺳﺮ دروغ و در ﺑﺴﺘﺮ اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ذهﻨﻴﺎت و‬
‫ت ﺗﻴﺮﻩ و درﻧﻔﺎق اﺳﺖ ﮐﻪ اﻣﮑﺎن ﺳﺮﺑﺮﺁوردن ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬ﺁن ﺑﺖ ذهﻨﯽ ﺣﻘﻴﺮ و ﺳﻔﺎﮎ و ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮﯼ هﻢ ﮐﻪ ﺁﻧﺎن در‬
‫ﻣﻮهﻮﻣﺎت و روﺣﻴﺎ ِ‬
‫ﻃﯽ ﻣﻨﺎﺳﮑﯽ ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﺑﻴﻤﺎرﮔﻮن و ﺳﺎدﻳﮏ‪-‬ﻣﺎزوﺧﻴﺴﺘﯽ ﺳﺘﺎﻳﺸﺶ ﮐﺮدﻩ و ﻣﺴﺦ و از ﺧﻮد ﺑﻴﺨﻮدﺷﺎن ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺟﺰ وهﻤﯽ دروﻏﻴﻦ‪،‬‬
‫اﻧﻌﮑﺎس ﺟﻬﻞ و ﺗﺮس و ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﻴﺸﺎن ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ اﻋﺘﻘﺎدات و ﻧﻤﺎدهﺎ و ﺁﻳﻴﻨﻬﺎﻳﯽ ﮐﻪ ﻣﺴﺦ ﮔﺸﺘﻪ و ﮐﺎرﮐﺮدﯼ واروﻧﻪ ﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ و‬
‫دروغ و ﺗﺒﺎهﯽ‪ ،‬رداﯼ ﺗﻘﺪس ﺑﺮ ﺧﻮد ﻣﻴﮑﺸﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﮐﻪ ﭼﻨﺎن ﺁﻳﻴﻦ رﻳﺎﻳﯽ و دﻳﻦ و ﺣﺘﯽ ﻋﺮﻓﺎن ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﻩ و ﻓﺎﺳﺪﯼ‪ ،‬ﻧﻔﺎق ﻣﺠﺴﻢ‬
‫اﺳﺖ و ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ از ﺑﻴﺦ و ﺑﻦ ﺑﺮاﻧﺪاﺧﺘﻪ و وﻳﺮان ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﮐﺎرﮐﺮ ِد ﺗﺒﺎهﺴﺎز و "از ﺧﻮد ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ ﮐﻨﻨﺪﻩ" دﻳﻦ در ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻧﻴﺰ ﻧﻪ ﮐﺎرﮐﺮدﯼ اﻓﻴﻮن‪-‬ﮔﻮﻧﻪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﺑﺴﻴﺎرﯼ اوﻗﺎت و‬
‫ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﻣﻮرد ﺁن هﺴﺘﻪ ﺗﺒﻠﻮر و ﻣﻮﺗﻮر ﻣﺤﺮﮎ اﺻﻠﯽ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪﻩ ﺿﺪ ﺗﺎرﻳﺨﯽ‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﮐﺎرﮐﺮدﯼ "اﮐﺴﺘﺎﺳﯽ‪-‬وار" اﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ‬
‫ﻧﻤﻴﺘﻮان ﮐﺎرﮐﺮد ﺗﺮﻳﺎﮎ ﮔﻮﻧﻪ ﻗﺮاﺋﺘﻬﺎﻳﯽ ﻣﻨﺤﻂ از دﻳﻦ و ﻳﺎ ﻋﺮﻓﺎن را در ﮔﺮوهﯽ از ﺁﻧﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ در ﭼﺎرﭼﻮب ﮐﻠﯽ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ‬
‫ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ و ﭼﻨﺪﻻﻳﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ و هﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺑﺮﺧﯽ از اﻓﺮاد و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺳﻴﻄﺮﻩ ﺁن را ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ ﻧﺎدﻳﺪﻩ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺶ ﻣﺠﻨﻮﻧﺎﻧﻪ و هﻴﺘﻠﺮوارﯼ ﮐﻪ در‬
‫وﻟﯽ ﺑﺨﺼﻮص در ﻣﻮرد ﺁن هﺴﺘﻪ ﻓﻌﺎل‪ ،‬ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺑﺸﺪت ﻣﺘﻮه ِﻢ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﺁن ﻧﮕﺮش و ﻣﻨ ِ‬
‫ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﺶ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﻧﮕﺎهﻬﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎ در ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬در ﻋﻤﻞ و ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ‪ ،‬ﺟﺎﻳﮕﺎهﯽ ﮐﺎﻧﻮﻧﯽ و‬
‫ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮﯼ راهﺒﺮدﯼ و راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ دارد‪ ،‬ﮐﺎرﮐﺮد ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺪاﻋﯽ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﻮاد ﻣﺨﺪر و ﻣﺤﺮﮐﯽ از ﻗﺒﻴﻞ اﮐﺴﺘﺎﺳﯽ‬
‫اﺳﺖ ﻧﻪ اﻓﻴﻮن‪.‬‬

‫‪-‬‬

‫ﻧﮕﺎهﯽ ﮔﺬرا ﺑﻪ ﭘﺎرﻩ اﯼ ﺳﻮاﺑﻖ‪:‬‬
‫‪  ۴١‬‬

‫‪ ‬‬

‫ﺑﯽ ﺗﺮدﻳﺪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ داراﯼ رﻳﺸﻪ هﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ اﻋﺘﻘﺎدﯼ‪ ،‬ﻓﺮهﻨﮕﯽ و ﺗﺎرﻳﺨﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﭘﯽ‬
‫ﺿﻌﻒ و اﻧﺤﻄﺎط ﺣﮑﻮﻣﺘﻬﺎﯼ ﺳﻨﺘﯽ در ﻋﺜﻤﺎﻧﯽ و اﻳﺮان‪ ،‬ﻧﺎﮐﺎﻣﻴﻬﺎﯼ ﻣﺘﻌﺪد ﻣﻠﻞ ﻣﺴﻠﻤﺎن در ﻗﺮون اﺧﻴﺮ و اﺳﺘﻌﻤﺎرزدﮔﯽ ﻓﺮاﮔﻴﺮ‪،‬‬
‫ت واﭘﺴﮕﺮا و ﻣﺘﻌﺼ ِ‬
‫ﭘﺎرﻩ اﯼ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎ ِ‬
‫ﺐ ﻣﺬهﺒﯽ "ﺑﺎ روﻳﮑﺮدﯼ ﻓﻌﺎل و ﻣﻌﻄﻮف ﺑﻪ ﮐﺴﺐ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﯽ"‪ ،‬ﺿﻤﻦ ﺑﻬﺮﻩ ﮔﻴﺮﯼ از‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﻋﻨﺎﺻﺮ و روﻳﻪ هﺎﯼ ﺳﻨﺘﯽ از ﻳﮏ ﺳﻮ و ﺑﻌﻀﯽ ﻋﻨﺎﺻﺮ و روﻳﻪ هﺎﯼ ﻏﻴﺮﺳﻨﺘﯽ از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻧﺸﻮ‬
‫ﯽ‬
‫ﻂ ﻣﺴﺘﻌﺪ و ﻣﺘﻼﻃ ِﻢ ﻓﺮاهﻢ ﮔﺸﺘﻪ در ﭘﯽ ﻇﻬﻮر و ﮔﺴﺘﺮش ﻧﺎﻣﻮزون و ﻧﺎﻗﺺ ﻣﺪرﻧﻴﺰم در ﺟﻮاﻣﻊ ﺳﻨﺘ ِ‬
‫ﻧﻤﺎ‪ ،‬ﮐﻪ در ﺑﺴﺘﺮ و ﺷﺮاﻳ ِ‬
‫ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ اﺳﻼﻣﯽ و ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻈﺎهﺮ و ﺗﺒﻌﺎت ورود ﺑﻪ دﻧﻴﺎﯼ ﻣﺪرن ﺻﻮرت ﻣﻴﮕﺮﻓﺖ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﻪ ﺑﺮوز ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در‬
‫ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎﯼ ﻣﺘﻌﺪد اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎﯼ ﺳﺘﻢ زدﻩ ﺑﺎ ﺧﻴﻞ ﺗﻮدﻩ هﺎﯼ ﻧﺎﺁﮔﺎﻩ و ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻃﻮﻻﻧﯽ از ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺣﮑﻮﻣﺘﻬﺎﯼ ﻣﺴﺘﺒﺪ‪،‬‬
‫ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺳﺎﺧﺘﺎرهﺎﯼ ﭘﺪرﺷﺎهﯽ )ﭘﺎﺗﺮﻳﻤﻮﻧﻴﺎل( و ﻗﺒﻴﻠﮕﯽ و ﻣﺮدﺳﺎﻻرﯼ ﻣﻘﺘﺪراﻧﻪ ﺳﺎﺑﻘﻪ و ﮔﺴﺘﺮﺷﯽ زﻳﺎد داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬هﻴﭽﻴﮏ از اﻳﻦ‬
‫ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﻪ دوران ﺑﻠﻮغ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ در ﮔﺴﺘﺮﻩ ﮐﻼن وارد ﻧﮕﺸﺘﻪ و اﻧﻮاع روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ اﺣﺴﺎﺳﺎﺗﯽ ﮔﺮﯼ و ﺗﺒﻌﻴﺖ ﮐﻮرﮐﻮراﻧﻪ‬
‫در ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮ روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﺧﺮد و اﺳﺘﻘﻼل ﻏﻠﺒﻪ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ رواج ﺑﺲ ﮔﺴﺘﺮدﻩ و ﻋﺎدﯼ ﺷﺪﻩ ﺑﺎورهﺎ و رﻓﺘﺎرهﺎﯼ‬
‫ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ "ﻣﺮگ ﭘﺮﺳﺘﯽ و ﺗﺒﺎهﯽ ﻃﻠﺒﯽ"‪" ،‬ﮔﻮﻧﻪ اﯼ ﻓﺮهﻨﮓ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻏﺎرﺗﯽ"‪ ،‬ﺧﻮدﺧﻮاهﻴﻬﺎﯼ ﺣﻘﻴﺮ و دروغ و ﻧﻔﺎق و واروﻧﮕﯽ‬
‫ﻣﻨﺒﻊ ﻋﻈﻴﻤﯽ را ﺑﺮاﯼ ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻓﺮاهﻢ ﺁورد‪ .‬اﻳﻦ ﺁﻓﺎت ﺷﻮم "ﺑﺨﺼﻮص ﭘﺲ از ﺣﻤﻼت ﺳﺨﺖ وﻳﺮاﻧﮕﺮ ﻣﻐﻮﻻن )ﮐﻪ ﺧﻮد‬
‫ﺑﺪﻧﺒﺎل ﮔﺴﺘﺮش ﺗﻔﺮﻗﻪ و ﻓﺴﺎد و ﻧﺎﺑﺴﺎﻣﺎﻧﯽ در ﻣﻴﺎن ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎد( و اﺳﺘﻘﺮار دﻳﺮﭘﺎﯼ ﺁﻧﺎن در ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎﯼ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن" در‬
‫ﺑﻄﻦ ﺟﻮاﻣﻊ اﺳﻼﻣﯽ و در ﺑﺮﺧﯽ ﺑﺎورهﺎ و رﻓﺘﺎرهﺎ و ﺁﻳﻴﻨﻬﺎﻳﺸﺎن در ﻃﯽ ﻗﺮون ﻧﻬﺎدﻳﻨﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬ﺧﻮدﺧﻮاهﻴﻬﺎ و ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﻴﻬﺎﯼ‬
‫ﺣﻘﻴﺮ‪ ،‬اﺑﺘﺬال‪ ،‬ﺧﻮارﺷﻤﺎرﯼ ﺁدﻣﯽ و ﻧﮕﺮش ﺗﻠﺦ و ﺗﻴﺮﻩ ﺑﻪ هﺴﺘﯽ و اﻧﺴﺎن و ﺑﺎور ﺑﻪ ﻏﻠﺒﻪ ﺗﺎرﻳﮑﯽ و ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪﯼ ﻓﻮق اﻟﻌﺎدﻩ ﺁن "در‬
‫دﻧﻴﺎﯼ واﻗﻊ" و اﺻﺎﻟﺖ دادن ﻋﻤﻠﯽ ﺑﻪ ﺑﺎﻃﻞ و ﻧﻮﻋﯽ ﺳﺘﺎﻳﺶ ﺁن در ﭘﻮﺷﺸﯽ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ "ﺟﻮهﺮﻩ و ﺟﺎﻧﻤﺎﻳﻪ ﺑﺴﻴﺎرﯼ از ﺑﺎورهﺎ و‬
‫ﺁﻳﻴﻨﻬﺎﯼ اﻋﺘﻘﺎدﯼ و اﻟﮕﻮهﺎﯼ رﻓﺘﺎرﯼ" در اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎورهﺎ و اﻟﮕﻮهﺎ و ﺁﻳﻴﻨﻬﺎﯼ ﻣﺎهﻮا ﻓﺎﺳﺪ و ﻣﺒﺘﺬل ﻣﺰﺑﻮر و‬
‫اﻧﻮاع ﺧﺮاﻓﻪ هﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﺿﺪﻋﻘﻼﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ واروﻧﮕﯽ ارزﺷﻤﻨﺪ و ﻣﻘﺪس )!( ﺷﻤﺮدﻩ ﻣﻴﺸﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻋﻤﻴﻖ و‬
‫ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ ﺳﺒﺐ ﻣﺴﺦ و از ﺧﻮد ﺑﻴﮕﺎﻧﮕﯽ و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻧﻮﻋﯽ "ﺟﻬﻞ ﻣﺮﮐﺐ و ﻣﻘﺪس" در ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﻣﻌﺘﻘﺪان و ﻋﺎﻣﻼن ﺑﺪاﻧﻬﺎ ﮔﺸﺘﻪ و‬
‫ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻧﻴﺰ در ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺴﺘﺮﯼ ﺑﻮد ﮐﻪ اﻣﮑﺎن ﺳﺮﮐﺸﻴﺪن و ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﭘﻴﺶ از اﻳﻦ هﻢ ﻣﻮرد اﺷﺎرﻩ ﻗﺮار‬
‫ﮔﺮﻓﺖ‪ :‬اﻳﻦ ﺟﻨﺒﺶ ﺟﻨﺒﺸﯽ ﻋﺠﻴﺐ اﻟﺨﻠﻘﻪ و اﻟﺘﻘﺎﻃﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺮ ﺧﻼف ﺑﺮﺧﯽ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎ ِر ﺳﻨﺘﯽ ﻃﺒﻴﻌﺘﯽ ﻓﻌﺎل و ﻣﻬﺎﺟﻢ‬
‫داﺷﺘﻪ و در اﻳﻦ ﭼﺎرﭼﻮب هﻤﭽﻨﻴﻦ از ﺑﺮﺧﯽ روﻳﻪ هﺎ و ﻋﻨﺎﺻﺮ و اﻣﮑﺎﻧﺎت در دﻧﻴﺎﯼ ﻣﺪرن ﻧﻴﺰ ﺑﻬﺮﻩ ﻣﻴﮕﺮﻓﺖ‪ .‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﯼ‬
‫ﺖ ﺳﻨﺘﯽ‪ ،‬ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﮔﺎن و هﺮاﺳﻴﺪﮔﺎن ﻣﺮﺗﺠﻊ‪ ،‬ﻗﺮﺑﺎﻧﻴﺎن ﺳﺘﻢ و‬
‫ﻧﺎهﻤﮕﻮن از ﻣﺘﻌﺼﺒﺎن و ﺧﺮاﻓﻪ ﮔﺮاﻳﺎن ﺳﺨﺖ اﻧﺪﻳﺶ و ﭘﻮﺳﺖ‪-‬ﭘﺮﺳ ِ‬
‫ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮﯼ‪ ،‬ﺳﺮﺧﻮردﮔﺎن و ﺗﺤﻘﻴﺮﺷﺪﮔﺎن در دوران ﻣﺪرﻧﻴﺘﻪ و ‪ ،...‬هﺮ ﮐﺪام از ﻇﻦ ﺧﻮﻳﺶ در اﻳﻦ ﺟﻨﺒﺶ راﻩ ﻧﺠﺎت و هﻮﻳﺘﯽ ﮐﺎذب‬
‫ﻣﻴﻴﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﭘﺪﻳﺪﻩ اﯼ ﺑﺲ ﻣﻮذﯼ‪ ،‬ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺐ و ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ رﻳﺸﻪ در ﺧﺮاﺑﻴﻬﺎ و ﻓﺴﺎدهﺎ و ﺿﻌﻔﻬﺎﯼ‬
‫ﺑﺴﻴﺎر داﺷﺘﻪ و از درون ﺧﻼء هﺎ و ﺷﮑﺎﻓﻬﺎ ﺳﺮ ﮐﺸﻴﺪ و ﺑﺮﺁﻣﺪ‪.‬‬
‫در ﺟﺎﻣﻌﻪ در ﺣﺎل ﮔﺬا ِر اﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﭘﺲ از اﻧﻘﻼب ﻣﺸﺮوﻃﻪ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻳﮏ ﺗﺤﻮل ﮔﺮان و رﻳﺸﻪ دا ِر ﺗﺎرﻳﺨﯽ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ ﺑﺮﺧﯽ‬
‫ﻃﺮﻓﺪاران ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻣﺸﺮوﻋﻪ‪-‬ﺧﻮا ِﻩ اﺳﺘﺒﺪاد ﻋﻘﺐ راﻧﺪﻩ ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺎ ﻃﻴﻒ ﻧﺴﺒﺘﺎ ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﯼ ﮐﻪ ﺣﺎﻣﻞ ﺁن ﺑﺎورهﺎ و اﻋﺘﻘﺎدات ﺑﺎ‬
‫ﺻﺒﻐﻪ ﭘﺮﻧﮓ دﻳﻨﯽ ﺑﻮدﻧﺪ در ﻻﻳﻪ هﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻓﺮهﻨﮕﯽ و ﮔﺎﻩ ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺑﻪ ﺣﻴﺎت ﺧﻮد اداﻣﻪ دادﻧﺪ‪) .‬ﺟﺎﻟﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن‪ ،‬ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﺳﺎﺑﻘﻪ ارﺗﺒﺎﻃﺎﺗﺶ ﺑﺎ ﭘﺎرﻩ اﯼ از ﻣﺸﺮوﻃﻪ ﺧﻮاهﺎن و ﻧﻴﺰ ﺣﻤﺎﻳﺖ از اﺳﺘﺒﺪادﻃﻠﺒﺎن ﻣﺪرﻧﯽ هﻤﭽﻮ ﺣﮑﻮﻣﺖ‬
‫اﺳﺘﺒﺪادﯼ ﭘﻬﻠﻮﯼ‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻧﺎدرﺳﺖ در اداﻣﻪ اﻧﻘﻼب ﻣﺸﺮوﻃﻪ و ﻧﻮﻋﯽ ﻣﺪرﻧﻴﺰم هﻤﺮاﻩ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﺎ ﺁن ﻗﻠﻤﺪاد ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‪ ،‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺬهﺒﻴﻮﻧﯽ هﻢ ﮐﻪ اﻧﺪﻳﺸﻪ ﺣﮑﻮﻣﺖ دﻳﻨﯽ و ﻧﻮﻋﯽ اﺳﺘﺒﺪاد زﻳﺮ ﻟﻮاﯼ دﻳﻦ را ﻣﻄﺮح ﻣﻴﻨﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ‪ ،‬در ارﺗﺒﺎط‬
‫ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺮﺧﯽ روﺣﺎﻧﻴﻮن‪ ،‬ﺣﺰب ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﺑﺮادران ﻧﻮر‪ ،‬ﻓﺪاﻳﻴﺎن اﺳﻼم و ‪ ...‬از اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪(.‬‬

‫‪  ۴٢‬‬
‫‪ ‬‬

‫هﻤﭽﻨﻴﻦ اﻟﺒﺘﻪ ﻧﻪ ﺗﻤﺎﻣﯽ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﯽ از ﮔﺮوﻩ هﺎ و ﺷﺒﮑﻪ هﺎﯼ رﻳﺸﻪ دا ِر ﺳﻨﺘﯽ دﻳﻨﯽ ﺑﺎ ﻧﻔﻮذ در اﻗﺼﯽ ﻧﻘﺎط اﻳﺮان را‬
‫ﻣﻴﺘﻮان از ﺣﺎﻣﻼن اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎﯼ ارﺗﺠﺎﻋﯽ و ﺣﺎﻣﻴﺎن ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ اﺳﺘﺒﺪاد ﻣﺮدﺳﺎﻻر دﻳﻨﯽ ﻣﺤﺴﻮب داﺷﺖ‪ -‬ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ‪،‬‬
‫ﻋﻤﻼ در ﺧﺪﻣﺖ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ درﺁﻳﻨﺪ‪) .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺁن در ﻣﻮرد ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﯽ از ﮔﺮوهﻬﺎ و ﺷﺒﮑﻪ هﺎﯼ رﻳﺸﻪ دار ﺳﻨﺘﯽ دﻳﻨﯽ ﺑﺎ‬
‫رﻧﮕﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ در دﻳﮕﺮ ﮐﺸﻮرهﺎ و ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺻﺎدق ﺑﺎﺷﺪ‪(....‬‬
‫از ﺟﻤﻠﻪ ﮔﺮوﻩ هﺎ و ﺗﺸﮑﻴﻼت ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻣﺪرن هﻢ ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻪ ﺣﺰب ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ "ﺑﺮادران ﻧﻮر" ﺑﻌﻨﻮان ﻳﮏ ﻧﻤﻮﻧﻪ و ﻣﺜﺎل ﻗﺎﺑﻞ‬
‫ﺗﺎﻣﻞ اﺷﺎرﻩ ﮐﺮد؛ ﮔﺮوﻩ هﺎ و ﺗﺸﮑﻴﻼﺗﯽ ﮐﻪ در ﭼﺎرﭼﻮب ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮﺧﯽ اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎﯼ ﻣﺴﻤﻮم و اﺳﺘﺒﺪادﻃﻠﺒﺎﻧﻪ ارﺗﺠﺎﻋﯽ ﺑﺎ ﺻﻴﻐﻪ ﻗﻮﯼ‬
‫دﻳﻨﯽ ﺑﺼﻮرﺗﯽ ﺳﺎزﻣﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﻣﺘﺸﮑﻞ‪ ،‬اﺳﺘﻤﺮار ﻳﺎﻓﺘﻪ و اﻣﮑﺎن ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﺣﺰب ﺑﺮادران ﻧﻮر را ﻣﻴﺸﻮد ﻳﮑﯽ از ﻗﺪﻳﻤﻴﺘﺮﻳﻦ‬
‫اﺣﺰاب ﺳﻴﺎﺳﯽ اﻳﺮان )ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﻧﺴﺒﺘﺎ ﻣﺪرن ﺣﺰب( داﻧﺴﺖ ﮐﻪ در ﻧﻴﻤﻪ دوم دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ رﺿﺎﺷﺎﻩ و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺑﺮﺧﯽ اﻗﺪاﻣﺎت‬
‫ﺿﺪدﻳﻨﯽ ﭘﻬﻠﻮﯼ اول ﺗﺎﺳﻴﺲ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬در ﻣﺮاﻣﻨﺎﻣﻪ ﺣﺰب ﺑﺮادران‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﻓﻘﻬﺎ و روﺣﺎﻧﻴﻮن ﻣﻄﺮح ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺣﺰب‬
‫ﺑﻪ رواﻳﺘﯽ در ﺳﺎل ‪ ١٣١۵‬ﺗﻮﺳﻂ ﻳﮏ روﺣﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺳﻴﺪ ﻧﻮراﻟﺪﻳﻦ ﺷﻴﺮازﯼ در ﺷﻴﺮاز ﺑﻨﻴﺎد ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬ﺣﺰب ﻣﺰﺑﻮر ﮐﻪ ﺑﻪ‬
‫ﺷﻬﺎدت اﺳﻨﺎد ﺗﺎرﻳﺨﯽ و در ﻃﯽ ﺣﻴﺎت ﺧﻮد داراﯼ ارﺗﺒﺎﻃﺎت ﺟﺪﯼ ﺑﺎ ﻣﺤﺎﻓﻞ اﻧﮕﻠﻴﺴﯽ و ﻓﺮاﻣﺎﺳﻮﻧﺮﯼ و هﻤﭽﻨﻴﻦ درﺑﺎر ﭘﻬﻠﻮﯼ‬
‫ﺑﻮدﻩ‪ ،‬ﺿﻤﻦ راﻩ اﻧﺪازﯼ هﻴﺌﺘﻬﺎﯼ ﻣﺬهﺒﯽ و ﺳﻴﺎﺳﯽ‪ ،‬ﺷﺎﺧﻪ هﺎﻳﯽ ﻣﺘﻌﺪد در ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻳﺮان داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﺸﮑﻴﻼت ﺗﻮاﻧﺴﺖ در‬
‫ﻃﯽ ﭼﻨﺪﻳﻦ دهﻪ ﻋﻤﻼ ﻣﻨﺸﺎء ﺗﺎﺛﻴﺮات زﻳﺎدﯼ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺷﻴﺦ ﻣﻬﺪﯼ ﺻﺪرزادﻩ ﺟﻬﺮﻣﯽ از اﻓﺮاد ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﻪ ﺳﻴﺪ ﻧﻮراﻟﺪﻳﻦ ﺷﻴﺮازﯼ و از‬
‫ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬاران ﺗﺸﮑﻴﻼت ﻓﺮاﻣﺎﺳﻮﻧﺮﯼ در ﺟﻨﻮب اﻳﺮان و ﻋﻀﻮ ﻟﮋ ﻣﻬﺮ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺳﻴﺪ ﻧﻮراﻟﺪﻳﻦ ﺷﻴﺮازﯼ‪ ،‬ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﻩ ﺷﻴﺮاز در‬
‫ﻣﺠﻠﺲ ﺷﻮراﯼ ﻣﻠﯽ در دوران ﭘﻬﻠﻮﯼ ﺷﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﺎرﻩ اﯼ دﻳﮕﺮ از ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن و ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻋﺎﻟﯽ رﺗﺒﻪ‪ ،‬در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺣﺰب ﺑﺮادران ﺑﻮدﻩ‬
‫ﯽ ﻣﻌﺮوف در اﺑﺘﺪا و داراﯼ‬
‫اﺳﺖ‪) .‬ﻗﺎﺑﻞ ذﮐﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺻﺪرزادﻩ ﺟﻬﺮﻣﯽ را ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ در ﺣﮑﻢ ﭘﺪر ﻣﻌﻨﻮﯼ ﺳﻌﻴﺪ اﻣﺎﻣ ِ‬
‫ارﺗﺒﺎﻃﺎت ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﺎ ﺧﺎﻧﻮادﻩ وﯼ در ﭘﻴﺶ از اﻧﻘﻼب ﻗﻠﻤﺪاد ﻧﻤﻮدﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﮐﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﺻﺤﺖ و ﺳﻘﻢ اﻳﻦ ادﻋﺎ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮ‬
‫ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ (....‬ﺳﺮدار ﻓﺎﺧﺮ ﺣﮑﻤﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﻩ ﻣﺠﻠﺲ از ﺷﻴﺮاز در دوران ﭘﻬﻠﻮﯼ ﻧﻴﺰ از ﺟﻤﻠﻪ واﺑﺴﺘﮕﺎن ﺑﻪ ﺣﺰب ﻣﺰﺑﻮر ﺑﻮد ﮐﻪ‬
‫ﺑﺮاﯼ ﭼﻨﺪﻳﻦ دورﻩ ﺑﺮ ﮐﺮﺳﯽ رﻳﺎﺳﺖ ﻣﺠﻠﺲ ﺷﻮراﯼ ﻣﻠﯽ ﺗﮑﻴﻪ زد‪ .‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ اﺳﻨﺎد ﺗﺎرﻳﺨﯽ‪ ،‬ﺣﺰب ﺑﺮادران ﻋﻤﻼ ﻣﻮﺿﻌﯽ ﺗﺨﺮﻳﺒﯽ در‬
‫ﮏ ﭘﺎرﻩ اﯼ اﻗﺪاﻣﺎت و ﻣﺎﻧﻮرهﺎﯼ‬
‫ﻗﺒﺎل ﻧﻬﻀﺖ ﻣﻠﯽ ﺷﺪن ﺻﻨﻌﺖ ﻧﻔﺖ ﺑﻪ رهﺒﺮﯼ دﮐﺘﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺼﺪق داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻧﺠﺎم ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴ ِ‬
‫ﻋﻮام ﭘﺴﻨﺪاﻧﻪ‪ ،‬رﻳﺎ و ﭘﻨﻬﺎﻧﮑﺎرﯼ‪ ،‬ﻃﺮح ﻣﺴﺘﻤﺮ ﺷﻌﺎرهﺎﯼ ﺑﻨﻴﺎدﮔﺮاﻳﺎﻧﻪ ﻣﺬهﺒﯽ و ﺗﻼش ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ ﺑﺮاﯼ ﻣﻮج ﺳﻮارﯼ ﺑﺮ‬
‫اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻣﺬهﺒﯽ ﺗﻮدﻩ هﺎ و راﻩ اﻧﺪازﯼ هﻴﺌﺘﻬﺎﯼ ﻣﺬهﺒﯽ در راﺳﺘﺎﯼ اهﺪاف ﺧﺎص ﺳﻴﺎﺳﯽ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ راﻩ و روﺷﻬﺎﯼ‬
‫ﺣﺰب ﺑﺮادران ﻣﺎﻧﻨﺪ دﻳﮕﺮ هﻢ‪-‬ﺳﻨﺨﺎﻧﺶ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺟﺎﻩ ﻃﻠﺒﯽ و هﮋﻣﻮﻧﯽ رهﺒﺮﯼ در ﺣﺰب ﻣﺰﺑﻮر از دﻳﮕﺮ ﻣﻮارد ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ در‬
‫ﺑﺎرﻩ اﻳﻦ ﺣﺰب ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺳﻴﺪ ﻣﻨﻴﺮاﻟﺪﻳﻦ ﺷﻴﺮازﯼ ﻓﺮزﻧﺪ ﺳ ﻴﺪ ﻧﻮراﻟ ﺪﻳﻦ ﺷ ﻴﺮازﯼ و از رهﺒ ﺮان ﺣ ﺰب ﺑ ﺮادران در ﮐﺘ ﺎب ﺧ ﺎﻃﺮات ﺧ ﻮد ﮐ ﻪ ﺗﻮﺳ ﻂ ﻣﺮﮐ ﺰ‬
‫اﺳﻨﺎد اﻧﻘﻼب اﺳﻼﻣﯽ اﻧﺘﺸﺎر ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑ ﻪ ﺻ ﺮاﺣﺖ ﭼﻨ ﻴﻦ ﺑﻴ ﺎن ﻣﻴ ﺪارد ﮐ ﻪ ﺗﻨﻈ ﻴﻢ ﻳ ﮏ ﭘ ﻴﺶ‪-‬ﻧ ﻮﻳﺲ اوﻟﻴ ﻪ ﻣ ﻮرد ﻧﻈ ﺮ ﺁﻧ ﺎن ﺑ ﺮاﯼ ﻗ ﺎﻧﻮن‬
‫اﺳﺎﺳﯽ ﺟﻤﻬﻮرﯼ اﺳﻼﻣﯽ )هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﮐﻨﺎر زدﻩ ﺷﺪن ﭘﻴﺶ‪-‬ﻧﻮﻳﺲ دﻳﮕﺮﯼ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺑﺮﺧﯽ ﻧﺰدﻳﮑﺎن ﺑﻪ دوﻟﺖ ﻣﻮﻗﺖ ﻣﻬﻨ ﺪس ﺑﺎزرﮔ ﺎن‬
‫ﺗﻬﻴﻪ ﮔﺸﺘﻪ ﺑﻮد( ﺑﺎ هﻤﺮاهﯽ ﻣﺤﻤﺪﺑﺎﻗﺮ ذواﻟﻘﺪر و زﻳﺒﺎﻳﯽ )ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻧﺠﺎت( اﻧﺠﺎم ﻣﯽ ﺷﻮد و دوﺑﺎرﻩ ﻧﻮﻳﺴﯽ و اﻧﺘﺸ ﺎر ﺁن ﺑ ﺎ ﺧﻮاﺳ ﺖ‬
‫ﺧﻤﻴﻨﯽ و ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ اﻧﻘﻼب اﺳﻼﻣﯽ ﺳﺎﺑﻖ ﺻﻮرت ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬ﺷﻴﻮﻩ هﺎ و ادﺑﻴﺎت ﺧﺎص ﺣﺰب ﺑﺮادران از ﺑﻴﺶ از هﻔﺘﺎد‬
‫ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﺗﺎﮐﻨﻮن‪ ،‬ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻃﻮﻻﻧﯽ اﻳﻦ ﺣﺰب را در ﻣﻄﺮح ﻧﻤﻮدن و ﺟﺎ اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﻧﻈﺮﻳﺎت ﺷﺮﮎ ﺁﻣﻴﺰﯼ هﻤﭽﻮ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ و وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻬﺎ‬
‫و روﺣﺎﻧﻴﻮن در ﻋﺮﺻﻪ هﺎﯼ ﺳﻴﺎﺳﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬ﮔﻨﺠﺎﻧﺪﻩ ﺷ ﺪن ﺷ ﻮم اﺻ ﻮل اﺳ ﺘﺒﺪادﯼ و ارﺗﺠ ﺎﻋﯽ ﻣﺮﺑ ﻮط ﺑ ﻪ وﻻﻳ ﺖ‬
‫ﻓﻘﻴ ﻪ و ﺷ ﻮراﯼ ﻧﮕﻬﺒ ﺎن در ﻗ ﺎﻧﻮن اﺳﺎﺳ ﯽ ﻧﻈ ﺎم ﺣ ﺎﮐﻢ را ﻣﻴﺘ ﻮان ﻣﺤﺼ ﻮل ﻣﺸ ﺘﺮﮎ ﮔﺮوهﻬ ﺎ و اﻓ ﺮاد ﻣﺘﻌ ﺪدﯼ داﻧﺴ ﺖ ﮐ ﻪ ﺣ ﺰب‬
‫ﺑﺮادران‪ ،‬ذواﻟﻘﺪر و هﻤﺮاهﺎن ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺟﻨﺎح راﺳﺖ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ اﻧﻘﻼب اﺳﻼﻣﯽ ﺳﺎﺑﻖ و اﻓﺮادﯼ از ﻗﺒﻴﻞ دﮐﺘ ﺮ ﺣﺴ ﻦ ﺁﻳ ﺖ از‬
‫ت ﺑﻘﺎﻳ ﺎﯼ ﺗﺸ ﮑﻴﻼت ﻣﻈﻔ ﺮ ﺑﻘ ﺎﻳﯽ‬
‫ﻣﺮﺗﺒﻄﻴﻦ ﺑﺎ ﺑﺎﻧﺪ دﮐﺘﺮ ﻣﻈﻔﺮ ﺑﻘﺎﻳﯽ در ﺣﺰب زﺣﻤﺘﮑﺸﺎن از ﺟﻤﻠﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ‪ ،‬ﺗﺎﺛﻴﺮا ِ‬
‫‪  ۴٣‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺑﺎ ﺟﺎﻩ ﻃﻠﺒﻴﻬﺎﻳﯽ ﻏﺮﻳﺐ و ارﺗﺒﺎﻃﺎﺗﯽ ﭼﻨﺪﺳﻮﻳﻪ ﺑﺎ داﺧﻞ و ﺧﺎرج را ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺎﺛﻴﺮاﺗﯽ ﺗ ﺎﮐﺘﻴﮑﯽ ﻗﻠﻤ ﺪاد ﮐ ﺮد‪ -‬اﻣ ﺎ ﺗ ﺎﺛﻴﺮات ﺣ ﺰب‬
‫ﺑﺮادران و ﺑﻮﻳﮋﻩ اﻣﺜﺎل ﻣﺤﻤﺪﺑﺎﻗﺮ ذواﻟﻘﺪر و دﻳﮕﺮ هﻢ‪-‬ﺳﻨﺨﺎﻧﺶ در اﻳﻦ ﻣﻮرد را ﻣﻴﺘﻮان ﺗﺎﺛﻴﺮاﺗﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮ راهﺒﺮدﯼ ﺗﻠﻘﯽ ﮐﺮد‪) .‬ﮔﻔﺘﻨ ﯽ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ اﺻﻮل و ﻃﺮح ﮐﻠﯽ ﺁﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ و ﺑﻌﺪهﺎ وﻻﻳﺖ ﻣﻄﻠﻘﻪ ﻓﻘﻴﻪ‪ ،‬ﺑﻌﻨ ﻮان ﺑ ﺪﻋﺘﯽ ﻧﺴ ﺒﺘﺎ ﻣﺘ ﺎﺧﺮ در ﻓﻘ ﻪ ﺷ ﻴﻌﻪ‪ ،‬ﺗﻮﺳ ﻂ‬
‫اﻳﻨﺎن ﭘﻴﮕﻴﺮﯼ ﻣﻴﺸﺪﻩ و ﺧﻤﻴﻨﯽ هﻢ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﺑﻴﺎن دارﻧﺪﻩ ﺁن ﺑﻮدﻩ اﺳ ﺖ‪ ،‬ﻗﺮﻧﻬ ﺎ ﻗﺒ ﻞ ﺗﻮﺳ ﻂ روﺣ ﺎﻧﻴﻮﻧﯽ ﺳ ﺨﺖ ﻗﺸ ﺮﯼ و ﻣﺘﻌﺼ ﺐ از‬
‫دﻳﮕﺮ ﻣﺬاهﺐ ﻧﻴ ﺰ در ﻗﺎﻟ ﺐ ﺿ ﺮورت ﺣﺎﮐﻤﻴ ﺖ ﺳﻴﺎﺳ ﯽ ﻓﻘﻬ ﺎ و روﺣ ﺎﻧﻴﻮن و ﻣﺎﻧﻨ ﺪ اﻳﻨﻬ ﺎ ﻣﻄ ﺮح ﮔﺸ ﺘﻪ اﺳ ﺖ؛ ﻗﺸ ﺮﻳﻮﻧﯽ ﮐ ﻪ از ﻳ ﮏ‬
‫ﻣﻨﻈﺮ‪ ،‬ﻧﻴﺎﯼ ﻣﻌﻨﻮﯼ ﺑﺮﺧﯽ دﻳﮕﺮ از ﺷﺎﺧﻪ هﺎﯼ "ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ زﻣﺎن" ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪(.‬‬
‫ﺁﮐﺎدﻣﯽ ﻋﻠﻮم اﺳﻼﻣﯽ در ﻗﻢ را هﻢ ﮐﻪ وﻇﻴﻔﻪ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪﻩ ﺁن‪ ،‬ﺗﺮﺑﻴﺖ ﮐﺎدر و ﭘﺮدازش و ﺗﺪوﻳﻦ ﭘﺸﺘﻮاﻧﻪ ﺗﺌﻮرﻳﮏ و ﻧﺮم اﻓﺰارﯼ‬
‫ﻣﻘﺘﻀﯽ ﺑﺮاﯼ ﻧﻈﺎم وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ ﺑﻪ ارﺗﺠﺎﻋﯽ ﺗﺮﻳﻦ و ﻣﺸﺮﮐﺎﻧﻪ ﺗﺮﻳﻦ رواﻳﺖ ﺁن ﺑﻮدﻩ‪ ،‬ﭘﺲ از اﻧﻘﻼب‪ ،‬ﺣﺰب ﺑﺮادران ﺑﺎ هﻤﺮاهﯽ‬
‫ﯼ ﻧﻘﺶ ﺁﻓﺮﻳﻨﺎﻧﯽ ﻓﻌﺎل و ﭘﻴﮕﻴﺮ در ﺟﻨﺎح راﺳﺖ‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ هﻤﺴﻮ ﺑﻨﻴﺎن ﮔﺬاردﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺪون وﺟﻮد و ﮐﺎرﮐﺮ ِد ﻋﻤﻼ راهﺒﺮد ِ‬
‫ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ اﻧﻘﻼب اﺳﻼﻣﯽ ﺳﺎﺑﻖ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ‪ ،‬ﺧﻮدﺷﻴﻔﺘﮕﺎﻧﯽ اﺣﻮَل و واﭘﺴﮕﺮا در ﺣﺰب ﺑﺮادران و اﻣﺜﺎل اﻳﺸﺎن ﺑﻪ ﺧﻮدﯼ‬
‫ﺧﻮد ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ واﺟﺪ اﺛﺮات راهﺒﺮدﯼ در اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻣﻮارد ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ هﺮ روﯼ‪ ،‬ﻓﺎرغ اﻟﺘﺤﺼﻴﻼن ﺁﮐﺎدﻣﯽ ﻋﻠﻮم اﺳﻼﻣﯽ در ﻗﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ‬
‫"ﺑﭽﻪ هﺎﯼ ﺁﮐﺎدﻣﯽ" ﻣﻌﺮوﻓﻨﺪ در ﺟﺎﯼ ﺟﺎﯼ ﻧﻈﺎم ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ ﭘﺮاﮐﻨﺪﻩ ﺷﺪﻩ و از ﺟﻤﻠﻪ در ﺻﺪا و ﺳﻴﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻧﻈﺎرت و ‪ ...‬ﻣﺸﻐﻮل‬
‫ﮔﺸﺘﻨﺪ‪ .‬ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺷﺪﮔﺎن ﺁﮐﺎدﻣﯽ ﻣﺰﺑﻮر دوﺷﺎدوش ﺑﻌﻀﯽ ﻓﺎرغ اﻟﺘﺤﺼﻴﻼن ﻣﺪرﺳﻪ ﺣﻘﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻧﺴﺨﻪ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎﻧﯽ ﺁن ﻧﻴﺰ‬
‫ﺁﺷﻨﺎﻳﻴﻢ‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ ﺷﺎﮔﺮدان ﺷﻴﺦ ﻣﺼﺒﺎح ﻳﺰدﯼ ﮐﻪ ﺗﮑﻔﻴﺮ دﮐﺘﺮ ﻋﻠﯽ ﺷﺮﻳﻌﺘﯽ در ﭘﻴﺶ از اﻧﻘﻼب ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮑﯽ از ﻧﺸﺎﻧﻪ هﺎﯼ اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎ و‬
‫روﻳﻪ هﺎﯼ اوﺳﺖ‪ ،‬و دﻳﮕﺮاﻧﯽ از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ را ﺷﮑﻞ دادﻩ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻴﺒﺨﺸﻨﺪ‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ ﺁﻧﭽﻪ در ﻣﻮرد ﺣﺰب ﺑﺮادران ﺑﻴﺎن ﺷﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻮد‪ .‬ﻓﺪاﻳﻴﺎن اﺳﻼم )ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﮔﺮوهﯽ ﻣﺴﻠﺢ و ﺑﻨﻴﺎدﮔﺮا ﮐﻪ ارﺗﺒﺎﻃﺎت‬
‫ﻧﺨﺴﺘﺸﺎن ﺑﺎ ﺳﻴﺪ ﺿﻴﺎء ﻣﻌﺮوف ﻧﻴﺰ در ﺗﺎرﻳﺦ ﺛﺒﺖ اﺳﺖ(‪ ،‬ﮔﺮوﻩ ﻣﺴﻠﺢ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻣﻮﺗﻠﻔﻪ اﺳﻼﻣﯽ )ﮐﻪ ﺑﺮﺧﯽ از ﺑﺎزارﻳﺎن و ﮐﺴﺒﻪ‬
‫از ﺟﻤﻠﻪ اﻋﻀﺎ و ﺣﺎﻣﻴﺎﻧﺶ ﺑﻮدﻧﺪ( و ﺑﻮﻳﮋﻩ "ﺑﺮﺧﯽ ﺗﺸﮑﻠﻬﺎ و ﮔﺮوهﻬﺎﻳﯽ ﮐﻪ ﭘﺲ از اﻧﻘﻼب در ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ اﻧﻘﻼب اﺳﻼﻣﯽ و‬
‫ﺑﺨﺼﻮص ﺟﻨﺎح راﺳﺖ ﺁن ﺟﻤﻊ ﺷﺪﻧﺪ و ﭘﺎرﻩ اﯼ از ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻣﺴﻠﺤﺎﻧﻪ ﭘﻴﺶ از اﻧﻘﻼب ‪ ۵٧‬ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺳﻂ ﺁﻧﺎن ﺻﻮرت ﻣﻴﮕﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ"‪،‬‬
‫از ﺟﻤﻠﻪ دﻳﮕﺮ ﮔﺮوﻩ هﺎ و دﺳﺘﺠﺎﺗﯽ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﺎ دارد در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺎﻗﺮ ذواﻟﻘﺪر اﺷﺎرﻩ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﮐﻪ از ﻓﺮﻣﺎﻧﺪهﺎن ارﺷﺪ و ﺑﺎﺳﺎﺑﻘﻪ ﺳﭙﺎﻩ ﭘﺎﺳﺪاران‪ ،‬ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﻦ ﺳﺘﺎدﯼ در‬
‫ﺟﻨﮓ ﺑﺎ ﻋﺮاق و ﻣﺪﻳﺮان ﮐﻠﻴﺪﯼ و ﻣﻮرد اﻋﺘﻤﺎد ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬او ﻗﺒﻞ از اﻧﻘﻼب در ﮔﺮوﻩ ﻣﺴﻠﺢ و دﺳﺖ راﺳﺘﯽ‬
‫ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻣﻨﺼﻮرون ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ داﺷﺘﻪ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ ﺣﺰب ﺑﺮادران ﺷﻴﺮازﯼ در ارﺗﺒﺎط ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ ﺳﻴﺎهﮑﺎرﻳﻬﺎﯼ ﻣﺘﻌﺪدﯼ ﮐﻪ‬
‫وﯼ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ هﻤﮕﻨﺎﻧﺶ در ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻘﺶ‪-‬ﺁﻓﺮﻳﻦ و دﺳﺖ اﻧﺪرﮐﺎر ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻮارد اﺷﺎرﻩ ﻧﻤﻮد‪ :‬ﺑﺮﺧﻮردهﺎﯼ ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ و‬
‫ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮاﻧﻪ ﺑﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﻴﻦ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ و ﻣﺴﺘﻤﺮ )از زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺎزﻳﻬﺎ و ﻓﺘﻨﻪ اﻓﺮوزﻳﻬﺎﯼ ﺳﺎﻟﻬﺎﯼ ‪ ۵٧‬اﻟﯽ ‪ ۶٠‬و ﻓﺠﺎﻳﻊ دهﻪ‬
‫‪ ۶٠‬ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ داﻧﺸﺠﻮﻳﺎن در ﺗﻴﺮ ‪ ٧٨‬و ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺳﺮﮐﻮﺑﯽ داﻧﺸﺠﻮﻳﺎن و ﻣﻌﺘﺮﺿﻴﻦ‪ ،‬ﻗﺘﻠﻬﺎﯼ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ زﻧﺠﻴﺮﻩ اﯼ‪،‬‬
‫ﺳﺮﮐﻮﺑﻬﺎﯼ ﺧﺸﻦ اِﻋﻤﺎل ﮔﺸﺘﻪ ﭘﺲ از اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺳﺎل ‪ ٨٨‬و ﭘﺲ از ﺁن(‪ ،‬ﺗﺤﺮﻳﺺ و ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻣﻮﺛﺮ ﺑﻪ اداﻣﻪ ﺟﻨﮓ و ورود ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺑﻪ‬
‫ﺧﺎﮎ ﻋﺮاق ﭘﺲ از ﺳﺎل ‪) ۶١‬هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﮔﺮوهﯽ دﻳﮕﺮ از ﻓﺮﻣﺎﻧﺪهﺎن ﺳﭙﺎﻩ ﮐﻪ در ﺑﺮهﻪ اﯼ ﺣﺴﺎس و در زﻣﻴﻨﻪ اﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ‪ ،‬ﺗﺎﺛﻴﺮ‬
‫اﺳﺎﺳﯽ ﺑﺮ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻧﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﻦ ﮐﻠﻴﺪﯼ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺧﻤﻴﻨﯽ ﻣﺒﻨﯽ ﺑﺮ اداﻣﻪ ﻓﺎﺟﻌﻪ‪-‬ﺑﺎر ﺟﻨﮓ ﭘﺲ از ﺳﺎل ‪ ،۶١‬ﺑﺎ وﺟﻮد‬
‫ﺗﺮدﻳﺪهﺎ و ﻧﻈﺮات ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﻌﻀﯽ از اﻳﺸﺎن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﻤﻴﻨﯽ و ﻓﺮزﻧﺪش ﭘﻴﺶ از ﻣﻘﻄﻊ ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬داﺷﺘﻨﺪ(‪ ،‬ﮐﻨﺎر زدن و ﺣﺬف و ﻧﺎﮐﺎر‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ‪-‬رﻳﺰﯼ ﺷﺪﻩ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن و رﻗﺒﺎﯼ ﺑﺎﻟﻔﻌﻞ و ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ از هﻤﺎن اوان اﻧﻘﻼب )از ﺟﻤﻠﻪ از درون ﺗﺸﮑﻴﻼت اﻣﻨﻴﺘﯽ و ﻧﻈﺎﻣﯽ‬
‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﭙﺎﻩ ﭘﺎﺳﺪاران( و دﺧﺎﻟﺖ ﭘﻴﭽﻴﺪﻩ و ﺳﺎزﻣﺎﻧﺪهﯽ ﺷﺪﻩ در ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت )ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﺘﺨﺎﺑﺎت ﺷﻮراهﺎ‪ ،‬ﻣﺠﻠﺲ و رﻳﺎﺳﺖ‬
‫ﺟﻤﻬﻮرﯼ‪ ،‬ﮐﻪ ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺑﺎﻻ ﺁﻣﺪن اﺣﻤﺪﯼ ﻧﮋاد ﺷﺪ(‪ ،‬ﭘﻴﺸﺒﺮد ﻃﺮﺣﻬﺎﯼ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻼﺣﻬﺎﯼ هﺴﺘﻪ اﯼ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎﯼ ﻣﻮﺷﮑﯽ و‬
‫اﺑﺰار ﮐﺸﺘﺎر ﺟﻤﻌﯽ و دﻳﮕﺮ ﺗﺒﺎهﮑﺎرﻳﻬﺎﻳﯽ از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ‪) .‬در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻪ دﺳﺖ داﺷﺘﻦ وﯼ هﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻼﺷﻬﺎ و‬
‫‪  ۴۴‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺁزﻣﺎﻳﺸﺎت زﻳﺮزﻣﻴﻨﯽ ﺑﻤﻨﻈﻮر دﺳﺘﻴﺎﺑﯽ ﺑﻪ ﻗﺎﺑﻠﻴﺘﻬﺎﯼ اﻧﻔﺠﺎرﯼ و ﭘﺮﺗﺎﺑﯽ ﻣﻮﺛﺮ در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ هﺴﺘﻨﺪ؛ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﺁزﻣﺎﻳﺸﺎﺗﯽ ﮐﻪ در‬
‫ﻣﺤﻠﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﺟﻤﻠﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺮﮐﺰﯼ و داراﯼ ﻋﻮارض ﻃﺒﻴﻌﯽ ﮐﻪ ﻟﺮزﻩ ﺧﻴﺰ ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ اﻧﺠﺎم ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ....‬اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ‬
‫ﻣﻮارد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎﯼ ﺑﻴﺸﺘﺮ دارﻧﺪ‪ (.‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﮑﯽ از ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎﯼ اﺧﺘﻼف ذواﻟﻘﺪر ﺑﺎ اﺣﻤﺪﯼ ﻧﮋاد در زﻣﺎن‬
‫ت او‬
‫ﺣﻀﻮر ذواﻟﻘﺪر در وزارت ﮐﺸﻮر در دورﻩ اول رﻳﺎﺳﺖ ﺟﻤﻬﻮرﯼ اﺣﻤﺪﯼ ﻧﮋاد‪ ،‬اﻋﺘﻘﺎد ذواﻟﻘﺪر و هﻢ‪-‬ﺧﻄﻬﺎﯼ ﺳﺨﺖ ﭘﺮﻧﺨﻮ ِ‬
‫ﺑﻪ ﻟﺰوم ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎز هﻢ ﺧﺸﻨﺘﺮ در ﺟﺮﻳﺎن اﺟﺮاﯼ ﻃﺮح ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮاﻧﻪ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﺗﺎﻣﻴﻦ اﻣﻨﻴﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮ ﮐﻠﻴﺪﯼ و ﻣﻨﺎﻓﻘﺎﻧﻪ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزاﻧﻪ اﻓﺮاد و ﻧﻴﺮوهﺎﻳﯽ از ﻗﺒﻴﻞ او و ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺘﺒﻮﻋﺶ در زﻣﻴﻨﻪ ﺳﺎزﯼ و وﻗﻮع درﮔﻴﺮهﺎﯼ‬
‫ﺳﺎﻟﻬﺎﯼ ﻧﺨﺴﺖ ﭘﺲ از اﻧﻘﻼب و دهﻪ ‪ ۶٠‬ﺑﺲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺎﻣﻞ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻗﺼﺪ ﺁﻧﺎن از ﺁﻧﮕﻮﻧﻪ اﻗﺪاﻣﺎت‪ ،‬اﻋﻢ از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰﯼ ﺷﺪﻩ‬
‫ت ﺟﺪﯼ و واﻗﻌﯽ ﻳﺎ ﺑﻌﻀﺎ ﺧﻴﺎﻟﯽ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺑﻘﺎ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﯽ ﺑﺮاﯼ زدن ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﻘﺎوم در ﺑﺮاﺑﺮ‬
‫و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ رﻳﺰﯼ ﻧﺸﺪﻩ‪ ،‬ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪا ِ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺣﺬف ﻣﺨﺎﻟﻔﻴﻦ و رﻗﺒﺎﯼ ﺑﺎﻟﻔﻌﻞ و ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ....‬ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﮐﻪ "ﻣﻨﺎﻓﻘﻴﻦ" و اﻣﺜﺎل ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻌﻀﯽ ﺁﻧﺎن‬
‫را اﻓﺮاﻃﻴﻮن ﻓﺎﺷﻴﺴﺖ ﻣﺤﻔﻠﯽ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ در ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺷﺪن ﺁﺗﺶ ﻓﺘﻨﻪ هﺎ و درﮔﻴﺮﻳﻬﺎ در ﺳﺎﻟﻬﺎﯼ ﻧﺨﺴﺖ ﭘﺲ از اﻧﻘﻼب و دهﻪ‬
‫‪ ۶٠‬ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻳﺎ ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ‪ ،‬ﻧﻘﺶ ﮐﻠﻴﺪﯼ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺮاﮐﺰ ﻓﺮهﻨﮕﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﻣﺪرﺳﻪ ﺣﻘﺎﻧﯽ و ‪ ،...‬ﮐﻪ در ﺑﻌﻀﯽ ﮐﺸﻮرهﺎﯼ دﻳﮕﺮ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن هﻢ ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎﯼ‬
‫ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺑﺮاﯼ ﺁﻧﻬﺎ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺮاﮐﺰﯼ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻌﻀﯽ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ دﻳﻨﯽ از درون ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ ﺁﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﻤﺎم اﻋﻀﺎ و ﻃﺮﻓﺪاران اﺣﺰاب و ﮔﺮوهﻬﺎﯼ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺎ ﻓﺎرغ اﻟﺘﺤﺼﻴﻼن ﻣﺮاﮐﺰ ﻳﺎدﺷﺪﻩ‬
‫در ﻣﺮﮐﺰﻳﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺟﺎﯼ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻳﺎ ﺣﺘﯽ ﺑﻪ ﻧﺤﻮ دﻳﮕﺮﯼ در ﺧﺪﻣﺖ ﺁن درﺁﻣﺪﻧﺪ و ﻳﺎ اﮔﺮ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‬
‫ﭘﻴﻮﺳﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﺑﺎ ﺁن ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ‪ .‬ﺧﻴﺮ! ﻣﻨﻈﻮر از ﺑﻴﺎن اﻳﻨﻬﺎ ﺗﻨﻬﺎ اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ هﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﺬهﺒﯽ در ﺟﺎﻣﻌﻪ در ﺣﺎل ﮔﺬار اﻳﺮان از ﭘﻴﺶ از ﺑﻬﻤﻦ ‪ ۵٧‬ﻧﻴﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﭼﮕﻮﻧﮕﯽ ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺮﺧﯽ اﻓﺮاﻃﻴﻮن ﻣﺬهﺒﯽ و ﺑﺨﺸﯽ از ﻋﻘﺒﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺁﻧﻬﺎ در ﺟﺮﻳﺎن ﺗﻈﺎهﺮات و درﮔﻴﺮﻳﻬﺎﯼ ﺳﺎل ‪ ۵٧‬ﺑﺎ ﺑﻌﻀﯽ‬
‫از دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺳﻠﻄﻨﺖ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﺎرﻩ اﯼ از ﮔﺮوهﻬﺎﯼ ﭼﭗ‪ ،‬ﻳﺎ ﺑﺎ زﻧﺎن ﻓﺎﻗﺪ ﭘﻮﺷﺶ ﻣﻮرد ﻧﻈ ِﺮ اﻓﺮاﻃﻴﻮن ﻳﺎ رﻓﺘﺎر ﺑﺲ‬
‫ﻣﺒﺘﺬل ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ ﺑﺎ ﻣﺎرﮐﺴﻴﺴﺘﻬﺎ و ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ ﺧﻠﻖ در زﻧﺪان و ﻧﺠﺲ ﻗﻠﻤﺪاد ﮐﺮدن ﺁﻧﻬﺎ از ﻧﻈﺮ ﺷﺮﻋﯽ )ﭘﺲ از وﻗﻮع‬
‫ﺗﻠﺦ و ﻓﺎﺟﻌﻪ ﺑﺎ ِر ﻧﻮﻋﯽ ﮐﻮدﺗﺎ و ﺗﺼﻔﻴﻪ هﺎﯼ اﺳﺘﺎﻟﻴﻨﻴﺴﺘﯽ در درون ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ ﺧﻠﻖ در ﺳﺎل ‪ (١٣۵۴‬و دﻳﮕﺮ ﻣﻮاردﯼ از اﻳﻦ‬
‫ﻗﺒﻴﻞ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﺑﺲ ﮔﻮﻳﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﺮﺧﯽ از ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ ﺧﻠﻖ و ﭼﭙﻬﺎ در زﻧﺪان‪ ،‬ﺑﻮﻳﮋﻩ ﭘﺲ از وﻗﺎﻳﻊ ﺷﻮم ﺳﺎل ‪،۵۴‬‬
‫ﯽ اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ ﻣﺬهﺒﯽ را از ﻧﺰدﻳﮏ ﻟﻤﺲ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺣﺘﯽ ﭘﺎرﻩ اﯼ از‬
‫ﻣﺴﻤﻮم و ﻓﺎﺳﺪ ﺑﻮدن اﺳﺎﺳ ِ‬
‫ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ در ﻣﻮاردﯼ ﺑﻪ اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﻮدن ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ در ﺁﻳﻨﺪﻩ‪ ،‬از ﻣﻨﻈﺮ ﺧﻮد اﺷﺎرﻩ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬
‫)ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ دﺳﺘﮕﺎﻩ اﻣﻨﻴﺘﯽ رژﻳﻢ ﺣﺎﮐﻢ ﭘﻬﻠﻮﯼ در ﺁن زﻣﺎن ﻧﻴﺰ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﺗﻼش ﻣﻴﮑﺮد ﺗﺎ از ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ ﺣﺪاﮐﺜﺮ اﺳﺘﻔﺎدﻩ را در‬
‫ﺿﺪﻳﺖ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﮔﺮوهﻬﺎﯼ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﻮﻳﮋﻩ ﻣﺠﺎهﺪﻳﻦ و ﭼﭙﻬﺎ ﻧﻤﻮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ (.‬هﻤﭽﻨﻴﻦ روﺣﺎﻧﻴﻮن ﻣﺘﺮﻗﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﺁﻳﺖ اﷲ ﻃﺎﻟﻘﺎﻧﯽ هﻢ از‬
‫ﺑﻌﻀﯽ ﺑﺮﺧﻮردهﺎﯼ ارﺗﺠﺎﻋﯽ و زﺧﻢ زﻧﻨﺪﻩ واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎن ﺧﻮدﺑﺰرگ ﺑﻴﻦ در اﻣﺎن ﻧﺒﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎورهﺎ و رﻓﺘﺎرهﺎﯼ ﻣﺎهﻮا ﻣﺒﺘﺬل و‬
‫واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ ﻣﺘﻌﺼﺒﻴﻦ و ﺧﺮاﻓﻪ ﮔﺮاﻳﺎن و ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ در ﺣﻮزﻩ هﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﻓﺮهﻨﮕﯽ و ﺳﻴﺎﺳﯽ اﻣﺮﯼ ﭘﻮﺷﻴﺪﻩ و‬
‫ﺑﯽ ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻧﺒﻮد؛ از ﺗﺤﺮﻳﻢ ﺑﺮﺧﯽ دﺳﺘﺎوردهﺎﯼ دﻧﻴﺎﯼ ﻣﺪرن ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺗﺮور ﮐﺴﺮوﯼ و دﮐﺘﺮ ﺣﺴﻴﻦ ﻓﺎﻃﻤﯽ و ﺗﮑﻔﻴﺮ دﮐﺘﺮ ﻋﻠﯽ‬
‫ﺷﺮﻳﻌﺘﯽ و دﻳﮕﺮ ﻣﻮاردﯼ از اﻳﻦ دﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ هﻢ ﭘﺎرﻩ اﯼ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺘﺮﻗﯽ‪ ،‬اﻋﻢ از ﻣﺬهﺒﯽ و ﻏﻴﺮﻣﺬهﺒﯽ و ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‬
‫اﻓﺮادﯼ ﻣﺎﻧﻨﺪ دﮐﺘﺮ ﺷﺮﻳﻌﺘﯽ )ﺑﺨﺼﻮص در اواﺧﺮ ﻋﻤﺮش و در ﺑﻌﻀﯽ ﻧﺎﻣﻪ هﺎ(‪ ،‬ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻄﺮ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻦ ارﺗﺠﺎع ﻣﺬهﺒﯽ از ﮔﻮر‬
‫ﺗﺎرﻳﺨﻴﺶ‪ ،‬ﺁن هﻢ در ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺁﮔﺎهﯽ ﻧﺮﺳﻴﺪﻩ‪ ،‬هﺸﺪار دادﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮ ﻟﺰوم ﺑﺎزﺑﻴﻨﯽ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺮزﺑﻨﺪﻳﻬﺎﯼ ﻣﻌﻤﻮل‬
‫و ﮐﻨﺎر ﻧﻬﺎدن ﻣﺮزﺑﻨﺪﻳﻬﺎﯼ ﮐﺎذب ﺑﻴﻦ ﻣﺴﻠﻤﺎن و ﻏﻴﺮﻣﺴﻠﻤﺎن و ﻣﺬهﺒﯽ و ﻏﻴﺮ ﻣﺬهﺒﯽ ﺗﺎﮐﻴﺪ داﺷﺘﻨﺪ و ﺑﺎزﺗﻌﺮﻳﻒ اﺳﺎﺳﯽ اﻳﻦ ﻣﻔﺎهﻴﻢ و‬
‫ﻣﺮزهﺎ را ﻻزم ﻣﻴﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﭘﻴﺶ از اﻳﺸﺎن هﻢ ﺑﺮﺧﯽ ﻓﻌﺎﻟﻴﻦ ﺳﻴﺎﺳﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ از ﻧﻴﻤﻪ دوم دهﻪ ‪ ۴٠‬و اوان دهﻪ ‪ ۵٠‬و ﺣﺘﯽ ﭘﻴﺶ از‬
‫‪  ۴۵‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﺁن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﺎﻻ ﺁﻣﺪن ﻳﮏ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﺬهﺒﯽ در اﻳﺮان‪ ،‬ﮐﻪ ﮐﺸﻮر را ﺑﻪ ورﻃﻪ وﻳﺮاﻧﯽ ﺧﻮاهﺪ ﮐﺸﺎﻧﺪ‪ ،‬اﻋﻼم ﺧﻄﺮ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬دﮐﺘﺮ‬
‫ﻏﻼﻣﺤﺴﻴﻦ ﺻﺪﻳﻘﯽ‪ ،‬وزﻳﺮ ﮐﺸﻮر دﮐﺘﺮ ﻣﺼﺪق‪ ،‬ﻳﮑﯽ از ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎﯼ ﻣﺸﺨﺺ ﺁن ﺑﻮد‪) .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﻨﻮﻋﯽ ﻣﺸﺎﺑﻪ اﻳﻦ هﺸﺪارهﺎ در‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﺳﺨﻨﺎن دﮐﺘﺮ ﻣﺼﺪق در اﺣﻤﺪﺁﺑﺎد ﻧﻴﺰ وﺟﻮد داﺷﺖ‪ (.‬ﺑﺎ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ اﻣﺎ ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﺑﺮﺧﻮرد ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ و ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ ﺑﺎ ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‬
‫دﻳﻨﯽ در اﻳﺮان ﭘﻴﺶ از ﺑﺮﺁﻣﺪن و ﺣﺎﮐﻢ ﺷﺪﻧﺶ ﺻﻮرت ﻧﮕﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺁرﯼ! ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﭘﺪﻳﺪﻩ اﯼ ﺧﻠﻖ اﻟﺴﺎﻋﻪ ﻧﺒﻮد و ﺟﺎ داﺷﺖ ﺧﻴﻠﯽ ﭘﻴﺸﺘﺮ اﻳﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﺁن و رﻳﺸﻪ هﺎﻳﺶ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﺪ‪ .‬ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﺗﻌﺪاد‬
‫هﺸﺪاردهﻨﺪﮔﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻄﺮ ﺟﺪﯼ و در را ِﻩ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ارﺗﺠﺎع ﻣﺬهﺒﯽ در اﻳﺮان اﻧﺪﮎ ﺑﻮدﻩ و ﻣﻴﺰان ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬارﯼ ﺁﻧﻬﺎ در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ‬
‫هﻢ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺖ و اﻣﮑﺎﻧﺎت ﻣﺤﺪودﺷﺎن ﮐﻢ ﺑﻮد‪ .‬ﺣﺘﯽ هﻤﺎن هﺸﺪاردهﻨﺪﮔﺎن ﻧﻴﺰ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺗﻮان "ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ" ارﺗﺠﺎع دﻳﻨﯽ و‬
‫ﻋﻤﻖ و ﮔﺴﺘﺮدﮔﯽ اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎرﯼ ﺷﻮم ﺗﺎرﻳﺨﯽ در ﮐﻞ اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ را ﺗﺎ ﺑﺪﻳﻦ ﺣﺪ ﻧﻤﻴﺪﻳﺪﻧﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ ﺳﺒﺐ‬
‫ﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺧﻄﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در اﻳﺮان ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ درﺧﻮر ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻧﺸﻮد‪ .‬ﺣﺘﯽ هﻨﻮز هﻢ ﭘﺲ از اﻳﻦ هﻤﻪ ﺳﺎل و ﻣﺸﺎهﺪﻩ ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎﯼ‬
‫ﻣﺘﻌﺪد در اﻳﺮان و دﻳﮕﺮ ﮐﺸﻮرهﺎﯼ ﻣﻨﻄﻘﻪ‪ ،‬ﺑﺴﻴﺎرﯼ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﺑﺨﺼﻮص ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ را ﺑﺪرﺳﺘﯽ‬
‫ﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻪ و هﻤﭽﻨﺎن ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﮐﻨﺎر ﻧﻬﺎدن ﺑﻌﻀﯽ ﮐﻠﻴﺸﻪ هﺎﯼ ذهﻨﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫در ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﯽ رﻓﺘﺎر اﻓﺮادﯼ ﮐﻪ در ﭼﺎرﭼﻮب ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬اﮔﺮ ﺑﻪ "ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮ‬
‫ﺶ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ‬
‫رﻓﺘﺎر اﺟﺰاء و اﻓﺮاد" ﺗﻮﺟﻪ ﻧﺸﺪﻩ و ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺁن ﺑﻴﻨﺶ و روﻳﮑﺮدﯼ ﮐﻪ ﻧﻘﻄﻪ ﮐﺎﻧﻮﻧﯽ و ﻣﺤﻮر راﺳﺘﺎﺑﺨ ِ‬
‫ﺑﺪرﺳﺘﯽ دﻳﺪﻩ ﻧﺸﻮد‪ ،‬ﻃﺒﻌﺎ دﭼﺎر اﺷﺘﺒﺎﻩ ﺧﻮاهﻴﻢ ﺷﺪ‪ .‬ﻣﺴﺎﻟﻪ‪ ،‬ﺷﺨﺺ ﺧﻤﻴﻨﯽ و ﻳﺎ ﺑﻌﺪهﺎ ﺧﺎﻣﻨﻪ اﯼ ﺑﻌﻨﻮان "ﻓﺮد" ﻧﺒﻮدﻩ و ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
‫ﮐﻠﻴﺖ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد؛ ﺑﺨﺼﻮص ﺁن ﺑﻴﻨﺶ و روﻳﮑﺮد وﻳﮋﻩ اﯼ ﮐﻪ دﻳﺪﻩ ﻋﻤﻼ راهﺒﺮ و‬
‫ﻣﻮﺗﻮر ﻣﺤﺮﮎ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﻮدﻩ و در ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب ﻋﻴﻨﻴﺘﯽ ﻏﺎﻟﺐ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪.‬‬
‫اﻓﺴﻮس ﮐﻪ ﺑﺮﺧﯽ‪ ،‬ﺣﺘﯽ ﮔﺎﻩ از ﺑﺰرﮔﺎن ﻣﺤﺘﺮم اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻪ ﻧﺎدرﺳﺖ ﺑﻪ ﺁﻧﺎﻧﯽ دﻟﺨﻮش داﺷﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﭼﻮ در ﭼﺎرﭼﻮب‬
‫ﯽ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﺎﻧﯽ ﺳﻮدازدﻩ و ﻣﺴﺦ‪-‬ﮔﺸﺘﻪ در ﺗﻮهﻢ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ‬
‫ﺳﻴﺴﺘﻤﯽ اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﺑﻪ راﺳﺘﺎﺑﺨﺸﯽ و ﻧﻘﺶ‪-‬ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ و راهﺒﺮﯼ ﻋﻤﻠ ِ‬
‫ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺁن ﺿﻌﻔﻬﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ و ﻣﻨﻴﺘﻬﺎﯼ ﺣﻘﻴﺮ و ﺁن ﺑﺎورهﺎ و روﻳﻪ هﺎﯼ ارﺗﺠﺎﻋﻴﺸﺎن اﻣﮑﺎن و ﻣﺠﺎل ﺑﺮوزﯼ هﺮﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ‬
‫ﻳﺎﻓﺖ و ﺑﺪاﻧﺴﺎن‪ ،‬ﺧﻮد ﺑﺨﺸﯽ ﻣﻬﻢ از هﻴﻮﻻﯼ ﺟﺮا ِر ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﮔﺸﺘﻨﺪ و در ﻣﺴﻴﺮ ﺗﺒﺎهﯽ ﻗﺪم ﺑﻪ ﻗﺪم ﭘﻴﺶ رﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫ﯼ ﻣﺜﺎل زدﻧﯽ را داﺷﺖ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎرﯼ از ﻓﻌﺎﻻن را ﻧﺎﮐﺎر ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﻳﺎ ﺑﻨﺤﻮﯼ از‬
‫ﺟﻨﺒﺶ و ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ هﻤﭽﻨﻴﻦ اﻳﻦ ﺗﻮاﻧﻤﻨﺪ ِ‬
‫اﻧﺤﺎ در ﺧﺪﻣﺖ درﺁورد‪) .‬ﺣﺘﯽ ﭘﺲ از دهﻪ هﺎ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان و ﺑﻮﻳﮋﻩ ﺁن هﺴﺘﻪ ﻣﺮﮐﺰﯼ و ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎﻧﺶ‪ ،‬ﮐﻪ‬
‫ﺑﺨﺼﻮص در ﻣﺮاﮐﺰﯼ هﻤﭽﻮن ﺳﭙﺎﻩ ﻗﺪس ﻧﻴﺰ ﻻﻧﻪ دارد‪ ،‬اﻳﻦ ﺗﻮان ﻧﻘﺶ ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ و ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬارﯼ را دارد ﮐﻪ ﺑﺮاﯼ ﻧﻤﻮﻧﻪ‪ ،‬ﺣﺎﮐﻤﺎن‬
‫ﺑﻌﺚ ﺳﻮرﻳﻪ ﺑﻪ ﺳﺮﮐﺮدﮔﯽ ﺑﺸﺎر اﺳﺪ را‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ زﻣﻴﻨﻪ هﺎﯼ دروﻧﻴﺸﺎن‪ ،‬ﻋﻤﻼ در ﻣﺴﻴﺮﯼ ﺑﻴﺎﻧﺪازد ﮐﻪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺟﺎﻧﻴﺎﻧﯽ ﮐﻢ ﻧﻈﻴﺮ‬
‫ﺷﻮﻧﺪ؛ ﺟﺎﻧﻴﺎﻧﯽ ﮐﻪ در ﮐﺸﻮرﺷﺎن ﻳﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻓﺠﺎﻳﻊ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻌﺪ از ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ دوم رﻗﻢ ﺧﻮردﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﮔﺸﻮدﻩ ﺷﺪن ﭘﺎﯼ‬
‫روﺳﻴﻪ ﺑﻪ ﺑﺎﺗﻼق ﺳﻮرﻳﻪ هﻢ ﺑﺪون ﻧﻘﺶ ﺁﻓﺮﻳﻨﯽ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان اﺗﻔﺎق ﻧﻤﻴﺎﻓﺘﺎد‪ (.‬ﻣﺴﻠﻤﺎ در ﺁﻳﻨﺪﻩ از‬
‫ﺗﺒﺎهﮑﺎرﻳﻬﺎﯼ اﻳﻦ ﺑﻼﯼ ﺑﺰرگ و ﮐﺮﻳﻪ ﺗﺎرﻳﺨﯽ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﭘﺮدﻩ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
‫در اﻳﻨﺠﺎ ﮔﻔﺘﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﻗﺘﻠﻬﺎﯼ ﺳﻴﺎﺳﯽ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از ﺑﻬﻤﻦ ‪ ۵٧‬ﺑﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻣﺬهﺒﯽ ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﻣﻴﺸﻮد ﻗﺘﻞ ﻣﻬﻨﺪس‬
‫وﻓﺎﻳﯽ از ﮐﺎرﮐﻨﺎن ﺷﺮﮐﺖ ﻧﻔﺖ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬وﯼ در ﺑﺤﺒﻮﺣﻪ روﻳﺪادهﺎﯼ ﺳﺎل ‪ ،۵٧‬در ﻣﺤﺎﻓﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ و از ﺟﻤﻠﻪ در ﻣﻴﺎن ﺑﺮﺧﯽ از‬
‫ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﻠﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﺒﻬﻪ ﻣﻠﯽ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻄﺮ ﺟﺪﯼ اﻋﺘﻤﺎد ﺑﻪ ﺧﻤﻴﻨﯽ‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺁﺛﺎر ﻣﮑﺘﻮب و اﻇﻬﺎرات ﺻﺮﻳﺤﺶ در ﺳﺎﻟﻬﺎﯼ‬
‫ﮔﺬﺷﺘﻪ در ﻣﻘﻮﻟﻪ ﺣﮑﻮﻣﺖ اﺳﻼﻣﯽ و وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ‪ ،‬ﻣﺼﺮاﻧﻪ و ﺑﻪ ﺻﺮاﺣﺖ هﺸﺪار ﻣﻴﺪاد و دﻧﺒﺎﻟﻪ روﯼ از ﻓﺮدﯼ ﺑﺎ ﭼﻨﺎن اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎ و‬
‫ﺳﻮاﺑﻖ و روﺣﻴﺎت را داﻣﯽ ﺧﻄﺮﻧﺎﮎ ﻣﻴﺪاﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺁﻳﻨﺪﻩ اﯼ ﺷﻮم را ﺑﺪﻧﺒﺎل داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﻬﻨﺪس وﻓﺎﻳﯽ هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮ ﻧﻘﺶ‬
‫ﻣﻮذﻳﺎﻧﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﻋﻮاﻣﻞ ﺧﺎرﺟﯽ و ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﻨﺤﺮف ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﯽ ﺷﻮاهﺪ و ﻗﺮاﺋﻦ ﺗﺎﮐﻴﺪ داﺷﺘﻪ و از اﻓﺘﺎدن در دام ﻳﮏ‬
‫دﻳﮑﺘﺎﺗﻮرﯼ دهﺸﺘﻨﺎﮎ ﻣﺬهﺒﯽ ﻓﻌﺎﻻﻧﻪ ﺑﺮﺣﺬر ﻣﻴﺪاﺷﺖ‪.‬‬
‫‪  ۴۶‬‬
‫‪ ‬‬

‫اﻟﺒﺘﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻳﺮان ﮐﻪ در ﺁن ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ اﻣﮑﺎن ﺳﺮﺑﺮﺁوردن ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬هﺮﮔﺰ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ﻳﮑﺴﺮ ﻋﻘﺐ‪-‬ﻣﺎﻧﺪﻩ ﻧﺒﻮد و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت و‬
‫ﺟﻨﺒﺸﻬﺎﯼ ﺗﺮﻗﻴﺨﻮاﻩ در ﺁن ﺣﻀﻮرﯼ ﺟﺪﯼ و دﻳﺮﻳﻨﻪ داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬از ﻗﻀﺎ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﺑﺮهﻪ اﯼ در اﻳﺮان ﺳﺮﺑﺮﺁورد ﮐﻪ‬
‫روﻧﺪ رﺷﺪ و ﺗﺤﻮل ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻳﺮان ﻣﺮاﺣﻠﯽ را ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﻧﻬﺎدﻩ و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ وارد ﻣﺮﺣﻠﻪ اﯼ ﻧﻮﻳﻦ ﻣﻴﮕﺸﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد اﻣﺎ ﺑﻪ‬
‫ﺳﺒﺐ ﺣﻞ ﻧﺎﺷﺪﻩ ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪن ﺑﺮﺧﯽ ﺿﻌﻔﻬﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ ﺗﺎرﻳﺨﯽ و ﺑﺮﺧﯽ ﮐﺎﺳﺘﻴﻬﺎﯼ دروﻧﯽ از ﻳﮑﺴﻮ و ﺗﺎﺛﻴﺮ ﺷﺮاﻳﻂ و ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﻴﺮوﻧﯽ‬
‫از ﺳﻮﯼ دﻳﮕﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﭼﻴﺰﯼ ﻋﻤﻼ اﻣﮑﺎن ﺗﺤﻘﻖ ﻧﻴﺎﻓﺖ و ﺑﺮﻋﮑﺲ‪ ،‬ﺁن ﺿﻌﻔﻬﺎ و ﮐﺎﺳﺘﻴﻬﺎ در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺴﺘﻌ ِﺪ ﻓﺮاهﻢ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻪ دﻻﻳﻞ‬
‫ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن‪ ،‬اﻣﮑﺎن ﺑﺮوز و ﻇﻬﻮر هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ در ﺷﮑﺎف و ﺧﻼ ِء ﺟﺪﯼ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﻳﮏ ﺑﺮهﻪ‪،‬‬
‫ﺑﺴﻴﺎرﯼ از ﻣﻮارد و ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﮐﻪ ﻓﺮاهﻢ ﺁﻣﺪﻧﺸﺎن ﻣﺤﺼﻮل ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺤﻮﻻت ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن در اﻳﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻮد و اﻧﺮژﯼ ﺗﺤﻮل‪-‬ﺧﻮاهﯽ ﮐﻪ‬
‫اﻳﺠﺎد و اﻧﺒﺎﺷﺘﮕﯽ ﺁن ﻧﺎﺷﯽ از ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺘﻌﺪد )از ﺟﻤﻠﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺗﺮﻗﻴﺨﻮاﻩ( ﺑﻮد ﻋﻤﻼ ﺑﻪ ﺑﺎﻻ ﺁﻣﺪن ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در‬
‫اﻳﺮان ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻳﺮان دهﻬﺎ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ از ﺑﻪ ﻗﺪرت رﺳﻴﺪن ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬اﻧﻘﻼب ﻣﺸﺮوﻃﻪ و ﺳﭙﺲ ﻧﻬﻀﺖ ﻣﻠﯽ ﺷﺪن‬
‫ﺻﻨﻌﺖ ﻧﻔﺖ را از ﺳﺮ ﮔﺬارﻧﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬اﻣﺎ اﮔﺮﭼﻪ اﻧﻘﻼب ﻣﺸﺮوﻃﻪ در اﻳﺮان ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﺑﺲ ﻣﻐﺘﻨﻢ و ﮐﻴﻔﺎ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺳﺒﺐ ﻃﺮح و‬
‫ﺟﺎ اﻓﺘﺎدن ﺑﺮﺧﯽ ﮔﻔﺘﻤﺎﻧﻬﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﺟﺪﻳﺪ ﺷﺪ و ﻧﮕﺎهﯽ ﻧﻮ را در ﭘﯽ ﺁورد و ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻳﺎ ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﻬﻤﯽ را در‬
‫ﻋﺮﺻﻪ هﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺳﺒﺐ ﮔﺸﺖ‪ ،‬وﻟﯽ در ﻧﻬﺎﻳﺖ و ﺑﺪﻻﻳﻞ ﻣﺘﻌﺪ ِد داﺧﻠﯽ و ﺧﺎرﺟﯽ‪ ،‬ﺁن اﻧﻘﻼب ﺑﻪ اهﺪاف ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ اش ﻧﺮﺳﻴﺪ‪.‬‬
‫اﺳﺘﺒﺪاد ﭘﻮﺳﻴﺪﻩ ﺳﻨﺘﯽ ﺟﺎﯼ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﺸﺮوﻃﻪ و ﺣﺎﮐﻤﻴﺘﯽ ﮐﻪ در ﺁن ﻗﺪرت ﺣﺎﮐﻤﺎﻧﺶ ﻣﺤﺪود و ﻣﺸﺮوط ﺑﻪ راﯼ ﻣﻠﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺪاد و‬
‫ﺑﺠﺎﯼ اﺳﺘﺒﺪاد ﺳﻨﺘﯽ‪ ،‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم اﺳﺘﺒﺪادﯼ ﺗﺎزﻩ ﻧﻔﺲ در هﻴﺌﺘﯽ ﻣﺪرن ﻳﺎ ﺑﻪ ﺑﻴﺎن ﺑﻬﺘﺮ ﻧﻴﻤﻪ‪-‬ﻣﺪرن ﻳﺎ ﺷﺒﻪ ﻣﺪرن ﺳﺮ ﺑﺮﺁورد‪ .‬در اﻳﻦ‬
‫ﮔﻴﺮودار‪ ،‬ﺑﺮﺧﯽ ﻓﻌﺎﻻن‪ ،‬اﻧﺪﻳﺸﻪ ورزان و ﺣﺘﯽ ﺗﮑﻨﻮﮐﺮاﺗﻬﺎ و ﻣﺪﻳﺮاﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎرﯼ دﺳﺘﺎوردهﺎﯼ ﻣﻠﻤﻮس و ﻣﺎدﯼ اﻧﻘﻼب ﻣﺸﺮوﻃﻪ‬
‫در اﻳﺎم ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﭘﻬﻠﻮﯼ اول و ﭘﻴﺶ از ﺁن هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺪﻳﻮن ﺁﻧﺎن ﺑﻮد ﺑﺎﻻﺧﺮﻩ از ﺑﺮﺧﻮردهﺎﯼ ﺣﺬﻓﯽ و ﺗﻨﮓ‪-‬ﻧﻈﺮاﻧﻪ ﺳﻠﻄﺎن ﻣﺴﺘﺒﺪ‬
‫ﺟﺪﻳﺪ در اﻣﺎن ﻧﻤﺎﻧﺪﻧﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻨﺴﺎن وﻗﺘﯽ ﺳﻠﻄﺎن ﻣﺴﺘﺒﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﺧﻮاﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎدﻩ از ﺷﺮاﻳﻂ و ﺑﺎ ﺗﺤﻠﻴﻠﯽ ﻏﻠﻂ از اوﺿﺎع ﺟﻬﺎﻧﯽ‪ ،‬از‬
‫دوﻟﺖ اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن‪ ،‬ﮐﻪ ﺣﺎﻣﯽ اﺻﻠﯽ او در ﻧﺸﺴﺘﻨﺶ ﺑﺮ ﺗﺨﺖ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺑﻮد‪ ،‬روﯼ ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪﻩ و ﺑﺴﻮﯼ ﺁﻟﻤﺎن ﻧﺎزﯼ ﺑﭽﺮﺧﺪ و زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ‬
‫وﯼ از هﻤﺮاهﯽ ﻻزم ﺑﺎ ﻣﺘﻔﻘﻴﻦ در ﺟﻨﮓ ﺑﺎ هﻴﺘﻠﺮ ﺳﺮ ﺑﺎز زد‪ ،‬ﺑﺴﺎدﮔﯽ ﺗﻮﺳﻂ ﺁﻧﺎﻧﯽ ﮐﻪ او را ﺑﺮ ﺳﺮ ﮐﺎر ﺁوردﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﺧﻠﻊ و ﺗﺒﻌﻴﺪ‬
‫ﮔﺸﺖ و ﺑﺠﺎﯼ وﯼ ﺳﻠﻄﺎن ﮐﻢ‪-‬ﻣﺎﻳﻪ دﻳﮕﺮﯼ ﻗﺮار دادﻩ ﺷﺪ‪ .‬ﺳﺎﻟﻬﺎ ﺑﻌﺪ ﻧﻬﻀﺖ ﻣﺮدﻣﯽ و ﺿﺪاﺳﺘﻌﻤﺎرﯼ ﻣﻠﯽ ﺷﺪن ﺻﻨﻌﺖ ﻧﻔﺖ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ‬
‫وﺟﻮد دﺳﺘﺎوردهﺎﯼ ﺑﺴﻴﺎرش‪ ،‬در ﻧﻬﺎﻳﺖ و ﺑﺪﻻﻳﻞ ﻣﺘﻌﺪد داﺧﻠﯽ و ﺧﺎرﺟﯽ ﺑﻪ ﺁن ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ ﻧﺮﺳﻴﺪ‪ .‬ﻧﺎﺁﮔﺎهﯽ و ﺷﮑﻞ ﻧﺎﻳﺎﻓﺘﮕﯽ‬
‫ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻻزم را ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﮑﺮدﻩ ﺑﻮد ﺳﺒﺐ ﺷﺪ ﺗﺎ اﻗﺪاﻣﺎت واﺑﺴﺘﮕﺎن درﺑﺎ ِر ﺳﻠﻄﺎن ﺿﻌﻴﻒ اﻟﻨﻔﺲ و واﺑﺴﺘﻪ‪ ،‬ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن‬
‫ﻣﺬهﺒﯽ و ﺑﺮﺧﯽ ﺳﻴﺎﺳﻴﻮن واﺑﺴﺘﻪ ﻳﺎ دﻟﺒﺎﺧﺘﻪ ﺑﻪ ﻗﺪرﺗﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ در ﺷﺮق و ﻏﺮب ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﮐﺎر را ﺑﻪ ﺟﺎﻳﯽ رﺳﺎﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﺿﻌﻔﻬﺎﯼ داﺧﻠﯽ ﺁن ﻧﻬﻀﺖ و رهﺒﺮاﻧﺶ‪ ،‬ﻗﺪرﺗﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ دوﻟﺖ ﻣﻠﯽ دﮐﺘﺮ ﻣﺼﺪق را در ﺟﺮﻳﺎن ﮐﻮدﺗﺎﻳﯽ ﻧﻨﮕﻴﻦ‬
‫ﺲ ﺑﮕﺮﻳﺨﺘﻪ را ﺑﺎزﮔﺮداﻧﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺎز ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻏﻴﺮﻣﺸﺮوﻃﻪ و ﻧﺎﻣﺸﺮوع ﺳﻠﻄﻨﺘﯽ اﺳﺘﻤﺮار‬
‫ﺑﺮاﻧﺪازﻧﺪ و ﺳﻠﻄﺎن ﺿﻌﻴﻒ اﻟﻨﻔ ِ‬
‫ﻳﺎﻓﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻳﺮان ﻣﺤﻘﻖ ﻧﮕﺸﺖ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ اﺻﻼﺣﺎت ارﺿﯽ‪ ،‬ﮐﻪ در زﻣﺎن دوﻟﺖ ﻣﻠﯽ دﮐﺘﺮ ﻣﺼﺪق ﮔﺎﻣﻬﺎﯼ ﻧﺨﺴﺖ ﺑﺴﻮﯼ ﺁن ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺗﻮﺳﻂ ﭘﻬﻠﻮﯼ دوم‬
‫زﻳﺮ ﻓﺸﺎر ﺧﺎرﺟﯽ و ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﻧﺎدرﺳﺖ در ﭼﺎرﭼﻮب ﺁﻧﭽﻪ اﻧﻘﻼب ﺳﻔﻴﺪ ﺷﺎﻩ و ﻣﺮدم ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻴﺸﺪ اﻧﺠﺎم ﮔﺸﺖ‪ .‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ‬
‫اﻳﻨﻬﺎ ﺳﺒﺐ ﺗﺸﺪﻳﺪ ﭘﺪﻳﺪﻩ ﺣﺎﺷﻴﻪ ﻧﺸﻴﻨﯽ و ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻓﺮهﻨﮕﯽ ﺷﺪ‪ .‬اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﮑﺒﺎرﻩ درﺁﻣﺪهﺎﯼ ﺣﺎﺻﻞ از ﻓﺮوش ﻧﻔﺖ‬
‫در ﺳﺎﻟﻬﺎﯼ ﺑﻌﺪ ﻧﻴﺰ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﻳﮏ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻮزون ﻧﺸﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﺑﺴﺘﺮﯼ از ﺿﻌﻒ و ﻋﺪم ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ ﻧﻈﺎ ِم ﻧﺎﺳﺎﻟﻢ و واﺑﺴﺘﻪ‬
‫ﺣﺎﮐﻢ‪ ،‬ﮐﻪ ﺳﻠﻄﺎﻧﯽ ﻣﺴﺘﺒﺪ ﺑﺮ ﺁن ﺳﻠﻄﻪ داﺷﺖ‪ ،‬ﺑﺮ ﻣﻴﺰان ﺑﯽ ﻋﺪاﻟﺘﻴﻬﺎ و اﺣﺴﺎس ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮﯼ‪ ،‬ﭘﺪﻳﺪﻩ ﺣﺎﺷﻴﻪ ﻧﺸﻴﻨﯽ‪ ،‬ﻧﺎﺗﻮاﻧﯽ ﺗﻮﻟﻴﺪ داﺧﻠﯽ‪،‬‬
‫ﺑﺤﺮان هﻮﻳﺖ و و ﻣﻮاردﯼ از اﻳﻦ دﺳﺖ اﻓﺰود‪ .‬از دﻳﮕﺮ ﺳﻮ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ اﻧﻘﻼﺑﯽ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺤﺖ ﺳﺮﮐﻮب اﻳﺮان ﺑﺸﺪت اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺖ و‬
‫اﻳﻦ را ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﺧﺎرﺟﯽ ﻧﻴﺰ درﻳﺎﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫‪  ۴٧‬‬
‫‪ ‬‬

‫ﻧﺴﺨﻪ ﺗﺠﻮﻳﺰﯼ ﺑﺮﺧﯽ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﻏﺮﺑﯽ ﺑﺮاﯼ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺧﻄﺮ اﻧﻘﻼب در اﻳﺮان‪ ،‬اﻧﺠﺎم ﺑﺮﺧﯽ اﺻﻼﺣﺎت و ﺑﺎز ﮐﺮدن ﻧﺴﺒﯽ ﻓﻀﺎﯼ‬
‫ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ ﻗﺼﺪ ﺗﺨﻠﻴﻪ اﻧﺮژﯼ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ و ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ اﺻﻼح ﺳﺎﺧﺘﺎر اﻗﺘﺼﺎدﯼ و ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺑﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﻧﺴﺨﻪ اﻣﺎ دﻳﺮهﻨﮕﺎم و‬
‫ﻧﺎﻗﺺ ﺑﻮدﻩ و ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ درﺳﺖ اﺟﺮا ﻧﺸﺪ‪ .‬رژﻳﻢ ﺿﻌﻴﻒ‪ ،‬ﻧﺎﻣﺸﺮوع و واﺑﺴﺘﻪ وﻗﺖ‪ ،‬ﮐﻪ از درون ﺗﻬﯽ ﮔﺸﺘﻪ و ﻧﻴﺮوهﺎﯼ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬
‫ﻣﺘﻌﺪدﯼ را ﺑﺪﻻﻳﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﺧﻮد راﻧﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺗﺎب اﻳﻦ اﺻﻼﺣﺎت را ﻧﻴﺎورد و ﺧﻴﻠﯽ زود‪ ،‬ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺁﺧﺮ روﻧﺪ ﺳﻘﻮﻃﺶ ﮐﻠﻴﺪ ﺧﻮرد‪.‬‬
‫ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ در اﻳﺮان اﺳﺘﺒﺪادزدﻩ و اﺳﺘﻌﻤﺎرزدﻩ‪ ،‬ﺑﺪﻻﻳﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﺪﻧﯽ ﻣﺪرن و ﻗﻮﯼ ﻧﺪاﺷﺘﻴﻢ و ﺑﺮاﯼ ﺳﺎﻟﻬﺎ ﺷﺎهﺪ ﺣﻀﻮر‬
‫ﻓﺮاﮔﻴﺮ و ﺁزاداﻧﻪ ﻳﺎ ﺣﺘﯽ ﻧﻴﻤﻪ‪-‬ﺁزاداﻧﻪ ﮔﺮوهﻬﺎﯼ ﺳﻴﺎﺳﯽ ﻣﺘﺮﻗﯽ در ﺻﺤﻨﻪ ﻧﺒﻮدﻳﻢ و ﺁزادﯼ ﺑﻴﺎن وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ‪ .‬ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻢ‬
‫ﭘﺎرﻩ اﯼ ﺳﻴﺎﺳﺘﻬﺎ و ﻋﻮاﻣﻞ ﺧﺎرﺟﯽ‪ ،‬رژﻳﻢ واﺑﺴﺘﻪ ﭘﻬﻠﻮﯼ ﻧﻴﺰ ﺁن ﺑﺮﺧﻮرد ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮاﻧﻪ اﯼ را ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮔﺮوهﻬﺎﯼ ﺗﺮﻗﻴﺨﻮاﻩ‬
‫)ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪ ﻣﻠﯽ و ﻳﺎ ﭼﭗ و ‪ (...‬داﺷﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ و زﻣﻴﻨﻪ ﻓﺮهﻨﮕﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺪاﺷﺖ و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﮔﺎﻩ ﺑﺮ ﺁن ﺑﻮد‬
‫ﺗﺎ ﺑﺰﻋﻢ ﺧﻮﻳﺶ از ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ در ﺑﺮاﺑﺮ دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺮوهﺎ ﺑﻬﺮﻩ ﮔﻴﺮد‪ .‬ﻃﺒﻌﺎ اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﻪ ﺳﻨﮕﻴﻨﺘﺮ ﺷﺪن ﮐﻔﻪ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺮﺗﺠﻊ ﻣﺬهﺒﯽ‬
‫در ﺑﺮاﺑﺮ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺘﺮﻗﯽ ﻣﻴﺎﻧﺠﺎﻣﻴﺪ‪ .‬ﺑﺮﺧﯽ از ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﻏﺮﺑﯽ هﻢ‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﻌﻀﯽ ﻣﺤﺎﻓﻞ اﻧﮕﻠﻴﺴﯽ ﺳﺎﺑﻘﻪ اﯼ ﻃﻮﻻﻧﯽ در ﺁﺷﻨﺎﻳﯽ‬
‫و ﻣﺮاودﻩ ﺑﺎ ﺑﺨﺸﻬﺎﻳﯽ از روﺣﺎﻧﻴﻮن و ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺬهﺒﯽ و ﺳﻨﺘﯽ داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﻌﺪهﺎ هﻢ در ﻣﻮارد ﻣﺘﻌﺪدﯼ ﻧﺸﺎن دادﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺮ ﺁن‬
‫ﺑﻮدﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻨﺤﻮﯼ ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ از ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺮﺗﺠﻊ ﻣﺬهﺒﯽ ﻋﻠﻴﻪ ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﺗﺮﻗﻴﺨﻮاﻩ )اﻋﻢ از ﻣﺬهﺒﯽ و ﻏﻴﺮﻣﺬهﺒﯽ( و ﻳﺎ ﻋﻠﻴﻪ ﺷﻮروﯼ‬
‫ﺳﺎﺑﻖ و واﺑﺴﺘﮕﺎﻧﺶ در ﻃﯽ ﺟﻨﮓ ﺳﺮد ﺑﻬﺮﻩ ﮔﻴﺮﻧﺪ‪) .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در ﻣﻮاردﯼ و ﻣﺘﻘﺎﺑﻼ‪ ،‬ﺷﻮروﯼ ﺳﺎﺑﻖ و واﺑﺴﺘﮕﺎﻧﺶ در اﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﺑﺮ‬
‫ﺁن ﺷﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﺿﻤﻦ ﻧﻮﻋﯽ اﺗﺤﺎ ِد ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ و ﻏﻴﺮﺻﺎدﻗﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ دﺷﻤﻨﺎن ﻏﺮﺑﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﭙﺮدازﻧﺪ‪(....‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ هﻤﻴﻦ ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺷﻴﻔﺘﻪ ﻗﺪرت‪ ،‬ﺑﻌﺪهﺎ ﮐﻪ ﺗﻮان و اﻣﮑﺎن ﻳﺎﻓﺘﺪ و ﺷﺮاﻳﻂ اﻗﺘﻀﺎ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻣﺎهﻴﺖ ﺑﺸﺪت‬
‫ﺿﺪﺗﺎرﻳﺨﯽ و ﺑﺎز در ﭼﺎرﭼﻮب هﻤﺎن ﺗﻼﺷﻬﺎ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات واﻗﻌﯽ و ﻳﺎ ﺧﻴﺎﻟﯽ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺑﻘﺎ و ﺑﺴﻂ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎﻳﯽ ﺑﺮاﯼ‬
‫ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺑﻘﺎ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻠﻄﻪ ﺧﻮد‪ ،‬در ﻣﻮاردﯼ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﻮرد و ﺿﺪﻳﺖ ﺑﺎ هﻤﺎن ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﻏﺮﺑﯽ روﯼ ﺁوردﻧﺪ‪ .‬اﻣﺎ در ﻣﻮرد اﻳﺮان ﺑﻮﻳﮋﻩ‬
‫در اﻳﺎم ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺑﻪ ﺑﻬﻤﻦ ‪ ۵٧‬و در ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﮐﻪ رژﻳﻢ ﭘﻬﻠﻮﯼ دﻳﮕﺮ ﺑﯽ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﻣﻴﻨﻤﻮد‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺮﺗﺠﻌﺎن ﻣﺬهﺒﯽ از دﻳﺪ ﺑﺮﺧﯽ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ‬
‫ﻏﺮﺑﯽ ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺟﺪﯼ ﺗﻠﻘﯽ ﻧﻤﻴﮕﺸﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻳﮏ ﮔﺰﻳﻨﻪ ﺟﺪﯼ ﺑﺮاﯼ ﺑﺮﺧﯽ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﻣﺨﺒﻂ در ﻏﺮب ﺷﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬در ﭼﻨﻴﻦ‬
‫ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در اﻳﺮان اﻣﮑﺎن ﻳﺎﻓﺖ ﺗﺎ در ﺑﺮهﻪ اﯼ ﺧﺎص و در ﺷﺮاﻳﻄﯽ وﻳﮋﻩ‪ ،‬از درون ﻳﮏ ﺷﮑﺎف‪،‬‬
‫ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ ﺳﺮﺑﺮﮐﺸﺪ و اﺳﺘﻤﺮار ﻳﺎﺑﺪ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ دﻳﻮاﻧﺴﺎﻻرﯼ ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ‪" ،‬ﻧﻔﺘﯽ ﺑﻮدن اﻗﺘﺼﺎد ﻧﺎﺳﺎﻟﻢ اﻳﺮان" و ﻋﺪم ﻧﻴﺎز اﻗﺘﺼﺎدﯼ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺤﺖ‬
‫ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ و ﺑﺮﻋﮑﺲ واﺑﺴﺘﮕﯽ اﻗﺘﺼﺎدﯼ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ‪ ،‬ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد اﺳﺘﻤﺮار ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ را در ﮐﻨﺎر دﻳﮕﺮ ﻋﻮاﻣﻞ‬
‫ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﻪ هﺮ روﯼ‪ ،‬واروﻧﮕﺎن ﺳﻮار ﺑﺮ ﻣﻮج اﻧﻘﻼب‪ ،‬ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﯽ را در ﻧﻴﻤﻪ دوم ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ و در ﺟﺎﻣﻌﻪ اﯼ ﮐﻪ‬
‫اﻧﻘﻼب ﻣﺸﺮوﻃﻴﺖ و ﻧﻬﻀﺖ ﻣﻠﯽ ﺷﺪن ﺻﻨﻌﺖ ﻧﻔﺖ را ﺳﺎﻟﻬﺎ ﭘﻴﺶ ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﻧﻬﺎدﻩ ﺑﻮد ﺑﻪ ﮐﻒ ﺁوردﻧﺪ و ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ در اﻳﺮان ﺑﺮ ﺗﺨﺖ‬
‫ﻧﺸﺴﺖ و هﻤﭽﻨﺎن دهﻪ هﺎ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﮑﻴﻪ ﺑﺮ ﺿﻌﻔﻬﺎﯼ ﻋﻤﻴﻖ و ﺗﺎرﻳﺨﯽ اﻳﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪ‪ ،‬ﺗﻐﺬﻳﻪ از ﺗﺎرﻳﮑﻴﻬﺎ و اﻟﺒﺘﻪ ﺳﻮء اﺳﺘﻔﺎدﻩ از‬
‫ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻀﺎدهﺎ و روﻳﺪادهﺎﯼ ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ ﺑﻪ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺗﺒﺎهﮕﺮ ﺧﻮد اداﻣﻪ ﻣﻴﺪهﺪ‪.‬‬
‫در اﻳﻨﺠﺎ ﻳﮑﺒﺎر دﻳﮕﺮ ﻳﺎدﺁور ﻣﻴﮕﺮدد‪» :‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﺣﻮل هﺴﺘﻪ اﯼ ﺳﺮﺳﺨﺖ و ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ ﺑﺎژﮔﻮﻧﻪ‬
‫ت ﻣﺮﺑﻮط ﺣﻮل ﺁن را در ﭘﯽ‬
‫ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ ﺗﺒﻠﻮر ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬وﺟﻮد هﺴﺘﻪ ﻓﻌﺎل ﻣﺰﺑﻮر در ﺑﺴﺘﺮﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﺷﮑﻞ ﮔﻴﺮﯼ دﻳﮕﺮ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎ ِ‬
‫داﺷﺘﻪ و ﺧﻮاﻩ و ﻧﺎﺧﻮاﻩ‪ ،‬ﮐﺎﻧﻮن و ﻣﺤﻮر راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﺑﻴﻨﺶ و روﻳﮑﺮد ﺟﻨﻮن ﺁﻣﻴﺰ و دﭼﺎر ﺗﻮهﻢ‬
‫ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﯼ را در ﮐﺎﻧﻮن هﻤﻪ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ هﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ‪ ،‬ﭼﻪ دﻳﻨﯽ و ﭼﻪ ﻏﻴﺮدﻳﻨﯽ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮان ﺳﺮاغ ﻧﻤﻮد‪«.‬‬

‫‪-‬‬

‫ﺳﺮ اﻧﮕﻴﺰاﻧﻨﺪﻩ ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ‪:‬‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان َ‬

‫‪  ۴٨‬‬
‫‪ ‬‬

‫هﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ :‬ﻧﻤﺎد ﮔﻮﻳﺎﯼ "ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ" ﺑﻪ ﻣﺼﺪاق ﻋﺎم ﺁن‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺮاﯼ اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ هﻴﻮﻻﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در اﺷﮑﺎل و‬
‫رﻧﮕﻬﺎﯼ ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬اﻋﻢ از ﻧﻈﺎم ﻳﺎ ﺟﻨﺒﺶ و ﭼﻪ ﺷﻴﻌﯽ و ﭼﻪ ﺳﻨﯽ‪ ،‬ﺑﮑﺎر رود‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﻣﻴﺎن ﺑﺮﺧﯽ از‬
‫ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن در ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎﯼ ﻣﺘﻌﺪدﯼ ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﺳﺖ و در ﭘﺎرﻩ اﯼ از اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﯽ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﭼﻨﮓ ﺁوردﻩ و در ﻗﺎﻣﺖ‬
‫ﻧﻈﺎم ﺣﺎﮐﻢ درﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﮔﺮﭼﻪ ﺟﻨﺒﺶ ﺳﺮﺳﺨﺖ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در اﺷﮑﺎل ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺁن در ﻣﻨﻄﻘﻪ اﯼ وﺳﻴﻊ ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬اﻣﺎ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﯽ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ‬
‫ﻧﺨﺴﺖ در اﻳﺮان ﺳﺮﺑﺮﺁوردﻩ و اﺳﺘﻤﺮار ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﻈﺎم ﻣﺰﺑﻮر در ﻋﻤﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ اﻟﮕﻮﻳﯽ اﻟﻬﺎم ﺑﺨﺶ‬
‫ﺑﺮاﯼ ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺨﺒﻄﺎن و اﻗﺸﺎر و ﻧﻴﺮوهﺎﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﮔﺸﺖ‪.‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻌﻴﺎرهﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺑﮕﻮﻧﻪ اﯼ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﻓﺮﻗﻪ ﮔﺮاﻳﯽ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺳﺨﺖ ﻣﺘﻌﺼﺒﺎﻧﻪ ﻋﻤﻼ از‬
‫ﺖ اﻳﺪﺋﻮﻟﻮژﻳﮏ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺗﺠﺰﻳﻪ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ اﻓﺮاد و‬
‫وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﯼ ﺟﺪاﻳﯽ ﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪﻩ ﺿﺪﺗﺎرﻳﺨﯽ ﺑﺎ ﭼﺘﺮ ﺳﺨ ِ‬
‫ﮔﺮوهﻬﺎ ﺑﻪ ﺧﻮدﯼ و ﻏﻴﺮﺧﻮدﯼ ﺑﺎ ﻣﻌﻴﺎرهﺎﻳﯽ ﺑﺲ ﺳﻄﺤﯽ و ﺗﻨﮓ ﻧﻈﺮاﻧﻪ و اﺻﺮار ﺑﯽ ﻣﺮز ﺑﺮ ﺳﺘﻴﺰ ﺑﺎ ﻏﻴﺮﺧﻮدﯼ ﺑﻪ هﺮ ﻗﻴﻤﺖ‪،‬‬
‫ﻧﻮﻋﯽ ﭘﺎراﻧﻮﻳﺎ و ﺑﺪاﻧﺪﻳﺸﯽ ﻣﻔﺮط‪ ،‬ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺧﻮاهﯽ و ﺟﻨﻮن ﻗﺪرت ﻃﻠﺒﯽ و ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮﯼ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺗﻮهﻢ ﺧﺪاﻳﮕﺎﻧﯽ از ﺟﻤﻠﻪ‬
‫وﻳﮋﮔﻴﻬﺎﻳﯽ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺳﺘﻴﺰهﺎﯼ ﻓﺮﻗﻪ ﮔﺮاﻳﺎﻧﻪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ را اﺟﺘﻨﺎب ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻣﻴﺴﺎزﻧﺪ‪ .‬هﻴﻮﻻﯼ ﺣﻘﺎرت و اﺑﺘﺬال‪ ،‬هﻮﻳﺘﺶ را در اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ‬
‫ﺳﺘﻴﺰﻩ هﺎﯼ ﻣﺒﺘﺬل ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﻣﺒﺎرزﻩ ﺑﯽ اﻧﺘﻬﺎ ﺑﺮاﯼ ﺳﻠﻄﻪ ﺟﺴﺘﻦ را ﺗﺎ ﻧﺎﺑﻮدﯼ اداﻣﻪ ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن اﻳﻦ هﻴﻮﻻ ﻋﻄﺸﯽ‬
‫ﻏﺮﻳﺐ در ﺳﻠﻄﻪ ﮔﺴﺘﺮﯼ ﺑﯽ ﻣﺮز دارد‪.‬‬
‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪:‬‬
‫»ﻧﮑﺘﻪ ﻣﻬﻢ دﻳﮕﺮ اﻳﻦ ﮐﻪ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان را ﻣﻴﺘﻮان در ﻋﻤﻞ‪ ،‬در ﺣﮑﻢ ﺳَﺮ اﻧﮕﻴﺰاﻧﻨﺪﻩ و ﻧﻴﺮوﯼ ﭘﻴﺸﺘﺎز ﺟﻨﺒﺶ‬
‫ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ‪ ،‬از ﺷﻤﺎل اﻓﺮﻳﻘﺎ ﺗﺎ ﺁﺳﻴﺎﯼ ﻣﺮﮐﺰﯼ و ﺣﺘﯽ ﻓﺮاﺗﺮ از ﺁن داﻧﺴﺖ‪ .‬ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﻣﺬهﺒﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان اﻟﮕﻮﻳﯽ‬
‫اﻟﻬﺎم ﺑﺨﺶ ﺑﺮاﯼ ﺟﻨﺒﺶ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻠﻴﺖ ﺁن ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻈﺎم ﺿﺪ ﺗﺎرﻳﺨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺑﻌﻨﻮان هﻴﻮﻻﻳﯽ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ‬
‫ﻃﺒﻴﻌﺖ و روﻳﻪ هﺎﯼ ذاﺗﯽ ﺧﻮد‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ‪ ،‬ﻧﻘﺸﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ در داﻣﻦ زدﻩ ﺷﺪن ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﺗﻨﺪ و‬
‫وﻳﺮاﻧﮕ ِﺮ ﺗﻌﺼﺒﺎت ﮐﻮر و ﻓﺮﻗﻪ ﮔﺮاﻳﯽ ﻣﻨﺤﻂ در زﻣﻴﻨﻪ اﯼ اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺴﺘﻌﺪ اﻳﻔﺎ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﮔﺴﺘﺮش ﺟﻬﻞ و ﺧﺮاﻓﻪ ﮔﺮاﻳﯽ‪ ،‬اﻳﺠﺎد و‬
‫ل ﻣﺬهﺒﯽ و ﻓﺮﻗﻪ اﯼ‪ ،‬اﻗﺘﻀﺎﯼ ﻃﺒﻴﻌﯽ اﻳﻦ ﻧﻈﺎم و ﮐﺎرﮐﺮدهﺎﯼ ﺷﻮم و‬
‫ﺗﺸﺪﻳﺪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴ ِﻢ ﺑﺮﺧﯽ ﮔﺮاﻳﺸﺎت ﻣﻨﺤﻂ و ﻣﺒﺘﺬ ِ‬
‫ﻣﺨﺮب ﺁن اﺳﺖ‪" .‬ﺗﻼش ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﮏ ﺑﺮاﯼ ﻣﻨﺤﺮف ﻧﻤﻮدن و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻣﺴﺦ و ﻣﺼﺎدرﻩ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﻧﻤﻮدن ﺟﻨﺒﺸﻬﺎ در ﻣﻨﻄﻘﻪ"‪،‬‬
‫"ﻣﻮج ﺳﻮارﯼ ﻓﺮﺻﺖ ﻃﻠﺒﺎﻧﻪ و رﻧﺪاﻧﻪ"‪" ،‬ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزﯼ و داﻣﻦ زدن و ﺳﻮء اﺳﺘﻔﺎدﻩ از ﺷﮑﺎﻓﻬﺎﯼ ﻗﻮﻣﯽ و ﻣﺬهﺒﯽ"‪" ،‬اﻟﻘﺎﯼ ﺟﻮ‬
‫ارﻋﺎب و ﻧﻮﻣﻴﺪﯼ در داﺧﻞ ﮐﺸﻮر" و "اﻳﺠﺎد ﺣﺎﺷﻴﻪ اﻣﻦ و ﺗﺤﮑﻴﻢ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻋﻤﻖ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮏ ﺑﺮاﯼ ﺧﻮﻳﺶ" هﻤﻮارﻩ در دﺳﺘﻮر‬
‫ﮐﺎر اﻳﻦ ﻧﻈﺎم ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و واﭘﺴﮕﺮا "ﺑﺎ هﺪف ﮐﻠﯽ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ" ﻗﺮار داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮاﯼ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ‬
‫اﻳﺮان و ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن هﻴﺘﻠﺮوارش ﺑﻄﻮر ﺧﺎص‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﭼﻪ ﺑﻄﻮر ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ‪ ،‬در ﺑﺮﺁﻣﺪن و ﮔﺴﺘﺮش ﺑﻼﯼ داﻋﺶ‪،‬‬
‫در ﮐﻨﺎر دﻳﮕﺮ ﻋﻮاﻣﻞ و زﻣﻴﻨﻪ هﺎ‪ ،‬ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮﯼ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﻨﻨﺪﻩ داﺷﺘﻪ و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﻌﻨﻮان ﻣﺒﺎرزﻩ ﺑﺎ ﺁن ﺳﻌﯽ در ﺗﺤﮑﻴﻢ و‬
‫ﮔﺴﺘﺮش ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﺧﻮد و ﺑﺮﺧﯽ ﻣﺘﺤﺪﻳﻨﺶ در ﻣﻨﺎﻃﻘﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﻋﺮاق و ﺳﻮرﻳﻪ ﻧﻤﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬هﻴﻮﻻﯼ ﺑﺎزﻳﮕ ِﺮ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان و دم و‬
‫دﻧﺒﺎﻟﭽﻪ هﺎ و ﻣﺘﺤﺪﻳﻨﺶ در ﻣﻨﻄﻘﻪ از ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت و ﮔﺮوﻩ هﺎﯼ ﮐﺮﻳﻪ و دهﺸﺖ اﻓﮑﻨﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ داﻋﺶ ﻋﻤﻼ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺮدﻩ و وﺟﻮ ِد ﺗﺤﺖ‬
‫ﻣﻬﺎ ِر ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻮهﺒﺘﯽ ﺑﺰرگ ﺑﺮاﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان ﻣﺤﺴﻮب ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ روﺷﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﺨﺮب ﺑﺮﺧﯽ‬
‫دﻳﮕﺮ از ﺑﺎزﻳﮕﺮان ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن هﺮﮔﺰ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﮑﺎر ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺗﻼش ﺑﺮاﯼ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮ ﺑﺨﺸﻴﺪن و ﻣﺼﺎدرﻩ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﻧﻤﻮدن‬
‫روﻳﺪادهﺎ و ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت و ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻌﺼﺒﺎت و اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻓﺮﻗﻪ اﯼ و ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ روﺷﻬﺎﯼ اهﺮﻳﻤﻨﯽ ﺑﺮاﯼ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺗﻬﺪﻳﺪات‬
‫ﺑﻪ ﻓﺮﺻﺘﻬﺎ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺤﺪود ﺑﻪ رژﻳﻢ اﻳﺮان ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ .‬ﺁرﯼ! رژﻳﻢ اﻳﺮان و ﺑﻮﻳﮋﻩ ارﺗﺠﺎﻋﯽ ﺗﺮﻳﻦ و ﺗﺎﺛﻴﺮﮔﺬارﺗﺮﻳﻦ ﺑﺨﺶ ﺁن ﭼﻪ‬
‫ﺑﻄﻮر ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و ﭼﻪ ﺑﻪ ﺷﮑﻞ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ در ﺑﺮﺁﻣﺪن و ﮔﺴﺘﺮش اﻣﺜﺎل داﻋﺶ ﻧﻘﺸﯽ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﻧﮑﺎر داﺷﺘﻪ اﺳﺖ و اﻳﻦ ﺑﺠﺰ ﺑﺮﺧﯽ ﺳَﺮ‬
‫‪  ۴٩‬‬
‫‪ ‬‬

‫و ﺳِﺮهﺎﻳﺶ ﺑﺎ اﻣﺜﺎل اﻟﻘﺎﻋﺪﻩ و ﻃﺎﻟﺒﺎن ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ -...‬وﻟﯽ ﻃﺒﻌﺎ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻧﻘﺶ و ﺗﺎﺛﻴﺮات ﻣﻬﻢ دﻳﮕﺮاﻧﯽ را ﻧﻴﺰ در ﻇﻬﻮر و ﮔﺴﺘﺮش اﻳﻦ‬
‫ﺁﻓﺎت ﺧﻄﺮﻧﺎﮎ‪ ،‬ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻣﺤﺼﻮل ﻣﺸﺘﺮﮎ ﺑﺴﻴﺎرﯼ ﻓﺴﺎدﮐﺎرﻳﻬﺎ و ﺑﯽ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺘﻴﻬﺎ‪ ،‬در زﻣﻴﻨﻪ اﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﻧﺎدﻳﺪﻩ اﻧﮕﺎﺷﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد‬
‫اﻣﺎ‪ ،‬در ﮐﻞ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺳﺨﺖ‪-‬ﺳ ِﺮ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان و ﺑﺨﺼﻮص ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮﻧﺶ‪ ،‬هﻢ ﺑﻄﻮر ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ و هﻢ‬
‫ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ‪ ،‬ﻋﻤﻼ ﻧﻘﺶ ﺑﺴﻴﺎر ﮐﻠﻴﺪﯼ در ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺷﺪن و ﮔﺴﺘﺮش ﺁﺗﺶ ﺧﺎﻧﻤﺎﻧﺴﻮز ﻓﺘﻨﻪ هﺎﯼ ﻣﺬهﺒﯽ و ﻓﺮﻗﻪ اﯼ در ﻣﻨﻄﻘﻪ‬
‫داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ رژﻳﻢ ﮐﻬﻨﻪ ﭘﺮﺳﺖ و ذاﺗﺎ ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﺳﻠﻄﻪ ﻃﻠﺐ داراﯼ ﮐﺎرﮐﺮد و ﺗﺎﺛﻴﺮاﺗﯽ ﺑﺲ اﺳﺎﺳﯽ در ﺑﺎزﺗﻮﻟﻴﺪ و ﮔﺴﺘﺮش‬
‫"ﺑﻴﻤﺎرﯼ ﻣﺴﺮﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ" و ﺑﺮﺧﯽ اﻧﮕﺎرﻩ هﺎ و روﻳﮑﺮدهﺎ و ﺷﻴﻮﻩ هﺎﯼ ﺑﻨﻴﺎدﯼ ﺁن در اﻳﻦ ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻣﺴﺘﻌﺪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ؛ اﻧﮕﺎرﻩ هﺎ‬
‫و روﻳﮑﺮدهﺎﻳﯽ هﻤﭽﻮن ﺗﻮهﻢ ﺑﺮﺗﺮﯼ و ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﯽ و ﺳﻴﺎدت ﻣﻘﺪس ﺑﺮ ﺟﻬﺎﻧﻴﺎن و ﻟﺰوم ﺳﻴﻄﺮﻩ ﺑﺮ ﺁﻧﺎن و ﺳﺘﻴﺰ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﺑﺎ هﺮ ﺁن‬
‫ﻏﻴﺮﺧﻮدﯼ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻋﻨﺎد ﺑﻴﻤﺎرﮔﻮﻧﻪ و ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻣﻘﺪس ﺑﺎ دﻧﻴﺎﯼ ﻧﻮ )دﻧﻴﺎﯼ ﻧﻮﻳﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد اﻟﺒﺘﻪ داراﯼ ﺟﻨﺒﻪ هﺎﯼ ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﻨﻔﯽ‬
‫ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ(‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮﺧﻮرد اﻳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ هﺎر و ﺑﻴﻤﺎر ﺑﺎ ﺑﺮﺧﯽ ﺟﺮﻳﺎﻧﺎت و ﻧﻴﺮوهﺎ در ﻣﻨﻄﻘﻪ‪ ،‬اﻳﻦ ﺧﻄﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺰرگ را‬
‫دارد ﮐﻪ ﺑﻪ اﻧﺤﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن و در ﻋﻤﻞ ﺳﺒﺐ اﻧﺘﻘﺎل وﻳﺮوس ﻣﻬﺎﺟﻢ و ﻣﺴﺮﯼ ﺑﻨﻴﺎدﮔﺮاﻳﯽ و ﺑﻴﻨﺶ و روﻳﻪ هﺎﯼ ﺗﻬﺎﺟﻤﯽ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﺁن‬
‫ﺑﻪ ﻃﺮﻓﻬﺎﯼ ﻣﺴﺘﻌﺪ )ﺣﺘﯽ ﮔﺎﻩ در ﻣﻘﺎم رﻗﻴﺐ و دﺷﻤﻦ( ﮔﺮدد و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺳﺒﺐ ﮔﺴﺘﺮش ﺑﺎز هﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻨﻴﺎدﮔﺮاﻳﯽ ﮐﻮر و ﻟﮕﺎم‬
‫ﮔﺴﻴﺨﺘﻪ ﻣﺬهﺒﯽ در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺷﻮد‪ .‬هﻤﺎﻧﮕﻮﻧﻪ ﮐﻪ ﺑﻨﻮﻋﯽ ﻧﻴﭽﻪ ﻧﻴﺰ ﻣﺸﺎﺑﻪ اﻳﻦ ﺳﺨﻦ را ﺑﻴﺎن داﺷﺘﻪ‪ :‬در ﺳﺘﻴﺰ ﺑﺎ اهﺮﻳﻤﻦ اﻳﻦ ﺧﻄﺮ وﺟﻮد‬
‫دارد ﮐﻪ ﺳﺘﻴﺰﻧﺪﮔﺎن‪ ،‬ﺑﺠﺎﯼ ﭘﺎﻟﻮدن از ﺷﻴﻮﻩ هﺎﯼ اهﺮﻳﻤﻨﯽ‪ ،‬ﺧﻮد ﻧﻴﺰ ﺑﺪان روﺷﻬﺎ ﻣﺘﻮﺳﻞ ﮔﺸﺘﻪ و ﮔﺎم ﺑﻪ ﮔﺎم ﺧﻮد ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ اهﺮﻳﻤﻦ‬
‫ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮر ﮐﻠﯽ در ﻳﮏ ﮐﻼم ﻣﻴﺘﻮان ﮔﻔﺖ‪" :‬ﺳﺮ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ و ﻟﻨﮕﺮﮔﺎﻩ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪﻩ ﺷﻮم ﻋﻤﻼ در اﻳﺮان واﻗﻊ اﺳﺖ‪«".‬‬
‫»ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﺎ اﻳﻦ ﻏﺪﻩ ﺳﺮﻃﺎﻧﯽ در اﻳﺮان ﺑﺪرﺳﺘﯽ رﻳﺸﻪ ﮐﻦ ﻧﺸﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﺟﺮﺛﻮﻣﻪ دروغ و ﭘﻠﻴﺪﯼ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ و دﻧﻴﺎ ﺑﻪ درون‬
‫ﮔﻮر ﺗﺎرﻳﺨﻴﺶ اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺗﺎ ﺳَﺮ ﺳﻔﻴﺎﻧﯽ )ﮐﻪ ﻧﻤﺎدﯼ از ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ ﮐﺮﻳﻪ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ( در اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ از ﺗﻦ ﺟﺪا ﻧﮕﺮدد و‬
‫ﻧﻤﺎدهﺎﯼ ﺑﺲ ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ و ﻓﺘﻨﻪ ﺳﺎزش‪ ،‬ﺑﺴﺎن ﺑﺘﮑﺪﻩ ﺁن ﺧﺰﻧﺪﻩ ﺑﻠﻌﻨﺪﻩ در ﺟﻮار رﯼ‪ ،‬ﻳﮑﺴﺮﻩ درهﻢ ﮐﻮﺑﻴﺪﻩ ﻧﺸﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﺑﻴﻤﺎرﯼ‬
‫ﻣﺴﺮﯼ و ﺗﺒﺎﻩ ﮐﻨﻨﺪﻩ در اﺷﮑﺎل و رﻧﮕﻬﺎﯼ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺁن رﻳﺸﻪ ﮐﻦ ﻧﺨﻮاهﺪ ﮔﺸﺖ‪ .‬ﺑﻪ راﺳﺘﯽ ﮐﻪ هﻴﻮﻻﯼ دﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ‪ ،‬ﮐﻪ دﻳﻦ در ﺁن‬
‫و ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺁن ﺟﺎﻧﻤﺎﻳﻪ و روح اﺻﻠﻴﺶ ﮐﺎرﮐﺮدﯼ ﺑﻴﺸﺘﺮ "اﮐﺴﺘﺎﺳﯽ وار" دارد ﺗﺎ اﻓﻴﻮن وار‪ ،‬ﺗﻬﺪﻳﺪﯼ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻮدﻩ و ﺳَﺮ ﺁن در‬
‫اﻳﺮان اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﮐﻮﺑﻴﺪﻩ ﺷﻮد‪«.‬‬
‫»‪ ...‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم از ﭘﯽ ﻧﺎﺑﻮدﯼ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ در ﮐﻞ ﻣﻨﻄﻘﻪ و ﺑﻪ درﺁﻣﺪن رﻳﺸﻪ هﺎﯼ ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺁن در ژرﻓﻨﺎﯼ ﺗﺎرﻳﺦ و ﻓﺮهﻨﮓ و‬
‫ﺑﺎورهﺎﯼ ﺟﻮاﻣﻊ ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ‪-‬زدﻩ و ﺑﺎ اﺗﻤﺎم ذﺧﺎﻳﺮ هﺮﭼﻨﺪ ﻋﻈﻴﻢ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ اﻳﻦ ﺑﺨﺘﮏ ﮐﺮﻳﻪ و ﻏﻮل ﭘﻴﮑﺮ ﺑﺎ ﻧﻴﺮوﻳﯽ ﻣﻬﻴﺐ و ﺑﺸﺪت‬
‫ارﺗﺠﺎﻋﯽ‪ ،‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻣﺎﻧﻊ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ و ﺗﻮﺳﻌﻪ از ﺳﺮ راﻩ اﻳﻦ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻧﺸﺎﷲ‪«.‬‬

‫‪-‬‬

‫ﻧﮕﺎهﯽ ﺑﻪ ﺳﻴﺮ ﺗﻄﻮر ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان؛ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﻓﺮﺟﺎم و دﻳﻨﺎﻣﻴﺰم ﺟﺎرﯼ در ﺁن‪:‬‬

‫اﮔﺮ ﺑﻪ روﻧﺪ ﮐﻠﯽ زهﺮ ﺧﻮردﻧﻬﺎ و ﭘﻮﺳﺖ ﮐﻨﺪﻩ ﺷﺪﻧﻬﺎﯼ ﭘﻴﺎﭘﯽ هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ اﻳﺮان در ﻃﯽ ﺑﻴﺶ از ﺳﻪ دهﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﮕﺎهﯽ‬
‫ﺟﺎﻣﻊ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ ﮐﻠﯽ ﺁن‪ ،‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ ﻓﺮاز و ﻧﺸﻴﺒﻬﺎ و ﭘﺲ و ﭘﻴﺶ رﻓﺘﻨﻬﺎ‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﺮف رخ ﻧﻤﻮدن و ﻋﺮﻳﺎن ﮔﺸﺘﻦ‬
‫هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘ ِﺮ ﺁن ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮن اﻳﻦ هﻴﻮﻻﯼ هﻔﺖ ﺟﺎن ﺿﻤﻦ ﺗﻀﻌﻴﻒ و ﻓﺮﺳﻮدن ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ هﻴﻮﻻ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪:‬‬
‫ﯼ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﻦ ﺁن ﺳ ِﺮ ﻋﻤﻼ راﺳﺘﺎﺑﺨﺶ )ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ و‬
‫ﯽ ﺟﺎرﯼ در هﻴﻮﻻ‪ ،‬ﻧﻮﻋﯽ ﺗﻀﺎد ﺑﻨﻴﺎد ِ‬
‫دﻳﻨﺎﻣﻴﺰم اﻳﻦ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻗﻬﻘﺮاﻳ ِ‬
‫ن هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ( از ﻳﮑﺴﻮ و دﻳﮕﺮ ﺳﺮ و ﺟﺎﻧﻬﺎﯼ ﺁن )ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻣﺪارهﺎﯼ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻪ ﺣﻮل هﺴﺘﻪ اﺻﻠﯽ( از ﺳﻮﯼ‬
‫ﺟﺎن ﺟﺎﻧﺎن ﻣﺠﻨﻮ ِ‬
‫دﻳﮕﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺤﺚ ﺷﺪ‪ :‬اﻳﻦ ﺗﻀﺎد ﭘﺎﻳﻪ و ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮﯼ اﺳﺘﺮاﺗﮋﻳﮑﯽ ﺑﻴﻦ "ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﻬﺎﯼ ﻧﺎب" و "ﻣﺤﺎﻓﻈﻪ ﮐﺎراﻧﯽ ﮐﻪ در ﭼﺎرﭼﻮب‬
‫ﮐﻠﯽ ﻧﻈﺎم ﻓﺎﺷﻴﺴﺘﯽ ﺣﺎﮐﻢ ﻗﺮار داﺷﺘﻪ و داراﯼ اﻧﻮاع و اﺷﮑﺎل ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ" ﺧﻮد ﺑﻄﻮر اﺳﺎﺳﯽ از دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮏ ﻓﺮاﮔﻴﺮﺗﺮﯼ‬
‫ﺗﺎﺛﻴﺮ ﻣﻴﭙﺬﻳﺮد؛ دﻳﺎﻟﮑﺘﻴﮑﯽ ﮐﻪ ﺣﮑﺎﻳﺖ از "ﺗﻀﺎد هﻴﻮﻻﯼ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺎ ﺑﻴﺮون از ﺧﻮد" دارد‪ .‬در واﻗﻊ ﺳﻤﺖ و ﺳﻮﯼ ﮐﻠﯽ‪ ،‬ﺷﺪت و ﻓﺮﺟﺎم‬
‫‪  ۵٠‬‬
‫‪ ‬‬


Related documents


all magic
all about tamil
airports
whitepaper foxitenterprisereader
m 9
serienliste tcc pdf

Link to this page


Permanent link

Use the permanent link to the download page to share your document on Facebook, Twitter, LinkedIn, or directly with a contact by e-Mail, Messenger, Whatsapp, Line..

Short link

Use the short link to share your document on Twitter or by text message (SMS)

HTML Code

Copy the following HTML code to share your document on a Website or Blog

QR Code

QR Code link to PDF file Ehtezar-e Sofyani [5-95].pdf


Related keywords