SOCARB 2

‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪--‬‬ ‫מדעי החברה‬ ‫סוציולוגיה‪ 2 ,‬יח"ל‪065202 ,‬‬ ‫(על פי התכנית החדשה)‬ ‫שים לב!‬ ‫השאלות במבחן יחוברו מהחומר המפורט להלן‪.‬‬ ‫החומר שייכלל במבחן‬ ‫המיקוד שלהלן מבוסס על הספרים האלה‪:‬‬ ‫— סוציולוגיה‪ :‬במעגלי חברה — תרבות‪ ,‬נ' נוה‪ ,‬ר' אלעד‪ ,‬א' רן‪ ,‬הוצאת רכס‪.2003 ,‬‬ ‫— סוציולוגיה‪ :‬במעגלי חברה — קבוצה‪ ,‬נ' נוה‪ ,‬ר' אלעד‪ ,‬א' רן‪ ,‬הוצאת רכס‪.2003 ,‬‬ ‫— סוציולוגיה‪ :‬במעגלי חברה — מוסד המשפחה‪ ,‬נ' נוה‪ ,‬ר' אלעד‪ ,‬א' רן‪ ,‬הוצאת רכס‪.2003 ,‬‬ ‫— סוציולוגיה‪ :‬במעגלי חברה — ח ִברות‪ ,‬נ' נוה‪ ,‬ר' אלעד‪ ,‬א' רן‪ ,‬הוצאת רכס‪.2004 ,‬‬ ‫ועל המסמך "בואו נלמד סוציולוגיה" — אתר מדעי החברה‪/‬מקצועות לימוד‪/‬סוציולוגיה‪/‬חומרי למידה‪.‬‬ ‫תרבות‬ ‫נושא‬ ‫שם הפרק בספר‬ ‫מבוא לסוציולוגיה מבוא‬ ‫מהי תרבות?‬ ‫פרק ראשון‪:‬‬ ‫(בלי תרבות‬ ‫מהי תרבות?‬ ‫עמודים‬ ‫‪38-32‬‬ ‫‪48-41‬‬ ‫מושגים‬ ‫מאמרים‬ ‫תרבות‪ ,‬הלם תרבות‪,‬‬ ‫(בלי עמ' ‪ )44‬מרכיבים גלויים‪ ,‬מרכיבים‬ ‫סמויים‪ ,‬קטגוריזציה‪ ,‬דעות‬ ‫וחברה)‬ ‫קדומות‪ ,‬סטראוטיפים‪.‬‬ ‫תרבות חומרית‪ ,‬תרבות‬ ‫מרכיבי תרבות ‪64-46‬‬ ‫לא חומרית‪ ,‬ערכים‪ ,‬סולם‬ ‫ערכים‪ ,‬קונפליקט ערכים‪,‬‬ ‫נורמות‪ ,‬נורמות מורס‪,‬‬ ‫נורמות פולקוויס‪ ,‬סנקציה‬ ‫חיובית‪ ,‬סנקציה שלילית‪,‬‬ ‫סנקציה פורמלית‪ ,‬סנקציה‬ ‫לא פורמלית‪.‬‬ ‫א' הול‪" ,‬השפה האילמת"‪.‬‬ ‫סמל‪ ,‬שפה מילולית‪ ,‬שפה‬ ‫לא מילולית‪ ,‬סלנג‪ ,‬שפות‬ ‫ייחודיות כמו שפת מחשב‪,‬‬ ‫שפת מוזיקה ושפת אמנות‪.‬‬ ‫אמונות‪ ,‬ידע‪ ,‬טכנולוגיה‪.‬‬ ‫מגדר‬ ‫‪70-69‬‬ ‫מגדר‬ ‫סטטוס‪ :‬הישגי‪ ,‬שיוכי‪,‬‬ ‫‪50-46‬‬ ‫סטטוס‬ ‫(ספר קבוצה) בסיסי‪ .‬סמל סטטוס‪ ,‬יוקרת‬ ‫סטטוס‪.‬‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪-‬‬‫שם הפרק בספר‬ ‫נושא‬ ‫גישות‬ ‫תאורטיות‬ ‫לניתוח‬ ‫תרבויות‬ ‫פרק שני‪:‬‬ ‫השוואת תרבויות‬ ‫אתנוצנטריות‬ ‫ויחסיות‬ ‫תרבותית‬ ‫חברה מודרנית‪.‬‬ ‫חברה מודרנית‪156-155 ,‬‬ ‫(פרק חמישי) חברה פוסט–מודרנית‪.‬‬ ‫חברה פוסט–‬ ‫תרבות גלובלית‪.‬‬ ‫מודרנית‬ ‫תרבות צריכה‪.‬‬ ‫המושג אוניברסל תרבותי‬ ‫מופיע בגישה‬ ‫הפונקציונליסטית‪.‬‬ ‫מיעוט אתני‪ ,‬מיעוט גזעי‪,‬‬ ‫‪100‬‬ ‫מיעוטים‬ ‫קיפוח אובייקטיבי‪ ,‬תחושת‬ ‫קיפוח יחסי‪ ,‬גזענות‪.‬‬ ‫הטמעה‪ ,‬כור היתוך‪,‬‬ ‫מדיניות כלפי ‪103-102‬‬ ‫התבוללות‪ ,‬פלורליזם‪,‬‬ ‫תרבויות משנה‬ ‫מדיניות רב–תרבותית‪ ,‬הגנה‬ ‫חוקית על מיעוטים‪ ,‬הכנעה‬ ‫נמשכת‪ ,‬הפרדה‪ ,‬חיסול‪.‬‬ ‫חברה מודרנית‪.‬‬ ‫חברה מודרנית‪156-155 ,‬‬ ‫חברה פוסט–מודרנית‪.‬‬ ‫חברה פוסט–‬ ‫תרבות גלובלית‪.‬‬ ‫מודרנית‬ ‫תרבות צריכה‪.‬‬ ‫המושג אוניברסל תרבותי‬ ‫מופיע בגישה‬ ‫הפונקציונליסטית‪.‬‬ ‫תצפית רגילה‪/‬ישירה‬ ‫‪165-160‬‬ ‫תצפית‬ ‫תצפית משתתפת‬ ‫תצפית מונחית‪/‬ממוקדת‬ ‫פרק שלישי‪:‬‬ ‫יחסי תרבויות‬ ‫בחברה הטרוגנית‬ ‫פרק חמישי‪:‬‬ ‫כיצד משתנות‬ ‫תרבויות?‬ ‫פרק שישי‪:‬‬ ‫כיצד חוקרים‬ ‫תרבויות?‬ ‫מושגים‬ ‫עמודים‬ ‫‪ 81-77 ;31-25‬הגישה הפונקציונליסטית‬ ‫פונקציה‪ ,‬דיספונקציה‪,‬‬ ‫פונקציה גלויה‪ ,‬פונקציה‬ ‫סמויה‪ ,‬אוניברסל תרבותי‪.‬‬ ‫גישת האינטראקציה‬ ‫הסימבולית‬ ‫הגדרת מצב משותפת‪/‬לא‬ ‫משותפת‪ .‬משמעות סמלית‪,‬‬ ‫פרשנות‪ ,‬הבניית מציאות‪.‬‬ ‫גישת הקונפליקט‪:‬‬ ‫קונפליקט בין–תרבותי‪:‬‬ ‫מאבק‪ ,‬יחסי כוח‪ ,‬שליטה‪,‬‬ ‫שינוי חברתי‪.‬‬ ‫אתנוצנטריות ויחסיות‬ ‫‪92-87‬‬ ‫תרבותית‪.‬‬ ‫מאמרים‬ ‫ה' מיינר‪" ,‬פולחן הגוף‬ ‫של היאקירמא"‪.‬‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪--‬‬ ‫קבוצה‬ ‫שם הפרק בספר נושא‬ ‫מדוע אנשים‬ ‫פרק ראשון‪:‬‬ ‫מתגבשים‬ ‫מדוע אנשים‬ ‫לקבוצה?‬ ‫מתגבשים‬ ‫לקבוצה?‬ ‫הגדרת קבוצה‬ ‫פרק שני‪:‬‬ ‫ומאפייניה‬ ‫מהי קבוצה?‬ ‫גישות‬ ‫תאורטיות‬ ‫בחקר קבוצות‬ ‫מיון קבוצות‬ ‫פרק שלישי‪:‬‬ ‫השוואה בין‬ ‫קבוצות‬ ‫פרק רביעי‪:‬‬ ‫קבוצות‬ ‫השתייכות‬ ‫וקבוצות‬ ‫התייחסות‬ ‫השפעת‬ ‫תהליכים‬ ‫קבוצתיים על‬ ‫הסטטוסים‬ ‫ותפקידים‬ ‫קבוצת‬ ‫השתייכות‬ ‫וקבוצת‬ ‫התייחסות‬ ‫לחץ קבוצתי‬ ‫פרק חמישי‪:‬‬ ‫השפעת הקבוצה וקונפורמיות‬ ‫על התנהגות‬ ‫חבריה‬ ‫רמת הלכידות‬ ‫בקבוצה‬ ‫עמודים‬ ‫‪10-8‬‬ ‫מושגים‬ ‫צרכים אינסטרומנטליים‪.‬‬ ‫צרכים אקספרסיביים‪.‬‬ ‫‪15-12‬‬ ‫קבוצה‪.‬‬ ‫קטגוריה חברתית‪.‬‬ ‫הגישה הפונקציונליסטית‪.‬‬ ‫גישת הקונפליקט‪.‬‬ ‫‪35-33 ;30-26‬‬ ‫גודל קבוצה — דיאדה‪,‬‬ ‫טריאדה‪.‬‬ ‫אופי היחסים‪ :‬קבוצה‬ ‫ראשונית‪ ,‬קבוצה משנית‪,‬‬ ‫יחסים ראשוניים‪ ,‬יחסים‬ ‫משניים‪.‬‬ ‫תנאי הקבלה‪ :‬קבוצה‬ ‫פתוחה‪ ,‬קבוצה סגורה‪.‬‬ ‫מידת הפורמליות‪.‬‬ ‫מידת הלכידות — גורמים‬ ‫המשפיעים על רמת‬ ‫הלכידות בקבוצה‪.‬‬ ‫ג' הומנס‪,‬‬ ‫סטטוסים ותפקידים‪.‬‬ ‫נורמות וערכים של קבוצה‪" .‬כנופיית רחוב נורטון"‪.‬‬ ‫‪20-18‬‬ ‫‪50-38‬‬ ‫(בלי עמ' ‪)43 ,42‬‬ ‫‪68-60‬‬ ‫‪70‬‬ ‫‪( 34‬פרק שלישי)‬ ‫מאמרים‬ ‫ג' הומנס‪" ,‬כנופיית‬ ‫רחוב נורטון"‪.‬‬ ‫סוגים שונים של קבוצות‬ ‫השתייכות‪:‬‬ ‫נולד לתוכה‪ ,‬מתוך חובה‪,‬‬ ‫מתוך בחירה‪.‬‬ ‫סוגים שונים של קבוצות‬ ‫התייחסות‪ :‬קבוצת‬ ‫התייחסות נורמטיבית‪,‬‬ ‫קבוצת התייחסות משווה‪,‬‬ ‫קבוצת התייחסות שלילית‪.‬‬ ‫לחץ קבוצתי‪ ,‬קונפורמיות‪,‬‬ ‫ציות לסמכות‪ ,‬פיזור‬ ‫אחריות‪.‬‬ ‫ועדת הלסינקי‪.‬‬ ‫אתיקה בניסויים‪.‬‬ ‫לכידות‬ ‫ס' אש‪" ,‬דעות ולחץ‬ ‫חברתי"‪.‬‬ ‫ס' מילגרם‪" ,‬למידה‬ ‫התנהגותית של צייתנות"‪.‬‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫‪--‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫מאמרים‬ ‫מושגים‬ ‫עמודים‬ ‫שם הפרק בספר נושא‬ ‫ר' ביילס‪" ,‬מנהיג חברתי‬ ‫‪ 97-95 ;93-78‬גישת התכונות‪ ,‬הגישה‬ ‫מנהיגות‬ ‫פרק שישי‪:‬‬ ‫ומנהיג משימתי"‪.‬‬ ‫המצבית‪.‬‬ ‫תהליכי קבלת‬ ‫סוגי מנהיגות‪ :‬מנהיג פורמלי‪ ,‬ר' ליפיט ור' וייט‪,‬‬ ‫החלטות‬ ‫"מנהיג סמכותי ומנהיג‬ ‫מנהיג לא–פורמלי‪ ,‬מנהיג‬ ‫ומנהיגות בקבוצה‬ ‫משימתי‪ ,‬מנהיג חברתי‪ ,‬מנהיג דמוקרטי"‪.‬‬ ‫ג' הומנס‪" ,‬כנופיית‬ ‫סמכותי‪ ,‬מנהיג דמוקרטי‪,‬‬ ‫רחוב נורטון"‪.‬‬ ‫מנהיג לא מתערב‪.‬‬ ‫ג' סטונר‪,‬‬ ‫מעתק נטילת סיכון‪ ,‬פיזור‬ ‫קבלת החלטות ‪101-100‬‬ ‫"מעתק נטילת סיכון"‪.‬‬ ‫אחריות‪ ,‬קיטוב קבוצתי‪.‬‬ ‫בקבוצה‬ ‫משתנה‪.‬‬ ‫כיצד חוקרים ‪131-130‬‬ ‫פרק תשיעי‪:‬‬ ‫משתנה תלוי‪ ,‬משתנה בלתי‬ ‫קבוצות?‬ ‫כיצד חוקרים‬ ‫תלוי‪.‬‬ ‫קבוצות?‬ ‫שאלת מחקר (חקר)‪.‬‬ ‫השערת מחקר‪.‬‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪--‬‬ ‫מוסד המשפחה‬ ‫מושגים‬ ‫עמודים‬ ‫משפחה גרעינית‪,‬‬ ‫‪,29-24 ,8‬‬ ‫‪( 35‬פרק שני) אוניברסליזם תרבותי‪.‬‬ ‫שם הפרק בספר נושא‬ ‫הבעייתיות‬ ‫פרק ראשון‪:‬‬ ‫בהגדרת‬ ‫מהי משפחה?‬ ‫המשפחה בתקופה‬ ‫המודרנית‪,‬‬ ‫הפונקציות‬ ‫של המשפחה‬ ‫וחשיבותן לפרט‬ ‫ולחברה‪,‬‬ ‫האוניברסליות‬ ‫של המשפחה‪.‬‬ ‫גישות תאורטיות ‪14-9‬‬ ‫בחקר המשפחה‪:‬‬ ‫הגישה‬ ‫הפונקציונליסטית‬ ‫גישת הקונפליקט‪.‬‬ ‫‪ 52-41 ;35-32‬אופן הקמת המשפחה‪:‬‬ ‫סוגי משפחות‬ ‫פרק שני‪:‬‬ ‫נישואים‪ ,‬משפחה חד–‬ ‫וקריטריונים‬ ‫במה דומות‬ ‫הורית‪ ,‬משפחה מורכבת‪,‬‬ ‫למיון משפחות‪.‬‬ ‫משפחות‬ ‫קוהביטציה‪.‬‬ ‫בחברות שונות‪ ,‬מהי רמת‬ ‫מספר בני זוג‪ :‬מונוגמיה‪,‬‬ ‫ובמה הן נבדלות משפחתיות?‬ ‫פוליגמיה‪ ,‬ביגמיה‪.‬‬ ‫מיהי המשפחה‬ ‫זו מזו?‬ ‫יחידות השייכות של‬ ‫הישראלית?‬ ‫בני הזוג‪:‬‬ ‫רמת משפחתיות‬ ‫אנדוגמיה‪ ,‬אקסוגמיה‪.‬‬ ‫גבוהה בישראל —‬ ‫דפוס מגורים‪ :‬פטרי לוקלי‪,‬‬ ‫סיבות‪:‬‬ ‫מטרי לוקלי‪ ,‬ניאו לוקלי‪.‬‬ ‫שינויים במשפחה‬ ‫דפוסי סמכות‪:‬‬ ‫הישראלית‪.‬‬ ‫פטריארכלי‪ ,‬מטריארכלי‪,‬‬ ‫שוויוני‪.‬‬ ‫יחידת השייכות‪ :‬משפחת‬ ‫הקמה‪ ,‬משפחת מוצא‪.‬‬ ‫זהות המסגרת המשפחתית‪:‬‬ ‫משפחה גרעינית‪ ,‬משפחה‬ ‫מורחבת‪.‬‬ ‫אופן הגדלת המשפחה‪:‬‬ ‫ביולוגית‪ ,‬אימוץ‪ ,‬הפריה‬ ‫מלאכותית‪ ,‬פונדקאות‪.‬‬ ‫מאמרים‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪-‬‬‫שם הפרק בספר נושא‬ ‫המשפחה‬ ‫פרק שלישי‪:‬‬ ‫מה הם הגורמים המודרנית‪.‬‬ ‫להיווצרות‬ ‫דפוסי משפחה מאפייני‬ ‫מודרניזציה‪.‬‬ ‫שונים?‬ ‫השפעתם‬ ‫של תהליכי‬ ‫מודרניזציה על‬ ‫דפוסי משפחה‬ ‫שונים‪.‬‬ ‫מאפייני המשפחה‬ ‫פרק רביעי‪:‬‬ ‫הפוסט–מודרנית‪.‬‬ ‫מה מייחד‬ ‫את המשפחה‬ ‫הפוסט–מודרנית הסיבות לשיעור‬ ‫גבוה של גירושין‬ ‫במשפחה‬ ‫המודרנית‪.‬‬ ‫עמודים‬ ‫‪68-60‬‬ ‫‪113-106‬‬ ‫‪119-118‬‬ ‫‪125-122‬‬ ‫‪129‬‬ ‫‪139-134‬‬ ‫מושגים‬ ‫מודרניזציה‪ ,‬חברה‬ ‫מסורתית‪ ,‬חברה מודרנית‪/‬‬ ‫תעשייתית‪ ,‬חברה פוסט–‬ ‫תעשייתית‪.‬‬ ‫מאמרים‬ ‫ר' בר–יוסף‪" ,‬ילדות‬ ‫בסביבה החברתית‬ ‫המשתנה של סוף האלף‬ ‫השני"‪.‬‬ ‫זכויות נשים‪,‬‬ ‫זכויות ילדים‪.‬‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪--‬‬ ‫ח ִברות‬ ‫שם הפרק בספר‬ ‫פרק ראשון‪:‬‬ ‫מי אני‪ ,‬וכיצד‬ ‫איראה בעתיד?‬ ‫נושא‬ ‫מהי זהות‬ ‫עמודים‬ ‫‪10-8‬‬ ‫פרק שני‪:‬‬ ‫כיצד מתפתחת‬ ‫זהות?‬ ‫מהו תהליך‬ ‫החברות‬ ‫‪14-12‬‬ ‫‪33-29‬‬ ‫‪58-37‬‬ ‫גישות‬ ‫תאורטיות‬ ‫בחברות‬ ‫מושגים‬ ‫זהות‪ ,‬תפקיד‪ ,‬סטטוס‪,‬‬ ‫אינטראקציה‪ ,‬זהויות‬ ‫משנה‪.‬‬ ‫יחידות השתייכות‪ ,‬יחידות‬ ‫התייחסות‪*.‬‬ ‫פונקציה‪ ,‬דיספונקציה‪,‬‬ ‫פונקציה גלויה‪ ,‬פונקציה‬ ‫סמויה‪ ,‬סוכני חברות‪.‬‬ ‫סוכן חברות ראשוני‪.‬‬ ‫סוכן חברות משני‪.‬‬ ‫פיקוח חברתי‪**.‬‬ ‫מאמרים‬ ‫תהליך‬ ‫החברות על פי‬ ‫האינטראקציה‬ ‫הסימבולית‪:‬‬ ‫עקרונות‬ ‫התאוריה של‬ ‫קולי‬ ‫תהליך החברות‬ ‫על פי הגישה‬ ‫הפונקציונלית‪:‬‬ ‫עקרונות‬ ‫סוכני חברות‬ ‫התאוריה‬ ‫האקולוגית של‬ ‫ברונפנברנר‬ ‫(ראה בהמשך)‬ ‫המטרות של‬ ‫תהליך החברות‬ ‫פרק שלישי‪:‬‬ ‫מה הן מטרותיו‬ ‫של תהליך‬ ‫החברות‪ ,‬וכיצד‬ ‫הן מושגות?‬ ‫המתבגר בחברה ‪ 102-94;87-82‬קבוצת השווים‪,‬‬ ‫פרק רביעי‪:‬‬ ‫‪( 64-63‬פרק מורטוריום‪ ,‬איש שוליים‪.‬‬ ‫המודרנית‬ ‫תהליך‬ ‫טקסי התבגרות‬ ‫שני)‬ ‫והמסורתית‬ ‫ההתבגרות‬ ‫וטקסי מעבר‪***.‬‬ ‫בחברה המודרנית‬ ‫פרק חמישי‪:‬‬ ‫במה נבדלים‬ ‫תהליכי חברות‬ ‫בתוך החברה‬ ‫ובמה הם נבדלים‬ ‫בין החברות‬ ‫השונות?‬ ‫התאוריה‬ ‫האקולוגית של‬ ‫ברונפנברנר‬ ‫‪75-74‬‬ ‫‪111-107‬‬ ‫ארבע הסביבות —‬ ‫מיקרו‪ ,‬מסו‪ ,‬אקסו‪,‬‬ ‫מאקרו‪.‬‬ ‫מעברים אקולוגיים‬ ‫פשוטים ומורכבים‪.‬‬ ‫הערות ‪ * :‬יחידות השתייכות ויחידות התייחסות נלמדות בנושא קבוצה‪ .‬‬ ‫** פיקוח חברתי נלמד בנושא קבוצה‪.‬‬ ‫ *** טקסי התבגרות וטקסי מעבר נלמדים בנושא תרבות‪.‬‬ ‫יש ללמוד אחד‬ ‫מהמאמרים האלה‪:‬‬ ‫ג' דוד‪" ,‬מתבגרים בחלל‬ ‫המתרוקן"‪.‬‬ ‫או‬ ‫ת' ליבס‪" ,‬הסינדרלות‬ ‫החדשות"‪.‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪--‬‬ ‫العلوم االجتماعية‬ ‫علم االجتماع‪ ،‬وحدتان تعليميتان‪( 065202 ،‬حسب املنهاج اجلديد)‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‬ ‫يعتمد التركيز على الكتب التالية‪:‬‬ ‫ ‬ ‫—‬ ‫— ‬ ‫— ‬ ‫— ‬ ‫סוציולוגיה‪ :‬במעגלי חברה — תרבות‪ ,‬נ' נוה‪ ,‬ר' אלעד‪ ,‬א' רן‪ ,‬הוצאת רכס‪.2003 ,‬‬ ‫סוציולוגיה‪ :‬במעגלי חברה — קבוצה‪ ,‬נ' נוה‪ ,‬ר' אלעד‪ ,‬א' רן‪ ,‬הוצאת רכס‪.2003 ,‬‬ ‫סוציולוגיה‪ :‬במעגלי חברה — מוסד המשפחה‪ ,‬נ' נוה‪ ,‬ר' אלעד‪ ,‬א' רן‪ ,‬הוצאת רכס‪.2003 ,‬‬ ‫סוציולוגיה‪ :‬במעגלי חברה — ח ִברות‪ ,‬נ' נוה‪ ,‬ר' אלעד‪ ,‬א' רן‪ ,‬הוצאת רכס‪.2004 ,‬‬ ‫وعلى املستند "בואו נלמד סוציולוגיה" ‪ -‬موقع العلوم االجتماعية‪/‬املواضيع التعليمية‪/‬علم االجتماع‪/‬املوا ّد التعليمية‪.‬‬ ‫مالحظة‪ :‬أرقام الصفحات التي ترد في التركيز هي أرقام الصفحات في الكتب التعليمية باللغة العبرية‪.‬‬ ‫الثقافة‬ ‫اسم الفصل في الكتاب املوضوع‬ ‫مقدّ مة لعلم االجتماع‬ ‫مقدّ مة‬ ‫األول‪:‬‬ ‫الفصل ّ‬ ‫ما هي الثقافة؟‬ ‫ما هي الثقافة؟‬ ‫(بدون الثقافة‬ ‫واملجتمع)‬ ‫الصفحات‬ ‫املصطلحات‬ ‫املقاالت‬ ‫‪38-32‬‬ ‫ثقافة‪ ،‬صدمة ثقافية‪ّ ،‬‬ ‫‪48-41‬‬ ‫مركبات‬ ‫)‬ ‫ص‬ ‫(بدون‬ ‫‪44‬‬ ‫ظاهرة‪ِّ ،‬‬ ‫مركبات مستترة‪،‬‬ ‫التصنيف‪ ،‬األفكار املسبقة‪،‬‬ ‫القولبات (األفكار النمطية)‪.‬‬ ‫ِّ‬ ‫مركبات الثقافة‬ ‫‪64-46‬‬ ‫اجلنسوية‬ ‫‪70-69‬‬ ‫اجلنسوية‬ ‫املركز‬ ‫(كتاب‬ ‫املجموعة)‬ ‫‪50-46‬‬ ‫املركز‪ :‬حتصيلي‪ ،‬انتمائي‪،‬‬ ‫أساسي‪ .‬رمز املركز‪ ،‬هيبة‬ ‫املركز‪.‬‬ ‫الثقافة املا ّدية‪ ،‬الثقافة غير‬ ‫املا ّدية‪ ،‬القيم‪ ،‬س ّلم القيم‪،‬‬ ‫صراع الق َيم‪ ،‬املعايير‪ ،‬األعراف‪،‬‬ ‫العادات الشعبية‪ ،‬جزاء‬ ‫إيجابي‪ ،‬جزاء سلبي‪ ،‬جزاء‬ ‫رسمي‪ ،‬جزاء غير رسمي‪.‬‬ ‫الرمز‪ ،‬اللغة الكالمية‪ ،‬اللغة‬ ‫غير الكالمية‪ ،‬اللغة الدارجة‬ ‫خاصة‬ ‫احملكية (سلنچ)‪ ،‬لغات ّ‬ ‫كلغة احلاسوب ولغة املوسيقى‬ ‫الفن‪ .‬املعتقدات‪ ،‬املعرفة‪،‬‬ ‫ولغة ّ‬ ‫التكنولوجيا‪.‬‬ ‫أ‪ .‬هول‪" ،‬اللغة اخلرساء"‪.‬‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪-‬‬‫اسم الفصل في الكتاب املوضوع‬ ‫نظريات‬ ‫لتحليل‬ ‫الثقافات‬ ‫الصفحات‬ ‫املصطلحات‬ ‫‪ 81-77 ;31-25‬النظرية الوظيفية‬ ‫الوظيفة‪ ،‬الالوظيفية‪ ،‬وظيفة‬ ‫ظاهرة‪ ،‬وظيفة مستترة‪ ،‬العاملية‬ ‫الثقافية‪.‬‬ ‫نظرية التفاعل الرمزي‬ ‫تعريف مشترك للوضع‪/‬‬ ‫تعريف غير مشترك للوضع‪.‬‬ ‫الداللة الرمزية‪ ،‬التفسير‪ ،‬بناء‬ ‫الواقع‪.‬‬ ‫نظرية الصراع‪:‬‬ ‫الصراع بني الثقافات‪ :‬النضال‪،‬‬ ‫عالقات القوى‪ ،‬السيطرة‪،‬‬ ‫التغيير االجتماعي‪.‬‬ ‫املركزية العرقية‬ ‫والنسبية الثقافية‬ ‫‪92-87‬‬ ‫املركزية العرقية والنسبية‬ ‫الثقافية‪.‬‬ ‫املجتمع‬ ‫احلديث‪،‬‬ ‫املجتمع ما بعد‬ ‫احلديث‬ ‫‪156-155‬‬ ‫(الفصل‬ ‫اخلامس)‬ ‫األق ّليات‬ ‫‪100‬‬ ‫املجتمع احلديث‪.‬‬ ‫املجتمع ما بعد احلديث‪.‬‬ ‫الثقافة العاملية‪.‬‬ ‫ثقافة االستهالك‪.‬‬ ‫املصطلح العاملية الثقافية يرد‬ ‫في النظرية الوظيفية‪.‬‬ ‫األق ّلية اإلثنية‪ ،‬األق ّلية العرقية‪،‬‬ ‫الظلم املوضوعي‪ ،‬الشعور‬ ‫بالظلم النسبي‪ ،‬العنصرية‪.‬‬ ‫‪103-102‬‬ ‫االندماج‪ ،‬االنصهار‪ ،‬الذوبان‪،‬‬ ‫التعدّ دية‪ ،‬السياسة متعدّ دة‬ ‫الثقافات‪ ،‬احلماية القانونية‬ ‫لألق ّليات‪ ،‬التبعية الدائمة‪،‬‬ ‫الفصل‪ ،‬التصفية‪.‬‬ ‫الفصل اخلامس‪:‬‬ ‫كيف تتغ ّير‬ ‫الثقافات؟‬ ‫املجتمع‬ ‫احلديث‪،‬‬ ‫املجتمع ما بعد‬ ‫احلديث‬ ‫‪156-155‬‬ ‫املجتمع احلديث‪.‬‬ ‫املجتمع ما بعد احلديث‪.‬‬ ‫الثقافة العاملية‪.‬‬ ‫ثقافة االستهالك‪.‬‬ ‫املصطلح العاملية الثقافية يرد‬ ‫في النظرية الوظيفية‪.‬‬ ‫الفصل السادس‪:‬‬ ‫كيف نبحث‬ ‫الثقافات؟‬ ‫املشاهدة‬ ‫‪165-160‬‬ ‫املشاهدة العادية‪/‬املباشرة‬ ‫املشاهدة املشاركة‬ ‫َّ‬ ‫املوجهة‪/‬املركزة‬ ‫املشاهدة َّ‬ ‫الفصل الثاني‪:‬‬ ‫املقارنة بني الثقافات‬ ‫الفصل الثالث‪:‬‬ ‫العالقات بني‬ ‫الثقافات في املجتمع‬ ‫غير املتجانس‬ ‫السياسة جتاه‬ ‫الثقافات الفرعية‬ ‫املقاالت‬ ‫هـ‪ .‬ماينر‪" ،‬طقوس عبادة‬ ‫اجلسد عند الياكرما"‪.‬‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪- 10 -‬‬ ‫املجموعة‬ ‫اسم الفصل في الكتاب املوضوع‬ ‫الصفحات‬ ‫املصطلحات‬ ‫‪10-8‬‬ ‫حاجات وسيلية‪.‬‬ ‫حاجات تعبيرية‪.‬‬ ‫‪15-12‬‬ ‫املجموعة‪.‬‬ ‫الفئة االجتماعية‪.‬‬ ‫األول‪:‬‬ ‫الفصل ّ‬ ‫ّ‬ ‫يتشكل األفراد‬ ‫ملاذا‬ ‫كمجموعة؟‬ ‫ّ‬ ‫يتشكل‬ ‫ملاذا‬ ‫األفراد‬ ‫كمجموعة؟‬ ‫الفصل الثاني‪:‬‬ ‫ما هي املجموعة؟‬ ‫تعريف املجموعة‬ ‫ومم ّيزاتها‬ ‫نظريات في بحث ‪20-18‬‬ ‫املجموعات‬ ‫الفصل الثالث‪:‬‬ ‫املقارنة بني‬ ‫املجموعات‬ ‫تصنيف‬ ‫املجموعات‬ ‫الفصل الرابع‪:‬‬ ‫تأثير العمليات‬ ‫املجموعات االنتمائية اجلماعية على‬ ‫واملجموعات املرجعية املراكز واألدوار‬ ‫‪35-33 ;30-26‬‬ ‫‪50-38‬‬ ‫(بدون ص ‪، 42‬‬ ‫‪)43‬‬ ‫املجموعة‬ ‫االنتمائية‬ ‫واملجموعة‬ ‫املرجعية‬ ‫الفصل اخلامس‪:‬‬ ‫تأثير املجموعة على‬ ‫سلوك أفرادها‬ ‫الضغط اجلماعي‬ ‫واالمتثال‬ ‫النظرية الوظيفية‪.‬‬ ‫نظرية الصراع‪.‬‬ ‫حجم املجموعة ‪ -‬الثنائي‬ ‫والثالثي‪.‬‬ ‫نوعية العالقات‪ :‬املجموعة‬ ‫األ ّولية‪ ،‬املجموعة الثانوية‪،‬‬ ‫العالقات األ ّولية‪ ،‬العالقات‬ ‫الثانوية‪.‬‬ ‫شروط القبول‪ :‬مجموعة‬ ‫مفتوحة‪ ،‬مجموعة مغلقة‪.‬‬ ‫مدى الرسمية‪.‬‬ ‫مدى التماسك ‪ -‬العوامل‬ ‫التي تؤ ّثر على مستوى‬ ‫التماسك في املجموعة‪.‬‬ ‫جـ‪ .‬هومنز‪" ،‬عصابة‬ ‫شارع نورتون"‪.‬‬ ‫مراكز وأدوار‪.‬‬ ‫معايير وق َيم املجموعة‪.‬‬ ‫جـ‪ .‬هومنز‪" ،‬عصابة‬ ‫شارع نورتون"‪.‬‬ ‫أنواع مختلفة من املجموعات‬ ‫االنتمائية‪:‬‬ ‫املولود فيها‪ ،‬بحكم الواجب‪،‬‬ ‫باالختيار‪.‬‬ ‫أنواع مختلفة من املجموعات‬ ‫املرجعية‪ :‬مجموعة مرجعية‬ ‫معيارية‪ ،‬مجموعة مرجعية‬ ‫مقارنة‪ ،‬مجموع مرجعية‬ ‫سلبية‪.‬‬ ‫‪68-60‬‬ ‫مستوى التماسك ‪70‬‬ ‫في املجموعة‬ ‫املقاالت‬ ‫‪( 34‬الفصل‬ ‫الثالث)‬ ‫الضغط اجلماعي‪ ،‬االمتثال‪،‬‬ ‫االنصياع للسلطة‪ ،‬توزيع‬ ‫املسؤولية‪.‬‬ ‫جلنة هلسنكي‪.‬‬ ‫آداب التجارب‪.‬‬ ‫س‪ .‬آش‪" ،‬اآلراء‬ ‫والضغط االجتماعي"‪.‬‬ ‫س‪ .‬ميلغرام‪" ،‬التع ّلم‬ ‫السلوكي لالنصياع"‪.‬‬ ‫التماسك‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫ ‪- 11‬‬‫اسم الفصل في الكتاب املوضوع‬ ‫الفصل السادس‪:‬‬ ‫عمليات اتّخاذ‬ ‫القرارات والقيادة في‬ ‫املجموعة‬ ‫الفصل التاسع‪:‬‬ ‫كيف نبحث‬ ‫املجموعات؟‬ ‫القيادة‬ ‫الصفحات‬ ‫املصطلحات‬ ‫املقاالت‬ ‫‪ 97-95 ;93-78‬نظرية الصفات‪ ،‬النهج الوضعي‪ .‬ر‪ .‬بيلس‪" ،‬القائد‬ ‫االجتماعي والقائد‬ ‫أنواع القيادة‪ :‬قائد رسمي‪،‬‬ ‫املهماتي"‪.‬‬ ‫مهماتي‪،‬‬ ‫ّ‬ ‫قائد غير رسمي‪ ،‬قائد ّ‬ ‫قائد اجتماعي‪ ،‬قائد سلطوي‪ ،‬ر‪ .‬ليفيت ور‪ .‬وايت‪،‬‬ ‫قائد دميقراطي‪ ،‬قائد محايد (ال "القائد السلطوي والقائد‬ ‫ّ‬ ‫الدميقراطي"‪.‬‬ ‫يتدخل)‪.‬‬ ‫جـ‪ .‬هومنز‪" ،‬عصابة شارع‬ ‫نورتون"‪.‬‬ ‫اتّخاذ القرارات‬ ‫في املجموعة‬ ‫‪101-100‬‬ ‫نسخ اإلقدام على املجازفة‪،‬‬ ‫توزيع املسؤولية‪ ،‬التقاطب‬ ‫اجلماعي‪.‬‬ ‫كيف نبحث‬ ‫املجموعات؟‬ ‫‪131-130‬‬ ‫متغ ّير‪.‬‬ ‫ّ‬ ‫مستقل‪.‬‬ ‫متغ ّير متع ّلق‪ ،‬متغ ّير‬ ‫سؤال البحث‪.‬‬ ‫فرضية البحث‪.‬‬ ‫جـ‪ .‬ستونر‪" ،‬نسخ اإلقدام‬ ‫على املجازفة"‪.‬‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪- 12 -‬‬ ‫مؤسسة العائلة‬ ‫ّ‬ ‫اسم الفصل في‬ ‫الكتاب‬ ‫املوضوع‬ ‫الصفحات‬ ‫األول‪:‬‬ ‫الفصل ّ‬ ‫ما هي العائلة؟‬ ‫إشكالية‬ ‫تعريف العائلة في‬ ‫العصر احلديث‪،‬‬ ‫وظائف العائلة‬ ‫وأهميتها للفرد‬ ‫ّ‬ ‫وللمجتمع‪ ،‬عاملية‬ ‫العائلة‪.‬‬ ‫‪,29-24 ,8‬‬ ‫نظريات في بحث‬ ‫العائلة‪ :‬النظرية‬ ‫الوظيفية‪ ،‬نظرية‬ ‫الصراع‪.‬‬ ‫‪14-9‬‬ ‫‪( 35‬الفصل‬ ‫الثاني)‬ ‫املصطلحات‬ ‫املقاالت‬ ‫العائلة النواتية‪،‬‬ ‫العاملية الثقافية‪.‬‬ ‫الفصل الثاني‪:‬‬ ‫‪ 52-41 ;35-32‬طريقة إنشاء العائلة‪:‬‬ ‫أنواع العائالت‬ ‫أوجه الشبه‬ ‫الزواج‪ ،‬العائلة أحادية‬ ‫ومعايير تصنيف‬ ‫واالختالف بني‬ ‫الوالدين‪ ،‬العائلة ّ‬ ‫املركبة‪،‬‬ ‫العائالت‪.‬‬ ‫العائالت في‬ ‫األخالء غير املتز ّوجني‪.‬‬ ‫ما هو مستوى‬ ‫املجتمعات املختلفة‪.‬‬ ‫عدد األزواج‪ :‬مونوچيميا‬ ‫العائلية؟‬ ‫بوليچيميا‪ ،‬بيچيميا‪.‬‬ ‫من هي العائلة‬ ‫وحدات انتماء الزوجني‪:‬‬ ‫اإلسرائيلية؟‬ ‫إندوچيميا‪ ،‬إكسوچيميا‪.‬‬ ‫املستوى العالي‬ ‫منط السكن‪ :‬أبوي مح ّلي‪،‬‬ ‫للعائلية في إسرائيل‬ ‫أمومي مح ّلي‪ ،‬السكن‬ ‫ األسباب‪:‬‬‫اجلديد‪.‬‬ ‫التغ ّيرات في العائلة‬ ‫أمناط الصالحية‪:‬‬ ‫اإلسرائيلية‪.‬‬ ‫أبوي‪ ،‬أمومي‪ ،‬قائم على‬ ‫املساواة‪.‬‬ ‫وحدة االنتماء‪ :‬العائلة‬ ‫املنشأة‪ ،‬عائلة األصل‪.‬‬ ‫هوية اإلطار العائلي‪:‬‬ ‫العائلة النواتية‪ ،‬العائلة‬ ‫املوسعة‪.‬‬ ‫ّ‬ ‫طريقة توسيع العائلة‪:‬‬ ‫البيولوجية‪ ،‬التب ّني‪،‬‬ ‫اإلخصاب االصطناعي‪،‬‬ ‫الفندقة‪.‬‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫ ‪- 13‬‬‫اسم الفصل في‬ ‫الكتاب‬ ‫املوضوع‬ ‫الصفحات‬ ‫املصطلحات‬ ‫الفصل الثالث‪:‬‬ ‫تكون‬ ‫ما هي عوامل ّ‬ ‫أمناط مختلفة‬ ‫للعائلة؟‬ ‫العائلة احلديثة‪.‬‬ ‫‪68-60‬‬ ‫‪113-106‬‬ ‫احلداثة‪ ،‬املجتمع التقليدي‪،‬‬ ‫املجتمع احلديث‪/‬الصناعي‪،‬‬ ‫املجتمع ما بعد الصناعي‪.‬‬ ‫الفصل الرابع‪:‬‬ ‫ما الذي مي ّيز العائلة‬ ‫ما بعد احلديثة؟‬ ‫مم ّيزات احلداثة‪.‬‬ ‫تأثير عمليات‬ ‫احلداثة على األمناط‬ ‫املختلفة للعائلة‪.‬‬ ‫مم ّيزات العائلة ما‬ ‫بعد احلديثة‪.‬‬ ‫أسباب نسبة‬ ‫الطالق العالية في‬ ‫العائلة احلديثة‪.‬‬ ‫‪119-118‬‬ ‫‪125-122‬‬ ‫‪129‬‬ ‫‪139-134‬‬ ‫املقاالت‬ ‫ر‪ .‬بار‪-‬يوسف‪" ،‬الطفولة‬ ‫في البيئة االجتماعية‬ ‫املتغ ّيرة في نهاية األلفية‬ ‫الثانية"‪.‬‬ ‫حقوق النساء‪،‬‬ ‫حقوق األطفال‪.‬‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫ ‪- 14‬‬‫اسم الفصل في الكتاب املوضوع‬ ‫التنشئة االجتماعية‪/‬اجلتمعة‬ ‫الصفحات‬ ‫املصطلحات‬ ‫‪10-8‬‬ ‫الهوية‪ ،‬الدور‪ ،‬املركز‪،‬‬ ‫التفاعل‪ ،‬الهويات الثانوية‪.‬‬ ‫وحدات االنتماء‪ ،‬وحدات‬ ‫املرجعية‪*.‬‬ ‫األول‪:‬‬ ‫الفصل ّ‬ ‫َمن أنا وكيف سأكون‬ ‫في املستقبل؟‬ ‫ما هي الهوية‬ ‫الفصل الثاني‪:‬‬ ‫تتطور الهوية؟‬ ‫كيف ّ‬ ‫ما هي عملية التنشئة ‪14-12‬‬ ‫‪33-29‬‬ ‫االجتماعية؟‬ ‫‪58-37‬‬ ‫نظريات في التنشئة‬ ‫االجتماعية‬ ‫عملية التنشئة‬ ‫االجتماعية حسب‬ ‫التفاعل الرمزي‪:‬‬ ‫مبادئ نظرية كولي‬ ‫املقاالت‬ ‫وظيفة‪ ،‬الالوظيفية‪ ،‬وظيفة‬ ‫ظاهرة‪ ،‬وظيفة مستترة‪،‬‬ ‫وكالء التنشئة االجتماعية‪.‬‬ ‫وكيل أ ّولي للتنشئة‬ ‫االجتماعية‪.‬‬ ‫وكيل ثانوي للتنشئة‬ ‫االجتماعية‪.‬‬ ‫الرقابة االجتماعية‪**.‬‬ ‫عملية التنشئة‬ ‫االجتماعية حسب‬ ‫النظرية الوظيفية‪:‬‬ ‫مبادئ‬ ‫وكالء التنشئة‬ ‫االجتماعية‬ ‫النظرية البيئية‬ ‫(األيكولوجية)‬ ‫لبرونفنبرنر (انظر‬ ‫الحقًا)‬ ‫الفصل الثالث‪:‬‬ ‫أهداف عملية‬ ‫ما هي أهداف عملية التنشئة االجتماعية‬ ‫‪75-74‬‬ ‫التنشئة االجتماعية‪،‬‬ ‫وكيف تتح ّقق؟‬ ‫الفصل الرابع‪:‬‬ ‫عملية املراهقة في‬ ‫املجتمع احلديث‬ ‫املراهق في املجتمع‬ ‫احلديث والتقليدي‬ ‫الفصل اخلامس‪:‬‬ ‫ما هي الفروق بني‬ ‫عمليات التنشئة‬ ‫االجتماعية داخل‬ ‫املجتمع وبني‬ ‫املجتمعات املختلفة؟‬ ‫النظرية البيئية‬ ‫(األيكولوجية)‬ ‫لبرونفنبرنر‬ ‫يجب دراسة أحد املقالني‪:‬‬ ‫‪ 102-94;87-82‬مجموعة املتساوين‪،‬‬ ‫‪64-63‬‬ ‫مورتوريوم‪ ،‬رجل هامشي‪ .‬جـ‪ .‬داڤيد‪" ،‬املراهقون في‬ ‫(الفصل‬ ‫فضاء يفرغ"‪.‬‬ ‫طقوس املراهقة‬ ‫الثاني)‬ ‫أو‬ ‫وطقوس االنتقال‪***.‬‬ ‫ت‪ .‬ليبس‪" ،‬السندريالت‬ ‫اجلديدات"‪.‬‬ ‫‪111-107‬‬ ‫البيئات األربع ‪-‬‬ ‫امليكرو‪ ،‬امليسو‪ ،‬اإلكسو‪،‬‬ ‫املاكرو‪.‬‬ ‫معابر بيئية بسيطة ومع ّقدة‪.‬‬ ‫ ‬ ‫يتم تع ّلمها في موضوع املجموعة‪.‬‬ ‫مالحظات ‪ * :‬‬ ‫وحدات االنتماء ووحدات املرجعية ّ‬ ‫ّ‬ ‫يتم تعلمها في موضوع املجموعة‪ .‬‬ ‫** الرقابة االجتماعية ّ‬ ‫يتم تع ّلمها في موضوع الثقافة‪ .‬‬ ‫ ‬ ‫** * طقوس املراهقة وطقوس االنتقال ّ‬  ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫‪- 15 -‬‬ ‫علم االجتماع‪ ،‬الوحدة الثالثة‪065102 ،‬‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫تعتمد املا ّدة على كتاب "اإلمتاع في علم االجتماع ‪ -‬تغييرات اجتماعية في إسرائيل وفي العالم"‪ ،‬ج‪ .‬هاريسون‪،‬‬ ‫َو ر‪ .‬وولپرت‪ ،‬لڤيطوڤ‪ ،‬إصدار رموت‪ ،‬تل‪-‬أبيب‪.2002 ،‬‬ ‫ما هو التغيير االجتماعي؟‬ ‫أوريت تلمور ‪ -‬من بتهوڤني إلى إيهود بناي (ص ‪.)19-17‬‬ ‫يوسي بار موحا ‪ -‬ال ميكن إيقاف هذا االزدهار (ص ‪.)22-20‬‬ ‫ميخال پلطي ‪ -‬ه ّيا بنا نتز ّوج ‪( WWW‬ص ‪.)26-23‬‬ ‫ما هو وجه الشبه واالختالف بني أنواع التغيير االجتماعي املختلفة؟‬ ‫جوان هاريسون ‪ -‬التغييرات االجتماعية بوصفها عملية اجتماعية (ص ‪.)44-41‬‬ ‫توجه املنظومات (ص ‪( )51-49‬مبا في ذلك التغييرات اجلزئية‬ ‫جوان هاريسون ‪ -‬حتليل التغييرات االجتماعية بناء على ّ‬ ‫والتحويلية في ص ‪ ،51‬بدون س ّتة أنواع التغييرات ص ‪ .)52‬‬ ‫جوان هاريسون ‪ -‬عوملة احلياة االجتماعية وأبعادها (ص ‪( )60-58‬بدون الفصلني الفرعيني "عوملة وسائل اإلعالم" َو "أبعاد‬ ‫العوملة‪ :‬هل هي حسنة أم س ّيئة؟"‪ ،‬ص ‪.)64-61‬‬ ‫ريشونة وولپرت ‪ -‬األساليب العاملية والقومية الثقافية (ص ‪.)68-65‬‬ ‫هل ميكن برمجة التغيير االجتماعي؟‬ ‫متار هوروڤيتس ‪ -‬املستثمرات القيمية في عملية الهجرة واالستيعاب في موجة التسعينات (ص ‪( )84-73‬مبا في ذلك‬ ‫األسئلة التمهيدية ص ‪.)72‬‬ ‫ملاذا حتدث التغييرات االجتماعية؟‬ ‫جوان هاريسون ‪ -‬النظرية الوظيفية للتغيير االجتماعي (ص‬ ‫‪.)87-85‬‬  ‫‪- 16 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫כלכלה‪ 2 ,‬יח"ל‪931491 ,‬‬ ‫שים לב!‬ ‫להלן פירוט החומר שממנו יחוברו שאלות המבחן וגם חומר שלא ייכלל במבחן‪.‬‬ ‫המיקוד שלהלן מבוסס על תכנית הלימודים‪.‬‬ ‫החומר שכן ייכלל במבחן‪:‬‬ ‫פרק ראשון‪ :‬מושגי יסוד‬ ‫א ‪.‬‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫ד‪ .‬‬ ‫הקדמה כללית‬ ‫המחסור ועקומת התמורה‬ ‫חשבונאות לאומית‬ ‫פרק שני‪ :‬ביקוש והיצע‬ ‫כל הפרק ייכלל במבחן‬ ‫(פרט לנושא‪ :‬עקומות שבורות הכוללות יצוא ויבוא)‬ ‫פרק שלישי‪ :‬משקי בית ופירמות‬ ‫כל הפרק ייכלל במבחן‬ ‫פרק רביעי‪ :‬הממשלה‬ ‫כל הפרק ייכלל במבחן‬ ‫ ‬ ‫פרק שביעי‪ :‬הביקוש המצרפי‬ ‫א‪ .‬הביקוש המצרפי ומרכיביו‬ ‫ב‪ .‬הצגת התוצר המקומי כהיצע מצרפי‬ ‫ג‪ .‬רמת התוצר של שיווי–משקל‬ ‫ד‪ .‬פערים אינפלציוניים ודפלציוניים‬ ‫ה‪ .‬המדיניות לשינוי הביקוש המצרפי‬ ‫ייכללו התת–נושאים‪:‬‬ ‫ ‬ ‫ ‪ .1‬מדיניות תקציבים (פיסקלית)‬ ‫‪ .3‬מדיניות כספית (מוניטרית)‬ ‫ ‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫‪- 17 -‬‬ ‫החומר שלא ייכלל במבחן‪:‬‬ ‫פרק ראשון‪ :‬מושגי יסוד‬ ‫לא ייכלל הנושא‪:‬‬ ‫ג‪ .‬יתרון יחסי והתמחות‬ ‫פרק שני‪ :‬ביקוש והיצע‬ ‫לא ייכלל הנושא‪:‬‬ ‫עקומות שבורות הכוללות ביקוש והיצע‪.‬‬ ‫פרק חמישי‪ :‬כסף ובנקאות‬ ‫כל הפרק לא ייכלל במבחן‬ ‫פרק שישי‪ :‬מסחר בין–לאומי‬ ‫כל הפרק לא ייכלל במבחן‬ ‫פרק שביעי‪ :‬הביקוש המצרפי‬ ‫ה‪ .‬‬ ‫ ‬ ‫ ‬ ‫המדיניות לשינוי הביקוש המצרפי‬ ‫לא ייכלל התת–נושא‪:‬‬ ‫‪ .2‬מדיניות להשפעה על סחר החוץ‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬  ‫‪- 18 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫االقتصاد‪ ،‬وحدتان تعليميتان‪931491 ،‬‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‬ ‫وكذلك املوا ّد التي لن تُشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫يعتمد التركيز التالي على املنهاج التعليمي‪.‬‬ ‫املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‪:‬‬ ‫األول‪ :‬مصطلحات أساسية‬ ‫الفصل ّ‬ ‫أ‪ .‬مقدّ مة عا ّمة‬ ‫ب‪ .‬النقص ومنحنى البديل‬ ‫د‪ .‬حسابات قومية‬ ‫الفصل الثاني‪ :‬الطلب والعرض‬ ‫س ُيشمل ّ‬ ‫كل الفصل في االمتحان‬ ‫(باستثناء موضوع‪ :‬املنحنيات املكسورة التي تشمل التصدير واالستيراد)‬ ‫الفصل الثالث‪ :‬االقتصاد املنزلي والشركات‬ ‫س ُيشمل ّ‬ ‫كل الفصل في االمتحان‬ ‫الفصل الرابع‪ :‬احلكومة‬ ‫س ُيشمل ّ‬ ‫كل الفصل في االمتحان‬ ‫الفصل السابع‪ :‬الطلب الصافي‬ ‫أ‪ .‬الطلب الصافي ّ‬ ‫ومركباته‬ ‫صاف‬ ‫ب‪ .‬عرض اإلنتاج احمل ّلي كعرض ٍ‬ ‫جـ‪ .‬مستوى اإلنتاج في االتّزان‬ ‫د‪ .‬فجوات ّ‬ ‫تضخمية وكسادية‬ ‫هـ‪ .‬سياسة تغيير الطلب الصافي‬ ‫س ُيشمل املوضوعان الفرعيان‪:‬‬ ‫ ‬ ‫‪ .1‬السياسة امليزان ّية‬ ‫ ‬ ‫‪ .3‬السياسة النقدية (املالية)‬ ‫ ‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫‪- 19 -‬‬ ‫املادّة التي لن ُتشمل في االمتحان‪:‬‬ ‫األول‪ :‬مصطلحات أساسية‬ ‫الفصل ّ‬ ‫لن ُيشمل املوضوع‪:‬‬ ‫والتخصص‬ ‫جـ‪ .‬األفضلية النسبية‬ ‫ّ‬ ‫الفصل الثاني‪ :‬الطلب والعرض‬ ‫لن ُيشمل املوضوع‪:‬‬ ‫املنحنيات املكسورة التي تشمل الطلب والعرض‪.‬‬ ‫الفصل اخلامس‪ :‬النقد واجلهاز املصرفي (البنوك)‬ ‫لن ُيشمل ّ‬ ‫كل الفصل في االمتحان‬ ‫الفصل السادس‪ :‬التجارة الدولية‬ ‫لن ُيشمل ّ‬ ‫كل الفصل في االمتحان‬ ‫الفصل السابع‪ :‬الطلب الصافي‬ ‫هـ‪ .‬سياسة تغيير الطلب الصافي‬ ‫لن ُيشمل املوضوع الفرعي‪:‬‬ ‫ ‬ ‫‪ .2‬سياسة التأثير على التجارة اخلارجية‬ ‫ ‬ ‫ ‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬  ‫‪- 20 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫االقتصاد‪ ،‬وحدة تعليمية واحدة‪063101 ،‬‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫سوق العمل‬ ‫أ‪ .‬ماه ّية العمل ومكانته في احل ّيز احلياتي‬ ‫املصدر‪:‬‬ ‫האוניברסיטה הפתוחה — ניהול משאבי אנוש‪ ,‬יחידה ‪ ,4‬עמ' ‪.151-140 ,132-127‬‬ ‫ب‪ .‬سوق العمل (الطلب والعرض في العمل)‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫האוניברסיטה הפתוחה — ניהול משאבי אנוש‪ ,‬יחידה ‪ ,4‬עמ' ‪.200-195‬‬ ‫האוניברסיטה הפתוחה — כלכלה וחברה‪ ,‬יחידה ‪.3‬‬ ‫ש' יובל‪ ,‬פרקים בכלכלה‪ ,‬הוצאת עם עובד‪.‬‬ ‫ب‪ . 1.‬سوق العمل في السوق التنافسية‬ ‫املصدر‪:‬‬ ‫האוניברסיטה הפתוחה — ניהול משאבי אנוש‪ ,‬יחידה ‪ ,4‬עמ' ‪.238-235 ,210-201‬‬ ‫د‪ .‬البطالة‬ ‫د‪ .1.‬ماه ّية البطالة وعوامل البطالة‪.‬‬ ‫د‪ .2.‬جوانب اقتصادية للبطالة (تأثير البطالة على النم ّو‪ ،‬على ميزان املدفوعات‪ ،‬على الدخل القومي وما شابه)‪.‬‬ ‫ّ‬ ‫التضخم املالي والبطالة‪.‬‬ ‫د‪ .3.‬العالقة بني‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫האוניברסיטה הפתוחה — ניהול משאבי אנוש‪ ,‬יחידה ‪ ,4‬עמ' ‪.244-239‬‬ ‫יעקב רוזנברג‪" ,‬אבטלה וסף השכר"‪ ,‬עמ' ‪ ,29-19‬מתוך‪ :‬שוק העבודה‪ ,‬עורכים‪ :‬ב' הררי וא' תמרי‪ ,‬הוצאת הרשות‬ ‫לתכנון כלכלי‪ ,‬ירושלים‪ ,‬אוגוסט ‪.1993‬‬ ‫القوة العاملة في احلقل االقتصادي اإلسرائيلي‬ ‫هـ‪ .‬مبنى ّ‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫האוניברסיטה הפתוחה — כלכלה וחברה‪ ,‬יחידה ‪.4‬‬ ‫שנתון סטטיסטי לישראל‪.1993 ,‬‬  ‫‪- 21 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫פסיכולוגיה‪ 2 ,‬יח"ל‪069201 ,‬‬ ‫שים לב!‬ ‫להלן פירוט החומר שממנו יחוברו שאלות המבחן וגם חומר שלא ייכלל במבחן‪.‬‬ ‫המיקוד מבוסס על תכנית הלימודים בפסיכולוגיה‪ ,‬ירושלים‪ ,‬התשנ"ח‪( 1997 ,‬מהדורה חדשה)‪.‬‬ ‫החומר שכן ייכלל במבחן‪:‬‬ ‫פרק שני‪ :‬למידה‬ ‫א ‪.‬‬ ‫ד‪ .‬‬ ‫הגדרת המושג למידה‬ ‫גישות קוגניטיביות ללמידה‬ ‫פרק חמישי‪ :‬לחץ‬ ‫א‪ .‬‬ ‫ ‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫ ‬ ‫לחץ והמודלים המסבירים אותו‬ ‫(פרט לנושא ‪ - 5‬מודל האינטרקציה של לזארוס‪ ,‬ופרט למחקרים שמפורטים בחומר שלא ייכלל)‪.‬‬ ‫דרכי התמודדות עם מצבי לחץ‬ ‫(פרט למחקרים שמפורטים בחומר שלא ייכלל)‬ ‫פרק שישי‪ :‬אישיות‬ ‫ב ‪.‬‬ ‫ד‪ .‬‬ ‫התאוריה הפסיכואנליטית של פרויד‬ ‫התאוריה הפנומנולוגית של רוג'רס‬ ‫פרק שביעי‪ :‬תאוריות בפסיכולוגיה התפתחותית — כל הפרק‬ ‫(פרט למחקרים שמפורטים בחומר שלא ייכלל)‪.‬‬ ‫פרק שמיני‪ :‬חשיבה חברתית‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫ ‬ ‫עיוותים בייחוס‬ ‫(פרט למחקר ולמושג שמפורטים בחומר שלא ייכלל)‬ ‫פרק תשיעי‪ :‬עמדות‪ ,‬דעות קדומות והשפעה חברתית‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫שינוי עמדות‬ ‫ ‬ ‫(פרט למחקר שמפורט בחומר שלא ייכלל)‬ ‫ג‪ .‬‬ ‫תאוריית האיזון (דיסוננס קוגניטיבי)‬ ‫ ‬ ‫(פרט לנושא ‪ — 2‬ארבעה מקורות עיקריים להיווצרות דיסוננס קוגניטיבי)‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫‪- 22 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫החומר שלא ייכלל במבחן‪:‬‬ ‫פרק ראשון‪ :‬מבוא — פסיכולוגיה כמדע‬ ‫כל הפרק לא ייכלל‬ ‫פרק שני‪ :‬למידה‬ ‫לא ייכללו הנושאים‪:‬‬ ‫ב‪ .‬למידה על ידי התניות‬ ‫ג‪ .‬‬ ‫למידה על ידי חיקוי‬ ‫פרק שלישי‪ :‬אינטליגנציה‬ ‫כל הפרק לא ייכלל‬ ‫פרק רביעי‪ :‬הנעה וריגוש‬ ‫כל הפרק לא ייכלל‬ ‫פרק חמישי‪ :‬לחץ‬ ‫א‪ .‬לחץ והמודלים המסבירים אותו‬ ‫לא ייכלל הנושא‪:‬‬ ‫‪ .5‬מודל האינטראקציה של לזארוס‬ ‫ ‬ ‫לא ייכללו המחקרים‪:‬‬ ‫הניסוי של פנץ ואפשטיין על השפעת הקונפליקט על לחץ‬ ‫ ‬ ‫המחקר של מאל על תפיסת האיום ויכולת התמודדות‬ ‫ ‬ ‫המחקר של פבלוב בנושא קונפילקט אצל בעלי חיים‬ ‫ ‬ ‫ב‪ .‬דרכי התמודדות עם מצבי לחץ‬ ‫מתוך הסעיף לא ייכללו המחקרים‪:‬‬ ‫ ‬ ‫ג‪ .‬‬ ‫— ‬ ‫המחקר של לנגר על הערכה מחדש של המצב אצל חולים לפני ניתוח‬ ‫— ‬ ‫המחקר של גלאס וזינגר על חשיבות תחושת השליטה במצבי לחץ‬ ‫— המחקר של נאקולס על השפעת התמיכה החברתית‬ ‫אישיות ולחץ — כל הסעיף לא ייכלל‬ ‫פרק שישי‪ :‬אישיות‬ ‫לא ייכללו הנושאים‪:‬‬ ‫א‪ .‬אישיות‬ ‫ג‪ .‬תאוריית הלמידה החברתית של בנדורה‬ ‫שים לב‪ :‬ראה המשך בעמוד הבא‪.‬‬  ‫‪- 23 -‬‬ ‫פרק שביעי‪ :‬תאוריות בפסיכולוגיה התפתחותית‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫ ‬ ‫תאוריית פיאז'ה‬ ‫מתוך הסעיף לא יכללו המחקרים‪:‬‬ ‫— ‬ ‫פיאז'ה על הפיכות (חרוזים)‬ ‫— ‬ ‫לוין על רכישת מושגי זמן אצל ילדים בישראל‬ ‫פרק שמיני‪ :‬חשיבה חברתית‬ ‫לא ייכללו הנושאים‪:‬‬ ‫א ‪.‬‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫ ‬ ‫ייחוס סיבה‬ ‫עיוותים בייחוס‬ ‫מתוך הסעיף לא ייכלל המחקר‪:‬‬ ‫— ויילי על הטיית הגנת האגו בקרב פסיכולוגים‬ ‫מתוך הסעיף לא ייכלל המושג‪:‬‬ ‫ ‬ ‫— ‬ ‫ג‪ .‬‬ ‫אפקט ההילה‬ ‫סכמות‬ ‫פרק תשיעי‪ :‬עמדות‪ ,‬דעות קדומות והשפעה חברתית‬ ‫לא ייכללו הנושאים‪:‬‬ ‫א‪ .‬עמדות ודרכי רכישתן‬ ‫ב‪ .‬שינוי עמדות‬ ‫מתוך הסעיף לא ייכלל המחקר‪:‬‬ ‫ ‬ ‫ג‪ .‬‬ ‫ ‬ ‫ ‬ ‫ד‪ .‬‬ ‫ה‪ .‬‬ ‫— ארונסון על שכנוע על ידי מומחים‬ ‫תאוריות איזון (דיסוננס קוגניטיבי)‬ ‫מתוך הסעיף לא ייכלל הנושא‪:‬‬ ‫‪ .2‬ארבעה מקורות עיקריים להיווצרות דיסוננס קוגניטיבי‬ ‫דעה קדומה‬ ‫השפעה חברתית‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬  ‫‪- 24 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫علم النفس‪ ،‬وحدتان تعليميتان‪069201 ،‬‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‬ ‫وكذلك املوا ّد التي لن تُشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫يعتمد التركيز على املنهاج التعليمي في علم النفس‪ ،‬أورشليم ‪ -‬القدس‪( 1997 ،‬طبعة جديدة)‪.‬‬ ‫املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‪:‬‬ ‫الفصل الثاني‪ :‬التع ّلم‬ ‫أ‪ .‬تعريف مصطلح التع ّلم‬ ‫توجهات معرفية للتع ّلم‬ ‫د‪ .‬‬ ‫ّ‬ ‫الفصل اخلامس‪ :‬الضغط‬ ‫تفسره‬ ‫أ‪ .‬الضغط والنماذج التي ِّ‬ ‫املفصلة في املوا ّد التي لن تُشمل)‬ ‫ ‬ ‫(باستثناء املوضوع ‪ - 5‬منوذج التفاعلية للزروس‪ ،‬وباستثناء األبحاث ّ‬ ‫ب‪ .‬طرق مواجهة حاالت الضغط‬ ‫املفصلة في املوا ّد التي لن تُشمل)‬ ‫ ‬ ‫(باستثناء األبحاث ّ‬ ‫الفصل السادس‪ :‬الشخصية‬ ‫ب‪ .‬نظرية التحليل النفسي لفرويد‬ ‫د‪ .‬النظرية الظاهراتية لروجرز‬ ‫النمو ‪ّ -‬‬ ‫كل الفصل‬ ‫الفصل السابع‪ :‬نظريات في علم نفس‬ ‫ّ‬ ‫املفصلني في املوا ّد التي لن تُشمل)‬ ‫(باستثناء البحثني ّ‬ ‫الفصل الثامن‪ :‬التفكير االجتماعي‬ ‫ب‪ .‬اضطرابات في ال َّن ْسب‬ ‫املفصلني في املوا ّد التي لن تُشمل)‬ ‫ ‬ ‫(باستثناء البحث واملصطلح ّ‬ ‫الفصل التاسع‪ :‬املواقف واألحكام املسبقة والتأثير االجتماعي‬ ‫ب‪ .‬تغيير املواقف‬ ‫املفصل في املوا ّد التي لن تُشمل)‬ ‫ ‬ ‫(باستثناء البحث ّ‬ ‫جـ‪ .‬نظرية التوازن (التنافر املعرفي)‬ ‫(باستثناء املوضوع ‪ - 2‬أربعة مصادر أساسية لتك ّون التنافر املعرفي)‬ ‫ ‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫‪- 25 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫املوا ّد التي لن ُتشمل في االمتحان‪:‬‬ ‫األول‪ :‬مقدّ مة ‪ -‬علم النفس كعلم‬ ‫الفصل ّ‬ ‫لن ُيشمل ّ‬ ‫كل الفصل‬ ‫الفصل الثاني‪ :‬التع ّلم‬ ‫لن ُيشمل املوضوعان‪:‬‬ ‫ب‪ .‬التع ّلم عن طريق اإلشراطات‬ ‫جـ‪ .‬التع ّلم عن طريق التقليد‬ ‫الفصل الثالث‪ :‬الذكاء‬ ‫لن ُيشمل ّ‬ ‫كل الفصل‬ ‫الفصل الرابع‪ :‬الدافعية واالنفعالية‬ ‫لن ُيشمل ّ‬ ‫كل الفصل‬ ‫الفصل اخلامس‪ :‬الضغط‬ ‫تفسره‬ ‫أ‪ .‬الضغط والنماذج التي ّ‬ ‫لن ُيشمل املوضوع‪:‬‬ ‫‪ . 5‬منوذج التفاعلية للزروس‬ ‫ ‬ ‫لن تُشمل األبحاث‪:‬‬ ‫جتربة فنتس وإبشتاين حول تأثير الصراع على الضغط‬ ‫ ‬ ‫بحث مال حول مفهوم التهديد والقدرة على املواجهة‬ ‫ ‬ ‫بحث پابلوڤ في موضوع الصراع لدى احليوانات‬ ‫ ‬ ‫ب‪ .‬طرق مواجهة حاالت الضغط‬ ‫لن تُشمل من البند األبحاث‪:‬‬ ‫ ‬ ‫ بحث النچر حول التقييم املتجدّ د للوضع لدى املرضى قبل العملية اجلراحية‬‫ ‬ ‫ّ‬ ‫بالتحكم في حاالت الضغط‬ ‫أهمية اإلحساس‬ ‫ ‬ ‫ بحث چالس وزينچر حول ّ‬‫ بحث ناكوالس حول تأثير الدعم االجتماعي‬‫ ‬ ‫جـ‪ .‬الشخصية والضغط ‪ -‬لن ُيشمل ّ‬ ‫كل البند‬ ‫الفصل السادس‪ :‬الشخصية‬ ‫لن ُيشمل املوضوعان‪:‬‬ ‫أ‪ .‬الشخصية‬ ‫جـ‪ .‬نظرية التع ّلم االجتماعي لبندوره‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫‪- 26 -‬‬ ‫النمو‬ ‫الفصل السابع‪ :‬نظريات في علم نفس‬ ‫ّ‬ ‫ب‪ .‬نظرية بياجيه‬ ‫لن ُيشمل من البند البحثان‪:‬‬ ‫ ‬ ‫ بياجيه عن االنعكاسية (اخلرزات)‬‫ ‬ ‫ لڤني عن اكتساب مصطلحات الزمن لدى األطفال في إسرائيل‬‫ ‬ ‫الفصل الثامن‪ :‬التفكير االجتماعي‬ ‫لن تُشمل املواضيع‪:‬‬ ‫أ‪ .‬ن َْسب السبب‬ ‫ب‪ .‬اضطرابات في ال َّن ْسب‬ ‫لن ُيشمل من البند البحث‪:‬‬ ‫ ‬ ‫ ڤيلي عن انحراف الدفاع عن األنا لدى علماء النفس‬‫ ‬ ‫لن ُيشمل من البند املصطلح‪:‬‬ ‫ ‬ ‫ أثر الهالة‬‫ ‬ ‫جـ‪ .‬الكيمات (סכמות)‬ ‫الفصل التاسع‪ :‬املواقف واألحكام املسبقة والتأثير االجتماعي‬ ‫لن تُشمل املواضيع‪:‬‬ ‫أ‪ .‬املواقف وطرق اكتسابها‬ ‫ب‪ .‬تغيير املواقف‬ ‫لن ُيشمل من البند البحث‪:‬‬ ‫ ‬ ‫املختصني‬ ‫ أرونسون عن اإلقناع من قبل‬‫ ‬ ‫ّ‬ ‫جـ‪ .‬نظريات التوازن (التنافر املعرفي)‬ ‫لن ُيشمل من البند املوضوع‪:‬‬ ‫ ‬ ‫‪ .2‬أربعة مصادر أساسية لتك ّون التنافر املعرفي‬ ‫ ‬ ‫د‪ .‬احلكم املسبق‬ ‫هـ‪ .‬التأثير االجتماعي‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬  ‫‪- 27 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫פסיכולוגיה‪ ,‬היחידה השלישית‪ 1 ,‬יח"ל‪069102 ,‬‬ ‫שים לב!‬ ‫להלן פירוט החומר שממנו יחוברו שאלות המבחן וגם חומר שלא ייכלל במבחן‪.‬‬ ‫הבחינה תכלול את סעיפי הפרקים האלה‪:‬‬ ‫סוגיות נבחרות בפסיכולוגיה התפתחותית — פרק ‪10‬‬ ‫א ‪.‬‬ ‫ג‪ .‬‬ ‫התקשרות‬ ‫גיבוש האישיות בגיל ההתבגרות‬ ‫דימוי עצמי ותפקידי מין — פרק ‪11‬‬ ‫א ‪.‬‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫דימוי עצמי והתפתחותו‬ ‫זהות מינית ותפקידי מין‬ ‫תהליכים בין–אישיים — פרק ‪14‬‬ ‫א ‪.‬‬ ‫ג‪ .‬‬ ‫משיכה בין–אישית‬ ‫אלטרואיזם ועזרה הדדית‬ ‫הבחינה לא תכלול את סעיפי הפרקים האלה‪:‬‬ ‫סוגיות נבחרות בפסיכולוגיה התפתחותית — פרק ‪10‬‬ ‫א‪ .‬‬ ‫גיל ההתבגרות‬ ‫עוברות‪ ,‬לידה‪ ,‬תחילת חיים— פרק ‪12‬‬ ‫א ‪.‬‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫עוברות‬ ‫תחילת חיים‬ ‫משחקי ילדים — פרק ‪13‬‬ ‫א ‪.‬‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫מהותם של משחקי ילדים‬ ‫תרומת המשחק להתפתחות‬ ‫תהליכים בין–אישיים — פרק ‪14‬‬ ‫ב‪ .‬‬ ‫תוקפנות‬  ‫‪- 28 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫علم النفس‪ ،‬الوحدة الثالثة‪ ،‬وحدة تعليمية واحدة‪069102 ،‬‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‬ ‫وكذلك املوا ّد التي لن تُشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫يشمل االمتحان بنود الفصول التالية‪:‬‬ ‫النمو ‪ -‬الفصل‬ ‫مسائل مختارة في علم نفس‬ ‫ّ‬ ‫أ‪ .‬االتّصال‬ ‫سن املراهقة‬ ‫جـ ‪ .‬بلورة الشخصية في ّ‬ ‫التصور الذاتي ووظائف اجلنس ‪ -‬الفصل‬ ‫ّ‬ ‫التص ّور الذاتي ومن ّوه‬ ‫أ‪ .‬‬ ‫الهوية اجلنسية ووظائف اجلنس‬ ‫ب‪ .‬‬ ‫عمليات بيشخصية ‪ -‬الفصل‬ ‫أ‪ .‬االجنذاب البيشخصي‬ ‫جـ‪ .‬اإليثار واملساعدة املتبادلة‬ ‫‪11‬‬ ‫‪14‬‬ ‫لن يشمل االمتحان بنود الفصول التالية‪:‬‬ ‫النمو ‪ -‬الفصل‬ ‫مسائل مختارة في علم نفس‬ ‫ّ‬ ‫أ‪ .‬‬ ‫سن املراهقة‬ ‫ّ‬ ‫املرحلة اجلنينية والوالدة وبداية احلياة ‪ -‬الفصل‬ ‫أ‪ .‬املرحلة اجلنينية‬ ‫ب‪ .‬بداية احلياة‬ ‫ألعاب األطفال ‪ -‬الفصل ‪13‬‬ ‫أ‪ .‬ماه ّية ألعاب األطفال‬ ‫ب ‪ .‬مساهمة اللعبة في النم ّو‬ ‫عمليات بيشخصية ‪ -‬الفصل‬ ‫ب‪ .‬العدوانية‬ ‫‪10‬‬ ‫‪14‬‬ ‫‪12‬‬ ‫‪10‬‬  ‫‪- 29 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫العلوم السياسية‪ ،‬وحدتان تعليميتان‪931391 ،‬‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫يعتمد التركيز على الكتب التالية‪:‬‬ ‫ *‬ ‫* ‬ ‫* ‬ ‫* ‬ ‫המקראה ממשל ופוליטיקה‪ ,‬ב' נויברגר‪ ,‬א' קופמן וק' שמשי (עורכים)‪ ,‬עם עובד‪.1996 ,‬‬ ‫הספר רשות הרבים‪ ,‬ש' אבינרי‪ ,‬ספריית פועלים‪.1986 ,‬‬ ‫הספר הגות מדינית‪ ,‬א' וולפנזון‪ ,‬עם עובד‪.1987 ,‬‬ ‫الكتاب أنظمة احلكم والسياسة‪ ،‬إعداد هشام أسدي‪.1989 ،‬‬ ‫س ُتشمل أسئلة تعتمد على مقاالت من الكتاب ממשל ופוליטיקה‪ ,‬מאת ב' נויברגר‪ ,‬א' קופמן וק' שמשי‬ ‫(עורכים)‪ ,‬עם עובד‪:1996 ,‬‬ ‫(مالحظة‪ :‬الكتب واملقاالت التي ترد باللغة العبرية هي غير مترجمة إلى اللغة العربية‪ ،‬واملقاالت التي ترد باللغة العربية‬ ‫هي مترجمة في الكتاب‪ :‬أنظمة احلكم والسياسة‪ ،‬هشام أسدي‪).1989 ،‬‬ ‫‪. 1‬‬ ‫‪ .2‬‬ ‫‪ .3‬‬ ‫‪ .4‬‬ ‫‪ .5‬‬ ‫‪ .6‬‬ ‫‪ .7‬‬ ‫‪ .8‬‬ ‫‪ .9‬‬ ‫‪ .10‬‬ ‫‪ .11‬‬ ‫‪ .12‬‬ ‫‪ .13‬‬ ‫‪ .14‬‬ ‫‪ .15‬‬ ‫‪ .16‬‬ ‫ש' אבינרי‪" ,‬המציאות חזקה מכל טוטליטריות"‬ ‫ש' אבינרי‪" ,‬אין סוציאליזם ללא חירות"‬ ‫ש"נ איזנשטדט‪" ,‬תכונות יסוד של המדינה המודרנית"‬ ‫د‪ .‬غورن‪" ،‬وسائل اإلعالم والدميقراطية في إسرائيل"‬ ‫ر‪ .‬دال‪" ،‬اإلنسان السياسي"‬ ‫أ‪ .‬دون يحيى َو ي‪ .‬ليبمان‪" ،‬تشريع ديني"‬ ‫ד' זקס‪" ,‬פונדמנטליזם — הטוטליטריות החדשה"‬ ‫י' ישי‪" ,‬קבוצות אינטרס בישראל"‬ ‫י' ליבמן‪" ,‬המושג 'מדינת ישראל' ותפיסותיו בחברה הישראלית"‬ ‫ר' מקאיבר‪" ,‬מקור הציות"‬ ‫ب‪ .‬نويبرغر‪" ،‬دميقراطية تعدّ دية ودميقراطية مشاركة"‬ ‫ب‪ .‬نويبرغر‪ " ،‬دميقراطيات مستق ّرة ودميقراطيات غير مستق ّرة"‬ ‫أ‪ .‬فروم‪" ،‬سيكولوجية النازية"‬ ‫י' פרי‪" ,‬הדמוקרטיה — עקרונות ומאפיינים"‬ ‫ق‪.‬ي فريدريك َو ز‪ .‬بيجيجنسكي‪" ،‬امليزات العا ّمة للدكتاتورية التوتاليتارية"‬ ‫מ' שמיר‪" ,‬סובלנות פוליטית בישראל"‬ ‫س ُتشمل أسئلة تعتمد على الفصول التي تتناول الفالسفة التالية أسماؤهم‬ ‫من الكتابني רשות הרבים‪ ,‬ש' אבינרי‬ ‫הגות מדינית‪ ,‬א' וולפנזון‬ ‫ ‬ ‫* أفالطون‬ ‫* أ‪ .‬برنشتاين‬ ‫* هيچل‬ ‫* هوبس‬ ‫* لوك‬ ‫* ميل‬ ‫* مكياڤيلي‬  ‫‪- 30 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫العلوم السياسية‪ ،‬وحدة تعليمية واحدة‪066101 ،‬‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‬ ‫وكذلك املوا ّد التي لن تُشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫يشمل االمتحان املقاالت التالية‪:‬‬ ‫מ' רוקאר‪ ,‬אירופה לאן? מתוך‪ :‬ילקוט למחשבה סוציאליסטית‪ ,‬מספר ‪.)1990( 20‬‬ ‫פ' טרודו‪ ,‬נגד לאומנות‪ .‬מתוך‪ :‬ילקוט למחשבה סוציאליסטית‪ ,‬מספר ‪.)1990( 20‬‬ ‫א' קאדרה‪ ,‬דרכונים‪ .‬מתוך‪ :‬עולם המדיה‪ ,‬מספר ‪ ,2‬הארץ בנושא "המהגרים" (עמ' ‪( ,)13‬ינואר ‪.)1990‬‬ ‫פ' סו‪ ,‬הגזענות הזוחלת מאיימת עלינו יותר מקיצוני הימין‪ .‬מתוך‪ :‬ילקוט למחשבה סוציאליסטית‪,‬‬ ‫מספר ‪.)1994( 35‬‬ ‫ו' בוגדנור‪ ,‬כור מצרף או תא הקפאה‪ .‬מתוך‪ :‬הארץ‪.24/4/1990 ,‬‬ ‫لن يشمل االمتحان املقاالت التالية‪:‬‬ ‫ש' אבינרי‪ ,‬גבול המתנשאים והמצליחים‪ .‬מתוך‪ :‬הארץ‪.14/2/1992 ,‬‬ ‫ש' בן–עמי‪ ,‬נקיפות מצפון‪ .‬מתוך‪ :‬עולם המדיה‪ ,‬החוברת בנושא "אירופה המתאחדת"‪ ,‬הארץ‪.1/1/1993 ,‬‬ ‫פפאל‪-‬טראוגבר‪ ,‬איבת זרים וקיצוניות ימנית בגרמניה המזרחית‪ .‬מתוך‪ :‬ילקוט למחשבה סוציאליסטית‪,‬‬ ‫מס' ‪.)1992( 26‬‬  ‫‪- 31 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫طرق البحث في العلوم االجتماعية (املنهجية في العلوم االجتماعية)‬ ‫ملمتحني اإلعادة فقط‪ ،‬وحدة تعليمية واحدة‪931177 ،‬‬ ‫َ‬ ‫انتبه!‬ ‫فيما يلي تفصيل املوا ّد التي س ُتشمل في االمتحان‪.‬‬ ‫يعتمد التركيز التالي‪:‬‬ ‫ على املنهاج التعليمي في املنهجية في العلوم االجتماعية‪ ،‬القدس‪2004 ،‬‬‫ وعلى الكتب التالية‪:‬‬‫(‪ ) 1‬ר' בייט–מרום‪ ,‬שיטות מחקר במדעי החברה‪ ,‬האוניברסיטה הפתוחה‪ ,‬יחידות ‪.6-1‬‬ ‫הערה‪ :‬כל המאמרים המובאים כנספחים ליחידות אלה הם לצורך תרגול עצמי והבהרה בלבד‪,‬‬ ‫ ‬ ‫ואינם חובה כחומר לבחינה‪.‬‬ ‫ ‬ ‫(‪ )2‬ר' בייט–מרום וא' זיו‪ ,‬פסיכולוגיה בחינוך‪ — ‬נספחים (נספח א — אשנב לשיטות מחקר‪,‬‬ ‫נספח ב — אשנב לסטטיסטיקה)‪ ,‬האוניברסיטה הפתוחה‪.2003 ,‬‬ ‫ ‬ ‫(‪ )3‬נ' צבר בן–יהושע‪ ,‬המחקר האיכותי בהוראה ובלמידה‪ ,‬מודן‪.1997 ,‬‬ ‫املادّة التي س ُتشمل في االمتحان‬ ‫األول‪ :‬طرق البحث في العلوم السلوكية‬ ‫القسم ّ‬ ‫وتوجهات علمية بديلة‬ ‫اخلاصة‪،‬‬ ‫أهميته‪ ،‬مم ّيزاته‪ ،‬مشاكله‬ ‫ّ‬ ‫ّ‬ ‫الفصل ّ‬ ‫األول‪ :‬البحث في العلوم السلوكية ‪ّ -‬‬ ‫البنود ‪5-2‬‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫בייט–מרום‪ ,‬יחידה ‪ :1‬סעיפים ‪1.3 ,1.2 ,1.1‬‬ ‫פסיכולוגיה בחינוך נספח א' — הפסיכולוגיה כמדע‪ ,‬סעיפים ‪1.10.2 ,1.10.1 ,1.9-1.7‬‬ ‫للتوجه العلمي‪ ،‬فرضيات‪ ،‬متغ ّيرات‪ ،‬عالقة‪ ،‬مصطلحات‬ ‫الفصل الثاني‪ :‬تخطيط البحث ‪ -‬سؤال البحث ومالءمته‬ ‫ّ‬ ‫اسمية وتعريفات عملية‬ ‫البنود ‪.15-6 ,4 ,2‬‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫בייט–מרום‪ ,‬יחידה ‪ :1‬סעיפים ‪1.3 ,1.2 ,1.1‬‬ ‫ ‬ ‫יחידה ‪ :2‬סעיפים ‪2.2 ,2.1‬‬ ‫פסיכולוגיה בחינוך נספח א' — הפסיכולוגיה כמדע‪ ,‬סעיפים ‪1.10.2 ,1.10.1‬‬ ‫‪/‬يتبع في الصفحة التالية‪/‬‬  ‫‪- 32 -‬‬ ‫קיץ תש"ע ‪ /‬صيف ‪2010‬‬ ‫كمي وبحث نوعي‬ ‫الفصل الثالث‪ :‬أنواع البحث‪ :‬بحث ّ‬ ‫البنود ‪19-13 ,7-1‬‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫נ' צבר בן–יהושע‪ ,‬עמ' ‪79-49 ,25-21 ,19-13‬‬ ‫בייט–מרום‪ ,‬‬ ‫יחידה ‪ :2‬סעיפים ‪2.6 ,2.3‬‬ ‫ ‬ ‫יחידה ‪ :4‬סעיפים ‪4.4 ,4.3‬‬ ‫ ‬ ‫יחידה ‪ :5‬סעיפים ‪5.4 ,5.2.2 ,5.2.1‬‬ ‫ ‬ ‫יחידה ‪ :6‬סעיפים ‪6.3 ,6.1.3 ,6.1.2 ,6.1‬‬ ‫בייט–מרום‪ ,‬נספח א'‪ ,‬סעיפים ‪1.13 ,1.12 ,1.11‬‬ ‫الكمية للمعطيات‬ ‫القسم الثاني‪ :‬املعاجلة ّ‬ ‫األول‪ :‬تنظيم املعطيات في جدول وفي عرض بياني‬ ‫الفصل ّ‬ ‫البنود ‪4-1‬‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫בייט–מרום‪ ,‬יחידה ‪ :3‬סעיף ‪3.1‬‬ ‫الفصل الثاني‪ :‬وصف توزيع املعطيات بواسطة نسب مئوية‪ ،‬مقاييس مركز ومقاييس توزيع‬ ‫البنود ‪6-3‬‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫א' זיו ור' בייט–מרום‪ ,‬פסיכולוגיה בחינוך‪ ,‬אשנב לסטטיסטיקה‪ ,‬נספח ב'‪ ,‬עמ' ‪59-51‬‬ ‫الفصل الثالث‪ :‬مقاييس العالقة بني املتغ ّيرات ‪ -‬التناسب‬ ‫البنود ‪9 ,8 ,6 ,5 ,1‬‬ ‫املصادر‪:‬‬ ‫בייט–מרום‪ ,‬יחידה ‪ :2‬סעיפים ‪2.3 ,2.2‬‬ ‫אשנב לסטטיסטיקה‪ ,‬נספח ב'‪ ,‬עמ' ‪59-56‬‬