PDF Archive

Easily share your PDF documents with your contacts, on the Web and Social Networks.

Share a file Manage my documents Convert Recover PDF Search Help Contact



czlowiek wobec uzaleznien .pdf


Original filename: czlowiek_wobec_uzaleznien.pdf
Title: uzaleznienia_2.indd
Author: Krzys

This PDF 1.3 document has been generated by PScript5.dll Version 5.2.2 / Acrobat Distiller 5.0.5 (Windows), and has been sent on pdf-archive.com on 15/03/2017 at 01:38, from IP address 87.205.x.x. The current document download page has been viewed 320 times.
File size: 6.1 MB (214 pages).
Privacy: public file




Download original PDF file









Document preview


Człowiek
wobec
uzależnień

Człowiek
wobec uzależnień
(narkotyki i dopalacze)

red. naukowa
Mariusz Jędrzejko

Poznań 2010

„Zagrajmy o sukces”
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską
w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

„Wyrównywanie szans edukacyjnych uczniów poprzez dodatkowe zajęcia
rozwijające kompetencje kluczowe - Zagrajmy o sukces”

Recenzent:
prof. dr hab. Iwona Niewiadomska - Katolicki Uniwersytet Lubelski
Tytuł: Człowiek i uzależnienia. Współczesne zaburzenia wychowawcze
i patologie społeczne
Autor: Praca zbiorowa zespołu wykładowców Fundacji Pedagogium
pod kierunkiem prof. dr. hab. Mariusza Jędrzejko
Opracowanie graficzne: Anna Chaberska
Projekt okładki: Ewa Milun
Komentarze pedagogiczne: Mariusz Jędrzejko

Copyright© Szkolny Związek Sportowy „WIELKOPOLSKA”
Copyright© Mariusz Jędrzejko
Copyright© Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Warszawa 2010
Wszelkie prawa zastrzeżone. Wydawca zgadza się na korzystanie z niniejszej publikacji w ramach projektu systemowego „Wyrównywanie szans edukacyjnych uczniów poprzez dodatkowe
zajęcia rozwijające kompetencje kluczowe – zagrajmy o sukces” realizowanego w latach 20102011 przez Samorząd Województwa Wielkopolskiego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał
Ludzki: Priorytet IX „Rozwój wykształcenia i kompetencji w regionach”, działanie 9.1 „Wyrównywanie szans edukacyjnych i zapewnienie wysokiej jakości usług edukacyjnych uczniów z grup
o utrudnionym dostępie do edukacji oraz zmniejszenie różnic w jakości usług edukacyjnych”.

Materiał szkoleniowy współfinansowany przez Unię Europejską
w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Beneficjent Programu:
Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego
Partner Programu:
Szkolny Związek Sportowy „WIELKOPOLSKA”

ISBN 978-83-7545-191-7
Wydawca:
Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR
03-982 Warszawa, ul. Dedala 8/44
tel. 0-602-247-367. fax 615-34-21
e-mail: oficyna@aspra.pl
www.aspra.pl

Biuro Projektu: Szkolny Związek Sportowy „WIELKOPOLSKA”
61-777 Poznań, ul. Woźna 12; tel. 61 852 97 03; 61 852 41 12;
e-mail: zagrajmyosukces@umww.pl; www.szs.wielkopolska.webpark.pl
www.zagrajmyosukces.pl

Urząd Marszałkowski
Województwa Wielkopolskiego

5

Spis treści
Wprowadzenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9
Rozdział I
Narkomania i uzależnienie – zjawisko i podstawowe pojęcia
(Mariusz Jędrzejko, Anna Kowalewska) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13
1.1. Uzależnienie od substancji psychoaktywnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14
1.1.1. Podstawowe pojęcia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14
1.1.1.1. Definicje uzależnienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15
1.1.2. Klasyfikacje substancji psychoaktywnych (uzależniających) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19
1.2. Rodzaje uzależnień . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25
1.3. Mechanizmy uzależnień od substancji psychoaktywnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27
1.3.1 Fazy uzależnienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28
1.4. Zdrowie a substancje psychoaktywne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32
1.5. Konsekwencje przyjmowania substancji psychoaktywnych i uzależnienia od nich . . . . . . . . . 35
1.5.1. Uzależnienie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36
1.5.2. Zaburzenia psychiczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36
1.5.3. Konsekwencje somatyczne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38
1.5.4. Śmiertelne przedawkowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39
1.5.5. Infekcje wirusowe i bakteryjne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39
Rozdział II
Współczesne teorie uzależnień chemicznych (Mariusz Jędrzejko, Alicja Neroj). . . . . . . . . . . . . 41
2.1. Biologiczne teorie uzależnień . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 41
2.1.1. Uzależnienie jako zaburzenie procesu asocjacyjnego związanego z dopaminą . . . . . . 43
2.1.2. Model procesów przeciwstawnych oraz teoria allostazy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 44
2.1.3. Teoria „synsytyzacji” zachęt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46
2.2. Koncepcje genetyczno-behawioralne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 47
2.2.1. Psychobiologiczna koncepcja osobowości R. Cloningera . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48
2.2.2. Koncepcja C.J. Fredericka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48
2.3 Psychologiczne teorie uzależnień . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50
2.3.1. Koncepcja Z. Frueda. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 51
2.3.2. Uzależnienia w perspektywie teorii Dezintegracji Pozytywnej K. Dąbrowskiego . . . . . . 53
2.3.3. Społeczno-poznawcza teoria A. Bandury . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54
2.4. Teorie środowiskowe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56
2.4.1. Teoria percepcji środowiska rodzinnego F. Streita . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57
2.4.2 Model homeostatyczny D. Stantona . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 59
2.4.3. Model interakcji społecznych D. Kandel i współpracowników. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 61
2.4.4. Teoria interakcji rodzinnych J. Brook . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62
2.5. Socjologiczne teorie uzależnień od substancji psychoaktywnych. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 64
2.5.1 Teoria anomii R. Mertona. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65
2.5.2. Teorie R. Clowarda i L. Ohlina oraz poglądy A. Cohena i W. Millera . . . . . . . . . . . . . . . 69
2.5.3. Założenia teorii niezrównoważonego rozwoju M. Jędrzejko i W. Bożejewicza . . . . . . . . 72
2.5.4. Teoria etykietowania H. Beckera. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 74
2.5.5 Teoria kontroli społecznej T. Hirschiego oraz poglądy M. LeBlanca . . . . . . . . . . . . . . . . 77
Rozdział III
Wpływ narkotyków na zdrowie i zachowania człowieka (Mariusz Jędrzejko) . . . . . . . . . . . . . . 79
3.1. Narkotyki – kluczowe czynniki wpływu na człowieka. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79
3.1.1. Wchłanianie i rozprowadzanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80
3.1.2. Efekty działania narkotyków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81
3.1.3. Metabolizowanie, kumulowanie i wydalanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 81

„Zagrajmy o sukces”
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską
w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

www.szs.wielkopolska.webpark.pl
www.zagrajmyosukces.pl

6

Urząd Marszałkowski
Województwa Wielkopolskiego

3.1.4. Sposoby przyjmowania narkotyków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 82
3.2. Wpływ narkotyków na zdrowie i zachowania człowieka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84
3.2.1. Środki o działaniu odurzającym i uspokajającym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85
3.2.2. Środki pobudzające ośrodkowy układ nerwowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 90
3.2.3. Środki halucynogenne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 93
Rozdział IV
Nowe zagrożenie – dopalacze (Jarosław Korczak, Mariusz Jędrzejko) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105
4.1 Problemy terminologiczne i definicyjne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 105
4.2. Klasyfikacje współczesnych dopalaczy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 106
4.3. Współczesne dopalacze jako element zmiany społecznej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 106
4.4. „Funkcje” dopalaczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 108
4.5. Dopalacze – nowy problem społeczny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110
4.5.1. Dopalacze – konteksty społeczne. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110
4.5.2. Konsumenci dopalaczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111
4.5.3. Niektóre problemy rozwoju zjawiska dopalaczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 112
4.5.4. Dopalacze – fenomen popularności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 113
4.5.5. Negatywne konsekwencje społecznej akceptacji dla dopalaczy . . . . . . . . . . . . . . . . . 114
4.6. Wybrane konteksty używania dopalaczy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116
4.6.1. Aspekty zdrowotne, społeczne i moralne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 116
4.6.2. Współczesne dopalacze i substancje wzmacniająco-pobudzające . . . . . . . . . . . . . . . 118
4.6.3. Charakterystyka współczesnych dopalaczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 121
4.6.3.1. Środki pobudzające . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 121
4.6.3.2. Środki wzmacniające . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 141
4.6.3.3. Środki o działaniu psychodelicznym. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 145
4.6.3.4. Środki o działaniu dysocjacyjno-euforyzującym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 146
4.6.3.5. Dopalacze (właściwe). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 149
4.6.4. Niektóre substancje wchodzące w skład dopalaczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 149
4.7. Sterydy – typy, działanie, zagrożenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 152
4.7.1. Leki zawierające testosteron. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 153
4.7.2. Sterydy dostępne w wolnej sprzedaży . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154
4.8. Propozycje działań profilaktycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 156
4.8.1. Poszerzanie wiedzy nt. dopalaczy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 156
4.8.2. Monitoring nowych substancji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 157
Rozdział V
Rozpoznawanie zachowań narkotykowych i paranarkotykowych (Mariusz Jędrzejko) . . . . . 159
5.1. Obserwacja zachowań osoby podejrzewanej o stan narkotykowy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 159
5.2. Wygląd twarzy i oczu. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160
5.3. Bezprzyrządowe metody rozpoznawania zachowań narkotykowych i paranarkotykowych . . 164
5.3.1. Sprawdzanie wielkości źrenic i reakcji na światło . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 164
3.3.2. Badanie oczu i źrenic . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 164
5.3.3. Test Romberga . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 165
5.3.4. Próba palec – nos . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166
5.3.5. Test dziewięciu kroków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 167
Rozdział VI
Narkotyki i narkomania jako wyzwanie dla zdrowia publicznego (Piotr Jabłoński). . . . . . . . . 169
Rozdział VII
Narkomania z perspektywy osoby ludzkiej (Wiesław Bożejewicz, Mariusz Jędrzejko). . . . . . . 183
7.1. Osoba i jej podstawowe cechy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 186
7.2. Integralny rozwój osobowy a narkomania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188
7.3. Etyczne aspekty narkomanii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190
7.4. Destrukcyjny charakter uzależnienia od narkotyków. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 191
7.5. Narkomania jako forma ograniczenia wolności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 193

„Zagrajmy o sukces”
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską
w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

www.szs.wielkopolska.webpark.pl
www.zagrajmyosukces.pl

Urząd Marszałkowski
Województwa Wielkopolskiego

7

Rozdział VIII
Podstawy pomocy przedlekarskiej w przypadku zażycia narkotyku i paranarkotyku
(Henryka Jędrzejko, Jarosław Klimczak) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 195
8.1. Pojęcie pierwszej pomoc i zasady jej udzielania osobom znajdującym się
pod wpływem narkotyków . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 195
8.2. Algorytmy. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 196
Konkluzje. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205
Załączniki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 208
Wybrana literatura tematu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 211

„Zagrajmy o sukces”
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską
w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

www.szs.wielkopolska.webpark.pl
www.zagrajmyosukces.pl

Urząd Marszałkowski
Województwa Wielkopolskiego

9

Wprowadzenie
Wielu rodziców nie dopuszcza myśli, że ich dzieci mogłyby eksperymentować z narkotykami lub dopalaczami. Gdy taka wiadomość okaże się faktem również wielu z nich nie podejmuje koniecznych działań
np. poprzez zgłoszenie się do poradni uzależnień. Niestety często zwyciężają wstyd, obawa przed
społecznym naznaczeniem, bądź niewiedza jak w takiej sytuacji postąpić. Problem, który sygnalizuję
dotyczy ok. 15% uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych na Ziemi Wielkopolskiej, i jest on
odsetkowo wyższy w wielkich i średnich miastach, a nieco niższy w regionach wiejskich i małomiasteczkowych. A przecież nie tylko młode osoby sięgają po narkotyki. Jak wskazują najnowsze badania rośnie
liczba osób starszych (zwłaszcza po 25 roku życia) sięgających po takie substancje. Pojawił się także
nowy, niezwykle niebezpieczny problem, który umownie określamy jako dopalacze. To zagrożenie jest
jeszcze słabo rozpoznane, bowiem nie wiemy jakie dalekosieżne skutki zdrowotne będzie wywoływało
używanie takich substancji. Wiemy wszakże jedno - dopalacze uzależniają tak samo jak narkotyki, często działąją silniej i szybciej niż ich „starsze siostry”.

S

łowa narkomania i narkotyki spowszedniały, a zjawiska towarzyszące temu uzależnieniu stały się
na tyle szerokie, niemal powszechne, że mówi się dzisiaj o narkomanii, jako o jednym z największych
zagrożeń społecznych XXI wieku. Niestety, przy świadomości zagrożeń w relacjach człowiek – społeczeństwo – narkotyki zadziałały, znane z psychologii procesy „znieczulenia” i „przyzwyczajenia”,
jeśli nawet nie zdestygmatyzowania tzw. lekkiej narkomanii. Nie jest oczywiście tak, że przestały
funkcjonować mechanizmy i środki chroniące społeczeństwo przed skutkami dystrybucji, przyjmowania i nadużywania narkotyków. Z jednej strony obserwujemy – co niewątpliwie cieszy – że Policja,
Centralne Biuro Śledcze, Straż Graniczna, Żandarmeria Wojskowa i inne służby, odnoszą niewątpliwe sukcesy w walce ze zorganizowaną przestępczością narkotykową. Podobnie czynią samorządy
podejmując liczne programy profilaktyczno-edukacyjne. Jednak z drugiej strony ciągle słyszymy o
nowych plantacjach marihuany, przejętych transportach amfetaminy, zatrzymaniu kolejnych dilerów niestety coraz młodszych, nierzadko uczniów szkół gimnazjalnych. Wiemy też, że policyjne sukcesy,
to tylko część rozbijania wielkiego rynku narkotykowego, który podejmuje coraz to nowe działania aby
narkotyki i dopalacze pojawiały się w Poznaniu, Ostrowie Wielkopolskim, Kaliszu i wielu mniejszych
miejscowościach. Wraz ze wzrostem eksperymentów narkotykowo-dopalaczowych koniecznym jest
podejmowanie złożonych działań terapeutycznych oraz przeciwdziałanie coraz liczniejszym mitom:
że marihuana nie uzależnia; że dopalacze nie mogą być szkodliwe, bo są to towary kolekcjonerskie...;
że wielu ludzi bieże i nic im nie jest... te mity prowadza do coraz to nowych tragedii w wymiarze indywidualnym i rodzinnym. Z własnej praktyki pracy z osobami uzależnionymi mogę powiedzieć tak: w
roku 2007 zgłosiło się do naszej poradni 37 rodziców w związku z narkotykowymi problemami swoich
dzieci; w roku 2008 takich przypadków było już 58; w roku 2009 założyłem 67 kart osobom uzależnionym; do pierwszych dni sierpnia 2010 roku już 51.
Pracując w „przestrzeni narkotykowej” od wielu lat, zauważam pierwsze symptomy zmian - coraz
więcej szkół podejmuje efektywne programy profilkatyczne, wiele wdraża testy narkotykowe, uczniowe
otrzymują rzetelną wiedze o narkotykach i dopalaczach. Jednak obok tego co cieszy, ujawnia się groźna
strona omawianej tu problematyki. Po pierwsze jest to poszerzanie się liczby młodocianych przestępców handlujących narkotykami; narkototykowe uderzenie na wielkie dyskoteki, zwłaszcza wiejskie i
małomiasteczkowe; zejście wieku inicjacji narkotykowej do tzw. granicy bezpieczeństwa (coraz częściej
mamy do czynienia z dziećmi w wieku 13–14 lat); zwiększające się zainteresowanie zorganizowanych
grup przestępczych polskim rynkiem (co skutkuje m.in. wzrostem podaży kokainy, nowymi szlakami
przerzutu, wprowadzaniem na rynek nowych substancji); i wreszcie zmiana narkotykowej „demografii”,
czego wymiernym dowodem jest wzrost problemów narkotykowych wśród osób w średnim wieku.

Nowym, niezwykle groźnym przejawem zażywania narkotyków staje się politoksykomania, czyli jednoczesne używanie dwóch lub więcej substancji. Jak zauważa w swojej najnowszej pracy Piotr Jabłoński,
większość osób objętych leczeniem stacjonarnych stanowią obecnie narkomanii, politoksymatyczni. Z
kolei profesorowie Czesław Cekiera i Zygfryd Juczyński stwierdzają, że współczesna narkomania jest

„Zagrajmy o sukces”
Projekt współfinansowany przez Unię Europejską
w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

www.szs.wielkopolska.webpark.pl
www.zagrajmyosukces.pl


Related documents


czlowiek wobec uzaleznien
teorie uzaleznien przeglad red m jedrzejko
sds inox
ibogainepl
sds professional
s michalkiewicz projekt konstytucji rp min


Related keywords




Copy tag